Βιβλίο Παράλληλες τροχιές
Συγγραφέας Κωνσταντίνος Ιωακειμίδης
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων
Εκδότης Κάπα Εκδοτική
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Κωνσταντίνος Ιωακειμίδης δημιούργησε έξι χαρακτήρες που με όλους ταυτίστηκα και συγκινήθηκα. Είτε σ’ ένα ταξίδι με το τρένο είτε στις πλούσιες συνοικίες των βορείων προαστίων είτε στα χαμόσπιτα έξω από την Πάτρα είτε και κάπου αλλού υπάρχουν άντρες και γυναίκες που γεννιούνται σε περιβάλλοντα που δεν επέλεξαν, πλήττονται από ασθένειες που δε θέλησαν (ποιος ποτέ θέλησε μιαν ασθένεια στη ζωή του άλλωστε; ), ερωτεύονται, απομονώνονται, ζουν τις δικές τους δυσκολίες ο καθένας. Με υποδειγματικό τρόπο μπλέκονται προσωπικά βιώματα του δημιουργού με την αχαλίνωτη φαντασία του και παρουσιάζονται με τον καλύτερο συγγραφικά ως τώρα τρόπο, μιας και η πένα του Κωνσταντίνου σε κάποια εξ αυτών δείχνει πόσο πολύ έχει βελτιωθεί συν τω χρόνω. Όσο κι αν σε κάποια συναντάμε το οικείο χιούμορ του ή τον γνωστό ρομαντισμό του, υπάρχουν και καινοφανείς τεχνοτροπίες που δείχνουν πόσο πολύ έχει ασχοληθεί με τη γραφή.

Στο «Ταξίδι στο όνειρο», ένας διάσημος πλέον συγγραφέας ζει στον Πειραιά και συναντά μια φορά την εβδομάδα τους φίλους του στην Κηφισιά. Μεγάλωσε γράφοντας ιστορίες και τώρα, μόνος και μοναχικός, κατάφερε να δημοσιεύσει τα έργα του. Γράφει ακόμη μυθιστορήματα, διηγήματα, ό,τι τον εμπνέει και ό,τι αναπολεί από τη ζωή του. «…από τόσο δα μικρός ήξερα τι ήθελα να κάνω. Να καταγράφω στο χαρτί τις μικρές μου ιστορίες και να τις μοιράζω στους ανθρώπους να τις διαβάζουν» (σελ. 16). Αυτήν τη φορά το καθιερωμένο ραντεβού με την παρέα του είναι παραμονή Πρωτοχρονιάς και προς έκπληξή του διαπιστώνει πως μια κοπέλα στο βαγόνι διαβάζει δικό του έργο. Η Ελπίδα είναι στριφνή και κοφτή αρχικά, γλυκιά και λιγότερο απόμακρη στη συνέχεια. Ο Μάνος παραδέχεται στον εαυτό του: «Ξεκίνησα από τον Πειραιά απλώς ερωτευμένος με την ομορφιά της και κόντευα να την αγαπήσω» (σελ. 26). Πράγματι, πόσο γλυκιά είναι η στιγμή που αφήνεται η κοπέλα να κοιμηθεί στον ώμο του και τον παρακαλά να της πει μια ιστορία, «Ευχάριστη, σαν αυτή που θα έγραφες για μας». Όσο γνωρίζονται, τόσο την ερωτεύεται ο Μάνος, εκείνη όμως τι νιώθει γι’ αυτόν; Γιατί το κορίτσι πρέπει να τελειώσει το βιβλίο του ως τα μεσάνυχτα που θ’ αλλάξει ο χρόνος;

Από σελίδα σε σελίδα, ο άντρας που υποστηρίζει πως: «Σε όλη μου τη ζωή αποζητούσα την επιβεβαίωση… Ίσως να μην την άξιζα τελικά  αφού δεν είχα το θάρρος να τη διεκδικήσω» (σελ. 40) μεταμορφώνεται, αλλάζει ενώ σταδιακά ανακαλύπτουμε το τραυματικό του παρελθόν, με τον κακοποιητικό πατέρα που τον πίεσε να δουλέψει μαζί του παρατώντας το σχολείο, που έδερνε τη μητέρα του, που οι σχέσεις τους καταστράφηκαν οριστικά εκείνη τη μοιραία στιγμή ενώ δάκρυσα με την έντονη συναισθηματικά σκηνή στον σταθμό του Ταύρου. Θύμησες που διακόπτουν την ευτυχία του με την Ελπίδα όσο ταξιδεύουμε προς Κηφισιά, διακόπτοντας μια τρυφερή ρομαντική ιστορία, με κάποιες όμως σκοτεινές στιγμές, όπως ακριβώς είναι η ζωή: «συγχρόνως τόσο θλιβερή και όμορη». Το τέλος ήταν γροθιά στο στομάχι: «Η φαντασία μου εξαντλήθηκε», μια διττή φράση, που έδειξε το τέλος της φαντασίας του αφηγητή αλλά και το όριο των ψυχολογικών του αντοχών. Βούρκωσα…

Στο «Σ’ αγαπώ που δε μου είπα», ο Φίλιππος βιώνει μια ζωή δύσκολη και σκληρή, με τη μητέρα του να παλεύει σκληρά με τον καρκίνο και τον πατέρα του να πάσχει από αλτσχάιμερ. Από τα πιο σκληρά και απαισιόδοξα κείμενα της συλλογής, όσο κι αν λάμπει κάτι φωτεινό στο φινάλε του κειμένου. Πεσιμιστικές και αποθαρρυντικές οι σκέψεις και οι περιγραφές του αφηγητή, άκρως ρεαλιστικός ο τρόπος που βρίσκει καταφύγιο σε τραγούδια και στην απομόνωση για να τα βγάλει πέρα, διάχυτη σκοτεινιά και ταυτόχρονα εντυπωσιακή καταγραφή του ψυχοσυναισθηματικού φορτίου που κουβαλάει κάποιος με διπολική διαταραχή. Ο συγγραφέας όμως παρασύρθηκε από τη θέλησή του να γράψει καταλεπτώς τα όσα συμβαίνουν γύρω και μέσα σε έναν τέτοιο άνθρωπο, με αποτέλεσμα να έχουμε ένα καλογραμμένο αλλά εκτενές κείμενο για το αλτσχάιμερ και τη διαταραχή, ασθένειες για τις οποίες μαθαίνουμε πολλά και εξαιτίας των οποίων καταγράφονται άφθονα στιγμιότυπα. Ένα χρονικό για τα φάρμακα που παίρνει για να διώχνει τις φωνές και τις φοβίες και για να έχει ήρεμο ύπνο χωρίς εφιάλτες, για το πώς λειτουργεί ο δικός του εγκέφαλος εν αντιθέσει με των άλλων, για τους κανόνες που δεν πρέπει να παραβλέπει επ’ ουδενί, μα πάνω απ’ όλα για την απελευθέρωση ότι μπορεί να μιλήσει για την ασθένειά του πλέον χωρίς να τον αποκαλούν «τρελό» και να τον αποφεύγουν είναι όσα αφορούν το πρώτο σκέλος της ιστορίας. Τι είναι η διπολική διαταραχή ή μανιοκατάθλιψη, ποιοι γιατροί πρέπει πάντα να βρίσκονται δίπλα στον ασθενή, πότε και πώς εμφανίζεται, ποιο το στίγμα και τα στερεότυπα που τη συνοδεύουν, πώς συνδέεται με τη δημιουργικότητα και την ιδιοφυία;

«Κι εμένα με αγαπώ αλλά πάντα ξεχνάω να μου το πω. Λάθος!… Γιατί αν δεν αγαπάμε τον εαυτό μας εμείς, κανένας άλλος δε θα μας αγαπήσει» (σελ. 66), τονίζει ο αφηγητής, που βιώνει ταυτόχρονα μια εξίσου σκληρή κατάσταση με τον πατέρα του, με τις κρίσεις του ανθρώπου αυτού, τις αστοχίες του, την αδυναμία του να αντιληφθεί τα βασικά, να θυμάται, να αναγνωρίζει: «Δεν καταλαβαίνει τι κάνει. Δεν καταλαβαίνει γιατί βάζει τις φωνές με το παραμικρό… Γιατί με πονάει τόσο που δε με αναγνωρίζει;… …ήταν πάντα δίπλα μου, να μου κρατάει το χέρι, να με ενθαρρύνει. Τώρα μου τράβαγε το παντελόνι να με διώξει γιατί “ήμουνα ένας ξένος”» (σελ. 71). Ο αφηγητής παραθέτει και γι’ αυτήν την ασθένεια τα αίτια, τις συνέπειες, την καθημερινότητα, τα προβλήματα, τις παρενέργειες, τα φάρμακα που παίρνει ο ασθενής για να τον κοιμίζουν και όχι για να τον θεραπεύουν αφού η νόσος είναι ανίατη, τις φωνές των συγγενών του «λες και με το μάλωμα θα καταλάβαινε τον κίνδυνο που διατρέξαμε»! Μια απολογία ζωής, ένα ξεσκαρτάρισμα «φίλων», λάθη, αβλεψίες, αδυναμίες, όλα χαρίζονται στον αναγνώστη με ειλικρίνεια, αμεσότητα και αντικειμενικότητα, αν και με έκταση μεγαλύτερη απ’ όσο χρειαζόταν.

Το «Δεν είμαι εγώ η Σταχτοπούτα» είναι ένα ξεκαρδιστικό, ανάλαφρο κείμενο που βρίσκεται λες σκόπιμα ανάμεσα στα άλλα κείμενα της συλλογής ακριβώς για να ελαφρύνει το κλίμα με τις ατάκες και το χιούμορ του. Είναι μια ιστορία που κινείται ανάμεσα στο φανταστικό και στον ρεαλισμό, με ηρωίδα μια κοπέλα που έζησε στη σκιά της πατρικής απουσίας και πάλεψε να επιβιώσει. Η Μαρία-Λουίζα ή Σταχτοπούτα λοιπόν είναι υπομονετική, υποτακτική, ήρεμη, κόρη παντρεμένου που τον είδε ελάχιστες φορές και μεγάλωσε μόνο με τη μάνα της, την Πηνελόπη, στα Εξάρχεια, αναρχικιά από τα Lidl, νερόβραστη όπως τη χαρακτήριζαν οι «συναγωνιστές» της. Από την άλλη, στην Πολιτεία, έχουμε την Μπαμπέτ, κούκλα και χωρίς μυαλό, και τη Σαμάνθα Βρανά, πανούκλα, δίδυμες αδελφές που ζουν στον πύργο που κληρονόμησαν και ροκανίζουν τα χρηματικά αποθέματα των γονιών τους χωρίς έλεος και χωρίς να σκέφτονται ότι θα μείνουν απένταρες. Λίγο πιο πέρα, ο εφοπλιστής Πιπερόπουλος, που ξεκίνησε από φτωχές καταβολές, έχει φάει τ’ αυτιά του γιου του, Αλέξανδρου, να σταματήσει να σπαταλάει τα χρήματά τους και να στρωθεί στη δουλειά, να συνεχίσει την εταιρεία τους, και κυρίως να παντρευτεί, αλλιώς θα τον αποκληρώσει. Πώς θα συνδεθούν αυτές οι αλλοπρόσαλλες οικογένειες; Με τον πιο ευφάνταστο τρόπο θα έλεγα, που θα σκορπίσει άφθονα γέλια και αξέχαστες ατάκες. Μια ιστορία που ακολουθεί τη δομή του κλασικού παραμυθιού της Σταχτοπούτας αλλά είναι έξυπνα προσαρμοσμένη στο σήμερα και διανθισμένη με κωμικά στιγμιότυπα.

Οι «Δέκα μαύρες εντολές» είναι ένα αστυνομικό διήγημα, γραμμένο ως μονόλογος στο πλαίσιο μιας δίκης. Πρωταγωνιστεί η Ελίζα Περόν που παραδέχεται πως δολοφόνησε δέκα άντρες, όσες και οι εντολές του Κυρίου, ανθρώπους που στάθηκαν εμπόδιο στη ζωή της είτε εν γνώσει είτε εν αγνοία τους και τους τιμώρησε. Θύμα κακοποίησης από τον πατέρα της, γνώρισε άτομα που τα εμπιστεύτηκε και τα αγάπησε, το καθένα τους όμως την πρόδωσε ή την κακομεταχειρίστηκε, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένα ψυχρό τέρας. Πώς εκτέλεσε τους φόνους, πώς δεν εντοπίστηκε νωρίτερα, γιατί παραδέχτηκε τα εγκλήματά της, πώς θα τιμωρηθεί; Βρήκα έξυπνη την ταύτιση των δολοφονιών και των κακοποιητικών στιγμών που ζούσε η Ελίζα με τη διατύπωση των δέκα εντολών.

Στο σύντομο «Έρωτας είναι» η Μιρέλλα Σάλτη, μια μοναχική γυναίκα, επιστρέφει στο σπίτι της στην Εκάλη μετά από ψώνια στο κέντρο ερωτευμένη με τον ταξιτζή που την έφερε. Η ιστορία που θα ζήσει μαζί του θα την ανεβάσει στα ουράνια αλλά ταυτόχρονα θα τη ρίξει στα τάρταρα, με κίνδυνο να καταστραφεί η καριέρα της ως τηλεπερσόνα. Μια σύντομη, γλυκόπικρη, ανατρεπτική ρομαντική ιστορία. Τέλος, στης «Πατρινιάς ο γιος», έχουμε έναν γοητευτικό άντρα, μοντέλο καριέρας αλλά στις προσωπικές του στιγμές μελαγχολικό, που βάζει τα κλάματα χωρίς λόγο και που η διάθεσή του χαλάει στο άψε σβήσε. Με διαρκή πρωθύστερα ταξιδεύουμε στο παρελθόν του, οπότε και βλέπουμε πώς μεγάλωσε με τη Φωφώκα έξω από την Πάτρα ως κτηνοτρόφος, πώς έγινε μοντέλο και πόσο διαφέντευε τη ζωή του η μάνα του και με τι συνέπειες. Το κείμενο έχει ένα ιδιαίτερο στυλ γραφής, ανακατεύοντας τον σαρκασμό και το χιούμορ με το δράμα, εκεί δηλαδή που πήγα να πάρω στα σοβαρά τις εξελίξεις του σήμερα, έρχεται το χτες σα φαρσοκωμωδία με απανωτές ατάκες και αλλάζει τη διάθεση και το κλίμα. Το τέλος μάλιστα, εκτός του ότι αποτελεί μια καλή κορύφωση της πλοκής, μπλέκει υποδειγματικά την πραγματικότητα με τη φαντασία. Μια ιστορία που δείχνει την αρρωστημένη εξάρτηση μάνας με γιο και τις ανυπολόγιστες ζημιές από κάτι τέτοιο, αν και ο το τέλος ανατρέπει τα πάντα.

«Παράλληλες τροχιές» έξι ανθρώπων που βιώνουν διαφορετικά στιγμιότυπα και ερεθίσματα αποτελούν την καλογραμμένη αυτή συλλογή διηγημάτων που μου χάρισε ποικίλα συναισθήματα και μου έδειξε το εύρος του ταλέντου του Κωνσταντίνου Ιωακειμίδη. Πότε γελώντας και πότε κλαίγοντας βίωσα ερωτικές στιγμές, σκληρές δυσκολίες, ανολοκλήρωτους έρωτες και πολλά άλλα. Έξι κείμενα με ποικίλους τρόπους γραφής και πολλές κεντρικές ιδέες που δημιουργούν προβληματισμό και συγκίνηση.

Βιβλίο Ιστορίες του συρμού 
Συγγραφέας Χρήστος Ι. Νομικός
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων
Εκδότης Παράξενες Μέρες
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για μια πολύ ενδιαφέρουσα συλλογή ιστοριών μικρής έκτασης (κυρίως τεσσάρων σελίδων) με ήρωες ανθρώπους της διπλανής πόρτας ή μάλλον της διπλανής θέσης. Άνθρωποι που έρχονται σε επαφή με λίγο ή πολύ κόσμο και που οι συνθήκες δοκιμάζουν τα όρια και τις αντοχές τους καταγράφουν τις ζωές τους, την ημέρα τους, τα αισθήματά τους, όσο περιμένουν σε μια αποβάθρα για να στριμωχτούν σε κάποιον συρμό μαζί με χιλιάδες άλλους επιβάτες. Ο Μάρκος δοκίμασε τα πάντα για να περνάει η ώρα του στο μετρό και κατέληξε τελικά να ανακοινώνει φωναχτά τις στάσεις στους συνεπιβάτες του, η τσαμπατζού Ράνια μας δείχνει τα υπέρ και τα κατά της λαθρεπιβίβασης και πώς βελτιώνεται το «άθλημα», ο σούπερμαν Στέλιος δουλεύει ως σεκιούριτυ στο μετρό και έλκει άθελά του συνάδελφο που κάνουν μαζί βάρδιες (άτιμο μήλο!), ο Ιάκωβος έχει καταντήσει να απαντάει μηχανικά σε όλες τις επαφές του σε εφαρμογές γνωριμιών και θα τα βρει σκούρα όταν κάθεται δίπλα του μια κοπέλα. Επίσης, ο επαγγελματίας ζητιάνος Νικήτας αρχίζει ξαφνικά να νιώθει τύψεις που εξαπατά τον κόσμο και ψάχνει να βρει τρόπους για να εξιλεωθεί, ένα χέρι σε μια γυναικεία τσάντα δημιουργεί μια παρεξήγηση, η Αννέτα αποσύρεται σταδιακά από τη ζωή παγιδευμένη στην έγγαμη ρουτίνα της, η Χαρίκλεια και η Σύλια κάνουν μαθήματα θεραπευτικών εναγκαλισμών, η ευτραφής Λουίζα κάθεται πάντα μόνη της και κανείς δεν την πλησιάζει λόγω του όγκου της, η Χάιδω μεγαλοπιάστηκε στο χωριό και θέλησε να κατέβει στην πρωτεύουσα, όπου διαπιστώνει πως κανείς δεν της δίνει σημασία. Αυτοί κι άλλοι τόσοι ταξιδεύουν με το μετρό, αλληλοεπιδρούν, δοκιμάζονται.

Ο Χρήστος Ι. Νομικός έγραψε μικρά κείμενα με ρέοντα λόγο και έξυπνες ανατροπές, αναβιώνοντας με ρεαλισμό μια καθημερινότητα που πολλοί από μας αντιμετωπίζουμε σε σταθερή βάση. Επιπλέον κατάφερε μέσα από διαφορετικές και ποικίλες οπτικές γωνίες και πλούτο θεμάτων να κάνει αυτήν την πραγματικότητα ενδιαφέρουσα και ταυτόχρονα οικεία. Μου άρεσε επίσης που κάποιες φορές βγαίνουν συμπεράσματα μέσα από τα γεγονότα χωρίς να κατονομάζονται ή να περιγράφονται, αφήνοντας έτσι τον αναγνώστη να συμπληρώσει μόνος του την εικόνα. Για παράδειγμα, η τσαμπατζού Ράνια «Έφτασε στο γραφείο της, ολοκλήρωσε μετά από τέσσερις ώρες τη δουλειά της και περπάτησε προς το μετρό…» (σελ. 9). Άρα είναι μια τετράωρη υπάλληλος που πληρώνεται λίγα χρήματα και επομένως έχει κάθε δίκιο, υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες και μόνο, να γίνει λαθρεπιβάτις. Στη συνέχεια, βρήκα συγκινητικό το «Hugs for everyone» όπου η χήρα Χαρίκλεια αποφασίζει να πάψει να ακολουθεί τις βουβές επιταγές του άντρα της από την κορνίζα και να ζήσει την ερωτική χαρά που έχει στερηθεί. Το διήγημα αυτό τονίζει πως η απόλαυση και η χαρά μπορούν να πηγάσουν απλώς από χάδια κι αυτά να σβήσουν για λίγο τις ταυτότητες του «κουβαλητή πατέρα, του αγχωμένου εργαζόμενου, του σκληρού αρσενικού». Από την άλλη, με προβλημάτισε η Λουίζα στη «Μοναξιά της διπλανής θέσης», μιας και ο τρόπος σκέψης της, που πηγάζει από το πόσο μειονεκτικά νιώθει που την αποφεύγουν οι συνεπιβάτες της, πώς εκφράζει τα αισθήματα και τις σκέψεις της με έκανε να τη συμπαθήσω αλλά η συνέχεια του διηγήματος με ξάφνιασε αρκετά, ίσως γιατί είμαι πιο ρομαντικός και θα διάλεγα μια άλλη εξέλιξη, λιγότερο έντονη και ακραία όπως αυτή που διάβασα.

Οι «Ιστορίες του συρμού» είναι μια ενδιαφέρουσα και καλογραμμένη συλλογή διηγημάτων με πολλά θετικά χαρακτηριστικά, όπως: πρωτοπρόσωπη και τριτοπρόσωπη αφήγηση, ποικίλα εκφραστικά μέσα (ένα από αυτά έχει τη μορφή επιστολής), γραμμική αφήγηση σε κάποια διηγήματα, πρωθύστερη σε κάποια άλλα, ωραίο χιούμορ σε μερικά, ανατροπές που κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον όπως αυτή στο «Σούπερμαν», ακόμη και μια γλυκιά τρυφερότητα όπως αυτή στο «Σήμα» που τονίζει τη διαχρονική αλήθεια: «το μόνο σταθερά ζωντανό είναι εκείνο της ανθρώπινης επαφής». Ιστορίες που με ταξίδεψαν στα έγκατα της γης και μου σύστησαν ενδιαφέρουσες προσωπικότητες.

Βιβλίο Το Παλάτι του Μεσονυκτίου
Τίτλος πρωτοτύπου El Palacio de la Medianoche
Συγγραφέας Carlos Ruiz Zafon
Μεταφραστής Δέσποινα Δρακάκη
Κατηγορία Τρόμου
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για το δεύτερο αυτοτελές μυθιστόρημα της Τριλογίας της Ομίχλης, μιας τριλογίας που αποτελείται από έναν κύκλο ιστοριών με πολλά κοινά στοιχεία και ταυτόχρονα για το δεύτερο μυθιστόρημα που δημοσίευσε ο Carlos Ruiz Zafon (κυκλοφόρησε το 1994), ο οποίος το χαρακτηρίζει «νεανικό μυθιστόρημα». Ξανακυκλοφόρησε το 2016 «με τον τρόπο που θα έπρεπε να γίνει από την αρχή», όπως υποστηρίζει ο ίδιος ο συγγραφέας και είναι ένα άρτιο, καλογραμμένο και συναρπαστικό μυθιστόρημα τρόμου και φαντασίας, όπου αναμιγνύεται ο ρεαλισμός με το υπερφυσικό στοιχείο, ένα από αυτά τα βιβλία που μάλλον θα έγραφε ο Χουλιάν Καράξ στη «Σκιά του ανέμου». Είμαστε στην Καλκούτα του 1932 και μια παρέα επτά εφήβων περιμένουν να συμπληρώσουν το 16^ο έτος της ηλικίας τους για να φύγουν από το ορφανοτροφείο Σεντ Πάτρικς, αυτό όμως θα οδηγήσει και στη διάλυση της Τσάουμπαρ Σοσάιετι, του μυστικού συλλόγου με τα επτά αποκλειστικά μέλη που τον είχαν συγκροτήσει. Η Τσάουμπαρ Σοσάιετι είχε ως αποστολή τη βοήθεια, την προστασία και τη στήριξη όλων των μελών της, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, καθώς και τον διαμοιρασμό της γνώσης ώστε να γίνεται προσιτή σε όλους, για να έχουν τα κατάλληλα εφόδια την ώρα που θα φύγουν από το μέρος εκείνο. Είναι παιδιά χωρίς κανέναν συγγενή, με πατέρα τον διευθυντή του ιδρύματος Τόμας Κάρτερ και μητέρα την ίδια την Καλκούτα, κάποιο όμως από αυτά έχει ένα βαρύ παρελθόν για το οποίο δεν ξέρει τίποτα και κινδυνεύει θανάσιμα μόλις λήξει η επίσημη κηδεμονία του ιδρύματος και βγει στην κοινωνία γιατί κάποιος το έχει βάλει στόχο. Είναι χαρακτηριστικό μάλιστα το γεγονός πως σπάνια άφηναν μωρά στην πόρτα του ιδρύματος: «Υπήρχαν σε ολόκληρη την πόλη σοκάκια, χωματερές και πηγάδια πολύ πιο βολικά» (σελ. 32).

Οι χαρακτήρες είναι άψογοι και ολοκληρωμένοι: ο Μπεν είναι μια πολύπλευρη προσωπικότητα, κυκλοθυμικός, γεμάτος εκπλήξεις και μυστήριο («Υπήρχε ένας διαφορετικός Μπεν για την κάθε μέρα», σελ. 50), ο ασθματικός Σιράτζ είναι ειδήμων στις ιστορίες με φαντάσματα, κατάρες και στοιχειά, έχει εγκυκλοπαιδική μνήμη και χιλιάδες ιστορίες στο μυαλό του, η Ίζομπελ έχει ως πρότυπό της τη Σάρα Μπερνάρ, γράφει θεατρικά έργα, υποδύεται ρόλους κι έχει κοφτερό μυαλό, ο Ρόσαν μεγάλωσε με κλέφτες και ζητιάνους, ξέρει από διαρρήξεις, το έσκαγε πολύ συχνά από το ορφανοτροφείο τον πρώτο καιρό αλλά τώρα κταστάλαξε με τους καινούργιους του φίλους, ο λιγόλογος Μάικλ βυθίζεται σε μελαγχολία χωρίς λόγο, ξέρει να ακούει και είναι πολύ καλός σκιτσογράφος και ο Ινδός Σεθ, με το διστακτικό χαμόγελο, αγαπάει το διάβασμα και την αστρονομία. Στην πορεία των γεγονότων παρεμβαίνει με πρωτοπρόσωπη αφήγηση ο τελευταίος της παρέας, ο Ίαν, που κατάφερε να εκπληρώσει το όνειρό του και να γίνει γιατρός. Παλάτι του Μεσονυκτίου αποκαλούσαν τα παιδιά το εγκαταλελειμμένο κτήριο στο αίθριο του οποίου μαζεύονταν αργά τη νύχτα όταν το έσκαγαν από το ορφανοτροφείο κι αφηγούνταν ιστορίες γύρω από τη φωτιά. Την παραμονή της κρίσιμης μέρας των 16ων γενεθλίων τους, γνωρίζουν τη Σιρ, μια κοπέλα που μεγάλωσε χωρίς πατέρα και ταξίδευε σε όλο τον κόσμο με τη γιαγιά της, χωρίς σταθερή βάση, σπιτικό, έστω ένα καταφύγιο. Μόνη της παρηγοριά έχει που γνώρισε τον πατέρα της μέσα από τα βιβλία του που έγραφε ή διάβαζε κι από τις αναμνήσεις της γιαγιάς της. Σκοπός της είναι να εντοπίσει το πατρικό της, το οποίο είναι σίγουρη πως υπάρχει, παρά την αντίθετη άποψη της γιαγιάς της κι έτσι οι νεαροί ήρωες του βιβλίου δέχονται να τη βοηθήσουν.

Η ιστορία ξεκινάει πολύ αργότερα από το 1932, οπότε και «ο πιο ακατάλληλος, ο λιγότερο προικισμένος γι’ αυτή τη δουλειά», όπως ο ίδιος παραδέχεται σε μια κρίση ταπεινοφροσύνης, αναλαμβάνει να αφηγηθεί τα γεγονότα εκείνης της χρονιάς, να αποκαλύψει το μυστικό που τους ένωσε και ταυτόχρονα τους χώρισε και να καταγράψει τις ανατριχιαστικές εμπειρίες που άλλαξαν για πάντα τη ζωή τους. Έτσι θα διασωθεί η ιστορία τους από τη λήθη και θα φωτιστούν οι τόποι όπου έζησαν, μέρη που πλέον έχουν κατεδαφιστεί ή παραμορφωθεί, «όσο η πόλη κατάπινε τον εαυτό της και οι αντικατοπτρισμοί του χρόνου κατάφερναν να σβήσουν τα ίχνη» (σελ. 12). Και για να κατανοήσουμε τα γεγονότα ξεκινάμε από το 1916 πριν φτάσουμε στην κρίσιμη χρονική περίοδο του μυθιστορήματος, εποχή που η Ινδία στενάζει κάτω από τη βρετανική αποικιοκρατία. Αυτές οι χρονικές εναλλαγές κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον και οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια στη χρονιά που άλλαξαν τα πάντα όσο ο συγγραφέας αποτυπώνει το εκάστοτε χρονικό πλαίσιο, καταφέρνοντας να αιχμαλωτίσει καίρια στοιχεία κάθε φορά για να δώσει αληθοφάνεια και ρεαλισμό στο κείμενό του.

Το μυθιστόρημα μου χάρισε τις πιο ανατριχιαστικές στιγμές της ως τώρα αναγνωστικής μου πορείας και δε με άφηνε να κοιμηθώ τα βράδια. Είναι τέτοιος ο χειρισμός και η μαγεία των λέξεων που δημιουργούν την κατάλληλη υποβλητική ατμόσφαιρα χωρίς πολλές περιγραφές και περιττές παραγράφους. Ειδικά όταν τα πράγματα αρχίζουν να χειροτερεύουν και γνωρίζουμε τον κακό της ιστορίας, Τζαβαχάλ, ο συγγραφέας αποβαίνει σ’ έναν υποδειγματικό συγκερασμό ρεαλισμού και φαντασίας. Λέξεις λοιπόν, λέξεις, λέξεις, αυτή είναι μία από τις κυριότερες απολαύσεις του κειμένου ενός συγγραφέα που άλλαξε το σύγχρονο λογοτεχνικό και αναγνωστικό σύμπαν! Λέξεις που δημιουργούν ρεαλιστικές εικόνες και τις ζωντανεύουν με άφθαστη τέχνη χαρίζοντάς μας χρώματα και ποικίλες οπτικές γωνίες. Εκπληκτικές περιγραφές, άψογος χειρισμός της γλώσσας, με την Καλκούτα να ζωντανεύει με συναρπαστικό και περιγραφικό τρόπο έτσι ώστε να δημιουργεί ένα κλειστοφοβικό περιβάλλον χτυπημένο από τα στοιχεία της φύσης, κατά τη διάρκεια των οποίων ανθρώπινες ψυχές παλεύουν να ξεφύγουν από τους διώκτες τους ή ακόμη και τη μοίρα. «Η πόλη έμοιαζε με μεγάλο παζάρι, εγκαταλελειμμένο και βρώμικο» (σελ. 78). Και πάλι η διεισδυτική ματιά του συγγραφέα αγκαλιάζει κάθε κίνηση της φύσης, αποδίδοντάς την με αξεπέραστο λυρισμό: «Το σούρουπο είχε πάρει μαζί του λίγη από την τσουρουφλιστή ζέστη που μαστίγωνε την πόλη από την αυγή, όμως το αεράκι που χάιδευε δειλά τους δρόμους της μαύρης πόλης ήταν απλώς ένας χλιαρός αναστεναγμός, εμποτισμένος με τη νυχτερινή υγρασία που ανάδινε ο ποταμός Χούλι» (σελ. 147). Υπάρχουν όμως και φράσεις που με κόλλησαν και με έβαλαν σε σκέψεις για πολλή ώρα λόγω της αληθοφάνειάς τους και της βαθιάς σοφίας που πηγάζει από αυτές: «…ο Διάβολος δημιούργησε τη νεότητα ώστε να κάνουμε τα δικά μας λάθη και ο Θεός καθιέρωσε την ωριμότητα και τα γηρατειά για να μπορούμε να πληρώσουμε γι’ αυτά» (σελ. 108) και «Η πλειονότητα των παραδόσεων δεν είναι τίποτα περισσότερο από ασθένειες μιας κοινωνίας» (σελ. 119). Γιατί η Καλκούτα; Γιατί εδράζεται «-…σε μια αυτοκρατορία που η παρακμή είναι τέχνη και η Καλκούτα το μεγαλύτερο μουσείο της» (σελ. 41). Ιδιαίτερα το ατύχημα με το τρένο και οι κραυγές αγωνίας των 300 ορφανών παιδιών δίνονται τόσο παραστατικά που ανατρίχιασα!

Το Παλάτι του Μεσονυκτίου και ο καμένος σιδηροδρομικός σταθμός ζωντανεύουν με απαράμιλλη τεχνική, με σχεδόν απτές εικόνες και όταν αναμιγνύεται το φαντασιακό με την πραγματικότητα, τυλίγοντας τον εκάστοτε χαρακτήρα που τα επισκέπτεται με αχλή, η συγγραφική δεινότητα απογειώνεται! Η μυστηριώδης φιγούρα που θέλει να εκδικηθεί, τα περίεργα και ανεξήγητα γεγονότα που βιώνει ο Μπεν, το λυτρωτικό τέλος, αυτά και άλλα τόσα δίνουν στο μυθιστόρημα ένα υποβλητικό περιεχόμενο, γεμάτο υποδόριο τρόμο και σασπένς όσο οι έφηβοι πρωταγωνιστές αρχίζουν να βάζουν τα κομμάτια του παζλ στη θέση τους, να ανασκαλεύουν το παρελθόν και να αντιμετωπίζουν μια φριχτή αλήθεια που ίσως τους στοιχίσει πολλά. Ομολογώ πως η πραγματική ταυτότητα του δαιμονικού Τζαβαχάλ με άφησε άφωνο και επικροτώ τον πανέξυπνο χειρισμό όχι μόνο της πλοκής αλλά και του τρόπου παράθεσης των γεγονότων και των αιτίων για κάθε γεγονός που λαμβάνει χώρα στο κείμενο. Τα πάντα έρχονται τούμπα όταν φτάνει η ώρα να αντιμετωπίσουμε την πραγματική ταυτότητα του κακού πλάσματος που κυνηγάει τα παιδιά!

«Το Παλάτι του Μεσονυκτίου» είναι ένα αξέχαστο ταξίδι στο μοναδικό σύμπαν που ήξερε τόσο καλά να ζωντανεύει ο συγγραφέας και ταυτόχρονα ο δεύτερος κρίκος μιας σειράς υποβλητικών και σκοτεινών ιστοριών. Απανωτές εκπλήξεις, πλούσια πλοκή, χιλιάδες ερωτήματα που βρίσκουν απαντήσεις όταν πρέπει, γεγονότα που είναι απότοκα ενεργειών που έλαβαν χώρα στο παρελθόν, χαρακτήρες που διώκονται από κάτι φρικτό και είναι δέσμιοι ενός παρελθόντος για το οποίο δε γνωρίζουν και δε φταίνε, σασπένς και απανωτές εκπλήξεις, ανατριχίλα και καλολογικά στοιχεία είναι μερικά μόνο από τα θετικά χαρακτηριστικά ενός κειμένου που διαβάζεται αυστηρά με αναμμένο φως.

Βιβλίο Το κρυστάλλινο τρένο 
Τίτλος πρωτοτύπου Il treno di cristallo
Συγγραφέας Nicola Lecca
Μεταφραστής Γιώτα Καλογεροπούλου
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης  Κέλευθος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Μπόρνα Μπάρσιτς είναι γιος εργατών σε εργοστάσιο ζωμού της Κροατίας, δεν ένιωσε όμως ποτέ την αγάπη τους: «Γίγαντες, με ένα μόνο μάτι, επικριτικό, αυστηρό, ποτέ ικανοποιημένο. Και χωρίς το άλλο, το στοργικό, το ανεκτικό, το ικανό για συμπόνια κι ενσυναίσθηση» (σελ. 16-17). Σπούδασε μουσική γιατί αυτό ήθελαν εκείνοι, έκανε ό,τι προσδοκούσαν απ’ αυτόν για να τους ευχαριστήσει κι επιτέλους η ευκαιρία να κατακτήσει την αγάπη τους έρχεται στις εξετάσεις του πιάνου, μόνο που αυτό θα είναι η αρχή ενός τέλους που δεν περιμένει. Οι γονείς του τον φυλάνε στην ασφυκτική αγκαλιά της εργατικής κατοικίας τους, θεωρώντας τον κόσμο επικίνδυνο και ακατάλληλο για το εύθραυστο παιδί τους. Έτσι καταδίκασαν τον Μπόρνα σε μοναξιά και τον απέκλεισαν από τις πολύτιμες κοινωνικές συναναστροφές. Ο ντροπαλός, αμήχανος και αδέξιος Μπόρνα, είκοσι χρόνια μετά την επαγγελματική επιτυχία μα προσωπική αποτυχία στο ωδείο του Ζάγκρεμπ, εξακολουθεί να είναι μόνος και χωρίς φίλους, έχοντας μεγαλώσει με μια απρόσμενη και ανεξέλεγκτη ελευθερία όταν έμεινε ορφανός και μεγαλώνοντας κατά τη διάρκεια ενός πολέμου από τη Σερβία αναίτιου, αφού η Κροατία είχε αναγνωριστεί από πολλές χώρες του κόσμου. Ένα ταξίδι με τρένο θα φέρει κι άλλη μοιραία ανατροπή στη ζωή του.

Από το Ζάγκρεμπ του 1993 ερχόμαστε στο Μπρόντστερς της Αγγλίας του 2014, όπου ο Άαρον Άντσιτς ζει με τη μητέρα του φτωχικά και περιορισμένα. Εκείνη ήρθε έγκυος στη χώρα ζητώντας άδεια παραμονής και τώρα εργάζεται ως ταμίας. Αντίθετοι χαρακτήρες, εκείνος αισιόδοξος, εκείνη ρεαλίστρια, δέχονται κοινωνικό εκφοβισμό. «Το σπίτι τους είναι μικρό. Η ζωή τους ελάχιστη» (σελ. 53). Αγνώστου πατρός ο Άαρον, με τη μητέρα του να βυθίζεται αργά και σταθερά στην κατάθλιψη, κάτι που δυσκολεύει τις ερωτήσεις για την ταυτότητα του πατέρα του. Ταυτόχρονα, ο Άαρον συζητά ηλεκτρονικά με την Κρίσταλ, την οποία ερωτεύεται χωρίς να έχει δει ποτέ από κοντά. Του αρκεί η αγάπη της κι ας είναι μια ψευδαίσθηση, έχει ανάγκη για στοργή, για οποιαδήποτε αγάπη, γι’ αυτό και κάνει πράξη τις ολοένα και πιο απαιτητικές επιθυμίες της, όσο η ίδια παραμένει κρυμμένη και δεν εμφανίζεται στην κάμερα. Ο Άαρον έχει μάθει να χαίρεται με το κάθε τι κι εξασκείται διακρίνοντας τη μαγεία παντού και φωτίζοντας με ενθουσιασμό τις ασχήμιες της φτώχειας. Μικροπράγματα τον κάνουν χαρούμενο όσο η μητέρα του καθοδηγεί τη ζωή του, ακόμη και με στερήσεις και υπερβολές γιατί δε θέλει να της φύγει μακριά και να την αφήσει μόνη. Απανωτά λάθη που δυσχεραίνουν τον ψυχισμό του νεαρού παιδιού, που ευτυχώς δε γνωρίζει πως η μητέρα του δεν έχει καταφέρει να τον αγαπήσει απόλυτα. Είναι ένα παιδί που δε διάλεξε αλλά αντίθετα της περιέπλεξε τη ζωή ή, γιατί όχι, την κατέστρεψε κιόλα. «Ψίχουλα αγάπης από τη μητέρα του που τα μάζευε υπομονετικά όπως οι ζητιάνοι τ’ αποτσίγαρα» (σελ. 68).

Να όμως που ένα επίσημο έγγραφο θα τινάξει στον αέρα τη ζωή μάνας και γιου, θα φέρει στο φως τα μυστικά που τους χώριζαν και θα οδηγήσει με βία τον Άαρον στο να πάρει τη ζωή στα χέρια του: «εύθραυστος, απροστάτευτος μα επιτέλους ελεύθερος». Κι έτσι αρχίζει ένα συναρπαστικό ταξίδι από την Αγγλία προς την Κροατία με τρένο. Αμβούργο, Πράγα, Μπρατισλάβα, Λιουμπλιάνα και Ζάγκρεμπ είναι πόλεις που τον μαγεύουν, που τον κάνουν να ζήσει διάφορες περιπέτειες, να γνωρίσει τον εαυτό του, να κάνει νέους φίλους, να τζογάρει, να εξαπατηθεί, να σταθεί στα δικά του πόδια και να προσπαθήσει να τα καταφέρει. Η σύγκρουση με την τραγική αλήθεια θα είναι μετωπική και θα μπουν τα πάντα σε νέες βάσεις όσο η μητέρα του Άαρον, εντελώς μόνη πια, αρχίζει να παλεύει με δαίμονες και ψευδαισθήσεις που επιβουλεύονται τη ζωή της.

Με μάγεψε η γραφή, με ταξίδεψαν οι λέξεις του, έζησα λεπτό προς λεπτό αυτό το διαφορετικό road trip αυτογνωσίας όσο προσπαθούσα να καταλάβω πώς συνδέονται οι ζωές του Μπόρνα και του Άαρον, δεν κουράστηκα στιγμή από τις διασκεδαστικές ή δύσκολες περιπέτειες που βιώνει ο νεαρός πρωταγωνιστής στις πόλεις της Ευρώπης όσο πλησιάζει προς κάτι που θα του σφίξει το στομάχι. Εντυπωσιακοί, μελετημένοι χαρακτήρες με διεισδυτικά ψυχογραφήματα, που αποκαλύπτονται σταδιακά και τους γνώριζα όποτε και όπως ήθελε ο συγγραφέας, κάτι που με επέφερε ένταση και αγωνία για τη συνέχεια αλλά και για τις αποφάσεις που καλούνται να πάρουν όλοι κάτω από απρόσμενες συνθήκες. Θα νικήσει η Άνια την κατάθλιψη; Θα συγχωρέσει ο Άαρον τον πατέρα του γι’ αυτό που έκανε; Θα κερδίσει ο Μπόρνα τη ζωή του; Θα αποκαλύψει επιτέλους η Κρίσταλ το πρόσωπό της (ειλικρινά έμεινα άφωνος με την πραγματική της ταυτότητα και δάκρυσα όταν διαπίστωσα το μέγεθος του πόνου που κρύβεται από πίσω); Αυτά και πολλά άλλα ερωτήματα απαντώνται μέσα από ευρηματικές ιστορίες όσο γνωρίζουμε και περπατάμε τις ατμοσφαιρικές πόλεις της κεντρικής Ευρώπης με έναν τρόπο που μόνο κάποιος σαν τον Nicola Lecca ξέρει να κάνει.

Βιβλίο Ο Αφανιστής 
Τίτλος πρωτοτύπου Vanished
Συγγραφέας Tim Weaver
Μεταφραστής Κατερίνα Ασήμου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο αστυφύλακας πλέον Κολμ Χίλι κερδίζει την εμπιστοσύνη της αρχιεπιθεωρήτριας Μέλανι Κρόου και αναλαμβάνει τον εντοπισμό του Αφανιστή. Η επιστροφή του Χίλι στον Τομέα Διερεύνησης Εγκλημάτων μετά απ’ όσα έκανε για την απαχθείσα κόρη του προκειμένου να τη βρει (και συνέβησαν στο προηγούμενο, δεύτερο βιβλίο της σειράς), χώρισε την υπηρεσία σε δύο στρατόπεδα: κάποιοι τον κατανοούν και κάποιοι τον θεωρούν απερίσκεπτο και αναξιόπιστο. Τα βασικά προβλήματα ξεκινάνε με τον αρχιφύλακα Έντι Ντέιβιντσον, φανατικό ζηλωτή της αστυνομίας, που στα μάτια του ο Χίλι πήγε ενάντια σε αυτήν τη θρησκεία, για να μην αναφέρουμε και τους προσωπικούς του λόγους που ξεδιπλώθηκαν αναπάντεχα στο ανωτέρω βιβλίο. Παρ’ όλ’ αυτά, η Κρόου αναθέτει στον Χίλι, προς δυσαρέσκεια των νταήδων συναδέλφων του, να βρει τον άγνωστο που έχει απαγάγει τους Στίβεν Γουίλκι και Μαρκ Έβανς, δύο μικρόσωμους ομοφυλόφιλους, των οποίων ξύρισε τα μαλλιά και τα άφησε στο σπίτι τους, χωρίς κανένα άλλο ίχνος της ταυτότητάς του. Θα καταφέρει να τον εντοπίσει ο Χίλι, κερδίζοντας μια δεύτερη ευκαιρία στην καριέρα του; Θα υποταχθεί στους κανόνες ευπρέπειας ή θα κάνει πάλι τα δικά του; Γιατί όμως παρακολουθεί κρυφά και συστηματικά την ψυχολόγο Τερίσα Ριντ; Γιατί μυρίζει η ατμόσφαιρα μπαρούτι;

Ταυτόχρονα, με πρωτοπρόσωπη αφήγηση, ο Ντέιβιντ Ρέικερ εξιχνιάζει την εξαφάνιση του Σαμ Ρεν, διαπιστώνοντας πως έχει μπλέξει και πάλι σ’ έναν κυκεώνα από ψέματα και καλά κρυμμένα μυστικά που θα τον εμποδίσουν στις έρευνές του. Σε προσωπικό επίπεδο, έχει προχωρήσει τη σχέση του με τη δικηγόρο Ελίζαμπεθ Φίνι, οχτώ μήνες μετά τα γεγονότα του προηγούμενου μυθιστορήματος, και βλέπουμε έναν χαρακτήρα που ακροβατεί ανάμεσα στη θέληση για αλλαγή και στην ανάγκη να συνεχίσει την ίδια συμπεριφορά. Κατάφερε η Λιζ να τον αλλάξει; Του έδειξε τον λάθος δρόμο που ακολουθούσε; Ο Ντέιβιντ είναι ειλικρινής: «…μπορούσα να ελέγξω αυτό το κομμάτι μου και να αλλάξω. Να είμαι όχι ακριβώς αποστασιοποιημένος αλλά ούτε και να εμπλέκομαι τόσο συναισθηματικά με τους ανθρώπους που αναζητούσα. Όταν εμπλεκόσουν συναισθηματικά μ’ αυτούς, με τις ιστορίες τους, με τους ανθρώπους που είχαν χάσει, έπαιρνες ρίσκα: έμπαινες στο σκοτάδι, χωρίς να ξέρεις τι υπήρχε εκεί…». Η αλήθεια είναι πως στο μεσοδιάστημα αυτό ο ντετέκτιβ αντιστάθηκε στον πειρασμό να παρασυρθεί στις σκιές κι έμενε στη σωστή πλευρά της διαχωριστικής γραμμής αλλά αυτό δε θα κρατούσε για πάντα: «Το να εκπληρώνω τη δέσμευσή μου στους χαμένους… συνιστούσε αυτό που ήμουν. Ήταν συνυφασμένο μαζί μου» και τελικά ίσως η έλλειψη κατανόησης της Λιζ να δημιουργήσει και το ρήγμα. Θα καταφέρουν να το παλέψουν άραγε σωστά και οι δύο;

Η Τζούλια Ρεν αναζητά τον άντρα της που μπήκε στον σταθμό της Γκλόστερ Ρόουντ πριν από έξι μήνες και δεν ξαναβγήκε. Πώς μπορεί κάποιος να χαθεί σ’ ένα μετρό; Τι άλλαξε στη ζωή του τους τελευταίους έξι μήνες; Γιατί δούλευε τόσο πολύ χωρίς να κερδίζει περισσότερα χρήματα; Ο αστυφύλακας Μπράιαν Γουέστερλι που ανέλαβε την υπόθεση την άφησε να σέρνεται αφού δε συντρέχουν σοβαροί λόγοι υγείας. Τα ίχνη οδηγούν όχι μόνο σε κύκλωμα σωματεμπορίας ανηλίκων αλλά και σε κάτι πιο σκοτεινό και βαθύ και τα πράγματα γίνονται χειρότερα όταν ο Ντέιβιντ Ρέικερ διαπιστώνει πως η έρευνά του τέμνεται με αυτήν του Κολμ Χίλι. Περπατάμε στο δαιδαλώδες σύστημα του Υπογείου του Λονδίνου, σε ενεργούς αλλά και κλειστούς σταθμούς και, ακόμη χειρότερα, σε μια σκοτεινή ύπαρξη που οφείλει τη δημιουργία της στην κακοποίηση που υπέστη κατά την παιδική ηλικία. Ο συγγραφέας αποφεύγει τις λοιδορίες και τις αιτιάσεις, ποιος φταίει, γιατί και κατά πόσο και στρέφει τη ματιά του στο καθαυτό κακό που μπορεί κάποιος να προξενήσει μεγαλώνοντας σε τέτοιο περιβάλλον.

«Ο Αφανιστής» είναι ο νέος εχθρός του Ντέιβιντ Ρέικερ και τον οδηγεί στα βάθη των συρμών και των ψυχών σε μια περιπέτεια πιο «μαζεμένη» από τις προηγούμενες, χωρίς πολλά παρακλάδια αλλά με εξίσου ενδιαφέρουσες και ποικίλες ανατροπές. Τα βήματα επίλυσης του εξαφανισμένου άντρα και του κατά συρροή απαγωγέα εκτείνονται, αναλύονται, διασταυρώνονται και τα κομμάτια του παζλ συγκροτούν μια ανατριχιαστική εικόνα, ανεκτή μόνο απ’ όσους αντέχουν να βυθίζονται στην ατμόσφαιρα και στα θέματα του Tim Weaver. Το Λονδίνο τελικά δεν έχει τίποτα να ζηλέψει από την Αμερική ως προς τους δολοφόνους, τη βία και τα σκοτεινά μονοπάτια…

Βιβλίο Το μυστήριο του Λίστερντεϊλ
Τίτλος πρωτοτύπου The Listerdale mystery
Συγγραφέας Agatha Christie
Μεταφραστές Αναστασία Δεληγιάννη, Μιχάλης Μακρόπουλος
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα/ Συλλογή διηγημάτων
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για μια συλλογή δώδεκα διηγημάτων με μυστηριώδεις εξαφανίσεις, αυτοκρατορικούς γάμους, δηλητηριάσεις, κλοπές κοσμημάτων, διασκεδαστικά στοιχήματα παρανομίας, πριγκιπικές απαγωγές, διαφημιστικά κόλπα κ. ά. Μια ξεπεσμένη αριστοκράτισσα («Το είδος μας πεθαίνει, όμως στηρίζουμε ο ένας τον άλλο», σελ. 18) θέλει τα παιδιά της να έχουν μια καλύτερη τύχη κι όταν βρίσκει ένα αρχοντικό σπίτι σε πολύ φθηνή τιμή το νοικιάζει κι όλα αλλάζουν μαγικά, μια παντρεμένη κοπέλα βλέπει τον ίδιο εφιάλτη κάθε βράδυ, με τον προηγούμενο εραστή να σκοτώνει τον σύζυγό της, ένας μποέμ άντρας συναντάει ένα μυστηριώδες κορίτσι που τον μπλέκει σε μια περιπέτεια απότοκη της εξέγερσης στο βαλκανικό κρατίδιο της Κατονίας, ένας εγκληματολόγος αναλαμβάνει την εξιχνίαση μιας δολοφονίας με τους υπόπτους να είναι τα τέσσερα μέλη της οικογένειας της νεκρής, ένας υποταγμένος σύζυγος ζει μια αναπάντεχη νύχτα ρομαντισμού και περιπέτειας, ένας συνταξιούχος επιθεωρητής της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών συναντά μια γυναίκα που αθωώθηκε από τις κατηγορίες για δολοφονία του άντρα της εννιά χρόνια πριν με… νέο σύζυγο και κυνηγώντας την ηθική βεβαιότητα αναψηλαφεί την υπόθεσή της, μια άνεργη κοπέλα απαντά σε μια πολύ περίεργη και αναπάντεχη αγγελία που τη ρίχνει στο πλάι μιας εκπεσμένης πριγκίπισσας από την Οστρόβα, ένα ζευγάρι μπλέκεται στην κλοπή ενός πανάκριβου περιδέραιου, ένας συγγραφέας χωρίς έμπνευση ζει την πιο απίθανη περιπέτεια της ζωής του χάρη στην Εσάρπα των Χιλίων Λουλουδιών, ένας άντρας καταφέρνει να παντρευτεί χάρη σε μια μπανανόφλουδα, ένας νεαρός με το όνομα Τζέιμς Μποντ ανακαλύπτει κατά λάθος ένα πολύτιμο σμαράγδι στις καμπίνες της παραλίας του Κόμπτον-ον-Σι και μια σοπράνο δέχεται την πρόσκληση για μια ιδιωτική παράσταση λίγο πριν το μοιραίο τέλος.

Πιο πολύ μου άρεσαν: «Το κορίτσι στο τρένο» και «Το μυστήριο του Λίστερντεϊλ» γιατί μου θύμισαν τη μεταγενέστερη διαφορετική γραφή της Agatha Christie που γνωρίσαμε με το ψευδώνυμο Mary Westmacott, αν και η ίδια δε διστάζει να γράψει το «Ο Έντουαρντ Ρόμπινσον γίνεται άντρας», όπου ένας νεαρός που του αρέσει να διαβάζει ρομαντικές ιστορίες, ξέροντας πως «αυτού του είδους τα πράγματα είναι όλα μπούρδες» (σελ. 106), παραπαίει ανάμεσα στα ρομάντσα και στην πραγματικότητα. Έχουμε ένα δυνατό και πρωτότυπο για άντρα ψυχογράφημα ενός ανθρώπου που δεν τολμά να σηκώσει κεφάλι στην αρραβωνιαστικιά του κι όταν του δίνεται η ευκαιρία κάνει κάτι χωρίς να τη ρωτήσει, για να ζήσει τον δικό του Ρομαντισμό και την Περιπέτεια, με αποτέλεσμα να περάσει μια αξέχαστη βραδιά! Επίσης μου άρεσε «Το τραγούδι του εξάπενου», όπου έχουμε έναν διαφορετικό «ντετέκτιβ», έναν εγκληματολόγο, για να εξιχνιάσει την υπόθεση, ένα παιδικό τραγουδάκι («Sing a song of sixpence», του οποίου μάλιστα ο δεύτερος στίχος, «a pocket full of rye», είναι ο τίτλος του μυθιστορήματος «Σίκαλη στην τσέπη» που κυκλοφόρησε είκοσι χρόνια αργότερα) και μια υπόθεση «κλειστού δωματίου», τα αγαπημένα μου δηλαδή συστατικά! Θα σημειώσω τέλος το «Ατύχημα» με την έξυπνη ανατροπή και το «Κύκνειο άσμα», με την ανατριχιαστική εφαρμογή του περιεχομένου της περιβόητης άριας από την Τόσκα στην πραγματική ζωή με τον πιο τραγικό τρόπο!

Αυτή η συλλογή διηγημάτων κυκλοφόρησε μόνο στην Αγγλία το 1934 ενώ κάποια από τα κείμενα δημοσιεύθηκαν μεταγενέστερα σε διάφορες ανθολογίες στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στα ελληνικά υπήρξαν πολλές εκδόσεις, όχι απαραίτητα με όλα τα διηγήματα του τόμου αυτού και σήμερα (2020) επανακυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός με νέα μετάφραση (των Αναστασίας Δεληγιάννη και Μιχάλη Μακρόπουλου). Ως προς το εξώφυλλο ακολουθούν την έκδοση Harper Collins ενώ έχουν ανακοινώσει πως στόχος τους είναι να κυκλοφορήσουν στα ελληνικά όλα τα αστυνομικά έργα της Agatha Christie.

Βιβλίο Οι Ρημαγμένοι Τόποι
Τίτλος πρωτοτύπου The Waste Lands
Συγγραφέας Stehen King
Μεταφραστής Μιχάλης Μακρόπουλος
Κατηγορία Περιπέτεια / Τρόμου
Εκδότης Κλειδάριθμος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Και η αγωνία συνεχίζεται. Τα υπονοούμενα του συγγραφέα είναι απίστευτα. Οι ανθοί της πόρνης που υποφέρει ένας από τους Γκρίζους είναι το AIDS, οι Ρημαγμένοι Τόποι ίσως είναι η γη που θα καταντήσει έτσι μετά από πυρηνικό πόλεμο, τα μεγάφωνα με τα τύμπανα, οι ψίθυροι και η επίθεση της αρκούδας μου θύμισαν σκηνικό της σειράς Lost. Η ιστορία προχωράει παραπέρα λοιπόν με ένα τρένο που επιταχύνει το ταξίδι των πρωταγωνιστών. Οι ιστορίες που εκτυλίσσονται φοβερές, η έκθεση που έγραψε ο Τζέικ στην προηγούμενη ζωή του ανακατεύοντας την ποίηση με την πραγματικότητα του φανταστικού του κόσμου ήταν μοναδικό. Τα συναισθήματα του αγοριού που ψάχνει τον άλλον κόσμο είναι τρισδιάστατα. Σοκ όταν διαπίστωσα ότι ο Έντι και ο αδερφός του είχαν συναντήσει τον Τζέικ στη ζωή τους φευγαλέα. Δυστυχώς οι περιγραφές των αιμάτων που πετάγονται και των μυαλών που ξεπηδούν εξακολουθούν να είναι ίδιον του συγγραφέα. Οι Πύλες, η Ακτίνα, τα ζώα-σύμβολα και προστάτες των εισόδων, η ιστορία του Μέσου και του Έξω Κόσμου θύμιζαν πολύ έντονα τον Τόλκιν και τον Άρχοντα των Δαχτυλιδιών. Κι αυτό το αναφέρει ο King ανάμεσα στις άλλες αναφορές σε τραγούδια, ιστορικές στιγμές των ΗΠΑ, τηλεοπτικά σήριαλ, ακόμη και άλλους συγγραφείς. Δυστυχώς η Μπέρυλ Έβανς που έγραψε τον Τσάρλι τον Τσαφ-Τσουφ είναι μόνο στη φαντασία του συγγραφέα (αν υποψιαστώ ότι ο Τσάρλι το τρενακι, η σειρά κινουμένων σχεδίων, είναι εμπνευσμένη από αυτό, θα πεθάνω….). Δε μου άρεσε που αρχίζει η περιπέτεια να θυμίζει Αλιφέρη και Τετράγωνα των Αστέρων, με κουίζ και γρίφους (αν και όντως άξιζε το αίνιγμα με τους πρώτους αριθμούς και το κόσκινο του Ερατοσθένη). Όσο πάει και αγωνιώ περισσότερο. Τελικά τι είναι ο Μαύρος Πύργος, τι συμβολίζει; Κι αναρωτιέμαι πόσο σημαντικό ρόλο θα παίξει η εγκυμοσύνη της Σουζάνα (κι άλλο Λοστ εδώ). Και γιατί επέστρεψε ο Τζέικ στη ζωή του Πιστολέρο;

Βιβλίο Το μεγάλο σιδηροδρομικό παζάρι
Τίτλος πρωτοτύπου The great railway bazaar
Συγγραφέας Paul Theroux
Μεταφραστής Αθανάσιος Ζάβαλος
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Κέδρος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

«Τα τρένα είναι ακαταμάχητα παζάρια που ταξιδεύουν φιδογυρίζοντας από τόπο σε τόπο…Το τρένο σε κάνει να νιώθεις ήρεμος όπου κι αν βρίσκεσαι, σε αντίθεση με τον ανήσυχο ιδρώτα που σε λούζει στο αεροπλάνο στη σκέψη ότι κάτι μπορεί να πάει στραβά (σε νιώθω, συγγραφέα!!!!), με τη ναυτία και τη ζάλη από το καυσαέριο αν ταξιδεύεις με πούλμαν και τη σωματική αγκύλωση που παθαίνεις αν ταξιδεύεις με το δικό σου αυτοκίνητο» (σελ. 9).Ομολογώ ότι δεν κατάλαβα γιατί ο συγγραφέας προτίμησε να κάνει αυτόν τον γύρο του κόσμου με αυτόν τον τρόπο. Προσοχή, το βιβλίο γράφτηκε το 1975 και κυκλοφόρησε η ελληνική μετάφρασή του το 2005, επομένως σε καμία περίπτωση δε μιλάμε για ένα σύγχρονο βιβλίο. Δε θα βρείτε ούτε ταξιδιωτικές οδηγίες, ούτε περιττά ιστορικά, γεωγραφικά, δεν ξέρω τι άλλο, στοιχεία. Θα βρείτε περιπέτειες, απρόοπτα, καθυστερήσεις, ταλαιπωρίες, τύφο και χολέρα, αγωνία, ξενύχτια, κακούς και καλούς ανθρώπους, απόρους, ζητιάνους, αγνώμονες, βλαχαδερά, κυρίους περιωπής, μια μεγάλη περιπέτεια δηλαδή, ένα μεγάλο σιδηροδρομικό παζάρι. Οι σταθμοί του ταξιδιού: Λονδίνο-Κωνσταντινούπολη με το Όριεν Εξπρές (το οποίο καταθάβει, σβήνοντας οριστικά τον μύθο της αίγλης και της άνεσης, άλλωστε νομίζω ότι πια έχει καταργηθεί ως γραμμή στις μέρες μας) κι από κει η Ασία τον καλωσορίζει: Τουρκία, Ιράν (Τεχεράνη), Μεσέντ, Κιμπέρ, Ινδία, Βιρμανία, Βιετνάμ, Μαλαισία (Κουάλα Λουμπούρ), Ιαπωνία, Ρωσία με τον Υπερσιβηρικό και από Πετρούπολη πίσω στην πατρίδα.

Εθνολογικές παρατηρήσεις, κουλτούρα διαφορετικών λαών, ακόμη και διαφορετικών ανθρώπων στην ίδια χώρα, διατροφικές συνήθειες, ασυνεννοησίες, παρεξηγήσεις, το άγνωστο, το μυστηριώδες, από τους αφημένους στη μοίρα και στο Θεό Ινδούς στους βουδιστές, από κει στους Ιάπωνες που είναι λες και τους προγραμμάτισαν ηλεκτρονικοί υπολογιστές (πολύ γέλιο στο σημείο που ο συγγραφέας ανακαλύπτει ότι η στάση στους σταθμούς της Ιαπωνίας διαρκούν ελάχιστα δευτερόλεπτα κι όποιος κατέβηκε, κατέβηκε!!!), και στους Ρώσους (που πίνουν για να ξεχνάνε). Εξαιρετικά αποσπάσματα, κάθε σελίδα και μια έκπληξη, μια ανατροπή, ένα εμπόδιο. Κι όμως ο συγγραφέας δεν τα παρατά, ολοκληρώνει το ταξίδι του, αν και στην πορεία της γραφής του καταλαβαίνεις ότι «το αστείο παρατράβηξε», ο άνθρωπος έζησε τέσσερις μήνες μέσα στα τρένα, στην άλλη άκρη της γης κι όσο κι αν του άρεσε κάπου κουράστηκε, η σωματική κόπωση και η ταλαιπωρία νίκησαν. Ποτέ δεν το μετάνιωσε, ποτέ δεν άλλαξε τη γραφή του, πουθενά δεν πλατειάζει, ούτε βαριέται να παρατηρήσει, να σχολιάσει και να γράψει αλλά κάπου φθίνει η σπιρτάδα του, ως ένδειξη της κόπωσης που έγραψα πιο πριν. Στη σελ. 505 γράφει: «Στο τέλος του τετράμηνου εκείνου ταξιδιού ένιωθα ένα πτώμα, σαν να είχα επιβάλει στον εαυτό μου να αρρωστήσει με σκοπό να ξεπεράσω εκείνη την αρρώστια. Τώρα όμως ένιωθα σαν να είχα θεραπευτεί και το μόνο που ήθελα ήταν να γυρίσω σπίτι…Τελικά όλες οι μεγάλες περιοδείες είναι ένας τρόπος για να γυρίσει κανείς ξανά στο σπίτι του».

Από αυτό το βιβλίο, μεταξύ άλλων, θα μου μείνει η λέξη «νταφιλιάζομαι» (εδώ συγχαίρω το μεταφραστή) που σημαίνει ότι χάνω το τρένο και μένω καρφωμένος σε ξένη πόλη, εκ του Ντάφιλ, συνεπιβάτη του συγγραφέα, που την πάτησε στα σύνορα της Ιταλίας!!!! Επίσης ακόμη γελάω όταν θυμάμαι το εξής σημείο: «μια νεαρή Ινδή χωρική, φορτωμένη νερό σε κανάτι στους τρυφερούς της ώμους μετέφερε τη δυσεντερία στο χωριό της» (απόδοση δική μου), δηλαδή το νερό ήταν μολυσμένο, το ήξερε και το ξέρουν κι όλοι οι Ινδοί αλλά αυτό δεν τους εμποδίζει να πιουν!!!! Μη σας τρομάξει το μέγεθος του βιβλίου, είναι ένας πολύ καλός σύντροφος σε μεγάλα ταξίδια που πιθανόν να κάνετε. «…η διαφορά ανάμεσα στο ταξιδιωτικό βιβλίο και στο μυθιστόρημα είναι η διαφορά ανάμεσα στο να καταγράφεις αυτό που βλέπει το μάτι και στο να ανακαλύπτεις αυτό που γνωρίζει η φαντασία. Το μυθιστόρημα είναι σκέτη χαρά, τι κρίμα που δεν μπορούσα να αφηγηθώ όλο το ταξίδι σαν να ήταν ένα μυθιστόρημα» (σελ. 505).

Βιβλίο  Η Αγκάθα στο Οριάν Εξπρές
Τίτλος πρωτοτύπου The woman on the Orient Express
Συγγραφέας Lindsay Jane Ashford
Μεταφραστής Χρύσα Σπυροπούλου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μεταίχμιο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για ένα ρομαντικό και κοινωνικό μυθιστόρημα που δεν εκμεταλλεύεται τον μύθο της πιο σημαντικής συγγραφέως αστυνομικών μυθιστορημάτων για να κερδίσει τους αναγνώστες αλλά στέκεται στα δικά του πόδια, έχει τη δική του δύναμη και αυτάρκεια και καταφέρνει ν’ αναπαραστήσει μοναδικά και με άφθαστο ρεαλισμό μια εποχή δύσκολη και έναν τόπο σκληρό. Η πρώτη σκέψη που θα έκανε ο καθένας βλέποντας ένα μυθιστόρημα ΓΙΑ την Agatha Christie, θα ήταν αυτή ακριβώς: θέλει να τραβήξει αναγνώστες ενώ η ιστορία καθαυτή είναι αδύναμη ή κακογραμμένη. Με μεγάλη μου χαρά διαπίστωσα πως η συγγραφέας επέλεξε να καταγράψει με ρεαλισμό, παραστατικότητα και τεκμηριωμένα γεγονότα τις περιπέτειες και τη ζωή τριών γυναικών της δεκαετίας του 1920 που εγκαταλείπουν την οικεία και άνετη Αγγλία για έναν άγονο και αφιλόξενο τόπο, προσπαθώντας να ξεφύγουν από το παρελθόν τους. Τυχαίνει η μία πρωταγωνίστρια να είναι διάσημη, κάτι που όμως δεν την ξεχωρίζει από τις άλλες γυναίκες. Δεν είναι σούπερ ηρωίδα, δεν παίρνει μεγαλύτερη μερίδα από την πίτα του κειμένου, δεν πέφτουν όλα τα φώτα πάνω της. Είναι μία από τις τρεις ολοκληρωμένες προσωπικότητες, που έχει κι αυτή τα δικά της μυστικά, τις κρυφές της ανησυχίες, πάθη και επιθυμίες. Απλώς, κατά καιρούς πετάγονται πραγματολογικά στοιχεία από την προσωπική και την επαγγελματική ζωή της  που κλείνουν το μάτι στον αναγνώστη και του χαρίζουν ένα σκανδαλιάρικο χαμόγελο.

Η Νάνσι, η Κάθριν και η Agatha Christie έχουν τα δικά τους μυστικά και γνωρίζονται με έξυπνους συγγραφικά τρόπους κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους. Φίλες γίνονται σταδιακά κι έτσι αρχίζουν να δένουν τα κομμάτια ενός παζλ που δείχνει να τις αφορά και τις τρεις. Η συγγραφέας αφήνει αρκετούς υπαινιγμούς και δημιουργεί μια σειρά από συμπτώσεις που δείχνουν πως υπάρχει ένας κοινός συνεκτικός δεσμός, κάτι που προσδίδει ακόμη μεγαλύτερη ένταση στην πλοκή. Τώρα, αν αυτό είναι εύρημα που θα μας ακολουθήσει ως το τέλος, το αφήνω στον αναγνώστη να το ανακαλύψει μέσα από τη συναρπαστική και παραστατική γραφή. Οι προσωπικές ζωές των πρωταγωνιστριών δεν είναι μονοδιάστατες και οι χαρακτήρες τους έχουν δουλευτεί καλά και σωστά. Παραμένουν πιστές στις επιθυμίες τους, φοβούνται και ανησυχούν από την αρχή ως το τέλος για τα ίδια πράγματα, η προσωπικότητά τους είναι αληθινή και σωστά δοσμένη και φυσικά μεταξύ τους είναι εντελώς αντίθετες, κάτι που χαρίζει ανατροπές και ποικιλία εκφραστικών μέσων και αντιλήψεων. Σε όλα αυτά βοηθάει και η εναλλακτική ματιά της συγγραφέως που μας μεταφέρει από τη μια προσωπικότητα στην άλλη ώσπου να γνωριστούν καλύτερα και να ενωθούν σε μια περιπέτεια γεμάτη εκπλήξεις και απρόοπτα.

Τις συμπάθησα και τις τρεις. Η Κάθριν έχει ένα συγκλονιστικό μυστικό που την κάνει να φοβάται για τον επερχόμενο γάμο της, η Νάνσι είναι έγκυος με το παιδί ενός παντρεμένου άντρα με τον οποίο είχε μπλέξει ως αντίδραση στην απιστία του δικού της συζύγου και η Αγκάθα προσπαθεί να σταθεί στα πόδια της και να ξεφύγει από τον μύθο του ονόματός της. Υπάρχουν κάποιες ρομαντικές σκηνές, απαραίτητες σε ένα τέτοιο μυθιστόρημα, μου έκανε εντύπωση όμως που η συγγραφέας δεν προχώρησε πουθενά παραπέρα από το πρέπον και δεν εκχυδάισε πουθενά την ιστορία με περιττές πιπεράτες ιστορίες. Έτσι μπόρεσα να παρακολουθήσω απερίσπαστος τον τρόπο με τον οποίο εξελίσσονται οι ηρωίδες και δε θέλησα σε κανένα σημείο να προσπεράσω σελίδα ή παράγραφο. Σε αυτό βοήθησε και η γραφή, μιας και οι προτάσεις ήταν σύντομες, οι διάλογοι παραστατικοί και λιτοί και οι περιγραφές τόσο μα τόσο καλογραμμένες!

Από την πολυτέλεια του θρυλικού Οριάν Εξπρές, που περιγράφεται όσο θα έπρεπε, χωρίς υπερβολές, περιττές περιγραφές ή ανούσια στοιχεία, περνάμε στις δυσκολίες και την ταλαιπωρία της Μέσης Ανατολής. Φαίνεται ξεκάθαρα πως το θέμα έχει μελετηθεί εις βάθος από τη συγγραφέα, κι αποδίδεται με υπέροχο ρεαλισμό και σοκαριστική ειλικρίνεια, κυρίως ως προς τις κοινωνικές διαστρωματώσεις των φυλών της ερήμου και τον τρόπο που ζουν. Βαγδάτη και Ουρ είναι κυρίως τα μέρη όπου εκτυλίσσεται η δράση και πέρασαν από μπροστά μου τα πάντα: δηλητηριώδη φίδια, έλλειψη στοιχειωδών ανέσεων και παροχών, συνταγές μαγειρικής, στοιχεία της αραβικής επικοινωνίας, η ιστορία της Αιγύπτου και της Μεσοποταμίας με γλαφυρό τρόπο και τόσα άλλα! Ας μην ξεχνάμε πως μιλάμε για το 1928, όπου η Ανατολή παρέμενε εξωτικός και δύσκολος προορισμός, με χιλιάδες κινδύνους, εμπόδια και εκπλήξεις, έτι περαιτέρω αν ήσουν γυναίκα! Τα πρώτα κεφάλαια έχουν ως τίτλο τους ενδιάμεσους σταθμούς του ταξιδιού με το τρένο και τα επόμενα τους τόπους όπου διαδραματίζεται η κυρίως δράση. Η Νάνσι, η Κάθριν και η Agatha Christie συστήνονται, γνωρίζονται, εξοικειώνονται, γίνονται έμπιστες φίλες, ζουν μαζί αναπάντεχες εξελίξεις, φλερτάρουν, χαλαρώνουν, δυσκολεύονται, φοβούνται, παλεύουν, πεισμώνουν, ερωτεύονται… Δύσκολα λοιπόν να μη δακρύσει κανείς όσο το βιβλίο φτάνει στο τέλος του και οι γυναίκες παίρνουν τις οριστικές τους αποφάσεις, ηθελημένα ή όχι, για το μέλλον τους.

Ας μου επιτραπεί να σταθώ λίγο ακόμη στην Agatha Christie μιας και σε αυτό το ταξίδι, στην αρχαιολογική αποστολή της Ουρ, γνωρίζει τον μέλλοντα δεύτερο σύζυγό της, Μαξ Μαλόουαν. Τα του χαρακτήρα της, όπως τον παρουσιάζει η συγγραφέας, τα επεσήμανα πριν. Θα ήθελα όμως να εκφράσω τη χαρά μου για το πόσο πιστό παραμένει στον χαρακτήρα της Βασίλισσας του Εγκλήματος το κείμενο και πόσο στρωτά περνάνε μέσα από αυτό περιστατικά και ιδέες από τη ζωή της και τα βιβλία της. Σε αυτό το ταξίδι θα γεννηθούν τα «Άστρα μιλούν για θάνατο», το «Ραντεβού στη Βαγδάτη», το «Έγκλημα στο Οριάν Εξπρές», το «Μια κραυγή αγωνίας» κ. ά. κι αυτό φαίνεται μέσα από περιστατικά και συζητήσεις, που δεν αφήνουν το γόνιμο μυαλό της να ησυχάσει. Ο μεγαλύτερος φόβος της ήταν το κουτσομπολιό και χάρη στην, ακόμη και σήμερα δυσερμήνευτη, εξαφάνισή της άκουγε πολλές γλώσσες να λένε τα δικά τους εις βάρος της, να την αναλύουν και να την ερμηνεύουν κατά το δοκούν. Έτσι κι εδώ, ο χωρισμός με τον Άρτσιμπαλντ, το σκάνδαλο της εξαφάνισης και η επιτυχία των βιβλίων της είναι συστατικά που εντάσσονται αρμονικά στο σύνολο του βιβλίου και τοποθετούνται σε καίριες θέσεις, προσδίδοντας ρεαλισμό και αποδεικνύοντας τον σεβασμό της συγγραφέως στην Agatha Christie. Επιπλέον, ο ψυχολογικός τραυματισμός της από τη συμπεριφορά του πρώην συζύγου της, οι αντιδράσεις της, ο ψυχισμός της και στη συνέχεια ο τρόπος που αφέθηκε στον έρωτα για τον Μαξ είναι στοιχεία που θα μπορούσαν να δοθούν σχεδόν σκανδαλιστικά, όμως εδώ καταγράφηκαν σωστά, ακριβοδίκαια και χωρίς να κρύβεται ή να εξωραΐζεται κάτι από αυτά. Η παντρεμένη, γεμάτη άγχος και ανασφάλεια Agatha, γίνεται αντικείμενο ερωτικής εξαπάτησης, διαχωρίζει τη θέση της μητέρας από αυτήν της συζύγου, παίρνει τελικά διαζύγιο, αγωνίζεται να πατήσει στα δικά της πόδια (εξ ου και το ταξίδι στη Βαγδάτη) και τελικά αφήνεται σαν πρωτόβγαλτο κοριτσόπουλο (αν και με κάποιες αναστολές) στα χέρια ενός διασκεδαστικού και τόσο διαφορετικού άντρα. Γιατί η Agatha Christie πάνω απ’ όλα ήταν γυναίκα.

«Η Αγκάθα στο Οριάν Εξπρές» είναι ένα υπέροχο, συναρπαστικό μυθιστόρημα που με μετέφερε στη δεκαετία του 1920, με ταξίδεψε σε όλη την Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή και μου σύστησε τρεις ολοκληρωμένες γυναικείες προσωπικότητες με διαφορετικό παρελθόν, επίπεδο και υπόβαθρο, που ενώθηκαν μπροστά στις δυσκολίες του τόπου όπου κατέλυσαν και στον φόβο για το άγνωστο αύριο και το τρομακτικό χτες. Με σεβασμό στην προσωπικότητα της Agatha Christie και ρεαλισμό, το μυθιστόρημα ξεδιπλώνει μια διαφορετική από τις συνηθισμένες περιπέτεια που δεν μπορούσα ν’ αφήσω από τα χέρια μου, γεμάτη έρωτα, εκπλήξεις και δυσκολίες.

Βιβλίο Όταν το τρένο φεύγει…
Συγγραφέας Παύλος Ανδριάς
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Βιβλιοεκδοτική
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ένα υπέροχο, σκληρό και δυνατό κείμενο για αυτά που συμβαίνουν όταν εμείς κοιμόμαστε ή διασκεδάζουμε. Κάπου μες στην πόλη, κάποιοι έχουν ανάγκη από ζεστασιά, συντροφιά, χρήματα, έναν καλό λόγο, ακόμη και βοήθεια. Και δεν υπάρχουν πάντα πρόθυμοι και καλοσυνάτοι άνθρωποι αλλά κακοποιά στοιχεία που παρασιτούν απομυζώντας την ικμάδα του άλλου. Αυτούς τους χαρακτήρες συστήνει ο κύριος Ανδριάς στην πρώτη του συγγραφική απόπειρα, φυσιογνωμίες που θα συναντήσουμε καιρό αργότερα να εμφανίζονται ακόμη πιο καλογραμμένες και αληθινές στο νέο του μυθιστόρημα, την «Άννα». Νονοί της νύχτας, πόρνες, ομοφυλόφιλοι, μπράβοι, φαντάροι, ξεχασμένες κοπέλες που δεν πρόλαβαν το τελευταίο τρένο, αίμα και χρήμα, ιδρώτας και απλυσιά, λαχτάρα για έναν ζεστό καφέ που θα κρατήσει παρέα ως το ξημέρωμα….

Παραστατικότατες σκηνές, αληθινοί χαρακτήρες, πραγματικές καταστάσεις, γρήγοροι και καθημερινοί διάλογοι, κινηματογραφικός ρυθμός σε ένα ημιφωτισμένο σκηνικό, το «Όταν το τρένο φεύγει» είναι ένα σύνολο ιστοριών και μια δεμένη πλοκή που θα συγκινήσει και θα προβληματίσει.