Βιβλίο 1095 μέρες 
Συγγραφέας Δημήτρης Καλανδράνης
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Αναγέννηση
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Δημήτρης Ι. Καλανδράνης έγραψε ένα συναρπαστικό, ανατρεπτικό και πολυεπίπεδο μυθιστόρημα, γεμάτο εκπλήξεις, περιπέτειες, ποικίλα συναισθήματα και μια μυρωδιά από κουκούτσι βερίκοκου. Το κείμενό του βρίθει και πάλι μικρών και μεγάλων περιστατικών που συνοδεύουν την καθαυτή ιστορία, συμπληρώνοντάς τη και εμπλουτίζοντάς τη σωστά, κι επιπλέον, η φαντασία του δημιουργεί πλήθος αναπάντεχων εξελίξεων που απογειώνουν την πλοκή και δημιουργούν μια σειρά από παρεξηγήσεις, λάθη και εμπόδια που δυσχεραίνουν κατά πολύ την τελική λύση. Η ιστορία ξεκινάει μεσούσης της δικτατορίας, όπου ο νεαρός Κίμωνας, ένας νέος και χαμογελαστός οδοκαθαριστής, συνεργάσιμος και πάντα πρόθυμος, με μόνιμη βάρδια στα Ιλίσια, τραβά την προσοχή της Ουρανίας που τον ερωτεύεται. Η μητέρα της, Ζηνοβία, νοικοκυρά, βαθιά θρησκευόμενη και αυστηρή απέναντι στην κόρη της, με τα χίλια ζόρια δέχεται τον γάμο τους αλλά ο ευτυχισμένος Κίμων δεν μπορεί να φανταστεί πόσο γεμάτη προκαταλήψεις και αναχρονιστικές πεποιθήσεις είναι αυτή η νέα και όμορφη κοπέλα λόγω της ανατροφής της. Προχωράμε στη δεκαετία του 1980, όπου γεννιέται η κόρη του, Ελεάνα, και ο ίδιος, ολοκληρώνοντας τις σπουδές του, βρίσκει δουλειά σε ναυτιλιακή εταιρεία ως βοηθός λογιστή. Χαμηλών τόνων, υπάκουος, φίλεργος, ακέραιος, με ήθος, ελπίζει έτσι να πετύχει σε ευρύτερη αναγνώριση και σε αύξηση αλλά μια σειρά από γεγονότα θα τον οδηγήσουν να πάρει νέες αποφάσεις και τελικά έρχεται η στιγμή που μαθαίνει για τον καρκίνο του προστάτη.

Από κει και πέρα αρχίζει ένας καταιγισμός απανωτών εξελίξεων ενώ οι λύσεις, οι θεραπείες, τα αποτελέσματα, οι συνέπειες στην υγεία και άλλα καταγράφονται χωρίς να αποκρύπτεται τίποτα. Παρακολουθούμε έτσι μια άνιση μάχη με τον χρόνο και με τον καρκίνο, μαζί με θετικές σκέψεις που τονώνουν το ηθικό: «Έμοιαζε με έναν καταδικασμένο σε θάνατο που δεν σταματούσε να προσπαθεί να πετύχει χάρη, μελετώντας τους νόμους, ενώ, παράλληλα, έσκαβε με ένα κουτάλι για να ανοίξει ένα τούνελ διαφυγής» (σελ. 119). Είναι συγκλονιστική η ζύγιση: 1095 μέρες με συγκεκριμένα προβλήματα ή ένα χρόνο λιγότερο, με το μισό διάστημα υγιής και με το άλλο μισό με σοβαρά προβλήματα λόγω μετάστασης; Τι θα επιλέξει ο ήρωας του βιβλίου; Τελικά, η μετάθεση του Κίμωνα στο Μπαγκλαντές τον φέρνει σε επαφή με έναν διαφορετικό κόσμο φιλοσοφίας και σκέψεων αλλά τον ρίχνει και στο μάτι του κυκλώνα, μιας και ο υπεύθυνος του τοπικού παραρτήματος της εταιρείας είναι ο απόλυτος άρχων, με σκοτεινές διασυνδέσεις κι έτσι ο Κίμων πρέπει να ανακαλύψει πόσο κακό κάνει στην εταιρεία.

Αυτή είναι μόνο η αρχή μιας πραγματικά περιπετειώδους ζωής, γεμάτης μηνύματα, ποικίλα συναισθήματα, απρόβλεπτες εξελίξεις και μια γεύση από ανατολίτικη φιλοσοφία. Ο Κίμων δέχεται ανέλπιστη βοήθεια, προδίδεται, υποστηρίζεται, βιώνει κάθε είδους περιπέτειες, σε μια οδύσσεια που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει το τέλος της. Οι ήρωες του βιβλίου εμφανίζονται και αποσύρονται, βγαίνουν ξανά στο προσκήνιο σε κρίσιμες στιγμές, δημιουργούν πολλές και ποικίλες αλληλοεπιδράσεις και όλα αυτά οδηγούν σε ένα γλυκόπικρο τέλος που με συγκίνησε. «1095 μέρες» δράσης, περισυλλογής, μοιραίων αποφάσεων και συνεπειών, επιλογών, λαθών, έρωτα, φόβου για την υγεία, εναλλακτικών λύσεων, μια γρήγορη, ανατρεπτική περιπέτεια με πολυεπίπεδη πλοκή και ενδιαφέροντες χαρακτήρες, όπου στο τέλος κανείς δε θα είναι ίδιος και τίποτα δε θα μείνει αναλλοίωτο.

Βιβλίο  Κρυμμένες ζωγραφιές
Τίτλος πρωτοτύπου Hidden pictures
Συγγραφέας Jason Rekulak
Εικονογράφοι Will Staehle / Doogie Horner
Μεταφραστής Γιώργος Μαραγκός
Κατηγορία Τρόμου
Εκδότης Μεταίχμιο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το μυθιστόρημα του Jason Rekulak είναι υποβλητικό και ανατριχιαστικό. Ξεκινάει ειδυλλιακά, με μια νέα κοπέλα να έχει ξεπεράσει τον εθισμό της, να κάνει μια νέα αρχή σε ένα πανέμορφο σπίτι, να προσέχει ένα ήσυχο και υπάκουο παιδί, ακόμη και να ερωτεύεται τον Έντριεν, τον κηπουρό που κουρεύει το γκαζόν κάθε δεκαπέντε μέρες. Να όμως που σταδιακά νιώθουμε μιαν αόρατη παρουσία στον χώρο κι ο Τέντ αρχίζει να ζωγραφίζει γκραν γκινιόλ σκηνές, με μια νεκρή γυναίκα που τη σέρνει ένας άντρας σ’ έναν λάκκο, με ένα παιδί να παίζει με παιχνίδια χωρίς επίβλεψη και να εξαφανίζεται και πολλά άλλα. Από κεφάλαιο σε κεφάλαιο η ένταση και η αγωνία κορυφώνονται, τα γεγονότα παρουσιάζονται με δυνατές εικόνες κι αρχίζει ένα περίεργο παιχνίδι γάτας και ποντικιού. Ψιθυρίσματα, περίεργοι ήχοι, λερωμένοι τοίχοι, απρόσκλητοι επισκέπτες κι όλα αυτά να μη γίνονται πιστευτά από τους γονείς. Πόσο πολύ θα βοηθήσει την κατάσταση η περίεργη, φλύαρη και κουτσομπόλα γειτόνισσα Μίτζι που ασχολείται με πνεύματα και σεάνς; Είναι αλήθεια πως στο σπίτι όπου φιλοξενείται η Μάλορι έγινε ένας φόνος τη δεκαετία του 1940 που δεν εξιχνιάστηκε ποτέ; Τι πραγματικά κρύβεται πίσω από αυτήν την ανατριχιαστική ιστορία και ποιος κάνει τις άρτιες αλλά μακάβριες ζωγραφιές;

Με γνώμονα το μότο πως «Ένα από τα πιο δύσκολα πράγματα της απεξάρτησης είναι να αποδεχτείς το γεγονός ότι δεν μπορείς πλέον να εμπιστεύεσαι τον εγκέφαλό σου…και είναι πλέον ο χειρότερος εχθρός σου, θα σε οδηγήσει σε κακές επιλογές, θα παρακάμψει τη λογική, κοινή ή μη, και θα διαστρεβλώσει τις πλέον πολύτιμες αναμνήσεις σου για να τα κάνει απίθανες φαντασιώσεις» (σελ. 14), η Μάλορι Κουίν αντιμετωπίζει τον εθισμό της στην ηρωίνη σ’ ένα κέντρο επανένταξης του δήμου για γυναίκες σε προχωρημένο στάδιο απεξάρτησης και ταυτόχρονα βοηθάει στην Ακαδημία Παιδικής Φροντίδας με μαθητές από δύο έως πέντε ετών. Ο υποστηρικτής της και πρώην βοηθός προπονητή σε δρομείς ταχύτητας Ράσελ την προπονεί σε δρόμους μεγάλων αποστάσεων και την εμψυχώνει για μια νέα αρχή σε καινούργιο περιβάλλον. Ο Τεντ και η Κάρολαϊν Μάξγουελ είναι φίλη της αδελφής του και ψάχνουν άτομο να φυλάει το πεντάχρονο παιδί τους, τον Τέντι, οπότε τους φέρνει σε επαφή και όλα πάνε πολύ καλά. Μια σειρά από δέκα κανόνες δεν τρομοκρατούν τη Μάλορι, η οποία συμφωνεί μαζί τους, άλλωστε ήρθε για να προσφέρει στο παιδί ένα περιβάλλον γεμάτο ασφάλεια και φροντίδα, τίποτε άλλο.

Όλοι λένε πως ο Τέντι είναι χαρισματικό παιδί και πολύ προχωρημένο για την ηλικία του. Η αλήθεια είναι πως δεν ασχολούνταν με τη ζωγραφική όσο ζούσαν στη Βαρκελώνη αλλά ξεκίνησε να ζωγραφίζει σαν τρελός μόλις γύρισαν στην Αμερική. Οι ζωγραφιές του είναι τυπικές για παιδιά της ηλικίας του, ζωάκια, χαμογελαστοί άνθρωποι, ηλιόλουστες μέρες. Α, και η ανατριχιαστική Άνια, που παίζει με τον Τέντι όσο λείπουν οι γονείς του. Μάλιστα, το παιδί επιμένει πως κοιμούνται μαζί το βράδυ. Το παιδί χαρίζει αμέσως τη σωματική επαφή και την αγάπη που χρειάζεται η Μάλορι τόσο καιρό που παλεύει με τα ναρκωτικά και τις προκαταλήψεις και γίνονται πολύ καλοί φίλοι. Σταδιακά γνωρίζουμε τους γονείς του παιδιού και τη μεταξύ τους σχέση, πώς συμπεριφέρονται ο ένας στον άλλον, τον Τέντι με τα ιδιαίτερα χαρίσματα και την κατά καιρούς παράξενη συμπεριφορά του, την τυπική ρουτίνα εργασίας της Μάλορι με το παιδί και το πρόγραμμά του. «Δεν είναι δύσκολο να κρατάς τον Τέντι χαρούμενο και ποτέ δεν γκρινιάζει» γιατί είναι έξυπνος, διαχυτικός και γεμάτος απαράμιλλη περιέργεια για τα πάντα. Είναι τόσο όμορφη η περιοχή και διαχυτικοί οι γείτονες που η Μάλορι νιώθει πως ανήκει κάπου χάρη σε αυτήν την αίσθηση της κοινότητας. Ο γοητευτικός Έντριαν είναι το ιδανικό κομμάτι για να συμπληρωθεί το παζλ, μόνο που διστάζει να του πει για το παρελθόν της λόγω της χαμηλής της αυτοεκτίμησης και για τους φόβους ότι θα την εγκαταλείψει αν μάθει για τα ναρκωτικά.

Το κείμενο συνοδεύεται από πραγματικές ζωγραφιές που συμβάλλουν στην ανατριχίλα αφού απροειδοποίητα δίπλα στα κουνελάκια και στα παιδάκια βλέπουμε και … ιδιαίτερους φίλους ή άλλες τρομακτικές σκηνές. Μάλιστα οι εικόνες αυτές σταδιακά βελτιώνονται, αποκτούν σκιάσεις και προοπτικές κι έτσι ο τρόμος και το σασπένς εντείνονται. Ανατρίχιασα μάλιστα όταν οι εικόνες μπήκαν σε μια σειρά και αποτύπωσαν την ιστορία που έπρεπε να βγει στο φως, μόνο που η λύση του μυστηρίου φέρνει στην επιφάνεια κάτι ακόμη πιο σκοτεινό και απάνθρωπο που θα βάλει σε κίνδυνο τη Μάλορι και θα μας οδηγήσει σ’ ένα αναπάντεχο και ανατρεπτικότατο φινάλε.

Οι «Κρυμμένες ζωγραφιές» είναι ένα άκρως ατμοσφαιρικό μυθιστόρημα, με ανάγλυφη ανατριχίλα και διαρκείς ανατροπές. Τα παιδιά ήταν πάντα πιο δεκτικά ως προς τα πνεύματα γιατί το μυαλό τους δεν έχει τους φραγμούς που υψώνουν οι ενήλικες, ο συγγραφέας όμως πάει αυτήν την άποψη ένα μεγάλο βήμα παραπέρα και δημιουργεί μια πλοκή γεμάτη ερωτηματικά που απαντώνται σταδιακά. Υπάρχει κάτι μεταφυσικό ή όχι; Πώς και γιατί επηρεάζεται ο Τέντι από την παρουσία του και γιατί γίνεται το υποχείριό του; Πώς θα αντιδράσουν οι γονείς όταν μάθουν τις προσπάθειες της Μάλορι να βοηθήσει όπως εκείνη νομίζει καλύτερα και γιατί δυσπιστούν; Πώς μπορεί να βοηθήσει η γειτόνισσα με τις σεάνς της και πόσο ειλικρινά αγαπά ο Έντριαν τη Μάλορι; Ποια ήταν η Αν Μπάρετ, πότε και γιατί απήχθη και πόσα μυστικά κρύβει η προσωπική της ιστορία; Πώς θα καταφέρει η Μάλορι να φτιάξει το παζλ μιας χαμένης από καιρό ζωής; Τι πραγματικά συμβαίνει σε αυτό το σπίτι; Δυνατή πλοκή, αποκαλύψεις και ανατροπές, ενδιαφέροντες χαρακτήρες, προσεκτικά σχεδιασμένη ιστορία και ένα αξέχαστο τέλος είναι μερικά μόνο από τα θετικά χαρακτηριστικά ενός βιβλίου που το διάβαζα μόνο τη μέρα.

Βιβλίο Ο Όρμος των Καταιγίδων
Τίτλος πρωτοτύπου Thunder Bay
Συγγραφέας Douglas Skelton
Μεταφραστής Άννα Παπασταύρου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Gema
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η πρώτη περιπέτεια με ηρωίδα τη Ρεμπέκα Κόνολι με άφησε απόλυτα ικανοποιημένο και με γέμισε αγωνία και ένταση ως την τελευταία  κυριολεκτικά σελίδα. Ο συγγραφέας έστησε μια σφιχτοδεμένη κοινωνία με μυστικά και ενοχές, την τοποθέτησε σ’ ένα νησί που εύκολα αποκόβεται από την ενδοχώρα λόγω καταιγίδων και θυελλών και ξεδιπλώνει μια ιστορία γεμάτη ανατροπές, εκπλήξεις και σωστά δομημένες ανθρώπινες σχέσεις, με τα διάσπαρτα καλολογικά στοιχεία να κάνουν πιο ανάγλυφη την ατμόσφαιρα της σκωτσέζικης επαρχίας.  Το νησί Στιρμ καταγράφεται σε όλη του την έκταση και τη μεγαλοπρέπεια, φέρνοντας κοντά μας τη φύση, τον καιρό και τις διαθέσεις του, με τον άνεμο και τη βροχή να κάνουν ό,τι θέλουν τους κατοίκους του νησιού. «Το Πόρτνασιλ εκτεινόταν προς τα πάνω και πέρα από το λιμάνι, λες και κάποιος το είχε πετάξει απρόσεχτα στη στεριά. Το ίδιο το λιμάνι ήταν ένα πέτρινο δάχτυλο που καμπύλωνε μέσα στο Σάουντ, σαν να έγνεφε στα σκάφη να δέσουν εκεί» (σελ. 76). Κι όταν τα πράγματα χειροτερεύουν: «Μια καταιγίδα είχε ξεσπάσει…Λυσσομανούσε από τον Ατλαντικό και χτυπούσε το νησί λες και προσπαθούσε να το σπρώξει πιο κοντά στην ενδοχώρα…» (σελ. 152).

Η καλή γραφή δίνει δείγματα ήδη από την αρχή, όπου στον πρόλογο η Βάρι Σινκλέρ βρίσκεται μεταξύ ζωής και θανάτου, μεν στη ζωή ο αρχιφύλακας Τζιμ Ράνκιν τη ρωτά ποιος της το έκανε, στον δε θάνατο νιώθει να γαληνεύει στην ακτή με τον παφλασμό των κυμάτων. Γιατί φώναζε όμως για τον Όρμο των Καταιγίδων; Τι της συνέβη εκεί; Δεκαπέντε χρόνια μετά, φτάνει στο Πόρτνασιλ, τον μεγαλύτερο οικισμό στο Στιρμ και λιμάνι του νησιού, η ικανή δημοσιογράφος της «Χάιλαντ Κρόνικλ» Ρεμπέκα Κόνολι, αφήνοντας πίσω της το Ινβερνές και τη σκληρή δουλειά στην εφημερίδα. Είναι μια γυναίκα με το χάρισμα να την εμπιστεύεται ο κόσμος και να της μιλάει και βρίσκει αφορμή με την πρόσκληση του φωτογράφου Τσέιζ Γουάιμαρκ που εργάζεται εκεί, γιατί «γίνονται μεγάλα πράγματα εδώ πέρα, πίστεψέ με», να επισκεφθεί το Στιρμ. Παρά τις αντιρρήσεις του αρχισυντάκτη της, Μπάρι Λένοξ, και με τον πρώην σύντροφό της, Σάιμον, να την κυνηγάει τηλεφωνικά για μια δεύτερη ευκαιρία, η Ρεμπέκα αποφασίζει να λύσει το μυστήριο της δολοφονίας της Βάρι και να μάθει τι συνέβη στο παρελθόν του πατέρα της. Γιατί η μητέρα της, Σάντρα Κόνολι, ισχυρίζεται πως η Ρεμπέκα θα ανοίξει το κουτί της Πανδώρας; Ξέρει ή όχι τι συνέβη στη ζωή του άντρα της; Τι ρόλο έπαιξε στη ζωή του η Φιόνα Μακρέι, με την οποία κρατούσαν ακόμη επαφές και η οποία τώρα είναι η πάστορας του νησιού;

Οι χαρακτήρες είναι ένας κι ένας. Ο μηχανολόγος Κάμπελ Ντράμοντ μόλις έχασε τη γυναίκα του και ο γιος του, Ρόντι, επιστρέφει μετά από δεκαπέντε χρόνια για να παραστεί στην κηδεία της. Τότε ήταν ένας απελπισμένος χρήστης ναρκωτικών και η αστυνομία τον είχε συλλάβει δίπλα στο πτώμα της Βάρι, στη δίκη όμως απαλλάχτηκε λόγω έλλειψης αποδεικτικών στοιχείων. Πού βρισκόταν όλον αυτόν τον καιρό; Τι πραγματικά συνέβη τη μοιραία νύχτα; Η επιστροφή του θα δυσαρεστήσει την τοπική κοινωνία και θα ξυπνήσει μνήμες, ενοχές και μνησικακίες. Είναι πολύ συγκινητική η συνάντηση πατέρα και γιου, με τον πρώτο να παλεύει με μια θάλασσα συναισθημάτων και τελικά να διαλέγει το πιο άβολο και κοφτό καλωσόρισμα. Η κόρη της Βάρι, Σόνια, ζει με τους παππούδες της και δεν έχει γνωρίσει ποτέ τον βιολογικό της πατέρα, Ντόνι Κερ, έναν άντρα που μετέτρεψε το ψαράδικο του πατέρα του σε τουριστική επιχείρηση για κρουαζιέρες στα ανοιχτά. Το κορίτσι μεγάλωσε με το βάρος του θανάτου της μητέρας της, τα συγκαταβατικά χαμόγελα, τις γυρισμένες πλάτες, μήπως λοιπόν ήρθε η στιγμή να κάνει κάτι γι’ αυτό; Από την άλλη, ο Ντόνι περιμένει πώς και πώς να επιστρέψει ο Ρόντι για να ξεκαθαρίσουν εκκρεμότητες ενώ είναι ο βασικός πολέμιος των επεκτατικών σχεδίων του λόρδου Χένρι Στιούαρτ για εκμετάλλευση του νησιού προς όφελος δικό του παρά τις διαβεβαιώσεις για θέσεις εργασίας και βελτίωση της ευημερίας των κατοίκων από τον τουρισμό που θα φέρει.

Ο λόρδος Χένρι Στιούαρτ λοιπόν μετατρέπει τον οικογενειακό του πύργο σε ξενοδοχείο, πού βρίσκει όμως τα χρήματα αφού δε θέλει να ξοδεύει από την οικογενειακή περιουσία; Οι επαφές του με ξένους επενδυτές δεν είναι και ό,τι καλύτερο για το μέλλον του τόπου, σύμφωνα με κάποιους ντόπιους, ενώ ανησυχητική είναι η εμφάνιση και η συμπεριφορά των Γεωργιανών που τον επιβλέπουν ευελπιστώντας να μην υπάρξουν προβλήματα σε αυτήν την επένδυση. Αρχιτσιράκι του είναι ο Καρλ Μαρς, ο επιστάτης των κτημάτων του, ο οποίος κακοποιεί τη σύζυγό του, Ντίρντρε, με διάφορες αβάσιμες υποψίες και αφορμές. Βρήκα συγκινητική μα και σκληρή την ιστορία του ζευγαριού, με τον ρεαλισμό της γραφής να φτάνει στο απόγειό του με τις σκηνές τους. Εκείνη έρχεται από ένα κακοποιητικό περιβάλλον και πιστεύει πως το ξύλο είναι η φυσική τάξη των πραγμάτων, όταν γνωρίζει όμως κάποιον τα πάντα ανατρέπονται, θα ενδώσει όμως; Πώς θα χειριστεί τις φήμες που οπλίζουν το χέρι του άντρα της και τη δέρνει συνέχεια; Είναι μια γυναίκα γαλουχημένη με την άποψη πως μόνη της δεν αξίζει τίποτα, δε θα καταφέρει τίποτα, ένα αδύναμο πλάσμα που δε θα ζητήσει βοήθεια λόγω των συνεπειών από αυτήν την κίνηση αλλά και γιατί ντρέπεται που άφηνε να της συμβαίνουν όλα αυτά τόσο καιρό. Εξίσου δύσκολη είναι και η ιστορία του φωτογράφου Τσέιζ Γουάιμαρκ, ο οποίος, με τον σύντροφό του, Άλαν, περνάνε άσχημα στο νησί, με εκφοβισμούς και κοροϊδίες, γιατί όμως ο Τσέιζ δεν παίρνει την απόφαση να φύγουν; Τι τον δένει με το νησί; Πόσο άσχημα μπορεί να γίνουν τα πράγματα γι’ αυτό το ζευγάρι σ’ ένα κλειστό μέρος;

«Ο Όρμος των Καταιγίδων» είναι ένα δυνατό ντεμπούτο, με ρεαλιστική γραφή, ανατροπές, ποικίλα συναισθήματα, διεισδυτικά ψυχογραφήματα και διαχρονικά μηνύματα που με κράτησε σε αγωνία ως το τέλος, όσο ξεδίπλωνε με προσοχή και καλά σχεδιασμένη πλοκή τα γεγονότα που οδήγησαν στη δολοφονία της κοπέλας τότε και τις σχέσεις που έχουν αναπτύξει οι κάτοικοι του νησιού τώρα. Σκηνές που αποτυπώνουν με τον καλύτερο τρόπο τις αντιλήψεις, τις απόψεις και τη νοοτροπία των ηρώων, λιτοί διάλογοι και υποβλητική ατμόσφαιρα είναι μερικά μόνο από τα θετικά χαρακτηριστικά του βιβλίου. «Μπορεί να ζεις στον πιο όμορφο τόπο στη γη, όμως κάτω από την επιφάνεια υπάρχει πάντα κάτι δυσάρεστο» (σελ. 101). Είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει τις συνέπειες η Ρεμπέκα αν το φέρει στο φως; Και πώς δένεται η ιστορία του πατέρα της με όλα αυτά τα γεγονότα; Καλοί και κακοί χαρακτήρες, καλά κρυμμένα μυστικά, ενοχές και διλήμματα, κακοποίηση και εκβιασμοί, προδοσίες και μίσος με κράτησαν ως το τέλος.

Βιβλίο Νυχτοπερπατήματα 
Τίτλος πρωτοτύπου Nightcrawling
Συγγραφέας Leila Mottley
Μεταφραστής Μιχάλης Μακρόπουλος
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Leila Mottley έγραψε ένα πολύ δυνατό και πολύ ρεαλιστικό κοινωνικό μυθιστόρημα που μας βυθίζει στην αφανή πλευρά της ηλιόλουστης Καλιφόρνια, μιας και στο Όκλαντ, όπου ζουν τα έγχρωμα αδέλφια Μάρκους και Κιάρα, τα πράγματα για όσους δεν έχουν σταθερό εισόδημα, απολυτήριο λυκείου και δικό τους σπίτι είναι πολύ άσχημα. Η καθημερινότητά τους είναι πολύ δύσκολη και σταδιακά γνωρίζουμε τον κοινωνικό περίγυρο των δυο παιδιών που θα τους επηρεάσει στις αποφάσεις τους και στη μετέπειτα πορεία της ζωής τους. Ζουν σ’ ένα βρώμικο διαμέρισμα σε μια παραμελημένη πολυκατοικία όπου το νοίκι διπλασιάστηκε και ταυτόχρονα, στο διπλανό σπίτι, ζει σχεδόν εγκαταλειμμένο ένα εννιάχρονο αγόρι, ο Τρέβορ, του οποίου η μητέρα έχει μπλέξει με ναρκωτικά κι εξαφανίζεται για εβδομάδες ολόκληρες. Η Κιάρα έχει παρατήσει το σχολείο και ψάχνει να δουλέψει όπου βρει, παντού όμως ζητάνε βιογραφικό, όσο εκείνος απλώς περιμένει και ονειρεύεται να γίνει βασιλιάς της ραπ, χάνοντάς τον χρόνο του με ανούσια στιχουργήματα και τάχα μου πρόβες σε στούντιο ηχογράφησης. Η Κιάρα έχει φτάσει στα όριά της με την ανεργία που τους μαστίζει αλλά και με τη βαριεστημένη συμπεριφορά του αδελφού της, παίρνει υπό την προστασία της το παιδί της γειτόνισσας και τελικά, για όλους αυτούς τους λόγους, θα αναγκαστεί να «αδειάσει τον εαυτό της για κάποιον άλλον που δε θα δώσει δεκάρα όταν θα είναι άδεια»: βγαίνει στο πεζοδρόμιο («Δεν μπορώ να τον αφήσω και χρειαζόμαστε αυτά τα λεφτά. Τι ‘ναι άλλη μια νύχτα;», σελ. 189).

Η συγγραφέας ξεδιπλώνει σταδιακά την ιστορία της Κιάρα και δημιουργεί έναν ολοκληρωμένο χαρακτήρα, γεμάτο συναισθήματα, αποφασιστικότητα και αγωνία για το αύριο. Η λύση της πορνείας δεν έρχεται ουρανοκατέβατη αλλά ως αποτέλεσμα μιας σειράς από γεγονότα που θα ρίξουν την ιδέα και τα πρώτα τυχερά βήματα θα της κεντρίσουν το ενδιαφέρον. Ακόμη κι όταν ξεκινάει να το κάνει, δε δείχνει να καταλαβαίνει τι ουσιαστικά συμβαίνει, παρά μόνο ότι αυτό της αποφέρει χρήματα, «δεν είμαι καν ακόμη σίγουρη πως το θέλω». Παραδέχεται πως: «Δεν ξέρω αν μπορώ να το ξανακάνω, αλλά επίσης δεν ξέρω πώς θα μας κρατήσω ζωντανούς άμα δεν το κάνω» (σελ. 76-77). Η ιστορία σταδιακά κλιμακώνεται και η Κιάρα φτάνει να μπλέξει με έναν κύκλο αστυνομικών που θα την εκμεταλλευτούν στο έπακρο: «Αρχίζω να πιστεύω ότι δεν υπάρχουν καλοί μπάτσοι, ότι η στολή σβήνει το άτομο μέσα της» (σελ. 189). Την ίδια στιγμή ο αδερφός της δεν παρατηρεί τις αλλαγές της, τις μελανιές της, δε βάζει πλάτη, δεν αλλάζει συμπεριφορά, αντίληψη, στάση, εξακολουθεί να ονειρεύεται καριέρα στη ραπ, έχοντας ως πρότυπο έναν εξαφανισμένο θείο με αινιγματικό ρόλο στο οικογενειακό τους παρελθόν. Ποιος; Ο Μάρκους, που κάποτε ήταν προστατευτικός απέναντι στην αδελφή του και είχε αναλάβει τα ηνία του σπιτιού. «Το χέρι του γύρω μου κι ο ψίθυρός του αρκούσαν», θυμάται η Κιάρα. Πάντως: «Η μέρα είναι ακατόρθωτη χωρίς τον Τρέβορ» (σελ. 206).

Εκτός από τ’ αδέλφια, γνωρίζουμε τη ζωή του φίλου του Μάρκους, Κόουλ, που έχει ένα μωρό με την κοπέλα του, τη Σόνα, μια νεαρή εξίσου απελπισμένη από τη σχέση της με τον αιθεροβάμονα άνθρωπο που έχει μπλέξει και γι’ αυτό ξεσπάει συχνά σε κλάματα. Στην παρέα εμφανίζεται κι ο Τόνυ, άλλος φίλος του Μάρκους, που θέλει την Κιάρα, μόνο που θα αλλάξει άρδην τα σχέδιά του όταν εκείνη του ζητάει κάτι. Σημαντικό ρόλο παίζει και η Αλέ (Αλεχάντρα), φίλη της Κιάρα, η οποία δουλεύει στο οικογενειακό εστιατόριο και παραστέκεται πάντα στην απελπισμένη φίλη της, με την οποία συνηθίζουν να πηγαίνουν σε κηδείες για έναν δικό τους ιδιαίτερο και συγκινητικό κατ’ εμέ λόγο. Με κάποια πρωθύστερα, μέσα από τα οποία η Κιάρα συγκρίνει τα ευτυχισμένα χρόνια του τότε με τα δύσκολα και σκληρά του σήμερα, γνωρίζουμε και τους γονείς των παιδιών, οι οποίοι είχαν συναντηθεί με έναν πρωτότυπο και διαφορετικό τρόπο. Πώς ερωτεύτηκε ο μπαμπάς τη μαμά; «Όχι από το πώς έδειχνε αλλά το πώς υπήρχε!» (σελ. 99). Οι δυσκολίες που έζησαν κι αυτοί, πώς απέκτησαν τα παιδιά τους, πώς πέθανε ο μπαμπάς και πού βρίσκεται τώρα η μαμά, όλα αυτά εντάσσονται παρένθετα στην κεντρική ιστορία για να δοθεί λίγη τρυφερότητα παραπάνω στο κείμενο.

Πρωτοπρόσωπη, κοφτή αφήγηση, γεμάτη ρεαλισμό και ωμότητα, που ζωντανεύει χαρακτήρες με ελπίδα αλλά χωρίς μέλλον, άνθρωποι που ζουν σε αδιέξοδο και μπλέκονται σε μικρούς ή μεγάλους μπελάδες. Περπατάμε μαζί τους στο Όκλαντ με τα τοπόσημά του, τους κατοίκους του, τη ρυμοτομία του, τις σκοτεινές και φωτεινές γωνίες του, και γνωρίζουμε ανθρώπους που έκαναν φυλακή, που έχασαν γονείς από καρκίνο ή αδέλφια που εξαφανίστηκαν. Μέσα σε όλα αυτά ένα κορίτσι μεγαλώνει προσπαθώντας να τα βγάλει πέρα με μια ζωή που δεν επέλεξε. Είναι ένα παιδί που έχει οξυδέρκεια και κριτική σκέψη, φιλτράρει τα όσα βιώνει και τα συγκρίνει με την προηγούμενη ζωή της, όχι για να μεμψιμοιρεί αλλά ως καταφύγιό της στο σκληρό τώρα και τελικά διαπιστώνει πως έχει ζήσει «…έναν ολόκληρο αιώνα μέσα σ’ αυτούς τους μήνες» (σελ. 154). Τα «Νυχτοπερπατήματα» είναι η ιστορία ενός κοριτσιού που  παίρνει λάθος δρόμο για να επιβιώσει αλλά και ταυτόχρονα ένα κείμενο-κραυγή διαμαρτυρίας για τις γυναίκες που πέφτουν θύματα σεξουαλικής αποπλάνησης και κακοποίησης χωρίς ελπίδα σωτηρίας: «Αναρωτιέμαι αν θα φωνάξουν ποτέ και για τις γυναίκες, όχι μόνο για τις δολοφονημένες γυναίκες αλλά και για τη βαναυσότητα μιας κάννης σ’ έναν κρόταφο. Τις γυναίκες χωρίς στιλιζαρισμένη κόμμωση, με μπλεγμένα μαλλιά και σακουλιασμένα μάτια και δίχως κανέναν να φιλμάρει για να πει τι συνέβη, με μόνους μάρτυρες ένα στόμα και μερικές ουλές» (σελ. 187-188).

Βιβλίο Κι ως την άλλη μου ζωή θα σε λατρεύω
Συγγραφέας Κώστας Κρομμύδας
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Κώστας Κρομμύδας έγραψε ένα τρυφερό και συγκινητικό μυθιστόρημα για τις δυσκολίες που μας ατσαλώνουν όταν θέλουμε να πραγματοποιήσουμε τα όνειρά μας και ταυτόχρονα ένα προσεγμένο κείμενο που καταδικάζει τη γυναικεία κακοποίηση μέσα από μια σειρά γεγονότων που θα μετατρέψουν την αθώα Μενεξιά σε μια γυναίκα αποφασισμένη να εκδικηθεί όσους της κάνουν κακό. Ένα κορίτσι με μεγάλα μάτια που το χρώμα τους θα της χαρίσουν το όνομά της θα μεγαλώσει σε ορφανοτροφείο γεμάτο θυμό για τους γονείς της που την εγκατέλειψαν αλλά βλέποντας στην πορεία της ζωής της τι περνούσαν όλα αυτά τα χρόνια οι περισσότερες γυναίκες τελικά κατάλαβε πως ίσως η μητέρα της αποφάσισε να την αφήσει χωρίς τη θέλησή της. Είμαστε στη δεκαετία του 1960 κι η Μενεξιά δέχεται μια αναπάντεχη πρόταση που θα την οδηγήσει να ακολουθήσει το όνειρό της, χωρίς να ξέρει πόσο σκληρό θα είναι το τίμημα. Θέλει να ανέβει στο πάλκο, να την ακούει ο κόσμος με προσήλωση, να κρατάει μικρόφωνο. Είναι όμως δύσκολη η αρχή, γεμάτη σκαμπανεβάσματα και με όλους τους γνωστούς κινδύνους του χώρου και του επαγγέλματος. Έχει εφόδιο τη φωνή της μα και το τσαγανό της, το θράσος της, την αυτοπεποίθησή της. Τα γεγονότα που βιώνει τη μεταμορφώνουν, την κλείνουν στον εαυτό της, κάποια στιγμή αποζητάει εκδίκηση, είναι όμως αυτό το κατάλληλο γιατρικό για να ηρεμήσει η ψυχή της; Παλεύει να διώξει τους εφιάλτες της από τις πληγές που της άνοιξαν και τους μερεύει αλλά για λίγο. Κάθε μέρα είναι και μια μάχη που καλείται να δώσει χωρίς κανείς να καταλάβει τίποτα. Πώς θα ατσαλώσουν την προσωπικότητά της τα βιώματα που την ωρίμασαν τόσο νωρίς και πότε θα μαλακώσει ξανά η καρδιά της;

Η αφήγηση ρέει σα νεράκι, ο συγγραφέας δεν αφήνεται σε ευκολίες και κλισέ, αντίθετα, σχεδιάζει προσεκτικά μια ρεαλιστική ιστορία που ζωντανεύει τον χώρο της νύχτας και της πίστας της δεκαετίας του 1960. Με την ίδια μαεστρία καταγράφονται οι δύσκολες μα όχι απάνθρωπες συνθήκες στο ορφανοτροφείο, η νοοτροπία με την οποία γαλουχούνταν τα κορίτσια για τη σκληρότητα της ζωής που ξεκινάει όταν φεύγουν από κει είτε ως ψυχοκόρες είτε ως νταντάδες. Διάχυτος ο φόβος να μην πέσουν σε οικογένεια ή αφέντη που θα τις εκμεταλλευτεί και φυσικά, αν όλα πάνε καλά, θα έχουν παντρευτεί πριν από τα 17 τους, οπότε κάθε σκέψη για κάτι διαφορετικό τις φοβίζει και δεν τολμούν να ρισκάρουν, μιας και οι υπεύθυνες δε σταματούν να μιλάνε για παστρικές, για φτώχεια, για δυσκολίες αν βγουν μόνες τους οι οικότροφοι έξω από αυτήν τη ζωή. Η Μενεξιά όμως σπάει αυτόν τον φραγμό γεμάτη αγάπη και πάθος για το τραγούδι κι έτσι γνωρίζει ανθρώπους και βιώνει καταστάσεις που θα τη φέρουν αντιμέτωπη με τα όριά της και με τη σκοτεινή πλευρά του εαυτού της.

Το μυθιστόρημα διαδραματίζεται στην Πλάκα με τους μάγκες και τους ζητιάνους της, με τα αρχοντικά και με τα καταγώγια, στο Παγκράτι με τη νυχτερινή ζωή του, στην Τρούμπα με τους κινδύνους και τα ξενοδοχεία ημιδιαμονής. Καλοσχεδιασμένο φόντο που ανακατεύει σ’ ένα ενδιαφέρον μίγμα τους ξενύχτηδες και τους βιαστικούς μεροκαματιάρηδες που συναντιούνται κοντά στο ξημέρωμα… Εκεί γνωρίζουμε τον Μάρκο, έναν από τους τελευταίους κουτσαβάκηδες, και τον γιο του, Παντελή, που έχουν το ρεμπετάδικο Ζαΐρα και κάποια καλά κρυμμένα μυστικά. Η βασική τους τραγουδίστρια είναι η Αντωνία, η οποία αρνείται να ακολουθήσει τη μόδα της εποχής και παραμένει κολλημένη στην καρέκλα της. «Ο κόσμος έρχεται για ν’ ακούσει τις φωνές και όχι για να βλέπει τους τραγουδιστές να κουνιούνται σαν λατέρνες», λέει χαρακτηριστικά. Η Αντωνία είναι «ψημένη», σκληρή, αγωνίστρια, έχει μάθει πολύ καλά πως οι άντρες πάντα καιροφυλακτούν για να εκμεταλλευτούν τα όνειρα που κάνουν οι γυναίκες κι έτσι αυτές πρέπει να έχουν μυαλό και τσαγανό, να δοθούν μόνο σε αυτόν που θα τις αγαπήσει πραγματικά. «Οι γυναίκες ερωτεύονται με τα αφτιά και οι άντρες με τα μάτια. Γι’ αυτό οι άντρες λένε ψέματα και οι γυναίκες φοράνε μακιγιάζ» (σελ. 114), τονίζει συχνά. Λίγο πιο κάτω δουλεύει κι ο Παντελής που κατάφερε να ανοίξει το δικό του μανάβικο κι αγωνίζεται για ένα καλύτερο αύριο. Μα κι άλλοι μεροκαματιάρηδες, κι άλλα πρόσωπα που θα μπλέξουν τις ζωές τους με την πορεία της Μενεξιάς.

Το «Κι ως την άλλη μου ζωή θα σε λατρεύω» είναι ένα ενδιαφέρον και ανατρεπτικό μυθιστόρημα, γεμάτο ανατροπές και σημαντικά διαχρονικά μηνύματα πάνω στις ανθρώπινες σχέσεις («Οι άνθρωποι είναι σαν τα βιβλία. Αρκεί να φυσήξει ένα αεράκι και ο καθένας μπορεί να διαβάσει τις σελίδες», σελ. 309) και κυρίως στην αυτοδιάθεση της γυναίκας που πάντοτε αποτελούσε αντικείμενο εκμετάλλευσης από τους άντρες, κάτι που δυστυχώς είναι επίκαιρο όσο ποτέ στην εποχή μας. Ωραία ιστορία, δοσμένη στρωτά, με παραστατικές περιγραφές, λιτούς διαλόγους και ενδιαφέροντες χαρακτήρες που αλληλοεπιδρούν άψογα, χαρίζοντας στιγμές αγωνίας, συγκίνησης και τρυφερότητας. Είναι ένα κείμενο-κραυγή βοήθειας απέναντι στις γυναίκες που κακοποιούνται από συζύγους, πατεράδες, συντρόφους αλλά ο φόβος της κοινωνικής κατακραυγής επιβάλλει τη σιωπή τους και η απειλή της ατίμωσης και του περιθωρίου σφραγίζει τα στόματά τους. «Η πραγματική αγάπη δεν πονάει, δεν πληγώνει, δεν σκοτώνει» (σελ. 188). Γιατί λοιπόν, όταν περνάει λίγος καιρός, επιστρέφουν τα θύματα στο ίδιο περιβάλλον με την πεποίθηση πως όλα θα φτιάξουν; Γιατί δέχονται τις άσχημες καταστάσεις που βιώνουν ως κανονικότητα; Αφού: «Η πραγματική αγάπη δεν σε φυλακίζει. Σε κρατά ελεύθερη μέσα στην αγκαλιά της» (σελ. 212). Σε αυτά και άλλα ερωτήματα ακουμπάει την πένα του ο συγγραφέας προσπαθώντας να βρει μιαν απάντηση ενώ ταυτόχρονα ζωντανεύουν τα λαϊκά τραγούδια του 1960 με τους εμπνευσμένους στίχους του Κώστα Βίρβου, η δύσκολη ζωή της νύχτας, ο αγώνας της γυναίκας να επιβιώσει σε προσωπικό και σε επαγγελματικό επίπεδο σε έναν τόσο σκληρό χώρο. «Μπορείς να συγχωρέσεις κάποιον μόνο σε μία περίπτωση. Όταν είσαι σίγουρη πως το κακό που έκανε σ΄ εσένα δεν το έκανε ποτέ σε κανέναν άλλο…Ούτε πριν ούτε μετά» (σελ. 310). Θα βρει άραγε η Μενεξιά επιτέλους τη γαλήνη; Θα πραγματοποιήσει το όνειρό της; Με τι συναισθηματικό και ψυχικό κόστος; Ένα δυνατό και καλογραμμένο μυθιστόρημα!

Βιβλίο Κάνε τα στραβά μάτια 
Τίτλος πρωτοτύπου Turn a blind eye
Συγγραφέας Jeffrey Archer
Μεταφραστής Μαρία Παπανδρέου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το τρίτο βιβλίο μιας σειράς που «…δεν είναι μια αστυνομική ιστορία, είναι μια ιστορία για έναν αστυνομικό» με κέρδισε σε αρκετά σημεία και με έκανε να ξεχάσω τις απορίες και τις αμφιβολίες μου για το προηγούμενο, το «Κρυμμένοι σε κοινή θέα», μιας και ο σχεδιασμός της πλοκής, οι έξυπνες οπτικές γωνίες από τις οποίες παρακολουθούμε τα γεγονότα και ανατρέπονται σε κρίσιμα σημεία της ιστορίας, καθώς και η κλιμακούμενη αγωνία όσο πλησιάζαμε στο τέλος, με τα σχέδια να ευοδώνονται ή να ακυρώνονται από εξυπνότερα «αντισχέδια», με άλλες δύο κρίσιμες δικαστικές διαμάχες και με τη λύτρωση ενός χαρακτήρα από τα λάθη του, είναι στοιχεία που με κράτησαν με κομμένη ανάσα ως το απαραίτητο cliffhanger στο τέλος του μυθιστορήματος. Φορτωμένος από τον σκεπτικισμό που μου δημιούργησε το προηγούμενο βιβλίο, δε δέχτηκα δύο «ευκολίες» που εμφανίζονται από τις πρώτες κιόλας σελίδες: ο αιφνίδιος θάνατος του προαιώνιου εχθρού Μάιλς Φόκνερ και το γεγονός ότι το συναρπαστικό δίλημμα με το οποίο έκλεισε το προηγούμενο βιβλίο λύθηκε ως δια μαγείας με μια κίνηση ματ που άνοιξε τον δρόμο στον Γουόρικ να δεχτεί την προαγωγή του σε επιθεωρητή! Για να μην αναφέρω ότι, λόγω αυτής της εξέλιξης, δημιουργείται και πάλι νέο τμήμα για να μη διαλυθεί η ομάδα που ξέρουμε και η οποία έχει ήδη σημειώσει σημαντικές επιτυχίες!

Επειδή όμως έχουμε να κάνουμε με τον Jeffrey Archer, σύντομα κατάλαβα πως έβγαλα βιαστικά συμπεράσματα, μιας και το κάθε τι έχει τη θέση του στην πλοκή και εμφανίζονται κρυμμένοι άσοι κατά την ανάγνωση, με τέτοιο τρόπο που ο συγγραφέας γυρνάει την πλάτη του σε αυτές τις «ευκολίες» και στα αναμενόμενα κλισέ, μόνο και μόνο για να απογειώσει ξανά την ιστορία του Γουίλιαμ Γουόρικ με νέες εξελίξεις στις σχέσεις του με τους γνωστούς κακούς αλλά και με καινούργιους χαρακτήρες που θα παίξουν διπλό ρόλο στα γεγονότα, εμπλουτίζοντας σε μεγάλο βαθμό την ιστορία και παρασύροντάς με σε ένα διαρκές παιχνίδι αλήθειας και ψέματος, γεμάτο παγίδες και κόλπα. Είμαστε πλέον στα 1987 και η νέα ειδική ομάδα που συγκροτείται θα δρα πιο άμεσα σε υποθέσεις αστυνομικής διαφθοράς, μόνο που ο Γουόρικ δρα ως μυστικός αστυνομικός, αφού για τους περισσότερους παραμένει στο Τμήμα Δίωξης Ναρκωτικών. Δίπλα του ερευνούν η αρχιφύλακας Τζάκι Ρόικροφτ, η οποία επανήλθε στη θέση της χάρη σε μια σημαντική της κατάθεση και ο έγχρωμος αστυφύλακας Πολ Αντάζα, με νέα πρόσωπα τις αστυφύλακες Ρεμπέκα Πάνκχερστ και Νίκι Μπέιλι, οι οποίες έχουν πολλά θετικά γνωρίσματα αλλά η Νίκι παρασύρεται και κάνει ένα θανάσιμο λάθος, βάζοντας σε κίνδυνο τις εξελίξεις. Από την άλλη, ο υπαστυνόμος Μπρους Λαμόντ έχει τα δικά του σχέδια πλέον, έχοντας περάσει στην άλλη πλευρά του παιχνιδιού και μπλέκεται αριστοτεχνικά στην υπόθεση.

Ταυτόχρονα, ο Μάιλς Φόκνερ, ως τον θάνατό του τουλάχιστον, και η γυναίκα του, Κριστίνα, παραμένουν στο προσκήνιο, με τη φιλία της Κριστίνα με τη σύζυγο του Γουόρικ, Μπεθ, να έχει γίνει πιο στενή αλλά η κοπέλα διατηρεί αυξημένη την προσοχή της σε αυτό το παιχνίδι, σε περίπτωση που η Κριστίνα έχει κάτι άλλο στο μυαλό της από μια απλή φιλία. Ο επιθεωρητής Γουόρικ προσπαθεί να εξισορροπήσει και πάλι την οικογενειακή με την επαγγελματική του ζωή, ειδικά τώρα που μεγαλώνουν τα δίδυμα παιδιά τους, Αρτεμίζια και Πίτερ. Έχουμε και πάλι δικανικές μάχες, αφού τώρα έχουμε τη δίκη του Φιδιού, του οποίου η σπείρα εξαρθρώθηκε στο προηγούμενο βιβλίο της σειράς, με δικηγόρο υπεράσπισης φυσικά τον Μπουθ Γουότσον που δεν παύει να βρίσκεται απέναντι από τον Τζούλιαν και την Γκρέις Γουόρικ σε όλες τις ως τώρα υποθέσεις του Γουίλιαμ. Πατέρας και κόρη μάλιστα έχουν γίνει αναπόσπαστο δίδυμο, αφήνοντας πίσω τους τον σκεπτικισμό και τις μισογυνικές απόψεις του Τζούλιαν για την Γκρέις. Το Φίδι αντιμετωπίζει πολλές σοβαρές κατηγορίες διακίνησης, κυκλώματος, εμπορίας κλπ. ναρκωτικών χωρίς κανένα ελαφρυντικό αλλά θα καταφέρει να ξεφύγει με τα τερτίπια του δικηγόρου; Η ζωή του στη φυλακή δεν είναι καθόλου αυστηρή, αντιθέτως, παρακολουθούμε πόσο καλά εξακολουθεί να κινεί τα νήματα μέσα από το κελί του, πώς δικτυώνεται, πώς αποκτά τη θέση του νέου μονάρχη της φυλακής κλπ.

Το «Κάνε τα στραβά μάτια» είναι η συνέχεια της καριέρας ενός χαρακτήρα που θέλει να ακολουθήσει το όνειρό του και να ενταχθεί στη Σκότλαντ Γιαρντ ως ερευνητής. Οι εξελίξεις στο τρίτο βιβλίο θα τον οδηγήσουν στον βαθμό του νεότερου ηλικιακά επιθεωρητή και θα φέρουν για άλλη μια φορά μεγάλες ανατροπές στη ζωή του, ενώ οι αντίπαλοί του δείχνει να κερδίζουν αρχικά το παιχνίδι όσο η έρευνα στο πεδίο της διαφθοράς της αστυνομίας βαθαίνουν και φέρνουν στο φως διπλά παιχνίδια, προδοσίες, απληστία και φυσικά θανάσιμο κίνδυνο. Το τρίτο μυθιστόρημα της σειράς είναι μεν συναρπαστικό αλλά με οικείο τρόπο γραμμένο και πατάει στα χνάρια γραφής των προηγούμενων βιβλίων, με τη συνταγή να παραμένει ίδια σε βασικές γραμμές: εκπλήξεις, δύο μεγάλες δικαστικές διαμάχες, τρυφηλή ζωή μέσα στις φυλακές χωρίς ίχνος μεταμέλειας ή αναμόρφωσης, έξυπνα συγγραφικά τρικ και άλλα. Απλώς αυτή η υπόθεση είναι πιο ευφάνταστα σχεδιασμένη, έχει πιο εντυπωσιακή πλοκή και με άφησε απόλυτα ικανοποιημένο ως προς τον χειρισμό ιστορίας και χαρακτήρων.

Βιβλίο Κρυμμένοι σε κοινή θέα 
Τίτλος πρωτοτύπου Hidden in plain sight
Συγγραφέας Jeffrey Archer
Μεταφραστής Μαρία Παπανδρέου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Είμαστε πλέον στα 1986 και ο Γουίλιαμ Γουόρικ πέρασε τις εξετάσεις για αρχιφύλακας, οπότε πρέπει αναγκαστικά να μετατεθεί στο Τμήμα Δίωξης Ναρκωτικών. Για να μη διαλυθεί όμως η αποτελεσματική ομάδα αποφασίστηκε να δημιουργηθεί ειδική μονάδα στο Τμήμα αυτό, στην οποία επίσης μετατίθενται η αρχιφύλακας Τζάκι Ρόικροφτ, η οποία κουβαλάει το βάρος μιας μεγάλης αποτυχίας από το προηγούμενο βιβλίο και ο υπαστυνόμος τώρα Μπρους Λαμόντ ως επικεφαλής. Στην παρέα τους προστίθεται ο έγχρωμος αστυφύλακας Πολ Αντάζα, με σημαντική προϋπηρεσία στη διερεύνηση εγκλημάτων κι έτσι μέσω αυτού ο συγγραφέας στηλιτεύει τον φυλετικό ρατσισμό που κυριαρχούσε τότε (αλλά εξακολουθεί και σήμερα) σε πολλές εκφάνσεις της δημόσιας και ιδιωτικής ζωής της χώρας. Σκοπός της νέας μονάδας είναι η σύλληψη του Φιδιού, ενός από τους μεγαλύτερους βαρόνους ναρκωτικών της χώρας. Ο Γουίλιαμ Γουόρικ και η αρραβωνιαστικιά του, Μπεθ Ρέινσφορντ, η οποία είναι βοηθός έρευνας στην πινακοθήκη Φιτζμόλιαν, κατάφεραν να ξεπεράσουν τον σκόπελο των μυστικών της Μπεθ και να προχωρήσουν στο επόμενο βήμα. Επίσης, γνωρίζουμε τη σύζυγο του διοικητή Τζακ Χόκσμπι, Τζόζεφιν, η οποία εκμυστηρεύεται στην Μπεθ πολλά «μυστικά» της διατήρησης μιας σχέσης με αστυνομικό, αφού είναι μια δουλειά με ρίσκα, ακατάστατο ωράριο, επαγγελματικά μυστικά και άλλα.

Έρευνες, πληροφορίες, καταδότες, ντίλερ, βαποράκια, κέντρα διακίνησης αρχίζουν να φτιάχνουν μια συναρπαστική ιστορία που δεν ήξερα πού θα καταλήξει, αναρωτιόμουν αν η πληροφορία είναι σωστή και πού θα οδηγήσει, τι συνέπειες θα υπάρξουν αν πετύχει ή αν αποτύχει κάποιος χαρακτήρας στην πορεία και πολλά άλλα. Στην υπόθεση μπλέκεται ο Έιντριαν Χιθ, συμμαθητής του Γουίλιαμ Γουόρικ, με τον οποίο οι δρόμοι τους διασταυρώνονται ξανά. Ο Χιθ έχει μπλέξει με ναρκωτικά, πραγματοποιώντας τις προβλέψεις του Γουίλιαμ για την κακή του πορεία, τώρα όμως ο αρχιφύλακας τον χρειάζεται για την υπόθεσή του κι αρχίζει να τον προσεγγίζει ξανά. Θα καταφέρει να εντοπίσει το Φίδι και να εξαρθρώσει το κύκλωμα ναρκωτικών που έχει χτίσει; Ταυτόχρονα, ο Μάιλς Φόκνερ και η γυναίκα του, Κριστίνα, παραμένουν στο προσκήνιο, εμπλουτίζοντας την πλοκή, μιας και η καλοστημένη πλεκτάνη τους στο πρώτο βιβλίο ανέτρεψε τα σχέδια των αστυνομικών να κλειστεί ο Μάιλς στη φυλακή. Ο Γουίλιαμ τον έχει από κοντά ώστε να τον πιάσει για το παραμικρό παράπτωμα και στο πλάι του σπεύδει πάλι να βοηθήσει η Κριστίνα, έχει όμως αγνές προθέσεις ή μήπως τα δικά της σχέδια; Ο Μάιλς κάνει πάντως κάποια λάθη κι έτσι απολαμβάνουμε και πάλι δικαστικές μάχες μπροστά στα έδρανα, με την Γκρέις Γουόρικ να δίνει τον καλύτερό της εαυτό, με αποτέλεσμα ο μισογύνης πατέρας της να ζητάει τη γνώμη της σε κρίσιμες περιπτώσεις. Η καλύτερή μου στιγμή ήταν μια κίνηση ματ που την έφερε στο προσκήνιο και την οδήγησε να ανακρίνει εκείνη έναν σημαντικό μάρτυρα στη δίκη αυτού του βιβλίου, κάτι που απόλαυσα, μιας και ο Jeffrey Archer είναι μάστορας στο γράψιμο και ξέρει να τραβάει την προσοχή του αναγνώστη μέχρι την τελευταία λέξη. Έτσι σταδιακά ο πατέρας της Γκρέις και του Γουίλιαμ αρχίζει να «μαλακώνει» και να υπαναχωρεί στις αρχικές του θέσεις.

Έχοντας υπ’ όψιν το μότο του συγγραφέα πως «Αυτό δεν είναι μια αστυνομική ιστορία, είναι μια ιστορία για έναν αστυνομικό», θα έλεγα πως το δεύτερο μυθιστόρημα της σειράς είναι μεν συναρπαστικό αλλά με οικείο τρόπο γραμμένο και πατάει στα χνάρια γραφής του πρώτου βιβλίου, με αποτέλεσμα να νιώθω σα να προσπαθούσε ο συγγραφέας να χωρέσει με το ζόρι στην καινούργια υπόθεση τους δύο βασικούς αντιπάλους, Γουόρικ και Φόκνερ. Απανωτές ανατροπές, εκπλήξεις και αλλαγές, ένα κείμενο που ρέει σα νεράκι, αντιδικίες και δικανικά λογύδρια, περίμενα όμως κάτι διαφορετικό, κάτι πιο ευφάνταστο που να αποτελεί τον κύριο κορμό των ιστοριών του Γουόρικ. Βέβαια όλα αυτά του τα συγχώρεσα όταν άρχισε να στήνεται η επιχείρηση που θα κλείσει την ιστορία του δεύτερου βιβλίου και που ίσως βάλει το Φίδι πίσω από τα κάγκελα, με συναρπαστικές λεπτομέρειες, άψογο σχεδιασμό, έξυπνες ιδέες να έρχονται απανωτά, θα πάνε όλα όμως καλά; Το «Κρυμμένοι σε κοινή θέα» είναι η συνέχεια της καριέρας ενός χαρακτήρα που θέλει να ακολουθήσει το όνειρό του και να ενταχθεί στη Σκότλαντ Γιαρντ ως ερευνητής. Οι εξελίξεις στο δεύτερο βιβλίο θα τον οδηγήσουν στον βαθμό του νεότερου ηλικιακά επιθεωρητή, την ίδια στιγμή όμως θα βρεθεί σε δίλημμα, μιας και ανακαλύπτει πως υπάρχει διαφθορά μέσα στο ίδιο το αστυνομικό σώμα που υπηρετεί, επομένως τι θα κάνει; Θα καταδώσει και θα παραιτηθεί, θα καταδώσει αλλά θα παραμείνει στο Σώμα με τις αναμενόμενες συνέπειες για τη ζωή και την καριέρα του ή θα κάνει τα στραβά μάτια; Πραγματικά αναρωτιέμαι τι θα συμβεί στο επόμενο βιβλίο της σειράς και πότε επιτέλους θα καταλάβω τι έχει στο μυαλό του ο συγγραφέας ως προς τη βασική ιδέα που τον ώθησε να γράψει αυτά τα μυθιστορήματα.

Βιβλίο Μακρύ, φωτεινό ποτάμι 
Τίτλος πρωτοτύπου Long bright river
Συγγραφέας Liz Moore
Μεταφραστής Μαρία Φακίνου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μίνωας
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το μυθιστόρημα της Liz Moore είναι ένα συγκλονιστικό κείμενο για την αδελφική αγάπη, γεμάτο αληθινούς χαρακτήρες, διεισδυτικά ψυχογραφήματα, έξυπνο χειρισμό της πλοκής και ανατροπές που βγάζουν στο φως καλά κρυμμένα μυστικά. Πότε στο παρελθόν και πότε στο παρόν καταγράφει την εξελικτική σχέση ανάμεσα στα δύο κορίτσια, το περιβάλλον στο οποίο μεγάλωσαν, τις αποφάσεις που άλλαξαν τις ζωές τους, τους γονείς τους κι όλα αυτά με τέτοιο τρόπο που δεν μπορούσα να σταματήσω να διαβάζω ενώ η επιθυμία μου να δείρω τη μία για τις λάθος επιλογές της και την άλλη για τις λάθος κινήσεις της εντεινόταν από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Η αγάπη της μίας για την άλλη είναι διάχυτη σε όλο το βιβλίο αλλά καλυμμένη από συγκυρίες που τις απωθούν ή από εγωισμό ή από άλλα αίτια. Η Μίκι Φιτζπάτρικ περιπολεί στην περιοχή του Κένσινγκτον, μια γειτονιά που υποβαθμίστηκε και τώρα δείχνει σημάδια ανάκαμψης, με νέα καταστήματα, νέα μπαρ και φυσικά καινούργιο κόσμο, κάτι που αυξάνει τις ανάγκες περιπολίας και αστυνόμευσης. Βρίσκεται κοντά στον ποταμό Ντέλαγουερ και καταγράφεται κι η δική της εξέλιξη, υποβάθμιση και τώρα αναβάθμιση μαζί με τους χαρακτήρες που κινούνται στα σοκάκια της, στα σκοτεινά δρομάκια, στα σπίτια της. Η συγγραφέας εξίσου διεξοδικά με τις ζωές των ηρώων της παρατηρεί και καταγράφει το παρελθόν και το παρόν της πόλης και συγκεκριμένων γειτονιών της, οι οποίες από ευημερούσες κατάντησαν «ναρκότρυπες». Η Μίκι, σε κάθε κλήση που δέχεται για πτώμα νέας κοπέλας, συνήθως ναρκομανούς, φοβάται πως θα είναι η κατά τρία χρόνια μικρότερη αδελφή της. Είναι πεισματάρα, αδιάλλακτη, ξεροκέφαλη, δύσκολα θα δεχτεί βοήθεια, δύσκολα θα ριχτεί πρώτη στη μάχη ή θα βάλει τον εαυτό της μπροστά για να υπερασπιστεί κάποιον. Ξέρει πλέον πολύ καλά τα στέκια των ναρκομανών και τις πιάτσες με τα πόρνες. «Μια καλή αστυνομικός ποτέ δεν επιτρέπει στα συναισθήματά της να υπερισχύσουν. Πρέπει να προσπαθήσει να είναι τόσο αμερόληπτη όσο ένας δικαστής, τόσο συγκρατημένη όσο ένας ιερέας» (σελ. 204).

Η Μίκι έχει αποκτήσει τον πεντάχρονο τώρα Τόμας, με τον οποίο άλλαξαν περιοχή για να μείνουν όσο γίνεται πιο μακριά από τον πατέρα του, Σάιμον κι έτσι παρακολουθούμε τις πρακτικές δυσκολίες της ανατροφής του με το άστατο ωράριο της Μίκι, την αγάπη του ενός για τον άλλον, τον έξυπνο χαρακτήρα του παιδιού. Η αστυνομικός είναι μια γυναίκα που κάνει ό,τι μπορεί και ό,τι νομίζει καλύτερο για τον μικρό της ώστε να του εμπνεύσει δύναμη και αυτάρκεια, να του μάθει να έχει αυτοπεποίθηση και ανεξαρτησία και τελικά να διασφαλίσει πως θα γίνει ένας ισορροπημένος πολίτης και ενήλικας. Κι οι δυσκολίες είναι πολλές τελικά, με αποκορύφωμα τη διαπίστωση σε μια κρίσιμη στιγμή της ζωής της με το παιδί πως είναι τελικά ολομόναχη όταν χρειάζεται τη βοήθεια κάποιου! Η ικανότητα της συγγραφέως να στήνει ολοζώντανες σκηνές και να δείχνει ξεκάθαρα τα ψυχογραφήματα των ηρώων του βιβλίου με συγκλόνισε. Αξέχαστη θα μου μείνει η ημέρα γενεθλίων του Τόμας όταν επιτέλους βλέπει τον πατέρα του μετά από έναν ολόκληρο χρόνο, μόνο που τα πράγματα πάνε εντελώς διαφορετικά απ’ ό,τι περίμενε το μικρό παιδί (σελ. 362-365) και δε γινόταν να μη βάλω τα κλάματα όταν σε μια σύντομη αναδρομή στο παρελθόν βλέπουμε τη Μίκι με το μωρό αγκαλιά να αφοσιώνεται στις κινήσεις του, στο βλέμμα του, στο σωματάκι του κι αμέσως διαπιστώνει πως ακριβώς τα ίδια έβλεπε και η μητέρα της όταν τις απέκτησε αλλά προτίμησε να φύγει μακριά τους, όχι ηθελημένα αλλά με τις πράξεις της, την επιπολαιότητά της, την απερισκεψία της: «Ποιος στον κόσμο μπορεί να εξηγήσει, μόνο με λόγια, αυτή τη βαθιά τρυφερότητα που νιώθεις στα σωθικά σου όταν κρατάς αγκαλιά σου το παιδί σου;… το απαλό μουσουδάκι του μωρού, το τρυφερό δέρμα του…» (σελ. 494).

Στο άλλο άκρο βρίσκεται η Κέισι Φιτζπάτρικ που ήταν η δημοφιλής του σχολείου, ζωηρή και φασαριόζα, με ασυνήθιστο γέλιο. Μπλέκεται με τα ναρκωτικά κι έτσι η αδελφή της μπαίνει σ’ έναν νέο κύκλο περιπετειών και αγωνίας, με αποτέλεσμα να γεμίζει μίσος την Κέισι: «Αυτό ήταν το μυστικό που έμαθα εκείνη τη μέρα: κανείς τους δεν θέλει να σωθεί. Όλοι θέλουν να βουλιάξουν και να επιστρέψουν ξανά προς τη γη, να τους καταπιεί το έδαφος, να συνεχίσουν να κοιμούνται. Υπάρχει μίσος στα πρόσωπά τους όταν τους ξυπνούν από τους νεκρούς» (σελ. 50). Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση της Μίκι βοηθάει να εστιάσουμε καλύτερα στις σχέσεις μεταξύ των δύο αδελφών, να ζήσουμε από κοντά τις συνθήκες ανατροφής και ενηλικίωσής τους, να καταλάβουμε τους διαφορετικούς χαρακτήρες και τις ισορροπίες στις σχέσεις μεταξύ τους, οι οποίες αλλάζουν ριζικά ως απότοκες της συνεχούς εγκατάλειψης από δύο γονείς και της αδιαφορίας της γιαγιάς, η οποία δείχνει ξεκάθαρα την παραίτησή της και τη μνησικακία της. «Η Μίκι φρόντιζε την αδελφή της σαν γονιός αλλά η Κέισι πρόσεχε τη Μίκι σα φίλη»! Είναι τέτοια η αφοσίωση της αστυνομικού στη φροντίδα της Κέισι που έχεις την αίσθηση πως η ικανή και έξυπνη αυτή γυναίκα δεν έδωσε ποτέ για εξετάσεις ντετέκτιβ ώστε να μην απομακρυνθεί από τους δρόμους και τις περιπολίες και χάσει οριστικά τα ίχνη της αδελφής της. Πώς γνωρίστηκε με τον Σάιμον Κλίαρ, πώς ανέπτυξαν τη σχέση τους, πώς απέκτησε το παιδί κι όλα αυτά με το ένα μάτι στην Κέισι, η οποία συμπεριφορικά χειροτέρευε, πώς ένιωσε όταν απέκτησε δικό της σπίτι κι απομακρύνθηκε από το τοξικό περιβάλλον όπου μεγάλωσε, με την Κέισι να δείχνει όλο και χειρότερα και την Τζι όλο και πιο γερασμένη, όλα αυτά συγκροτούν ένα άρτιο, τρυφερό και σκληρό, συγκινητικό και ειλικρινές μυθιστόρημα.

Παράλληλα με αυτά έχουμε και την αστυνομική χροιά του κειμένου, όταν η Μίκι, με τον καινούργιο αστυνομικό Έντι Λάφερτι με τον οποίο κάνει πλέον περιπολίες, βρίσκουν το πτώμα μιας κοπέλας με ενδείξεις στραγγαλισμού, μόνο που με τον καιρό διαπιστώνει πως το θύμα δεν αποτελεί πρώτη προτεραιότητα του Ανθρωποκτονιών, κάτι που την απογοητεύει. Δένεται λίγο περισσότερο με την υπόθεση γιατί φαντάζεται στη θέση της νεκρής την αδελφή της κι έτσι η στάση της της επιφέρει προβλήματα στη δουλειά και κυρίως με τον προϊστάμενό της, αρχιφύλακα Κέβιν Έχερν, με τον οποίο ο πάγος δεν πρόκειται να σπάσει ποτέ. Όλα αλλάζουν όταν φτάνει ο Ντέιβις Γκουέν της Ανατολικής Υποδιεύθυνσης Ασφαλείας, ο οποίος τους ανακοινώνει πως βρέθηκαν άλλες δύο γυναίκες νεκρές με τον ίδιο τρόπο με την πρώτη, κάτι που αναγκαστικά ξανανοίγει την υπόθεση, μιας και οι ενδείξεις προδιαθέτουν για κατά συρροή δολοφόνο. Ξανά λοιπόν η Μίκι στη γύρα για να εντοπίσει την αδελφή της, μην τυχόν και είναι το επόμενο θύμα, μόνο που η Κέισι έχει εξαφανιστεί εδώ κι ένα μήνα ενώ ο συναισθηματισμός της αδελφής της την οδηγεί σε απανωτές γκάφες και επιπτώσεις που δε φαντάζεται, κάτι που την αναγκάζει να στραφεί στον επί δέκα χρόνια συνάδελφο και μέντορά της, Τρούμαν Ντόους, ο οποίος τραυματίστηκε βαριά σε μια περιπολία και τώρα προσπαθεί να συνέλθει όντας σε αναρρωτική άδεια.

Διεξοδική και εμβριθής καταγραφή συναισθημάτων, νοοτροπιών, αντιλήψεων, συμπεριφορών, με παραστατικούς διαλόγους, κοφτές προτάσεις, αντικειμενικότητα και ακριβοδίκαιη παράθεση γεγονότων χαρακτηρίζουν το δυνατό αυτό μυθιστόρημα. Δεν είναι όμως οι διεισδυτικές παρατηρήσεις και τα ψυχογραφήματα, δεν είναι η καταγραφή των αλλαγών στην κοινωνική και οικονομική ζωή της πόλης και της συγκεκριμένης γειτονιάς, δεν είναι το κυνήγι του κατά συρροή δολοφόνου και τα λάθη που κάνει η Μίκι στην έρευνά της τα μόνα που με άφησαν άφωνο για ώρα με ανάμικτα αισθήματα και με οδήγησαν να βάλω αυτό το μυθιστόρημα στην καρδιά μου αλλά και μια μεγάλη αποκάλυψη που βάζει τα πράγματα στη θέση τους και φέρνει στο φως καλά κρυμμένα μυστικά ενώ η πλοκή μπαίνει σ’ ένα εντελώς διαφορετικό πλαίσιο. Άνθρωποι που κάνουν λάθη, που παίρνουν πρωτοβουλίες, που εκμεταλλεύονται, που μπαίνουν σε κίνδυνο, που πληγώνουν, που αδιαφορούν συνδέονται μεταξύ τους λίγο ή πολύ σε ένα μυθιστόρημα παραστατικό, ειλικρινές, ρεαλιστικό, με καταστάσεις που βιώνει ή έχει ακουστά ο μέσος αναγνώστης, με ανθρώπους πραγματικούς, με αλήθειες που βρίσκονται συνεχώς μπροστά στα μάτια μας αλλά χωρίς τον κατάλληλο φωτισμό ως τη στιγμή που πρέπει. Ποιος είναι ο άντρας που σκοτώνει ναρκομανείς κοπέλες; Πόσο βαθιά στους κόλπους της αστυνομίας υπάρχει διάβρωση; Πού βρίσκεται η Κέισι και γιατί κανείς στην πιάτσα δεν ξέρει τι απέγινε; Πόσο βαρύ είναι το φορτίο των δύο αδελφών από τις επιλογές των γονιών τους; Θα καταφέρουν να τα ξαναβρούν; Θα ξεμπλέξει επιτέλους η Κέισι; Πώς θα φέρει σε πέρας τα προβλήματα της ζωής της η Μίκι χωρίς να επηρεάσει την ανατροφή του αγαπημένου της παιδιού; «Μακρύ, φωτεινό ποτάμι» οι ανθρώπινες φλέβες στο σώμα των ναρκομανών αλλά και τα ονόματα των εκλιπόντων από υπερβολικές δόσεις στους οποίους και είναι αφιερωμένο το βιβλίο. «Ο χρόνος που περνάς εθισμένος στα ναρκωτικά μοιάζει σαν λούπα. Κάθε πρωινό φέρνει μαζί του το ενδεχόμενο της αλλαγής, κάθε βράδυ την ντροπή της αποτυχίας» (σελ. 268). Κι όμως, υπάρχει ελπίδα, υπάρχει σωτηρία, αρκεί να πιστέψεις στον εαυτό σου και να τον εμπιστευτείς σε αυτούς που σε αγαπάνε.

Βιβλίο Αυτή η νύχτα μένει 
Συγγραφέας Θάνος Αλεξανδρής
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Κάκτος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για ένα αυτοβιογραφικό κείμενο του Θανάση Αλεξάνδρή γεμάτο ωμότητες, αλήθειες, χιούμορ και αυτογνωσία. Ένας ρομαντικός καλλιτέχνης θέλει να βγάλει χρήματα χωρίς να ξέρει πού πάει να μπλέξει και σκάει μύτη σε σκυλάδικο της Τρίπολης με τρεις κοπέλες, συστημένος από ατζέντη, μόνο και μόνο για να διαπιστώσει πόσο απέχει η πραγματικότητα του μαγαζιού από τις φιλοδοξίες του. Ατσαλώνεται, πεισμώνει, φτιάχνει ένα πρόγραμμα που προκαλεί πάταγο και για δέκα χρόνια ζει το δικό του παραμύθι, γεμάτο όμως από δράκους και μάγισσες κι ελάχιστες πριγκίπισσες. Πύργος, Σπάρτη, Καλαμάτα, Πάτρα, Μυτιλήνη, Καστοριά, Βέροια, Αλεξανδρούπολη, Δράμα, Κατερίνη, Λαμία, ακόμη και Γερμανία και Κύπρος, μα πάνω απ’ όλα η Λάρισα, την οποία ο συγγραφέας δεν παύει να εξυμνεί, είναι τα μέρη όπου θ’ αφήσει το αποτύπωμά του. Θα γνωρίσει κόσμο και υπόκοσμο, θα κινδυνέψει, θα ξενυχτήσει αλλά θα το αγαπήσει. Μάγδα, Δέσποινα, Έλλη, Ρίτσα, Σούλα, Ρούλα, είναι πραγματικές φίλες για τον συγγραφέα και ξεχωρίζουν απ’ αυτές που τον πρόδιδαν κατά καιρούς ακολουθώντας έρωτες και ψεύτικα λόγια. Ατζέντηδες, πελάτες, γκαρσόνια, ιδιοκτήτες, αρτίστες, το βιβλίο καταγράφει όλους τους χαρακτήρες και συστήνει στον αναγνώστη τους πάντες και τα πάντα με ρυθμό γρήγορο, στακάτο, με κοφτές προτάσεις, λόγο σχεδόν προφορικό, έτσι που είχα την αίσθηση πως όλα διαδραματίζονταν μπροστά στα μάτια μου.

Ο Θάνος Αλεξανδρής καταγράφει κωμικοτραγικά περιστατικά με την αμεσότητα που χαρίζει η πρωτοπρόσωπη αφήγηση. Ωμότητα, ρεαλισμός και αλήθειες, απείρου κάλλους σκηνικά, άνθρωποι και φιγούρες που δε θα δεις τη μέρα αλλά ούτε και θα συναντήσεις εκτός σκυλάδικων. Τρελά αφεντικά, αλλοπρόσαλλα μπαλέτα και ξεσαλωμένες τραγουδίστριες, ατζέντηδες και καλλιτεχνικά πρακτορεία, όλα τα έζησε ο συγγραφέας και όλα τα καταγράφει. Χρυσοί κανόνες της κονσομασιόν, πώς κλείνουν οι συνεργασίες, τι λαμογιές γίνονται, πόσο σημαντικό ρόλο παίζει η φωνή στην όλη φάση (δεν παίζει), πώς παγιδεύεται ο πελάτης για να κάνει χοντρό λογαριασμό, ορολογία, κόλπα, συμβουλές, όλα εδώ. Και πόσες αλήθειες που σε πρώτη ανάγνωση φαντάζουν αστείες και κωμικές κρύβουν από πίσω πείρα χρόνων και τραυματισμένες ψυχές: «Οι τραγουδίστριες, ανάλογα με την περίοδο της συγκομιδής, επιλέγουν τις πόλεις που θα πάνε για δουλειά. Έτσι, στη Βέροια πηγαίνουν όταν πουληθούν τα ροδάκινα, στο Ναύπλιο τα πορτοκάλια, στη Λάρισα τα ζαχαρότευτλα και στην Ιεράπετρα τ’ αγγούρια» (σελ. 145). Και γιατί όλα αυτά; «Στα σκυλάδικα, στους γεμάτους από καπνό χώρους, που μυρίζουν αμαρτία και αλκοόλ, οι άνθρωποι απελευθερώνουν τα ένστικτά τους. Βγάζουν προς τα έξω όλες τις παράνομες επιθυμίες…Εκεί οι άνθρωποι λυτρώνονται» (σελ. 134).

Επομένως, ήταν μια ωραία δουλειά, που επέφερε χρήμα πολύ αν μπορούσες να κουλαντρίσεις σωστά τους ξελιγωμένους «έχοντες»; Σαφέστατα και όχι, ήθελε γερό στομάχι, πείρα, εμπειρία, προσοχή, τσαγανό και κοφτερό μυαλό. Ο συγγραφέας είναι καταιγιστικός: περιζήτητες ήταν μόνο όσες είχαν καταστρέψει οικογένειες, είχαν αναγκάσει τους πελάτες να πουλήσουν σπίτια και χωράφια, άφωνες και με κλειστό μικρόφωνο μεν, όμορφες και ικανές δε. Και πάντα η ίδια απορία: με τόσο υψηλά νυχτοκάματα και εξτραδάκια, πώς και καμία δεν κατάφερε να κάνει κομπόδεμα; Αυτή είναι η μαγεία και η πρόκληση της νύχτας: Βγάζεις; Βάζεις! Ο συγγραφέας, μαθαίνει, βλέπει, παρατηρεί, καταγράφει τα πάντα με τέτοιο τρόπο που παρασύρθηκα στην αφήγηση, χάθηκα μες στη νύχτα και αγωνιούσα για τη συνέχεια. Μα τι άλλο έζησε ο κύριος Αλεξανδρής; Τι άλλο έπαθε; Η απάντηση είναι μία: πολλά! Και δε γίνεται να μη συμφωνήσεις όταν σημειώνει: «Οι καλλιτέχνες ζουν με όνειρα απατηλά… Όλοι παρασύρονται στη δίνη της επιτυχίας που θα έρθει οπωσδήποτε και ξεπουλάνε ψυχή και σώμα» (σελ. 250). Δεν αποστασιοποιήθηκε, αντίθετα, ήταν μέσα μέχρι εκεί που δεν έπαιρνε. Η νύχτα είναι γκέτο που αποκλείει τους άσχετους κι αυτό το κατάλαβε από την αρχή. «Ένα παιδί σαν και μένα, που μέχρι τότε ντρεπόταν τα έντονα πάθη, έζησε καταστάσεις καταραμένων της λογοτεχνίας και σιγά-σιγά άρχισαν να του γίνονται όλα αυτά υπέροχα και οικεία» (σελ. 17).

Το »Αυτή η νύχτα μένει» είναι ένα οδοιπορικό στα σκυλάδικα της χώρας από Σπάρτη και Καλαμάτα μέχρι Ορεστιάδα, στους υπόγειους ναούς όπου κυριαρχεί το λούστρο και ζωντανεύουν οι κρυφές επιθυμίες. Στο κείμενο ζωντανεύουν γυναίκες που ζουν στα δυτικά προάστια, σε ξεχασμένα αυθαίρετα, κουρασμένες, εγκαταλειμμένες, από διαλυμένες οικογένειες, πονεμένα πλάσματα που φωτίστηκαν απρόσμενα κι επιτέλους πραγματοποίησαν τα όνειρά τους θυσιάζοντας αξιοπρέπεια και ψυχή. Η περιοδεία του συγγραφέα με τα κορίτσια του μπαλέτου του ήταν αληθινός θρίαμβος στα σκυλάδικα της επαρχίας, παρ’ όλες τις δυσκολίες και τους κινδύνους. «Γλέντησα, μέθυσα, ερωτεύτηκα, ταξίδεψα, πήρα χρήματα, έζησα ίσαμε δέκα ζωές. Άλλες μες στο όνειρο κι άλλες σαν εφιάλτη… Έντονοι έρωτες με κρεσέντο τη νύχτα και το πρωί δεν υπήρχαν» (σελ. 314). Σύμφωνα με τη Μαλβίνα Κάραλη πρόκειται για τη «μόνη εμπεριστατωμένη κοινωνιολογική μαρτυρία για τον ευρύ χώρο που λέγεται σκυλάδικο». Το βιβλίο πρωτοκυκλοφόρησε το 1994 από τις εκδόσεις Οδός Πανός και το ακολούθησε η δυνατή ερμηνευτικά και σεναριακά ταινία το 2000 με πρωταγωνιστές τον Νίκο Κουρή και την Αθηνά Μαξίμου και η επανέκδοσή του από τον Περίπλου την ίδια χρονιά. Τώρα, επ’ ευκαιρία της διασκευής του σε σειρά από τον ALPHA, επανακυκλοφορεί από τον Κάκτο με εισαγωγή του συγγραφέα που κάνει μια σύντομη ανασκόπηση στο τότε και στο σήμερα, όπου πλέον το σκυλάδικο έχει εξαφανιστεί κι έχει περάσει στη σφαίρα του μύθου, στίχους τραγουδιών που δε θα ακούσεις σε πρωινό ραδιόφωνο της πόλης και φωτογραφίες.

Βιβλίο Δώδεκα χτύποι 
Συγγραφέας Νίκος Γονίδης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Βακχικόν
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Μάνος Παυλίδης εργάζεται τρία χρόνια ως ιδιωτικός ντετέκτιβ χωρίς όμως ιδιαίτερες επιτυχίες στο ενεργητικό του κι έτσι οι φίλοι του προσπαθούν να του πουν ότι αυτή η δουλειά δεν του ταιριάζει. Αναλαμβάνει κυρίως παρακολουθήσεις και εξαφανίσεις προσώπων όμως λίγο πριν το πάρει κι εκείνος απόφαση ένας μυστηριώδης άντρας του αναθέτει κάτι πρωτόγνωρο: να παρακολουθήσει τα άτομα που θεωρεί ότι τον θέλουν νεκρό με την προϋπόθεση να του έχει βρει αποδείξεις ως το τελευταίο λεπτό του χρόνου, γιατί αν αλλάξει το έτος και δεν υπάρχουν απαντήσεις η συμφωνία διαλύεται. Γιατί όμως ο Μάνος δέχεται ανώνυμη επιστολή να παρατήσει αμέσως την υπόθεση; Είναι πράγματι εύκολα τα λεφτά που θα κερδίσει ή κάποιος ψάχνει ένα εξιλαστήριο θύμα; Κινδυνεύει πραγματικά ο ντετέκτιβ; Κι από ποιον;

Το μυθιστόρημα βαδίζει σε γνώριμα μονοπάτια του αστυνομικού είδους, ταυτόχρονα όμως έχει και αρκετές εκπλήξεις, όπως την πρωτοπρόσωπη αφήγηση που γίνεται από τον Νίκο, έναν από τους φίλους του Μάνου κι όχι από τον ντετέκτιβ. Η πλοκή δείχνει αρχικά αναμενόμενη και σχεδόν μονοδιάστατη, σύντομα όμως αρχίζουν να εμφανίζονται χαρακτήρες που την εμπλουτίζουν και διαπίστωσα πως έχουμε ένα σωστά σχεδιασμένο, πολυδιάστατο και γεμάτο ανατροπές αστυνομικό μυθιστόρημα με κρυμμένους άσους και απρόσμενες ανατροπές. Παρ’ όλη τη σκληρότητα του θέματος και το είδος του, το κείμενο έχει κατά καιρούς παρομοιώσεις και μεταφορές που δείχνουν μια ρομαντική πλευρά του Νίκου που αφηγείται κι αυτά στολίζουν αναπάντεχα τις διαδρομές μας σε Αιγάλεω Κορυδαλλό, Περιστέρι, Καλλιθέα, Πειραιά, Κολωνό και άλλες περιοχές της Αθήνας. Δυστυχώς, σε κάποια σημεία υπάρχουν πιο εκτεταμένες απ’ ό,τι χρειάζεται παράγραφοι για να περιγράψει ο Νίκος την καθημερινότητά του στα μέσα μεταφοράς ή στο γραφείο, τις σκέψεις του, τα συναισθήματά του για τη Δήμητρα που αγαπάει και θαυμάζει, για το πώς σκέφτεται να δράσει σε μια κατάσταση, καθώς και οι παρένθετες αφηγήσεις για τον Τζακ τον Αντεροβγάλτη, για μια φιλία στην κατεχόμενη Αθήνα του 1942 και άλλες, ενδιαφέρουσες μεν ιστορίες αλλά ίσως όχι και τόσο σχετικές με τη ροή της αφήγησης. Το μυθιστόρημα ολοκληρώνεται σωστά και χωρίς βιασύνη ούτε προχειρότητα, αφήνοντάς με απόλυτα ικανοποιημένο.

Βιβλίο Έγκλημα στο Πότζο
Συγγραφέας Πάνος Παντελούκας
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Βακχικόν
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Στη γραφική κωμόπολη Μπάκολι κοντά στη Νάπολη, η τριαντατριάχρονη Κοντσέτα Ιλιάνο εντοπίζεται νεκρή στον δύσβατο και απόμερο κόλπο Πότζο. Τα ίχνη οδηγούν σε φοιτητές του Πανεπιστημίου της Νάπολης, καθώς και στον χώρο των ανασκαφών του άντρου της Κυβέλης στην Κούμα. Τι σχέση έχουν το θύμα με μια παρέα Έλληνες σπουδαστές και γιατί εξαφανίστηκε ο σύντροφός της, Δημήτρης Σταύρου; Τι συνέβη την προηγούμενη νύχτα και πόσο εύκολα θα λυθεί το μυστήριο; Την υπόθεση αναλαμβάνουν ο επιθεωρητής της τοπικής αστυνομίας Νικόλα Σκιάνο και ο καθηγητής εγκληματολογίας Οράτσιο Σπινέλλι. Ο πρώτος είναι διαχυτικός, φωνακλάς, απαιτητικός, ενθουσιώδης και ζητά τη βοήθεια του Έλληνα συναδέλφου του αστυνόμου, Σωτήρη Μήτρου, για να βγάλει άκρη σε αυτήν την υπόθεση. Ο δεύτερος, με το καπέλο του ναυτικού και τη χαρακτηριστική του πίπα, είναι κλειστός, αθόρυβος κι εσωστρεφής, του αρέσει μάλιστα να επισκέπτεται τη δημοτική βιβλιοθήκη για να συμπληρώνει τις έρευνές του και να βοηθάει τη συλλογιστική του όταν είναι να λύσει ένα αίνιγμα.

Η ιστορία ξεδιπλώνεται σε σύντομα κεφάλαια και η δράση προχωράει κυρίως μέσω διαλόγων, διαδικαστικών ενεργειών, ανακρίσεων, σκέψεων και αναλύσεων από τους εμπλεκόμενους και μαρτυρικών καταθέσεων, χωρίς να υπάρχουν πολλές ή αξιομνημόνευτες σκηνές δράσης. Το μοτίβο επίλυσης μου θύμισε αρκετά αυτό των κλασικών αστυνομικών μυστηρίων, μ’ έναν συνδυασμό εσωστρέφειας αλά Σέρλοκ Χολμς και τελικής αποκάλυψης αλά Ηραλής Πουαρό, μιας και ο καθηγητής κρατάει τα πάντα για τον εαυτό του, κάνει ερωτήσεις ή προβαίνει σε πράξεις φαινομενικά άκυρες ή περίεργες και τελικά ρίχνει το απαραίτητο φως όταν φτάνουμε στο τέλος. Ενδιαφέρουσα κεντρική ιδέα, καλή ανάπτυξη της ιστορίας και οι σελίδες γεμίζουν από ευωδιές που προέρχονται από τα αχνιστά και λαχταριστά πιάτα της Ασούντα Σπινέλλι.