130190976_1099830857199428_7777665989094279264_n

Το Σεπτέμβριο του 1955 βίαια γεγονότα ξέσπασαν στην Κωνσταντινούπολη. Εξαγριωμένοι και, όπως αποδείχτηκε, κατευθυνόμενοι Τούρκοι εθνικιστές εξαπέλυσαν επιθέσεις εναντίον σπιτιών και καταστημάτων των αλλοθρήσκων, τα κατέστρεψαν ολοσχερώς και τα λεηλάτησαν χωρίς κανέναν οίκτο. Φυσικά, η επίσημη τουρκική Ιστορία αποσιώπησε το γεγονός, που χαράχτηκε, όμως ανεξίτηλα στη μνήμη όσων το έζησαν. Ο συγγραφέας τολμά να αποκαλύψει όλες τις φρικαλεότητες εκείνου του φθινοπώρου που αποτέλεσε την αρχή του τέλους για τον ελληνικό πληθυσμό της Πόλης. (από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Βιβλίο Πληγές του φθινοπώρου
Τίτλος πρωτοτύπου Güz sancısı
Συγγραφέας Yılmaz Karakoyunlu
Μεταφραστής Λιάνα Μυστακίδου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα

Εκδότης Λιβάνης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ως περιεχόμενο και πλοκή αρκετά καλό. Η πόρνη Έστερ που προσπαθεί να ξεφύγει από τη γιαγιά της που την έβγαλε στο κλαρί, ο Μπεχτσέτ που προσπαθεί να ξεφύγει από τον κλοιό του πατέρα του και να μην παντρευτεί την κοπέλα που του προξενεύουν, γιατί ερωτεύτηκε την Έστερ. Και φόντο σε όλα αυτά, τα γνωστά και φρικιαστικά γεγονότα του Σεπτεμβρίου 1955 στην Κωνσταντινούπολη. Το κείμενο χάνει αρκετά στη μετάφραση, η τουρκική είναι μια δύσκολη αλλά και ποιητική γλώσσα, με διαφορετική σύνταξη από τη δική μας και πολλά διπλά (με την έννοια του μεταφορικού) νοούμενα. Λίγο μπερδεψούρικο στην αρχή, με πολλά πρόσωπα μαζεμένα και χωρίς μια σωστή δομή, που σε πηγαίνει από το ένα στο άλλο, δε σε αφήνει να καταλάβεις για ποιον μιλάει. Γνωρίζουμε το παρελθόν των δυο παιδιών αλλά και τους γείτονές τους σχεδόν ταυτόχρονα. Μετά αρχίζει κάπως να κυλάει. Μου έκανε μεγάλη εντύπωση που στο πρώτο μέρος υπάρχουν τόσα τυπογραφικά λάθη (και δεν είμαι τέτοιος άνθρωπος, να τα αφήσω να με επηρεάσουν). Αλλά στο 2ο μέρος, που περιγράφονται τα Σεπτεμβριανά, δεν υπάρχει ούτε ένα, ούτε για δείγμα που λένε. Τυχαίο; Δεν νομίζω.

Δυστυχώς σκέφτομαι ότι το βιβλίο κυκλοφόρησε σχεδόν ταυτόχρονα με την ταινία, μεταφρασμένο στο πόδι και χωρίς φροντίδα. Μέγα λάθος. Γιατί το κείμενο είναι ποιητικό, αν και από άντρα και μάλιστα ακαδημαϊκό, με πολλά νοήματα και χωρίς συναισθηματικές κορόνες. Δεν διαδηλώνει υπέρ των Ελλήνων, δεν υποστηρίζει τους Τούρκους. Απλώς μέσω των διαβουλεύσεων μεταξύ πρωθυπουργού και υπουργού, μέσω της ιστορίας της νέας Τουρκίας που είχε αρχίσει να γεννιέται μετά τον πόλεμο (σύντομα ιστορικά στοιχεία που δεν κουράζουν κι είναι τα πιο στρωτά χωρία του κειμένου) και με σαφή εδάφια περί προβοκάτσιας ως προς την πυρπόληση του σπιτιού του Κεμάλ στη Θεσσαλονίκη έχουμε μια ξεκάθαρη θέση Τούρκου απέναντι στην αδικημένη Ελλάδα. Τα ιστορικά στοιχεία δοσμένα σωστά και με ακρίβεια, ο έρωτας των δυο παιδιών δεν καταντά μελό ή φθηνιάρικο ρομάντσο, ανατριχιαστικά τα γεγονότα στη Λεωφόρο Ανεξαρτησίας (ή λεωφόρο του Πέραν) και σαφής η διαπίστωση ότι τα πράματα ξέφυγαν από τον έλεγχο κι έπρεπε να επιβληθεί στρατιωτικός νόμος. Και φυσικά Τούρκοι βοηθούσαν Έλληνες να γλυτώσουν τα μαγαζιά τους, Τούρκοι ξεσπάθωναν σε Έλληνες υποκινημένοι απροκάλυπτα από εθνικισμό κλπ. κλπ. Ένα καλογραμμένο κείμενο, που δεν είναι ιστορικό, αλλά δυστυχώς κατώτερο από την ταινία. Στην ταινία η εικόνα βοηθάει πολύ την καλύτερη κατανόηση της υπόθεσης και τεκμηριώνει τα ιστορικά στοιχεία που διαπραγματεύεται το κείμενο.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *