Βιβλίο Ηχώ 
Συγγραφέας Στέφανος Αλεξιάδης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μίνωας
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το νέο αστυνομικό μυθιστόρημα του Στέφανου Αλεξιάδη, με αφορμή τον ψεύτικο και αδηφάγο κόσμο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, ξεδιπλώνει την ψυχοσύνθεση ενός εμμονικού stalker που παρακολουθεί κάθε βήμα της Αμελί και καταφέρνει να βρίσκεται πάντα ένα βήμα πριν από αυτήν ενώ ταυτόχρονα επιστρέφουμε στα φοιτητικά χρόνια της Αμελί για να γνωρίσουμε καλύτερα τη φιλία της με την Αγάθη και τον κοινωνικό κύκλο που ανέπτυξαν οι δύο φίλες στο διάστημα των σπουδών τους. Το παρελθόν της κοπέλας, οι απαιτήσεις της Αγάθης, οι καλόκαρδοι γείτονες, το ημερολόγιο με τον πλατωνικό έρωτα κι ένα ζευγάρι μάτια που παρακολουθούν τα πάντα, άγνωστο από πού, συγκροτούν ένα βιβλίο που δεν μπόρεσα να αφήσω από τα χέρια μου πριν φτάσω στο τέλος.

Η influencer Αμελί Κοβαίου είναι ένα κορίτσι που περπατά σε μια πόλη που δεν την ξέρει, κρατώντας μυστικά που δεν της ανήκουν. Έχει δουλέψει σκληρά για να αναρτά προϊόντα που της τα στέλνουν δωρεάν οι εταιρείες, με αποτέλεσμα οι συνεργασίες της να της παρέχουν διάφορες ανέσεις στην καθημερινότητά της. Με 90.000 ακολούθους στο Instagram πολύ εύκολα παίρνει την απόφαση να φύγει από το νησί της, «μια κοινωνία κάπως βαρετή για την ιδιοσυγκρασία της». αφήνοντας έναν πατέρα που δεν την υποστηρίζει, ώστε να δοκιμάσει την τύχη της στη Θεσσαλονίκη που γνώρισε όταν σπούδαζε. Είναι μια κοπέλα που μεγάλωσε χωρίς μητέρα και καταφεύγει σε ψεύτικες αναμνήσεις, προτιμώντας να αναπολεί κάτι που δεν έζησε παρά απωθημένα. «Η ζωή μού χρωστάει πολλά», τονίζει. «…δουλεύω πολύ για να κερδίσω όσα μου αναλογούν. Χρήματα, δόξα, μια άνετη ζωή και φυσικά καταξίωση» (σελ. 17). Παραδέχεται πως είναι αποτυχημένη αφού δεν κατάφερε τίποτα στο νησί της. Κι όλα αυτά τα λέει γιατί «Θέλω να τα θυμάστε όλα, κάθε λεπτομέρεια, κάθε λέξη που άφησα εδώ. Μόνο έτσι, ίσως να μπορέσετε να με καταλάβετε» (σελ. 17). Ο προφορικός της σχεδόν λόγος («…βασικά, περιμένετε…») δίνει ζωντάνια στο κείμενο και η ειλικρίνειά της για όσα βίωσε και σκέφτεται μου δημιούργησαν ανάμικτα αισθήματα λύπης και συμπάθειας: «Αφού το θέλει ο κόσμος, πρέπει να το δώσω. Ό,τι θέλει ο κόσμος! Ο κόσμος θα με φτάσει εκεί που θέλω. Τον αγαπάω εγώ τον κόσμο» (σελ. 18). Γιατί ο κόσμος βλέπει κάτι σ’ εκείνη, βλέπει έναν καθρέφτη τους ή τουλάχιστον αυτό που θα ήθελαν να βλέπουν στον καθρέφτη τους. «Είμαι μια εικόνα. Αλλά όχι μόνο. Όπως και όλοι μας. Ό,τι βλέπετε είναι αλήθεια, απλώς είναι μια προσεκτικά διαλεγμένη αλήθεια» (σελ. 64).

Φτάνει λοιπόν στη Θεσσαλονίκη («μια πόλη που έχει αυτό το περίεργο ταλέντο, να μυρίζει αλλιώς κάθε μέρα») και μαζί με τον μεσίτη επισκέπτεται ένα από τα σπίτια που θέλει να δει για να μείνει. Κάθε της βήμα στην πόλη είναι και μια ανάρτηση, μια selfie, μια ερώτηση στο κοινό της για φαγητό και άλλες επιλογές. Στο σπίτι ανακαλύπτει κρυμμένο ένα τετράδιο, κάτι σαν ημερολόγιο, όπου κάποιο πρόσωπο καταγράφει τη γνωριμία με μια κοπέλα, τον τρελό έρωτα για κείνη, πώς την παρακολουθεί και τι ποθεί από κείνη. Η Αμελί διαβάζει με βουλιμία τις σελίδες, λαχταρώντας να μπει στην κρυφή ζωή ενός αγνώστου, ταυτόχρονα όμως διάφορα γεγονότα στο σπίτι την κάνουν να συνειδητοποιήσει πως κι εκείνη κάποιος την παρακολουθεί μες στο σπίτι της! Μήπως όμως όλα αυτά είναι αποκυήματα της φαντασίας της; Αν όχι, ποιος παίζει με το μυαλό της και τι ζητάει από κείνη; Πώς μπορεί και παρατηρεί κάθε της κίνηση χωρίς να γίνεται αντιληπτός;

Το μυθιστόρημα κορυφώνεται σε μια στιγμή που η Αμελί κάνει ένα μοιραίο λάθος, αυτό όμως είναι η κορυφή του παγόβουνου, μιας και ο διώκτης βγαίνει στο φως και τα πάντα ανατρέπονται: «Σε μισούν. Αχ… πόσο καιρό περίμενα να σε μισήσουν. Να σε μισήσουν όπως σε μισώ εγώ. Επιτέλους καταλαβαίνουν τι ήσουν. Καταλαβαίνουν πόσο ψεύτικη είσαι.. Είσαι ένα κατασκεύασμα, ένα προσωπείο φτιαγμένο από ψεύδη, από χειρισμούς» (σελ. 246)». Είναι κάποιος από το παρελθόν της; Αν ναι, γιατί δεν της επιτέθηκε νωρίτερα; Γιατί άργησε να εμφανιστεί; Γιατί θέλει πρώτα να παίξει μαζί της και μετά ν’ αποφασίσει για τη ζωή της; Την εξαφάνιση της Αμελί αναλαμβάνει η αστυνομική διευθύντρια Λουκία Θεοδοσίου, με πρωτοβουλία του ιδιωτικού ερευνητή πλέον Νικήτα Αδαμάκη, που και τους δύο τους γνωρίζουμε από προηγούμενα βιβλία της σειράς. Μου άρεσε που πρώτα στήθηκε η ιστορία στις βάσεις της, γνώρισα τα πρόσωπα και μετά ήρθε η σειρά της αστυνομίας για ν’ αρχίσει  να ξετυλίγεται το κουβάρι, πότε με πρωθύστερα και πότε με διαδοχικά βήματα προς την ταυτότητα του stalker και ως προς το τι απέγινε η εξαφανισμένη Αμελί.

Εξίσου ενδιαφέροντα χαρακτήρα έχει και η Αγάθη, που με την Αμελί είχαν χαθεί μετά τις σπουδές τους και τώρα το ξαναπιάνουν από κει που το άφησαν. Μεγάλωσε με την κατήχηση της μάνας της που της τόνιζε: «Μόνο ό,τι έχει πει ο Χριστός, τίποτα λιγότερο, τίποτα περισσότερο» και θαυμάζει τη φίλη της που είναι εντελώς διαφορετική από κείνη. Επιπλέον, νιώθει πως ο κόσμος «αλλάζει πιο γρήγορα απ΄ όσο μπορώ να τον παρακολουθήσω. Κι όσο εκείνοι προχωρούν μπροστά, εγώ μένω πίσω, γαντζωμένη στις σταθερές μου. Ίσως έτσι να νιώθω ασφαλής. Ίσως έτσι να βρίσκω κάποιο νόημα μέσα στο χάος γύρω μου» (σελ. 140). Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση της Αγάθης εναλλάσσεται με της Αμελί και του διώκτη, με τον τελευταίο να καταγράφει τις αρρωστημένες σκέψεις του, να παίζει με το μυαλό του αναγνώστη (πώς τα ξέρει όλα αυτά; Πώς παρακολουθεί το θύμα του; Από πού τη βλέπει; Γιατί την παρατηρεί; ) και καταγράφει την ιστορία της Ηχούς και του Νάρκισσου, γεννώντας μου το ερώτημα πώς και γιατί συνδέονται όλα αυτά με τη βασική ιστορία. «Τι αποφασίζεις να είσαι σε αυτήν τη ζωή; Η Ηχώ ή ο Νάρκισσος»; Και τότε, από τη μια στιγμή στην άλλη, η Αμελί από δημιουργός περιεχομένου, γίνεται το ίδιο το περιεχόμενο: «Και όσο η τηλεόραση συνεχίζει να την κατασκευάζει, η αλήθεια χάνεται πίσω από εικόνες, λόγια και εικασίες» (σελ. 331).

Η «Ηχώ» του Στέφανου Αλεξιάδη είναι ένα συναρπαστικό αστυνομικό μυθιστόρημα με κλιμακούμενη πλοκή, διαρκείς ανατροπές και καλά κρυμμένα μυστικά. Καταφέρνει να εφιστήσει τους κινδύνους των μέσων κοινωνικής δικτύωσης χωρίς διδακτισμό και κατηγορίες, απλά αφήνει τα γεγονότα και τα πρόσωπα να αναδείξουν τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της διαρκούς έκθεσης. «Αναρωτιέμαι πόσο εύκολα αποδομούν έναν άνθρωπο χωρίς να τον γνωρίζουν. Πόσο γρήγορα γίνεται στόχος, πόσο άμεσα του φορούν ταμπέλες, τον κρίνουν, τον ακυρώνουν…Δεν τους νοιάζει ποιος είναι στ’ αλήθεια, τι έχει ζήσει…τους αρκεί η ευκαιρία να νιώσουν ανώτεροι για λίγο. Είναι τρομακτικό το πόσο εύκολα ξεχνάμε ότι πίσω από μια οθόνη υπάρχει ένας άνθρωπος και ότι η ευκολία με την οποία τον διαλύουμε λέει περισσότερα για εμάς παρά για εκείνον» (σελ. 230). Γιατί: «Η αλήθεια δεν ενδιαφέρει κανέναν όταν δεν προκαλεί πάθος ή θυμό. Και το κοινό του διαδικτύου….αυτό πάντα διψάει για αίμα» (σελ. 245). Πλέον: «Η πραγματικότητα διαμορφώνεται από views και hashtags, όχι από γεγονότα» (σελ. 245). Το τέλος είναι εκπληκτικό, με τις ανατροπές να φέρνουν στο φως παρεξηγήσεις και λάθος οπτικές γωνίες πάνω στις οποίες στηρίχτηκαν οι εξελίξεις κι όταν όλα μπαίνουν στη θέση τους τίποτα δε θα είναι πια το ίδιο.

Βιβλίο Εγχειρίδιο μυθικών πλασμάτων 
Συγγραφέας Κωνσταντίνος Λουκόπουλος
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Κάκτος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Κωνσταντίνος Λουκόπουλος, ο αγαπημένος μας Mythologist, έγραψε ένα συναρπαστικό βιβλίο αφιερωμένο αποκλειστικά στα μυθικά πλάσματα, στα «τέρατα» της ελληνικής μυθολογίας, που η μορφή τους και η θέση τους στο μυθολογικό πάνθεον ακόμη και σήμερα εξάπτουν τη φαντασία, προβληματίζουν και εμπνέουν. Όλα τους είναι προϊόντα της αρχαίας σκέψης και συγκεντρώνουν τις πιο επικίνδυνες και σκοτεινές πλευρές της ανθρώπινης ύπαρξης ενώ η εμφάνισή τους είναι η διηνεκής απόδειξη του ανθρώπου να συνδέσει τα φυσικά φαινόμενα με το μεταφυσικό. Κάποια από αυτά όμως δεν προξενούν κακό ούτε τρόμο αλλά δίνουν υπόσταση και απαντήσεις σε ερωτήματα που εκείνη την εποχή ήταν δύσκολο να ερμηνευτούν ορθολογικά ή σύμφωνα με τα σημερινά μέσα έρευνας και μελέτης. Με απλά λόγια και χωρίς να κουράζει, ο Κωνσταντίνος Λουκόπουλος μας παρουσιάζει τριάντα ένα πλάσματα της πιο άγριας φαντασίας μας, τα παραθέτει αλφαβητικά σε μικρά αυτοτελή κεφάλαια και τα παρουσιάζει όσο γίνεται πιο εμπεριστατωμένα. Αυτό που ξεχωρίζει το βιβλίο από άλλα της ίδιας κατηγορίας είναι η διαχρονική και αντικειμενική ματιά του συγγραφέα, ο οποίος καταφέρνει να ταιριάξει τα πλάσματα αυτά με τη σημερινή μας εποχή και να αποδείξει πως ακόμη και στον 21^ο αιώνα έχουν να μας διδάξουν και να μας δείξουν κάτι για τον εαυτό μας και για τον κόσμο στον οποίο ζούμε. Παραθέτει τα μυθολογικά περιστατικά στα οποία εμπλέκονται τα τέρατα, τα αναλύει εν συντομία και σε ξεχωριστό σημείο των κεφαλαίων («Γιατί να τα αναζητήσετε;») κάνει μια ενδιαφέρουσα σύνοψη πληροφοριών και παρακινεί τον αναγνώστη να ψάξει περισσότερο για όποιο από αυτά του έχει κάνει περισσότερη εντύπωση.

Ο συγγραφέας παραθέτει τις διαφωνίες των πηγών που έχουν φτάσει στα χέρια μας (από τις αρχαίες τραγωδίες μας περνάει στα βιβλία του Ψευδο-Απολλόδωρου και του Κόιντου Σμυρναίου κι από κει στα κείμενα του Πλάτωνα και του Ησίοδου) με τρόπο που δείχνει εύρος και βάθος μελέτης και ακόμη μεγαλύτερη ποικιλία απόψεων και οπτικών γωνιών. Επίσης, ερμηνεύει ετυμολογικά τις λέξεις, παρουσιάζει το κάθε πλάσμα απ’ όλες τις πλευρές του διεξοδικά και κάνει σημαντικές κοινωνιολογικές και ανθρωπολογικές παρατηρήσεις, όπως για παράδειγμα όταν αναφέρεται στις πρώιμες στιγμές της ελληνικής μυθολογίας που χαρακτηρίζονται από τη διαδοχή, με τον Κρόνο να εκθρονίζει τον Ουρανό, τον Δία να εκθρονίζει τον Κρόνο κλπ. Αυτές οι αλλαγές θυμίζουν τη ρευστότητα της ζωής και των πραγμάτων και οι αρχέγονοι, απρόβλεπτοι και πανίσχυροι πρωταγωνιστές αυτών των ιστοριών ενσαρκώνουν τους απρόβλεπτους παράγοντες που αλλάζουν την τάξη των πραγμάτων. Άρπυιες, Γίγαντες, Γοργόνες, Δράκοντες, Κένταυροι, Κέρκωπες, η Λάμια, ο Μινώταυρος, η Έμπουσα και η Έχιδνα, ο Πήγασος και πολλά άλλα πλάσματα είναι όλα συγκεντρωμένα σε αυτό το καλογραμμένο βιβλίο και μας συντροφεύουν σε ένα συναρπαστικό ταξίδι στην ανεξάντλητη ελληνική και παγκόσμια μυθολογία.

Βιβλίο Νεράιδες
Τίτλος πρωτοτύπου Les fées 
Συγγραφέας Sébastien Pérez 
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα
Εικονογράφος Fatemeh Haghnejad (Bluebirdy) 
Κατηγορία Παραμύθι / Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Καλώς ορίσατε στον κόσμο των Νεράιδων! Νεράιδες των στοιχείων της φύσης, της μοίρας, του άλλου κόσμου, του έρωτα, της εκδίκησης, μικροσκοπικές και προστάτιδες, της τρέλας, είναι όλες εδώ σ’ ένα υπέροχο, καλοφτιαγμένο και προσεγμένο άλμπουμ για παιδιά από 8 ετών και πάνω, με ένα πλήθος από συναρπαστικές πληροφορίες από μυθολογίες του κόσμου, δοξασίες, παραμύθια, γητειές. Χιλιάδες πληροφορίες για τα αγαπημένα αυτά πλάσματα από όλες τις χώρες του κόσμου, κυρίως από Ευρώπη και Ασία αλλά και από χώρες με εξίσου πλούσια λαογραφική παράδοση, παρατίθενται σ’ ένα μεγάλο βιβλίο που μας ταξιδέυει σε κόσμους αθέατους και κρυφούς, συναρπαστικούς και δελεαστικούς. Ποιες και τι είναι οι νεράιδες; Πώς βγαίνουν στο φως; Τις βλέπουν οι άνθρωποι; Είναι πλάσματα της φαντασίας ή αληθινά; Πόσες υπάρχουν;

Η βασική ιστορία ξεδιπλώνεται μέσα από τις περιπέτειες ενός ιδιαίτερου αγοριού που μας ταξιδεύει σ’ ένα μέλλον διαφορετικό αλλά και σ’ ένα παρόν γεμάτο αινίγματα και με συγκεκριμένες αφορμές στρέφουμε τα ματιά μας στα διάφορα και διαφορετικά είδη νεράιδων που μας έρχονται από κάθε γωνιά της γης. Μου άρεσε πολύ ο τρόπος που συνδέεται η ιστορία του παιδιού με το περιβάλλον γύρω του και πώς τονίζεται μέσα από αυτήν τη συναρπαστική παράθεση των ονομάτων, των πλασμάτων και των μορφών η καταστροφή του περιβάλλοντος εξαιτίας του οποίου οι νεράιδες εξαφανίζονται μαζί με τη συλλογική μνήμη του ανθρώπου, μιας και είναι απόλυτα συνδεδεμένες με τα δάση, τις λίμνες και τα ποτάμια. Είναι μια από τις καλύτερες εκδόσεις που έχω διαβάσει και μελετήσει και συνδυάζει πλούσια λαογραφικά, πολιτισμικά και φαντασιακά στοιχεία με οικολογικά μηνύματα και με μια κεντρική ιδέα που ξετυλίγεται γεμάτη μυστήριο και συναρπαστικές εκπλήξεις! Η εικονογράφηση είναι υπέροχη, όχι μόνο στον τρόπο που αποτυπώνει τα λατρεμένα αυτά πλάσματα αλλά και στο lay out, μιας και το στήσιμο των σελίδων είναι εντυπωσιακό. Είτε χρησιμοποιείται ως συμπλήρωμα του κειμένου είτε τοποθετείται κεντρικά με τις πληροφορίες να χορεύουν γύρω της είτε αποτυπώνεται με δισέλιδα σαλόνια γεμάτα πληροφορίες και μορφές, η εικονογράφηση κάνει το ταξίδι στη γνώση και στον μαγικό κόσμο των νεράιδων κάθε φορά και μια πραγματική έκπληξη!

Βιβλίο Πώς να γίνεις κατάσκοπος 
Τίτλος πρωτοτύπου Manual para espias
Συγγραφέας Daniel Nesquens
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα
Εικονογράφος Mathias Sielfeld 
Κατηγορία Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Τι είναι κατάσκοπος; Ποια είναι τα προσόντα και ποιοι οι δώδεκα χρυσοί κανόνες του καλού κατασκόπου; Τι τεχνικές κατασκοπείας να ακολουθήσω και τι λάθη γίνονται συνήθως; Τι περιέχει η βαλίτσα του κατασκόπου; Ποιοι είναι οι θρυλικότεροι κατάσκοποι; Αυτά και άλλα ερωτήματα περιμένουν τα παιδιά από 6 ετών και πάνω να τα ανακαλύψουν και να ταξιδέψουν στον συναρπαστικό κόσμο των κατασκόπων!

«Αν θέλεις να γίνεις κατάσκοπος δε χρειάζεται να είσαι Ρώσος, να φοράς καμπαρντίνα… Ο κατάσκοπος είναι ένας συνηθισμένος άνθρωπος που εμπιστεύεται το ένστικτό του», τονίζει ο συγγραφέας. Χρειάζονται ικανότητες και ταλέντο, πρέπει να είναι κανείς έμπιστος, διακριτικός και με αυτοπεποίθηση, λογικός, σε καλή φυσική κατάσταση και με όμορφη εμφάνιση! Παρακολούθηση επιτόπια ή εξ αποστάσεως, καμουφλάζ, συστήματα κρυπτογράφησης, η συσκευή Enigma, συμβουλές, πώς να φτιάξεις τη μυστική σου ταυτότητα, ο κατάλληλος εξοπλισμός και χιλιάδες άλλες πληροφορίες, προτάσεις και ιδέες, ανάμικτες με πραγματικά ιστορικά στοιχεία, δημιουργούν ένα συναρπαστικό σύμπαν γεμάτο προκλήσεις, ιδέες και άφθονες ώρες παιχνιδιού! Η εικονογράφηση είναι εξαίρετη από κάθε άποψη, με ολοσέλιδες αποτυπώσεις γεμάτες από χιλιάδες λεπτομέρειες που συνοδεύουν το αντίστοιχο κείμενο και ωθούν τα παιδιά να ψάξουν ξανά και ξανά για κρυμμένα πρόσωπα και αντικείμενα, να ταυτιστούν με το κείμενο, να εμπεδώσουν τις συναρπαστικά γραμμένες πληροφορίες και να μάθουν παίζοντας! Χιλιάδες χρώματα και πρόσωπα, ποικίλες οπτικές γωνίες, παιχνίδια, ναι, ο εικονογράφος έχει κάνει άψογη δουλειά!

Βιβλίο Η ιέρεια με το τατουάζ 
Συγγραφέας Πασχαλία Τραυλού
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Πασχαλία Τραυλού έγραψε ένα εντελώς διαφορετικό από τα προηγούμενά της μυθιστόρημα και έψαξε βαθιά στην προϊστορία και στη μυθολογία για να ζωντανέψει τον θρυλικό λαό των Αμαζόνων αλλά και να μελετήσει τις διάφορες κοινωνικές και άλλες συνθήκες που οδήγησαν στη δημιουργία ομάδων από ανεξάρτητες, αυτάρκεις και σκληραγωγημένες γυναίκες. Στο πρώτο μέρος ο μύθος μάς περιβάλλει διακριτικά και παλεύει με τον ρεαλισμό και την επιστημονικότητα όσο γνωρίζουμε την Αίθρα, τα προβλήματα στον γάμο της με τον Παύλο, την αποστασιοποίηση και τη σκληρότητα της μητέρας της, Ιφιγένειας, τη θέση του Κορνήλιου Μπλεκ στη ζωή της, το έρεβος στο οποίο βυθίστηκε όταν έχασε άντρα και παιδί και πώς ξαναβγήκε στο φως με την πρόταση της σημαντικής ανθρωποαρχαιολόγου Άντριαν Μάγιορ να ανακαλύψουν μαζί μέσω των ανασκαφών στα Ουράλια όρη αν υπήρξαν πραγματικά οι Αμαζόνες ή αν ήταν αποκύημα φαντασίας και μύθων. Θα βρεθούν άραγε ίχνη γυναικών πολεμιστριών στην Ευρασία αν υλοποιηθεί πλάνο ερευνών από τη Θράκη ως την Ιλλυρία και τη Μαύρη Θάλασσα; Μια σειρά από γεγονότα και η υποτιμητική στάση του καθηγητή της στο Πανεπιστήμιο του Λιντς Κριστόφ Λεντίνσκι είχαν αναγκάσει την Αίθρα να θάψει μέσα της τον ενθουσιασμό, τις έρευνες και τη μελέτη που έριξε πάνω σε αυτό ακριβώς το αντικείμενο. Ήταν μια γυναίκα που σταδιακά και μέσα από την εξωσυζυγική της σχέση με τον Κορνήλιο Μπλεκ βρήκε επιτέλους τον εαυτό της και οδηγήθηκε σε ρηξικέλευθες αποφάσεις που σημάδεψαν για πάντα τη μετέπειτα ζωή της. Έχουμε απτή καταγραφή της κατάθλιψης και των συμπτωμάτων της, καθώς και σωστή σκιαγράφηση μιας γυναίκας που τόλμησε να βγει από τον τελματωμένο γάμο της και να σηκώσει κεφάλι, μόνο και μόνο για να νιώσει ένοχη και υπόλογη από μια σύμπτωση.

Η Αίθρα Μπάξερ δέχεται την πρόσκληση της ανθρωποαρχαιολόγου Άντριαν Μάγιορ από το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ, η οποία Μάγιορ οργανώνει αποστολή στα Αλτάια όρη και ζητάει αρχαιολόγο με ειδίκευση στην παλαιογραφία και γνώσεις σιβηρικών διαλέκτων. Η καταθλιπτική γοητεία του τοπίου ταιριάζει στην Αίθρα και η ιδέα αρχίζει να την ξυπνάει από τον λήθαργό της. Μια επιστημονική ανακάλυψη στο υψίπεδο Ουκόκ την περιμένει εκεί που θα προκαλέσει σοκ στην επιστημονική κοινότητα ενώ με τρόμο διαπιστώνει πως ανάμεσα στα μέλη της αποστολής είναι και ο κοντόφθαλμος Κριστόφ Λεντίνσκι. Γιατί όμως τον κάλεσε η Μάγιορ σε μια αποστολή όπου όλοι ξέρουν το ποιόν του ενώ η συνήθειά του να βαδίζει σε σίγουρα χνάρια, χωρίς να θέλει να ρισκάρει σε θεωρίες και φρέσκες ιδέες, τον χαρακτηρίζουν ως μια κακόβουλη μετριότητα, υπερόπτη, νάρκισσο και μισογύνη; Η Αίθρα πλαισιώνεται από πολύ ενδιαφέρουσες και διαφορετικές μεταξύ τους προσωπικότητες, υπαρκτές και μη, όπως η λιγομίλητη και διακριτική Νατάλια Πολόσμακ, μέλος της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών, με επαναστατική μέθοδο στη διενέργεια των ερευνών, ο επίσης αρχαιολόγος Βαλερί Γκουλιάεφ, πεισματάρης, διαβαστερός και ακαταπόνητος, η ιστορικός Ελένα Κουζνέτσοβα, ο γιατρός Βλαντιμίρ Σιντόροφ, ο μυστηριώδης Μπακτιγιάρ, με καταγωγή από την πρωτεύουσα της Δημοκρατίας των Αλτάι, «ένας επιτυχημένος συνδυασμός σοβαρότητας, επιστημονικής κατάρτισης και οίστρου για μάθηση, με το μπρίο ηθοποιού και τη σπιρτάδα ατίθασου εφήβου» (σελ. 72) κ. ά.

Αυτό το συγγραφικά και αναγνωστικά προκλητικό σύνολο εργάζεται σε αντίξοες συνθήκες, έρχεται αντιμέτωπο με αφόρητο κρύο και δυσμενείς συνθήκες διαβίωσης, ξημεροβραδιάζεται στην απόλυτη μοναξιά του οροπεδίου, καταπονείται σωματικά κι όμως όλοι τους παρακινούνται από τη φλόγα της μάθησης, της πληροφόρησης, της ανακάλυψης, όχι από εγωισμό και φιλαργυρία αλλά για να προχωρήσει η επιστήμη. Δυστυχώς, οι έρευνες των αρχαιολόγων δυσαρεστούν τους ντόπιους, οι οποίοι δε χάνουν ευκαιρία, παρακινημένοι από σαμάνους ή άλλα σημαντικά πρόσωπα της κοινότητάς τους, να επιτίθενται φραστικά ή ακόμη και σωματικά στους επιστήμονες. Λάφυρα πολύτιμης γνώσης αντιμάχονται την ανεμελιά των γηγενών κι η εισβολή αυτή βεβηλώνει την αταραξία τους, αυτό πρεσβεύουν κι αυτό πάντα θα είναι η διελκυστίνδα ανάμεσα στην πρόοδο και την οπισθοδρόμηση. Στα δυσπρόσιτα οροπέδια μαίνεται ένας πόλεμος με λεία την αλήθεια, όπως λέει χαρακτηριστικά η συγγραφέας. Ακόμη και στον χώρο της επιστήμης πάντως υπάρχουν δολοπλοκίες, ρουσφέτια και μικρότητες κι όλα αυτά συγκροτούν ένα μεστό, γεμάτο συναισθήματα, εκπλήξεις και εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες μυθιστόρημα, φόρος τιμής σε ανθρώπους που «με απολαβή μια αβέβαιη υστεροφημία αφοσιώνονταν στη σκαπάνη τους» (σελ. 140).

Το αντικείμενο του βιβλίου από ανθρωπογεωγραφικής άποψης είναι άκρως εντυπωσιακό, με την αλήθεια να αναμιγνύεται αρμονικά με τον μύθο. Οι στέπες της Μογγολίας είναι από τα πιο πρωτότυπα τοπόσημα που έχω συναντήσει σε ελληνικό μυθιστόρημα, με τις απέραντες εκτάσεις τους, τους άγνωστους στην ελληνική νοοτροπία ντόπιους με τα έθιμα, τα ήθη και τις συνήθειές τους, τον θρύλο της γυναίκας-ελάφι που λένε πως, όποτε εμφανίζεται, δεν είναι για καλό και με τόσα άλλα πραγματολογικά στοιχεία που συγκροτούν το ιδανικό φόντο για αυτήν την περιπέτεια φαντασίας και έρωτα. Η μυθολογία του τόπου είναι άκρως συναρπαστική κι έχει πολλές ομοιότητες με την ελληνική, παρ’ όλο που βρισκόμαστε στα σύνορα της Ρωσίας με το Καζακστάν, την Κίνα και τη Μογγολία, χιλιάδες μίλια μακριά από τη Μεσόγειο. Η γλώσσα τους είναι τα σιβηρικά τουρκικά και η αρχαΐζουσα εκδοχή της, η οϊρότ, την οποία μιλούνε κάποιοι επισκέπτες που απομένει στην Αίθρα, όταν καλείται σ’ έναν απρόσμενο ρόλο, να ανακαλύψει αν είναι καλοδεχούμενοι ή όχι. Επίσης η συγγραφέας παραθέτει αφειδώς τις μεθόδους που ακολουθούνται σε ανασκαφές και σε ταυτίσεις ευρημάτων: οστεοαρχαιολογική ανάλυση, ιστοχρονολόγηση, μέθοδος ραδιοϊσοτόπων του άνθρακα, γενετική αρχαιολογία και πολλά άλλα.

Εκεί λοιπόν που φτάνει η πλοκή σε κρίσιμο σημείο, η αφήγηση μας μεταφέρει 3000 χρόνια πίσω στο παρελθόν για να συμπληρώσει τα κενά που δημιουργήθηκαν και να δώσει απαντήσεις στα ερωτήματα που γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια της ανάγνωσης. Στο δεύτερο μέρος γνωρίζουμε τη γυναίκα του Θόα, του βασιλιά της Ταυρίδας, σε μια ιστορία που παντρεύει έξυπνα τον μύθο με τον ρεαλισμό. Αιμοδιψείς και αδίστακτοι βασιλιάδες, παιδιά ημίθεα, καταδικασμένα να μην είναι ούτε  θεοί ούτε άνθρωποι, όμορφες γυναίκες που υποτάσσονται στους συζύγους τους, ζουν και αναπνέουν σε μια εποχή που τη διακατέχει η φοβέρα της ενοχής, της ποινής και της ατίμωσης. Η ιστορία αυτή μας ανοίγει τις πόρτες σε μια από τις πιο γνωστές οικογένειας της ελληνικής μυθολογίας και ζωντανεύει με τέχνη και επιδεξιότητα την εποχή που έζησαν και τράνεψαν τα μέλη της. Φήμες διαψεύδονται, γνωστοί μυθολογικοί ήρωες πέφτουν από το βάθρο τους κι όλα αυτά όχι για χάρη κουτσομπολιού αλλά για να μπουν τα πράγματα στη θέση τους και να τεκμηριωθεί περισσότερο η ψυχοσύνθεση της κόρης του Θόα. Ταυτόχρονα, γνωρίζουμε και τη θεραπαινίδα της, την Ατθίδα, που το έσκασε από τη σκληρή ζωή των Αμαζόνων και κατάφερε να βρει θέση στην οικογένεια που ανέφερα, οπότε ζούμε από κοντά, μέσω του παρελθόντος της, τα ήθη, τα έθιμα, τις συνήθειες, την αυστηρή καθημερινότητα της γυναικείας αυτής φυλής. Το δεύτερο αυτό σκέλος δεν υπολείπεται σε τίποτα από άποψη πλοκής και ενδιαφέροντων χαρακτήρων, αντίθετα, η πρόσμιξη της ελληνικής με τη σκυθική μυθολογία και πραγματικότητα γίνονται με τέτοιο τρόπο που δίνουν άλλη διάσταση σε πρόσωπα και καταστάσεις ήδη γνωστά σε όσους αγαπούν τους μύθους. Κι όσο προχωράμε στο καλοστημένο σύμπαν του βιβλίου τόσο αρχίζουν να μπαίνουν αθόρυβα στη θέση τους κάποια πράγματα, τόσο επεξηγούνται κάποιες εκκρεμότητες από το πρώτο μέρος και η πρωτότυπη ιδέα της Πασχαλίας Τραυλού ολοκληρώνεται με υποδειγματικό τρόπο, χωρίς να απογοητεύει ή να δείχνει ακρότητες, υπερβολές ή βεβιασμένες κινήσεις για να δικαιολογηθούν τα πάντα. Το χτες είναι άρρηκτα δεμένο με το σήμερα, η Αίθρα είναι ένα σημαντικό κομμάτι ενός παζλ που κανείς δεν μπορεί να φανταστεί την πλήρη εικόνα του και το τέλος επαινεί την αυτοθυσία, τη μητρότητα, την ίδια την αγάπη.

Ποιοι ήταν οι Σκύθες που κυριάρχησαν στην κεντρική Ασία και πώς συνέβαλαν στη γέννηση και την ανάπτυξη των μύθων για τις Αμαζόνες; Πώς άλλαξε η κοινωνία αρχικά της Ευρασίας εξαιτίας τους από μητριαρχική σε πατριαρχική; Τι κοινό έχουν η Πυθία και η Κασσάνδρα με τις μάντισσες και τις σαμάνες αλλά και με τις γυναίκες πολεμίστριες του Ηροδότου, του Παυσανία και του Στράβωνα, όπως και η Πενθεσίλεια και η Αντιόπη με την Αμεζάν των Περσών, τη Σεμίραμι των Ασσύριων, τη Φου Χάο και τη Χουτουλούν; Πώς είναι δυνατόν οι Αμαζόνες να αναφέρονται στην τέχνη και στην ποίηση σε τέτοιο βαθμό και να μην υπήρξαν ποτέ; Πώς συνδέονται τα ευρήματα των λεγόμενων Altai men με τη δοξασία των Γιων του Ουρανού και πώς θα ανατρέψουν κάθε επιστημονική θεωρία έτσι και τεκμηριωθούν επιστημονικά, φέρνοντας στο φως πλάσματα που δεν έχουν γονιδιακή συγγένεια με τα γνωστά πρωτόγονα ανθρώπινα είδη; Αυτές και χιλιάδες άλλες πληροφορίες εμφανίζονται κατά την πορεία της ανάγνωσης και αναλύονται, συγκρίνονται, αλληλοαναιρούνται με εύληπτο και κατανοητό τρόπο. «Η ιέρεια με το τατουάζ» φωτίζει μιαν άγνωστη ως τώρα πλευρά της γυναικείας ιστορίας, αναδεικνύει με τον γνωστό, οικείο και αγαπημένο αφηγηματικό τρόπο της συγγραφέως σημαντικές κοινωνικές και οικογενειακές μεταβολές της αρχαιότητας που έβαλαν όμως τα θεμέλια για τον μετέπειτα ιστορικό παραγκωνισμό της γυναίκας κι όλα αυτά ζωντανεύουν μέσα από την ιστορία της Αίθρας, της Ιφιγένειας, της Ατθίδας και όχι μόνο. Πρόκειται για ένα πυκνογραμμένο, πολυεπίπεδο και πολυδιάστατο μυθιστόρημα που τονίζει την αξιοκρατία και την αξιοσύνη της γυναίκας μέσα από τον μύθο και την πραγματικότητα, δυο στοιχεία που, όσο κι αν δείχνουν αντικρουόμενα, «…αποδεικνύεται ότι αποτελούν το ευφάνταστο περίβλημα μιας σκληρής και αναμφισβήτητης αλήθειας» (σελ. 13), γιατί «…οι μύθοι… φαντάζουν γοητευτικοί και αθώοι, μα κρύβουν μέσα τους αλήθειες που αδυνατεί συνήθως να αντέξει ο νους του απλού ανθρώπου» (σελ. 284).

Βιβλίο Καχαραμπού 
Συγγραφέας Φραντζέσκα Μάνγγελ
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα 
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Φραντζέσκα Μάνγγελ γράφει τη συνέχεια της «Νύχτας του Σάουιν», στέλνοντας τους δύο πρωταγωνιστές, Κίμωνα και Στέφη, σε διαφορετικά μέρη, μακριά τον έναν από τον άλλον. Σπασμένα κομμάτια πια η ζωή της Στέφης, ένα εδώ, ένα εκεί, ένα στην Ελλάδα, ένα στη βόρεια Αγγλία, ένα στη Σκωτία: «Μία και καμία. Ξένη ανάμεσα στους ξένους» (σελ. 55). Δύο άνθρωποι ψάχνουν, αναζητούν, υπόσχονται, χωρίζονται. Εκείνη ταξιδεύει σε Ταγγέρη, Αλγέρι, Κένυα κι εκείνος βαθιά μες στην ψυχή του, περιμένοντας και καρτερώντας και οι δύο την κίνηση που θα τους φέρει κοντά, την κίνηση που καθυστερούν οι υποχρεώσεις, οι αλλαγές σχεδίων, ίσως ο εγωισμός. Πρόκειται για ένα ταξίδι στις ψυχές δύο ανθρώπων που θέλει ο ένας τον άλλον αλλά γεγονότα προλαβαίνουν την εκάστοτε κίνηση σύγκλισης. Είναι ένα μυθιστόρημα εντελώς διαφορετικό σε περιεχόμενο και πλοκή από το πρώτο και ταυτόχρονα άρρηκτα δεμένο μαζί του μέσα από μια αναπάντεχη ιστορία. «-Πάντα πρέπει να υπάρχει λόγος. Διαφορετικά θα είναι όλα μάταια» (σελ. 312). Και πράγματι, το μυθιστόρημα δεν είναι μια βεβιασμένη, περιττή επανεμφάνιση των χαρακτήρων που βίωσαν τη «Νύχτα του Σάουιν» αλλά ένα απαραίτητο συμπλήρωμα για να κατανοήσουμε και να γνωρίσουμε καλύτερα όχι μόνο τη Στέφη και τον Κίμωνα αλλά και τα γεγονότα που τους έφεραν ως εδώ, αποφάσεις και πράξεις δηλαδή ανθρώπων που έδρασαν πριν από κείνους, δημιουργώντας έτσι ένα συναρπαστικό σύμπαν συμπτώσεων και αέναου κύκλου που μόνο ένα ημερολόγιο έχει τη δύναμη να λύσει, φέρνοντας νέες πραγματικότητες και νέα αδιέξοδα.

Ταξίδι ψυχής και εσωτερικότητας κάνει η Στέφη κι η συγγραφέας το «εκμεταλλεύεται» όχι για να γεμίζει χωρίς λόγο σελίδες επί σελίδων αλλά για να δείξει τις διαφορές των πολιτισμών κυρίως ως προς το θέμα της στάσης απέναντι στη γυναίκα και ως προς την αυτοδιάθεση. Η Ρεχέμα, μια από τις ηρωίδες που συναντά η Στέφη, είναι καταιγιστική: «Δεν υπάρχει ισότητα. Πάρ’ το χαμπάρι! Κι εσείς, οι πολιτισμένες, είστε σε χειρότερη μοίρα από μας. Εμάς τουλάχιστον μας κυβερνούν οι άντρες μας. Μόνο σ’ αυτούς έχουμε να λογοδοτήσουμε. Εσάς σας κυβερνούν άντρες και χρήμα μαζί. Αν εμάς μας πουλάνε οι πατεράδες μας, εσείς πουλιέστε από μόνες σας. Αν εμείς το κάνουμε για την επιβίωσή μας, εσείς το κάνετε για τη ματαιοδοξία σας» (σελ. 169). Το ημερολόγιο μιας γυναίκας που ζούσε στην Αγγλία του 1926 και τα τίναξε όλα στον αέρα για έναν έρωτα, δίνει στην πρωταγωνίστρια να καταλάβει πόσο δυνατή και αναπόφευκτη είναι η μοίρα. Εκεί, στα βάθη της Αφρικής, η ζωή της δένεται απρόσμενα μ’ ένα παρελθόν που τη στοίχειωνε στο πρώτο βιβλίο. Το μυθιστόρημα ακροβατεί εξίσου ανάμεσα στον ρεαλισμό και τη φαντασία, χωρίς να περνάει ξεκάθαρα σε καμία πλευρά από τις δύο. Είναι τυλιγμένο στη ζεστασιά της Αφρικής και φωτίζεται πλέον έντονα από τη λάμψη της επιθυμίας που γεννιέται στην καρδιά μιας γυναίκας που κατάφερε να κοντραριστεί με την καθεστηκυία τάξη μόνο και μόνο για να ακολουθήσει τον έρωτα. Εκεί, στην απομακρυσμένη σαβάνα της Κένυας, η Στέφη ακούει τα λόγια του να ψιθυρίζουν: «-Καχαραμπού… Σημαίνει κεχριμπάρι. Στη γλώσσα της πατρίδας μου. Όπως τα μάτια σου» (σελ. 214). Ταυτόχρονα, δίνονται τα συναισθήματα και του Κίμωνα, οι δικές του αλλαγές μετά τα γεγονότα του πρώτου βιβλίου και η αποφασιστικότητά του να ακολουθήσει τη Στέφη στο Μαρόκο. Μόνο που η μητέρα του μπαίνει στο νοσοκομείο κι αρχίζει μια πρωτόγνωρη μάχη για ζωή. «…πως χάρη στα χέρια της βρισκόταν το παιδικό, το εφηβικό κι έπειτα το ενήλικο σύμπαν του στη θέση του» (σελ. 83). Φυσικά, αυτή η περιπέτεια υγείας δεν είναι το μόνο εμπόδιο.

Το «Καχαραμπού» είναι ένα διαφορετικό, πρωτότυπο μυθιστόρημα, που σε ταξιδεύει στα μακρινά τοπία της Κένυας και του Μαρόκου αλλά και της ανθρώπινης ψυχής, καταγράφοντας μια ιστορία γεμάτη ανατροπές, εμπόδια και ανολοκλήρωτους έρωτες με βαθιά διεισδυτική ματιά. Η φρέσκια γραφή, οι ρεαλιστικότατες πράξεις και αντιδράσεις  των ηρώων, η λεπτοδουλεμένη εξισορρόπηση ανάμεσα στο αληθινό και το φανταστικό, η διαρκής εναλλαγή σκηνών, τα έξυπνα αφηγηματικά ευρήματα είναι συστατικά ενός μυθιστορήματος που θα συναρπάσει και θα μαγέψει με τον ίδιο τρόπο που τα κατάφερε και το πρώτο.

Βιβλίο Kitsune 
Συγγραφέας Βάλια Καραμάνου
Κατηγορία Τρόμου
Εκδότης Φιλύρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Μάνος Αλεξίου είναι ο δήμαρχος της περιοχής, παντρεμένος με την Ιουλία-Ροδάνθη. Άρτι εκλεγείς, πέσανε όλα πάνω του: αντιπολίτευση, παράπονα πολιτών, γκρίνια συζύγου, φασαρία από τα πολύ μικρά παιδιά του. Σχεδιάζει λοιπόν την αντεπίθεσή του: λαμπερές γιορτές εν όψει των Χριστουγέννων και μια στρατηγική για ένα ερειπωμένο αρχοντικό, με μια υπεραιωνόβια ένοικο που δεν πείθεται με τίποτα να παραχωρήσει το ατημέλητο και επικίνδυνο για την υγιεινή κτήριο στον Δήμο, αλλά πρέπει επιτέλους να το αποκτήσουν και να το αξιοποιήσουν. Ειδικά από τη στιγμή που οι κάτοικοι και ψηφοφόροι του αρχίζουν να φοβούνται με τα αυξανόμενα κρούσματα σαρκοφάγων επιθέσεων και οι φήμες συνδέουν τον τετράποδο εχθρό με το ερειπωμένο σπίτι της ηλικιωμένης.

Από την άλλη, έχουμε τη Φωτεινή, καθαρίστρια του δημαρχείου, με τον δεκάχρονο γιο της, Λευτέρη, και μια παράνομη σχέση στο ενεργητικό της που τη γεμίζει τύψεις. Το παιδί της λατρεύει τα manga και τις σειρές anime, μελετάει και προτιμά να μένει μόνος. Ο ήπιος χαρακτήρας του τον κάνει θύμα σχολικού εκφοβισμού, ο διευθυντής όμως δεν τιμωρεί τα παιδιά των επιφανών γονέων που τον βασανίζουν, με μεγαλύτερο εχθρό από αυτά τον Κώστα Αλεξόπουλο, ένα παιδί που ουσιαστικά μεγαλώνει μόνο, σε μια αδιάφορη για κείνον οικογένεια, κι έτσι ξεσπάει παντού τον θυμό του. Η Φωτεινή αποφασίζει να επισκεφθεί την Ελένη, η οποία τη βεβαιώνει πως έχουν πολλά κοινά οι δυο τους, όμως τα μυστηριώδη και χωρίς νόημα λόγια της την τρομάζουν. Ταυτόχρονα, αυτή η συναναστροφή τη μετατρέπει σε εξιλαστήριο θύμα αυτών που μέχρι χτες είχαν σιωπηρά αποδεχτεί το εκτός γάμου παιδί της και η αντίδρασή τους θα είναι απρόσμενη.

Πρόκειται για ένα συναρπαστικό και ενδιαφέρον μυθιστόρημα τρόμου, όπου, εκτός από την ενδιαφέρουσα κεντρική ιδέα και το σασπένς με το οποίο περιτυλίγεται, έχουμε γραφή παραστατική και γρήγορη, με ενδιαφέρουσες περιγραφές του χιονισμένου τοπίου, εστιασμένες σε λεπτομέρειες που δεν είχα προσέξει όποτε βίωνα την εμπειρία μιας χιονόπτωσης και με καλοσχεδιασμένες διαπροσωπικές σχέσεις. Από σελίδα σε σελίδα μάλιστα η συγγραφέας αλλάζει έξυπνα κάποια πράγματα, εντείνοντας την αγωνία ως προς το τι πραγματικά συμβαίνει σε αυτό το προάστιο, πόσο ακουμπάμε στην πραγματικότητα και πόσο στο υπερφυσικό, γι’ αυτό και στην αρχή πίστευα πως είχα ένα διαφορετικό κοινωνικό μυθιστόρημα. Σταδιακά όμως έρχονταν στιγμές τρόμου που με ανατρίχιαζαν, όχι μέσα από περιγραφές γεγονότων αλλά μέσα από την καλοστημένη αίσθηση της ανασφάλειας που προσφέρει η αβεβαιότητα, το σκοτεινό φεγγάρι και μια μυστηριώδης φιγούρα. Αληθινοί και ολοκληρωμένοι χαρακτήρες, ανατροπές και η σκιά ενός kitsune (στην ιαπωνική κουλτούρα είναι ένας μύθος για μια αλεπού που έπαιρνε γυναικεία μορφή τη νύχτα) που στοιχειώνει τους ήρωες, βγάζοντας σταδιακά από μέσα τους τον κακό, μέχρι απανθρωπιάς, εαυτό τους. Ένα θηρίο είναι τελικά ο άνθρωπος και οι περιστάσεις το ξυπνούν ή το νανουρίζουν μα πάνω απ’ όλα δε θέλει το ξένο ή το διαφορετικό γιατί τον βγάζει από τα όρια του μικρόκοσμού του. Το μυθιστόρημα πρεσβεύει αυτήν την αντίληψη και οι απρόσμενες εξελίξεις με ανάγκαζαν να το διαβάζω μόνο με το φως της μέρας.

Ένα κατ’ επίφασιν φιλήσυχο προάστιο, ένα σύνολο ανθρώπων που περιμένουν ένα «κλικ» για να μετατραπούν από καλοσυνάτοι γείτονες σε αδηφάγους εκδικητές κι ένα αέναο σύνολο μετενσαρκώσεων που ψάχνει να βρει την ευτυχία και τη γαλήνη είναι μερικά μόνο από τα χαρακτηριστικά του νέου μυθιστορήματος της Βάλιας Καραμάνου. Η γραφή της και ο χειρισμός της πλοκής δε μετατρέπουν το κείμενο σε παρέλαση υπερφυσικών πλασμάτων αλλά το κρατάνε στα όρια του ρεαλιστικού και του υπερφυσικού έτσι ώστε να ταξιδέψουμε μέσα από τις σελίδες σε μια άλλη διάσταση της πραγματικότητας, με το «και αν;» να κρέμεται από πάνω μας σε κάθε σελίδα. Κι όλα οδηγούν σ’ ένα απρόσμενο φινάλε, που μου θύμισε έντονα αυτό του «Αρώματος», μόνο που ανέβηκε πολύ ψηλότερα και χρησίμευσε για την πιο κατάλληλη ολοκλήρωση αυτής της ευφάνταστα παράδοξης ιστορίας! Kitsune λοιπόν και ανατριχίλα πάνε μαζί!

Βιβλίο Το Μαντείο
Τίτλος πρωτοτύπου The Oracle
Συγγραφέας Catherine Fisher
Μεταφραστής Μαρία Σκαμάγκα
Κατηγορία Περιπέτεια
Εκδότης Μίνωας (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το κείμενο της κριτικής: Περιπετειώδες. Δε μου άρεσε που ξεκίναγε από την αρχή, χωρίς να σε εισαγάγει στο κλίμα και σα ήθη. Δεν ήταν άσχημο.

Βιβλίο Το άρωμα του ονείρου
Τίτλος πρωτοτύπου Jitterbug Perfume
Συγγραφέας Tom Robbins
Μεταφραστής Γιάννης Κωστόπουλος
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Αίολος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

ΜΗΝ το ξεκινήσετε από το τέλος (γιατί η τελευταία σελίδα-κεφάλαιο σε βάζει σε πειρασμό να το διαβάσεις και διαβάζεις για το πατζάρι που είναι το πιο ισχυρό ζαρζαβατικό και βγαίνει στα κόπρανα -με το μπαρδόν- όπως είναι, νικητής και κάτι τέτοια και στράβωσα αλλά μετά το έπιασα από την αρχή). Τι έχουμε λοιπόν; Έναν αρχηγό άγριας, βαρβαρικής φυλής κάπου στη Βοημία, που δε θέλει να πεθάνει και να γεράσει (όχι από φόβο αλλά θεωρεί ότι ο θάνατος είναι εγωιστής και παρεμβαίνει όποτε του γουστάρει ενώ αυτός θέλει ο Χάρος να τον συμβουλευτεί πρώτα!).

Όταν έρχεται η ώρα του να πεθάνει γιατί η φυλή βρήκε μια άσπρη τρίχα στο κεφάλι του και τους σκοτώνουν τους αρχηγούς πριν γεράσουν έχοντας την ψευδαίσθηση ότι σκοτώνοντάς τους πριν γεράσουν διατηρείται ακμαία και η φυλή, το σκάει. Στις περιπλανήσεις του συναντιέται με μια κλειστή κάστα ασκητών που του διδάσκουν ασκήσεις μακροζωίας (αν αφήσεις τον εαυτό σου να γεράσει μόνο τότε γερνάς, κι αυτό είναι ολόσωστο ακόμη και σήμερα) και μια Ινδή χήρα που το έσκασε από την πυρά του συζύγου της. Μαζί μυούνται στα μυστικά της μακροζωίας και μεγαλώνουν μαζί με τον κόσμο μας! Γνωρίζουν την Αρκαδία του Πάνα (ο οποίος στην εποχή μας έχει αρχίσει να εξασθενίζει εξαιτίας της εκκλησίας που αφόρισε την ωμότητα και λαγνεία των οπαδών του, εξοβελισμός δηλαδή του έρωτα από την καθημερινή ζωή ενός καλού χριστιανού) και του κάνουν παρέα.

Μεγαλώνουν και μεγαλώνουν και δεν γερνάνε ποτέ. Για να μην κινήσουν υποψίες κάθε 20 χρόνια μετακομίζουν (Αρκαδία, Κωνσταντινούπολη και Βυζάντιο, Παρίσι και μεσαίωνας, Ντεκάρτ κλπ.). Και καταλήγουν στη Νέα Υόρκη. Εν τω μεταξύ η χήρα Ινδή θέλει να φτιάξει ένα άρωμα μοναδικό για αυτούς τους δυο, αν χαθούν να αναγνωρίσει ο ένας τον άλλον από αυτό το μοναδικό άρωμα. Παράλληλα στη σημερινή εποχή αρωματοβιομηχανίες αλληλοκατασκοπεύονται για να φτιάξουν ένα μοναδικό άρωμα. Και μέσα σε όλον αυτόν τον κυκεώνα οι ιστορίες ενώνονται, οι ήρωες συναντιούνται και η πλοκή παίρνει απρόσμενη τροπή. Απίθανο κείμενο, ανατρεπτική και καθηλωτική ιστορία, παρομοιώσεις και μεταφορές, φιλοσοφίες για τον θάνατο, μαθαίνουμε γιατί πραγματικά εξαφανίστηκαν οι δεινόσαυροι (μετάβαση από την ερπετοειδή συνείδηση στην εγκεφαλική!!!), φιλοσοφικά ρεύματα και κινήματα, ανθρώπινες στιγμές, η ολοσχερής εξαφάνιση του έρωτα στην εποχή μας (μια εποχή γρήγορη, βιαστική, ανούσια και απαιτητική). Πραγματικά όλοι οι αναγνώστες κάτι θα βρουν σε αυτό το βιβλίο που θα τους τραβήξει. Ένα καλειδοσκόπιο εννοιών, περιπετειών και εικόνων που μόνο ο Tom Robbins θα μπορούσε να γράψει.

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Δίχως εκείνο το πάπλωμα από σύννεφα που έκανε συνήθως τον ουρανό του Σηάτλ να μοιάζει με τυρί φέτα που είχε συρθεί κάμποσα χιλιόμετρα πίσω από καμιόνι φορτωμένο με τσιμέντο, η πόλη, για πρώτη φορά στην ιστορία, θα είχε μια ανεμπόδιστη θέα ενός από τα πιο μυστηριακά φαινόμενα της φύσης» (σελ. 72) (εδώ η μεταφορά είναι από τις πιο ακραίες που έχω διαβάσει κι όμως διασκεδαστική).

«Η υψηλότερη λειτουργία του έρωτα αντικαθρεφτίζεται στο γεγονός ότι κάνει τον αγαπημένο μας μια μοναδική και αναντικατάστατη ύπαρξη. Παρ’ όλ’ αυτά, οι ερωτευμένοι εξακολουθούν να τσακώνονται. Πολύ συχνά τσακώνονται μόνο και μόνο για να ξαναφορτίσουν την ατμόσφαιρα ανάμεσά τους, για να ζωηρέψουν τον τόνο της σχέσης τους. Για να προκληθεί ένας τέτοιος καβγάς, συνήθως ανασύρεται από το μπαούλο το ιδρωμένο κιμονό της ζηλοτυπίας, αν και εξίσου καλή θα ήταν οποιαδήποτε άλλη δικαιολογία…» (σελ. 166).

«Αν η μυρωδιά που ξεχύνεται από μια φρεσκοανοιγμένη κυψέλη είναι τόσο οικεία που μας θυμίζει με κάποιο αίσθημα ντροπής κάποια δική μας μυρωδιά (ρωτήστε έναν οποιονδήποτε ευαίσθητο μελισσοκόμο), το ίδιο συμβαίνει και με τη γύρη του πατζαριού. Έχει κάτι πολύ προσωπικό και πολύ αρχέγονο…Αλλά η γύρη του πατζαριού είναι μέλι στο τετράγωνο, βασιλικός πολτός στον κύβο, νέκταρ στη νιοστή δύναμη» (σελ. 226).

Οι σελίδες 383-393 είναι αρκετά βαριές (φιλοσοφία γαρ) είναι όμως και πολύ πρωτότυπες στη σύλληψή τους για την εξέλιξη της ζωής στον πλανήτη!!!

Βιβλίο Το μεγάλο βιβλίο των δράκων
Τίτλος πρωτοτύπου The great book of dragons
Συγγραφέας Frederica Magrin
Εικονογράφος Anna Lang
Μεταφραστής Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ξεκίνησα αυτό το βιβλίο πιστεύοντας πως η αχαλίνωτη φαντασία της συγγραφέως και της εικονογράφου θα παραθέσουν ένα σωρό φανταστικά πλάσματα για να προσελκύσουν το παιδικό αναγνωστικό κοινό και θα εφεύρουν ένα σωρό λεπτομέρειες γι’ αυτά ώστε να δημιουργήσουν ένα ατμοσφαιρικό παραμύθι για μικρά παιδιά. Πολύ σύντομα όμως διαπίστωσα πως, ναι μεν είναι το «απόλυτο» βιβλίο για δράκους, τα πλάσματα όμως που παρουσιάζουν δεν είναι στην προσωπική τους φαντασία αλλά υπάρχουν σε όλες τις μυθολογίες, τις λαογραφίες και τις ιστορίες των κρατών του κόσμου! Πρόκειται δηλαδή για μια στιβαρή, ενδελεχή μελέτη που με άφησε με το στόμα ανοιχτό ως προς την ποικιλία των ειδών που δημιούργησε η λαϊκή φαντασία, ως προς το πού βρίσκονται ανά τον κόσμο (σχεδόν παντού, πιστέψτε με) και επιπλέον πως αποτέλεσαν θεμέλιους λίθους για παραμύθια, παραδόσεις και λαϊκές ιστορίες! Το κείμενο ξεκινάει από την Ευρώπη με τους ζμαζ, κνούκερ, γουάιβερ κ. ά. για να καταλήξει στην Ασία, όπου εκεί πραγματικά η λαϊκή φαντασία δεν έχει όρια! Λανγκ, ντρουκ, ιμότζι, νικ παρασύρουν στον κόσμο τους τον αναγνώστη. Από την αρχαιότητα ως τον μεσαίωνα κι από τα βάθη των λιμνών ως τους ανεξερεύνητους πάγους, οι δράκοι είναι πιο κοντά μας απ’ όσο φανταζόμαστε (στην Ελλάδα είχαμε τη Λερναία Ύδρα, μην ξεχνιόμαστε)!

Ανατομικά χαρακτηριστικά, εκφράσεις, χιλιάδες χρώματα δημιουργούν στην κυριολεξία μια πανδαισία δράκων που θα παρασύρουν τα παιδιά στον μαγικό κόσμο τους (εδώ παρέσυραν εμένα που ξεφύλλισα σχεδόν όλη τη Wikipedia, για αρχή τουλάχιστον), με την εικονογράφο Anna Lang να δίνει τον καλύτερό της εαυτό! Προσχέδια, κωμικά στιγμιότυπα, χιλιάδες μικροί και μεγάλοι δράκοι σε εκατομμύρια χρώματα είναι το ιδανικό συμπλήρωμα αυτού του ευρηματικού κειμένου.

Κι ερχόμαστε στο δεύτερο μέρος, όπου πλέον έχεις βυθιστεί για τα καλά στο σύμπαν των δράκων και δεν καταλαβαίνεις για πότε έφτασες στο πρακτικό κομμάτι. Χιλιάδες συμβουλές και πληροφορίες που δίνονται με ανεξάντλητο χιούμορ ενισχύουν την εντύπωση πως αυτά τα πλάσματα μπορεί να είναι ζωντανά, με σάρκα και κόκαλα κι όχι κομμάτι της φαντασίας μας. Η συγγραφέας έχει ξεσκονίσει όλες τις πηγές αναφοράς και μπολιάζει το κείμενό της με κωμικές αναφορές που μ’ έκαναν να γελώ συνέχεια: τα κακάκια των δράκων, τρόποι καλής συμπεριφοράς, εφηβεία και δράκοι (μη σας τύχει), εξέλιξη προσωπικότητας, πρώτες βοήθειες, παιχνίδια και χιλιάδες άλλες συμβουλές θα σας βοηθήσουν να μεγαλώσετε έναν δράκο-τζέντλεμαν!

«Το μεγάλο βιβλίο των δράκων» είναι το καλύτερο δώρο για τα δρακόφιλα παιδάκια και για τους μελετηρούς γονείς τους! Αν δεν αρέσει σε κανέναν τους να πέσει φωτιά να με κάψει (αρκεί ο κάτοχος να μην έχει περάσει από ελληνικό σουβλατζίδικο παρακαλώ).

Βιβλίο Ιστορίες της Γιαγιάς Ιτιάς
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων / Τρόμου
Εκδότης Πηγή
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Μια ομάδα νέων συγγραφέων, που αποτελεί το αρθρογραφικό επιτελείο του www.willowisps.gr, συγκεντρώθηκε σε αυτό το βιβλίο και κατέγραψε, απέδωσε, ζωντάνεψε μύθους, θρύλους, αφηγήσεις και παραμύθια, μπολιασμένα με την προσωπική πένα του καθενός. Οι «Ιστορίες της Γιαγιάς Ιτιάς» είναι μια λεπτοδουλεμένη, προσεγμένη και καλογραμμένη συλλογή μύθων και θρύλων που είχαν στοιχειώσει για καιρό τα χωριά του κάθε τόπου και ήρθε η ώρα να ψιθυρίσουν τις λεπτομέρειες, τα αίτια και τα αιτιατά στο αυτί του καθενός που συμμετέχει σε αυτήν την ανθολογία για να τα καταγράψει στο χαρτί και να τα χαρίσει εις το διηνεκές. Πρόκειται για μια συλλογή είκοσι δύο κειμένων από έντεκα συγγραφείς που έχουν ήδη δώσει τα πρώτα τους διαπιστευτήρια στον χώρο της λογοτεχνίας και τώρα δοκιμάζονται σε κάτι πιο απαιτητικό.

Νεράιδες, ξωτικά, καλικάντζαροι, μαγικά πλάσματα και αντικείμενα, στοιχειά, Άγιοι και δαίμονες είναι όλα εδώ, σουλατσάρουν ανάμεσα στις σελίδες, σε τραβάνε από το χέρι κι εσύ δεν πρέπει ούτε να τα φοβηθείς ούτε να μιλήσεις. Το προζύμι που συγκέντρωσε σε πρώτη μορφή ο Νικόλαος Πολίτης από τις παραδόσεις του ελληνικού λαού στις αρχές του 20ού αιώνα, δουλεύτηκε, μελετήθηκε και αφέθηκε να «ξεκουραστεί». Απότοκο και συνέχειά του είναι οι πένες που περιλαμβάνονται σε αυτήν την αξιοζήλευτη πρωτοβουλία των εκδόσεων Πηγή, μιας και καταφέρνουν να ακροβατήσουν ανάμεσα στον θρύλο και τον τρόμο χωρίς να γίνουν τρομαχτικοί και χωρίς να φανούν αναληθοφανείς.

Ο κάθε συγγραφέας, παρ’ όλο που έχει το προσωπικό του ύφος, στυλ, επιρροές και παρελθόν δένει αρμονικά στο γενικό περιεχόμενο που πρέπει να έχει μια τέτοια ανθολογία και γράφουν διαφορετικές και ποικίλου περιεχομένου ιστορίες. Όσο και να προσπάθησα δεν κατάφερα να ξεχωρίσω ιδιαίτερα παρά ελάχιστες, γιατί όλες με ανατρίχιασαν, με συγκίνησαν, με τρόμαξαν (ελαφρώς), με ταξίδεψαν μα πάνω απ’ όλα με έπεισαν πως κάπου, κάπως, μπροστά σε κάποιον όλα αυτά συνέβησαν. Στην «Αγάπη μιας γυναίκας» παρασύρθηκα από τις απανωτές αποκαλύψεις και το δυνατό φινάλε, στην «Εκκλησία» συγκατένευσα στην αβάσταχτη τιμωρία που περιμένει όποιον πουλάει την ψυχή του στον διάβολο, στη «Μάχη» ανατρίχιασα με την πάλη της μάνας με το ξωτικό που εποφθαλμιά το νεογέννητο παιδί της, στον «Κέρο» και στη «Νάδια» έψαχνα κι εγώ για το σίλφινο σιγοτραγουδώντας «Ενέι ινέμ καν’ λιού»,  στη «Μοίρα τη σακάτισσα» έμεινα έκπληκτος με τον τρόπο που μπορεί να θεραπευτεί ένα σακάτικο παιδί που το αιχμαλώτισαν οι νεράιδες, με τον «Γέρο από κούνια» υποσχέθηκα στον εαυτό μου να μην ξανακάτσω ποτέ κάτω από γκορτσιά και στην «Αρκουδοπηγή» έβαλα τα κλάματα με τον τρόπο που χειρίστηκε η συγγραφέας την υπόθεση και πώς έκανε τόσο δική μου την ιστορία της. Προσέξτε πόσο ωραία αποδίδει ο κύριος Ανδρέας Μιχαηλίδης την έννοια του Πάσχα στον «Οβολό»: «Κουράστηκαν κάποτε οι Ρωμιοί κι είπανε να ξεμυτίσουν ώρα ευλογημένη, μέρα ιερή, που ‘ναι του Θανάτου η προσοχή στραμμένη σ’ Εκείνον που αιώνες τον θερίζει κι αιώνες πάλι Εκείνος απ’ τον Άδη επιστρέφει» (σελ. 219).

Το βιβλίο «Ιστορίες της Γιαγιάς Ιτιάς», εκτός από τις υπέροχες ιστορίες που περιλαμβάνει, είναι καλοφτιαγμένο και ως έκδοση.   Ελαφρύ, καθαρό χαρτί, σαγρέ εξώφυλλο με μια ατμοσφαιρική εικόνα του κυρίου Νίκου Δεληγκάρη και ενδιάμεσα στις σελίδες βινιέτες και κεφαλίδες ζωγραφισμένες έτσι που να δίνουν τη σωστή ατμόσφαιρα του βιβλίου. Κεραυνοί, δέντρα και κλαριά είναι λες και σε καλωσορίζουν σε κάθε νέα ιστορία και σε προετοιμάζουν για την επόμενη ανατριχίλα. Εξίσου αξιοσημείωτος είναι ο συνδετικός κρίκος μεταξύ των ιστοριών: η ιστορία της ίδιας της γιαγιάς ιτιάς που καλωσόρισε τη φωτίτσα που ήρθε κοντά της.

Εν κατακλείδι, διαβάστε τα υπέροχα λόγια της Γιαγιάς Ιτιάς για την ξεχασμένη συνήθεια της αφήγησης ιστοριών: «Σε καιρούς παλιούς, πολύ παλιούς, οι άνθρωποι κάθονταν στα ριζά των δέντρων -όχι μόνο στα δικά μου- νέοι, γέροι και παιδιά κι άκουγαν τις ιστορίες. Μοιραζόμασταν εμείς τη σοφία μας μαζί τους κι εκείνοι τις δικές τους ιστορίες, τιμούσαν το δάσος, τα δώρα και τις εποχές του αλλά όχι πια…Οι άνθρωποι φοβούνται όσα δεν καταλαβαίνουν κι η νέα τους σοφία δεν αφήνει χώρο για την παλιά κι όταν ο άνθρωπος φοβηθεί, πλάσμα φοβερότερο από ‘κείνον δεν υπάρχει» (σελ. 233). Και στην επόμενη σελίδα παρατίθεται ο ιδανικός ορισμός του αλαφροΐσκιωτου: «Όσοι τολμούν να κοιτάξουν κατάματα τον κόσμο όπως είναι, γίνονται τρελοί κι αλαφροΐσκιωτοι. Εκείνοι όμως που κοιτάζουν με την άκρη του ματιού, όσα βλέπουν τα κάνουν ιστορίες» (σελ. 234).

Αφεθείτε λοιπόν κι εσείς στις θαυμαστές ιστορίες της Γιαγιάς Ιτιάς, ζήστε την ξεχασμένη εμπειρία της αναπόσπαστης προσοχής στην αφήγηση μιας ιστορίας, ανάψτε καλού κακού ένα φωτάκι και διαλέξτε ποιος θρύλος θα σας κρατήσει το χέρι και θα σας ταξιδέψει σε εποχές και τόπους μακρινούς και αλλοτινούς. Μια καλογραμμένη ανθολογία, φροντισμένη εκδοτικά, ιδανική για μικρές στιγμές απόδρασης από την καθημερινότητα.