Βιβλίο Σπίτια της καρδιάς…
Συγγραφέας Αγγελική Κίτσου-Μαγαράκη
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Στεφανίδης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το βιβλίο έπεσε τυχαία στα χέρια μου και με κέρδισε από την πρώτη ματιά. Ειδικά όταν έμαθα ότι η συγγραφέας του κάνει προσπάθειες να το προβάλλει όπου δει με προσωπική πρωτοβουλία συμμερίστηκα το όραμά της και βρίσκω αυτόν τον φιλόξενο χώρο να το προβάλλω κι εγώ. Το βιβλίο μάς ταξιδεύει από την Κωνσταντινούπολη ως την Άγκυρα κι από την Προποντίδα ως την Καππαδοκία. Η συγγραφέας φωτογραφίζει σπίτια, αυλές, πόρτες και παράθυρα και σαν άλλη μάνα ντύνει αυτά τα παιδιά της με όμορφα αποσπάσματα από λογοτεχνικά κείμενα, δοκίμια και άρθρα περιοδικών. Οι φωτογραφίες είναι ασπρόμαυρες και έγχρωμες, εξαιρετικής ποιότητας και ολοζώντανες. Συγκινήθηκα, δάκρυσα, απογοητεύτηκα, νοστάλγησα. Σπίτια εγκατελειμμένα, σπίτια ξανά κατοικημένα, σπίτια παραμελημένα και σπίτια περιποιημένα. Ναοί ψυχών, βωμοί ελπίδων, ρόπτρα σε πόρτες ερμητικά σφραγισμένα για τη μνήμη. Κωνσταντινούπολη, Ανατολική Θράκη, Προποντίδα, Βιθυνία, Πόντος, Καππαδοκία, Άγκυρα, Εσκί-Σεχίρ, Ιουτάχεια, Μάκρη, Αττάλεια, Ταρσός, Αϊβαλί και Μοσχονήσι, Αξάρι και Πέργαμος, Μαγνησία, Φιλαδέλφεια, Κουσάντασι, Αλικαρνασσός, Ερυθραία (ναι, Βουρλά και Τσεσμές κ. ά.) και φυσικά Σμύρνη, μας κερνούν τα τραταμέντα της αναπόλησης και της αδικίας, μας γλυκαίνουν με το σερμπέτι της επανόρθωσης και μας φωτίζουν με το φλας της συγγραφέως.

Μια υπέροχη δουλειά-κόσμημα για κάθε απόγονο εκ των περιοχών εκείνων, για κάθε ερασιτέχνη και επαγγελματία φωτογράφο, για κάθε μελετητή που αποζητά οπτική τεκμηρίωση της εργασίας του, για κάθε αναγνώστη με απαιτήσεις. Οι εκδόσεις Στεφανίδη μόλις απέκτησαν ένα όμορφο λεύκωμα και δε μένει παρά να το ανακαλύψετε και να το κάνετε δικό σας.

Βιβλίο Σκοτεινός Βαρδάρης
Συγγραφέας Έλενα Χουζούρη
Κατηγορία  Ιστορικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πατάκης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Μου άρεσε πολύ η αφήγηση, η συγγραφέας παραδέχεται ότι δεν ήταν παρούσα σε όλα τα γεγονότα, με τα μάτια της φαντασίας όμως και με έναν ωραίο και διαφορετικό κάθε φορά τρόπο μας μεταφέρει στο Παρίσι ή στη Θεσσαλονίκη ή στο Μελένικο και γνωρίζουμε όλη την ιστορία σε όλες τις εκφάνσεις της. Μαθαίνουμε κάποια πρώτα πράγματα για τους Βαλκανικούς, ζούμε την αγωνία για το μέλλον των Ελλήνων του Μελενίκου, αναπνέουμε την αύρα της Θεσσαλονίκης του 20ού αιώνα, γενικά μια Μπελ Επόκ ανεπανάληπτη, εν όψει της επανάστασης της φωτογραφίας και των κινηματογραφιστών Μανάκια.

Η ιστορία δεν επικεντρώνεται στα αίτια και τους λόγους και τις συνέπειες των Βαλκανικών πολέμων στη χερσόνησο του Αίμου. Αντίθετα, με αφορμή αυτές τις συνθήκες γνωρίζουμε κυρίως την ερωτική ιστορία του Στέφανου και του Γκεόργκι με την Ελένη. Ο Στέφανος και ο Γκεόργκι μεγάλωσαν μαζί από παιδιά στο Μελένικο και οι δρόμοι τους χώρισαν αργότερα: ο μεν Στέφανος σπούδασε ελληνοδιδάσκαλος στη Θεσσαλονίκη, ο δε Γκεόργκι έγινε έμπιστο μέλος του Φερδινάνδου Α΄ της Βουλγαρίας. Και στη μέση η Ελένη: κομψή, όμορφη, πλούσια. Μέσα στην ιστορία αυτήν έχουμε την ιστορία του φωτογράφου και του ατζέντη του: Ωγκύστ Λεόν, εξαίρετος φωτογράφος που ανέλαβε τις φωτογραφικές αποστολές στα Βαλκάνια και Αλμπέρ Καν, ισχυρός οικονομικός παράγων, ίδρυσε την εταιρεία Γύρω από τον Κόσμο, οι συνεργάτες της οποίας επεδίωξαν να απαθανατίσουν τον άνθρωπο στο πλαίσιο της ζωής του. Χωρίς να το ξέρει ο Λεόν στην προτελευταία του αποστολή στα Βαλκάνια θα ερωτευτεί την ωραία Ελένη και τότε…

Βιβλίο Σκέψου έναν αριθμό
Τίτλος πρωτοτύπου Think of a number
Συγγραφέας John Verdon
Μεταφραστής Γιώργος Μπαρουξής
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ντέιβ Γκάρνερ, 47 χρόνων, συνταξιούχος αστυνομικός. Δεν έχει ρίξει ποτέ του με όπλο. Παντρεμένος δεύτερη φορά. Επιτέλους η γυναίκα του, η Μάντλιν, θα ζήσει μια ήρεμη ζωή μαζί του, στο Γουόλνατ Κρόσινγκ, κοντά στη Νέα Υόρκη. Λίμνη, βουκολικό τοπίο, μια ήρεμη, συνηθισμένη, φυσιολογική ζωή. Όμως, στην προσπάθειά της να βγάλει τον Ντέιβ έξω από το σπίτι, τον πηγαίνει σε σεμινάριο τέχνης, όπου ομιλεί η ιδιοκτήτρια γκαλερί Σόνια Ρέινολντς κι έτσι κολλάει με την τέχνη της φωτογραφίας και βρίσκει ένα χόμπι: φτιάχνει πορτρέτα κατά συρροή δολοφόνων με τρόπο που εκφράζουν την πραγματική φύση αυτών των κτηνών.

Η ιστορία ξεκινάει όταν ένας παλιός συμμαθητής του Ντέιβ, ο Μαρκ Μέλερι, τον πείθει να ρίξει μια ματιά στις μυστηριώδεις επιστολές που του έρχονται. Κάποιος παίζει με το μυαλό του, τον προτρέπει να σκεφτεί έναν αριθμό κι αυτός ο αριθμός είναι μέσα στο φάκελο που συνοδεύει την επιστολή! Έτσι, εφόσον δε θέλει να αποκαλυφθούν τα μυστικά του, στέλνει χρήματα σε μια άγνωστη διεύθυνση, που ανήκει σε κάποιον τεχνικό υπολογιστών που δεν γνωρίζει τίποτα! Τα πράγματα γίνονται χειρότερα όταν ο φίλος του Ντέιβ δολοφονείται. Έτσι ξεκινάει μια σειρά φόνων, από έναν άντρα ψυχικά βιασμένο που ακροβαδίζει στα διεστραμμένα χνάρια ενός οιδιπόδειου συμπλέγματος. Ποιος είναι αυτός ο άντρας; Γιατί ζητά να σταλούν στην ίδια διεύθυνση ενός φιλήσυχου κατά τα άλλα ανθρώπου χρήματα από ανθρώπους που τελικά καταλήγουν νεκροί; Και τελικά πώς καταφέρνει να μαντεύει τον αριθμό που ζητά οι παραλήπτες του να σκεφτούν; Πόσο καλά κρυμμένα είναι τα ίχνη του; Ποια μυστηριώδης γυναίκα τον συνοδεύει; Τι ήθελε να κρύψει ο φίλος του Ντέιβ και οι άλλοι νεκροί; Ο Γκάρνεϊ, μετά τη δολοφονία του Μέλερι, συνεργάζεται με τον ανακριτή Τζακ Χάρντγουικ, τον αστυνόμο Ροντ Ροντρίγκεζ και τον εισαγγελέα Σέρινταν Κλάιν, που όλοι τους θέλουν να λυθεί η υπόθεση το συντομότερο δυνατόν.

Παράλληλα με την αστυνομική ιστορία, ο πάντα αφηρημένος Ντέιβ έχει να αντιμετωπίσει τους δαίμονες που τον συντροφεύουν μόνιμα μετά το τροχαίο ατύχημα του μικρού του γιου με τη δεύτερη σύζυγό του, Μάντλιν, από ασυνείδητο οδηγό και την αναποφασιστικότητά του να επικοινωνήσει με τον έφηβο Κάιλ, γιο από τον πρώτο του γάμο. Η πρώτη μετά τη σύνταξη υπόθεση αρχίζει να διαβρώνει σιγά σιγά τη σχέση του ζευγαριού και η Μάντλιν βλέπει ότι ο άντρας της δε θα πάψει να είναι και να σκέφτεται σαν αστυνομικός. Πρέπει να ζήσει με αυτό. Η ιστορία εκτυλίσσεται με πολλές ανατροπές, ελάχιστες ξεκάθαρες πληροφορίες και γενικώς έχετε πολύ δρόμο μέχρι να φτάσετε στο τέλος. Κι έχετε τον νου σας, η τελική αποκάλυψη είναι πιο κοντά από ό,τι νομίζετε!

Βιβλίο Σιωπή σαν όρκος
Συγγραφέας Χριστίνα Πομόνη
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μίνωας (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Έρρικα Όλσεν, βορειοευρωπαία στην καταγωγή, φτάνει στα Κύθηρα για διακοπές, καλεσμένη της κολλητής της φίλης, Βάσως, και γνωρίζει τον έρωτα στα μάτια του Πέτρου. Μετά τον γάμο και το πρώτο τους παιδί, τον Δημήτρη, η Έρρικα εξαφανίζεται στιγματίζοντας για πάντα τη ζωή της οικογένειάς της στο νησί. Η Βάσω, κρυφά ερωτευμένη με τον Πέτρο, θα σταθεί σα μάνα δίπλα στους δύο άντρες, προσδοκώντας κάποια στιγμή να βρει τον τρόπο να τρυπώσει στην καρδιά του Πέτρου. Χρόνια μετά ο Δημήτρης έχει γίνει καταξιωμένος φωτογράφος και δέχεται πρόταση από τη μυστηριώδη διάσημη χορεύτρια Τζέιν Καρνόφσκι να τη φωτογραφίσει στην Επίδαυρο μετά την παράστασή της αλλά και στα Κύθηρα! Ποια είναι η Τζέιν Καρνόφσκι και γιατί θέλει τόσο πολύ να μεταβεί στα Κύθηρα; Ποιο μυστικό τη συνδέει με την οικογένεια του Πέτρου και τη Δημήτρη; Τι αποκαλύψεις θα γίνουν; Πόσο πολύ θα αναστατωθεί η ζωή των πρωταγωνιστών;

Μου άρεσε πολύ το στυλ της συγγραφέως. Γρήγορη γραφή, κινηματογραφικοί διάλογοι, ωραίες περιγραφές, πολύ ωραία σκιαγράφηση χαρακτήρων και ειδικά των γυναικών, ακόμη και οι δευτεραγωνίστριες έχουν τον ρόλο τους στο κείμενο και την προσωπικότητά τους. Η συγγραφέας αγάπησε τους χαρακτήρες της και τους έντυσε με σκέψεις και συναισθήματα καθημερινά, αναγνώρισα συμπεριφορές και καταστάσεις που έχω βιώσει κατά καιρούς. Ωραίος ο τρόπος χειρισμού της πλοκής και η αγωνία που δημιουργείται γύρω από το γράμμα που άφησε πίσω της η Έρρικα στη Βάσω, παγιδεύοντάς την σε όρκο σιωπής τόσα χρόνια, να κουβαλάει ένα βάρος ασήκωτο. Τι γράφει αυτό το γράμμα; Γιατί πραγματικά έφυγε η Έρρικα τότε; Ήταν τόσο άκαρδη και σκληρή κι εγωίστρια ή υπήρξε κάτι άλλο, κάτι απρόσμενο που δεν το χωράει ανθρώπινος νους; Τελικά πόσο υπεύθυνοι είναι οι άνθρωποι για τις πράξεις τους;

Μεστό, αληθινό, ανθρώπινο, τραγικό, με ανατροπές κι ελπίδες, το «Σιωπή σαν όρκος» είναι ένα μυθιστόρημα που θα προβληματίσει τον αναγνώστη για το πόσο ο άνθρωπος κρατά στα χέρια του τη μοίρα του και πόσο λάθος αποδεικνύεται αυτή η άποψη έτσι κι η μοίρα πάρει το πάνω χέρι. Καλειδοσκόπιο χαρακτήρων που κινούνται γύρω από τη μυστηριώδη εγκατάλειψη σα σε παρατημένο γαϊτανάκι και κάθε στροφή γίνεται όλο και πιο γρήγορη, οδηγώντας στην τελική αποκάλυψη και τις συνέπειές της χωρίς αερόσακο!

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Παράξενο πράγμα οι συμπτώσεις. Κάποιοι τις ονομάζουν μοίρα, άλλοι κάρμα ή πεπρωμένο. Σημασία έχει ότι η ζωή κάνει κύκλους κι άνθρωποι από χρόνια χαμένοι ξαναβρίσκονται και προχωρούν από κει όπου είχαν σταματήσει. Μα δεν ισχύει για όλους τους κύκλους αυτό. Αν δεν είναι ομόκεντροι, αν τα όνειρα δεν αγκαλιάζονται, τίποτα δεν αλλάζει…Όμως αυτά που συνειδητά κάνεις κι έχουν συνέπειες είναι ελεύθερη βούληση. Τα λάθη σου λοιπόν μην τα λες μοίρα, επιλογές να τα λες, για να μπορείς να τ’ αφήσεις πίσω σου προτού σε τιμωρήσουν. Και προτού τιμωρήσουν κι άλλους» (σελ. 158).

«Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι σαν το αιμοστατικό. Εκεί που αιμορραγείς, έρχεται το φιλί και η αγκαλιά να σε ισορροπήσουν. Μα συχνά συμβαίνει και το αντίθετο. Άμα ανοίγεις την πόρτα διάπλατα στο συναίσθημα και λες περάστε, φτάνει η μέρα που στο σαλόνι σου κάθεται ένας ξένος» (σελ. 224).

«Τίποτα δε γίνεται μάταια στη ζωή. Οτιδήποτε συμβαίνει μας μεταμορφώνει σε αυτό που οφείλουμε να είμαστε. Τίποτα δεν γίνεται τυχαία. Και αν στην πορεία χάνονται πρόσωπα που αγαπήσαμε φωνάζοντας με κραυγαλέες πράξεις πως δεν αντέχουν τη μεταμόρφωση, είναι επειδή δε μας αγάπησαν το ίδιο δυνατά. Ανισόρροπη ισορροπία. Ώσπου έρχονται νέα πρόσωπα, που βαδίζουν στο πλάι μας έτσι απλά, όπως βράζει το νερό στο μπρίκι» (σελ. 279-280).

«Άκου λοιπόν τη διαφορά ανάμεσα στο γαζί και το τρύπωμα. Το τρύπωμα αφήνει αέρα, μπάζει κόσμο μέσα, γινόμαστε πολλλοί, καταλαβαίνεις; Αντιθέτως, το γαζί τσιτώνει τόσο πολύ το ύφασμα, που δεν χωράει ούτε κλωστούλα να περάσει. Άμα λοιπόν σου τελειώνει ο έρωτας, να πεις πως ήταν τρύπωμα και να πας παρακάτω. Και να μην πιεις, ούτε να μεθύσεις. Κράτα τον πόνο σου για έναν έρωτα που θα σε γαζώσει, για έναν έρωτα σαν τον δικό μας…» (σελ. 296).

Βιβλίο Η Ανατολή των Αρμένιων φωτογράφων
Μεταφραστής Οχανές Σαρκίς-Αγαμπατιάν
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Τσουκάτου
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Οι Αρμένιοι φωτογράφοι εξαπλώνονται σε όλη την Ανατολή: Κωνσταντινούπολη, Κάιρο, Ιερουσαλήμ, Βηρυτός, Βαγδάτη, Χάιφα….Κι όλα αυτά ως το 1915 και την αναίτια σφαγή τους, οπότε και κατέφυγαν στις αραβόφωνες χώρες και στις ΗΠΑ για να προστατευτούν από την οργή και τη λαίλαπα. Στο βιβλίο αυτό παρουσιάζεται μέρος ενός ανεκτίμητου φωτογραφικού αρχείου που εικονογραφεί όχι μόνο την οθωμανική πρωτεύουσα και τους παράγοντές της αλλά την ίδια τη Μέση Ανατολή, απ΄ τα μέσα του 19ου αιώνα και ως το πρώτο μισό του 20ού. Ο τρόπος ζωής, οι τύποι της εποχής και το πλαίσιο ενός κόσμου που σήμερα έχει κατά μεγάλο βαθμό χαθεί και αλλοτριωθεί ξεδιπλώνονται μπροστά στα μάτια μας χάρη στις ακάματες προσπάθειες σημαντικών Αρμενίων φωτογράφων.

Το βιβλίο καταγράφει συνοπτικά την ιστορία και την εξέλιξη της αρμενικής φωτογραφίας στη Μέση Ανατολή, με συνοπτικά κείμενα, εύληπτα και ακριβή. Παρουσιάζονται 11 φωτογραφικές επωνυμίες, που έπονται μιας αναλυτικής καταγραφής των κυριότερων στούντιο φωτογραφίας στη Μέση Ανατολή. Κάθε επωνυμία συνοδεύεται από αρκετά δείγματα της φωτογραφικής δουλειάς, με λεζάντες, φωτογραφίες και ένδειξη της εμπορικής επωνυμίας που τυπωνόταν στην πίσω πλευρά κάθε φωτογραφίας. Μια ευχάριστη έκπληξη περιμένει τον αναγνώστη στις τελευταίες σελίδες: από το μακρινό τότε (19ος αιώνας) και αλαργινό εκεί (Ανατολή) φτάνουμε στο λίγο πιο κοντινό σήμερα και στην έγχρωμη φωτογραφία διάσημων καλλιτεχνών από τα χέρια των Βαν Λεό και Άντζελο (προσέξτε τον νεότατο Ομάρ Σαρίφ στη σελίδα 88). Το αφιέρωμα κλείνει με τη νέα γενιά, που δραστηριοποιείται ως σήμερα, την Κάτια Μπογιατζιάν.

Σε γενικές γραμμές ένα φροντισμένο άλμπουμ, νοσταλγικό, επιστημονικά τεκμηριωμένο, που παρουσιάζει μια σημαντική τεκμηρίωση των αλλαγών που υφίστατο ο «Μεγάλος Ασθενής», η Οθωμανική Αυτοκρατορία, στα τέλη του 19ου αιώνα και τα αποτελέσματα των αλλαγών και των καινοτομιών που υφίστατο διαρκώς η φωτογραφία, από ανθρώπους με μεράκι και περιέργεια! Ο αναγνώστης θα το ξεφυλλίσει με περιέργεια και θα ξαφνιαστεί από τις αλλαγές με το πέρασμα των αιώνων στην εμφάνιση, στο στήσιμο και στο βλέμμα των απλών και των επίσημων ανθρώπων. Ο ερασιτέχνης και ο επαγγελματίας φωτογράφος θα βρει αρκετές πληροφορίες για τους Αρμένιους φωτογράφους της Μέσης Ανατολής (βιογραφικά στοιχεία και δείγματα δουλειάς), θα ανακαλύψει μια άλλη οπτική γωνία της Ανατολής και θα θαυμάσει τα αποτελέσματα σημαντικών καινοτομιών στο χώρο της φωτογραφίας, πάνω στα οποία στηρίχτηκε και εξελίχθηκε η σημερινή τέχνη της φωτογραφίας.