Βιβλίο Το γραφείο της κυρίας Συμβουλίδου 
Τίτλος πρωτοτύπου El consultorio de la señora Ánser
Συγγραφέας Meritxell Marti
Εικονογράφος Rocio Bonilla
Μεταφραστής Παναγιώτης Γκότσης
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Meritxell Marti έγραψε μια πολύ διασκεδαστική ιστορία για παιδιά από 4 ετών και πάνω, γεμάτη αστεία στιγμιότυπα και ευφάνταστες απαντήσεις. Η αρκούδα Κλάρα θέλει να τρώει μέλι αντί για σολομό όπως την πιέζει η μητέρα της να κάνει, ο σκίουρος Ντέιλ δεν ξέρει ποιανού τις συμβουλές να ακούει, της γιαγιάς ή του μπαμπά, η Μπάρμπαρα το αρνάκι έχει ένα πρόβλημα στο σχολείο, ο γάτος Φέλιξ κρυώνει πάρα πολύ, ο Πάμπλο το ρακούν δεν καταλαβαίνει γιατί του απαγορεύουν να αγγίζει πράγματα λες και είναι από γυαλί, ο ασβός Τόνι δεν ξέρει πώς να ξεκινήσει μια ιστορία για έναν διαγωνισμό, η Λίλυ η λιβελούλα ψάχνει γλωσσοδέτες, ο Μπάρρυ η νυχτερίδα ξαγρυπνάει επειδή τον τυραννάει μια λέξη. Αυτά και άλλα ζωάκια παρακαλούν την κυρία Συμβουλίδου που μένει στη Λεωφόρο Γνώσης 19 να τους γράψει τι να κάνουν και οι λύσεις της τα βοηθάνε…ή και όχι! Μου άρεσαν πολλά πράγματα στο κείμενο: πρώτ’ απ’ όλα, υπάρχει αλληλογραφία με επιστολές και όχι mail, κάτι που δίνει μια εικόνα ρομαντισμού, μια αγωνία ώσπου να έρθει το γράμμα κλπ. Η αφήγηση δεν είναι μονήρης (γράμμα και απάντηση), μιας και πολλές φορές η λύση που προτείνεται οδηγεί σε νέα επιστολή ή σε αντίδραση ενός γονιού που επίσης καταφεύγει στη βοήθεια της κυρίας Συμβουλίδου. Τέλος, αφού μπαίνουν κάποια πράγματα σε σειρά, τα ζώα αποφασίζουν να ανακαλύψουν την ταυτότητά της και τότε…

Η εικονογράφηση του  Rocio Bonilla δημιουργεί με εξαίρετο ρεαλισμό, συναρπαστικές λεπτομέρειες και καταπληκτικά χρώματα αξέχαστα στιγμιότυπα γεμάτα χιούμορ. Η Ζωούπολη στις πρώτες σελίδες κρύβει ένα μωρό που πίνει γάλα, ένα ρακούν μέσα σε καφάσια κι ένα ζεστό υπόγειο σπιτικό για τον σκαντζόχοιρο. Στο δέντρο του σκίουρου βλέπουμε μόνο κάλτσες απλωμένες, η έκφραση του απογοητευμένου από το κρύο γάτου είναι όλα τα λεφτά, το σπίτι του ρακούν έχει ωραία μαγνητάκια στο ψυγείο, η μαμά αρκούδα έχει ένα ξεκαρδιστικό στιγμιότυπο, οι νυχτερίδες ζουν σε μια εκπληκτική σπηλιά, πλαστικά παπάκια εμφανίζονται σε απρόσμενα σημεία. Αυτά είναι μερικά μόνο καρέ από τις εικόνες που συνοδεύουν με τον καλύτερο τρόπο το κείμενο.

«Το γραφείο της κυρίας Συμβουλίδου» έχει την καλύτερη (μάλλον) λύση στο πρόβλημά σου. Γράψτης και θα σου απαντήσει. Μετά…ε, ο Θεός μαζί σου!

Βιβλίο Η Πεντάμορφη και το Τέρας
Τίτλος πρωτοτύπου La Belle et la Bête
Συγγραφέας Cécile Roumiguière
Εικονογράφος Benjamin Lacombe
Μεταφραστής Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Παιδικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ένα τέρας παγιδεύει μια όμορφη κοπέλα στον κόσμο του ως αντάλλαγμα για κάτι που του στέρησε ο πατέρας της. Σύντομα αυτοί οι δύο διαφορετικοί χαρακτήρες θα έρθουν απρόσμενα κοντά. Πρόκειται για ένα συναρπαστικό παραμύθι που το έγραψε η Gabrielle-Suzanne de Villeneuve (1685-1755), παίρνοντας έμπνευση από μια παραπλήσια ιστορία που άκουσε από μια υπηρέτρια. Τη συντομευμένη εκδοχή της έγραψε η Jeanne-Marie Leprince de Beaumont (1711-1780) και σε αυτήν στηρίχτηκαν πολλές ταινίες κινουμένων σχεδίων κι ενηλίκων.

Η Cécile Roumiguière, εμπνευσμένη από αυτές τις γυναίκες, γράφει τη δική της διασκευή, αναδεικνύοντας με άφθαστο τρόπο τα κρυφά νοήματα αλλά και τους πραγματικούς ρόλους της Πεντάμορφης και του Τέρατος: η Πεντάμορφη φοβάται το Τέρας όπως φοβάται μια νεαρή γυναίκα το αρσενικό και το ξύπνημα της σεξουαλικότητας, το Τέρας υποφέρει αφού δεν ξέρει πώς να διαχειριστεί τη διαφορετικότητά του, εξ ου και συμπεριφέρεται σα ζώο. Εκείνη πρέπει να υπερβεί τον εαυτό της κι εκείνος πρέπει να ελέγχει τα ένστικτά του. Ο ένας προσαρμόζεται στον κόσμο του άλλου και αφουγκράζεται τις επιθυμίες του, σέβονται και αποδέχονται ο ένας τον άλλον. Διαχείριση των παρορμήσεων σεβασμός στην επιθυμία του άλλου, αγάπη και συναίνεση και πολλά άλλα τρυφερά και διαχρονικά μηνύματα ξεπηδούν μέσα από τις γραμμές του κειμένου. Έννοιες και ιδέες δηλαδή που είναι πιο απαραίτητες και σημαντικές στη σημερινή μας εποχή παρά ποτέ άλλοτε.

Στο παραμύθι μαθαίνουμε πώς βρέθηκε ο πατέρας της Πεντάμορφης στον πύργο του Τέρατος, τι λάθος έκανε και το Τέρας απαίτησε την κόρη του για όμηρο, πώς γεννήθηκε και πώς μεγάλωσε το Τέρας, πώς ήταν η συγκατοίκηση των δύο εκ διαμέτρου αντίθετων πλασμάτων, πώς ήρθαν πιο κοντά και πώς κατέληξε όλη αυτή η ιστορία. Διαρκείς ανατροπές, λυρικότητα και σασπένς, ρεαλιστικές και αξέχαστες σκηνές ανασυγκροτούν το γνωστό παραμύθι με μοναδικό τρόπο. Η εικονογράφηση του Benjamin Lacombe, που είναι και ο επιμελητής της σειράς αυτών των εκδόσεων, είναι αριστουργηματική. Μας χαρίζει πολύχρωμους, μαγικούς ολοσέλιδους πίνακες ζωγραφικής που χάζευα με τις ώρες και ακροβατεί ανάμεσα στο φως και στο σκοτάδι με μεγάλη δεξιοτεχνία και επιδεξιότητα. Το εσωτερικό και το εξωτερικό του παλατιού ζωντανεύουν μέσα από μια εξαίρετη παλέτα χρωμάτων και μια πολυπρισματική τοποθέτηση. Τα μεγέθη, οι προοπτικές, οι οπτικές γωνίες είναι αξιέπαινα, το κάστρο δημιουργεί φόβο, η Πεντάμορφη γαλήνη και ηρεμία.

Το κείμενο συμπληρώνεται από τις τρυφερές επιστολές αγάπης που έγραφε η Πεντάμορφη και στο τέλος του βιβλίου υπάρχουν πληροφορίες για την οικογένεια Γκονσάλβους, ανθρώπους που ζούσαν στην Ισπανία του 16^ου αιώνα και έπασχαν από υπερτρίχωση, κάτι άγνωστο τότε κι έτσι δέχονταν άσχημες συμπεριφορές από τον κόσμο που τους αντιμετώπιζε ως κτήνη και αλλόκοτα πλάσματα.

Βιβλίο Το κοριτσάκι με τα σπίρτα
Τίτλος πρωτοτύπου La petite fille aux allumettes
Συγγραφέας Χανς Κρίστιαν Άντερσεν
Μετάφραση από τα δανικά Jean-Baptiste Coursaud
Εικονογράφος Benjamin Lacombe
Μεταφραστής Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ένα φτωχό κοριτσάκι που πουλάει σπίρτα παραμονή Πρωτοχρονιάς τουρτουρίζει από το κρύο και καταφεύγει στα σπίρτα του για να ζεσταθεί. Όμορφες εικόνες χαράς και ευδαιμονίας που δε θα ζήσει στην πραγματικότητα αρχίζουν να του κρατούν συντροφιά. Το πασίγνωστο παραμύθι του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν, που πρωτοδημοσιεύτηκε το 1845, αποτυπώνει μια τρομακτική αλήθεια της δικής μας εποχής: την αδιαφορία. Ένα φτωχό, μοναχικό, ορφανό κοριτσάκι πουλάει σπίρτα και μοιάζει με τον πόνο και τον θάνατο που συναντάμε καθημερινά στις οθόνες μας αλλά προσπερνάμε με αδιαφορία. Η αφθονία των αγαθών γύρω μας ή στα χέρια μας μας οπλίζει με αδιαφορία και μας ναρκώνει. Είναι σοκαριστικό το γεγονός πως η απανθρωπιά όχι μόνο δεν έχει εξαλειφθεί αλλά έχει πλέον κυριαρχήσει, υποδαυλισμένη από τα μέσα δικτύωσης και ενημέρωσης. Μια κλασική συγκινητική ιστορία που με το τέλος της φέρνε δάκρυα στα μάτια ακόμη και του πιο σκληρού αναγνώστη.

Το παραμύθι υπήρξε μια προσωπική εμμονή για τον Benjamin Lacombe, μιας και το διάβαζε ξανά και ξανά όταν ήταν παιδί. Η θλίψη του μικρού κοριτσιού τον έκανε να πονάει και ταυτόχρονα τον παρηγορούσε, τον βοήθησε να αποδέχεται τη δική του θλίψη και του θύμιζε πως πάντα υπήρχε μια μοναξιά μεγαλύτερη από τη δική του. Τελικά έφτασε η στιγμή που εικονογράφησε το παραμύθι και μάλιστα ακολούθησε μια πρωτότυπη τεχνική, αυτήν του κάρβουνου ώστε η τραχύτητα, η σκοτεινιά και οι έντονες αντιθέσεις του να μπορούν να μεταφέρουν τη σκληρότητα της πραγματικότητας και την παγωνιά του πεζοδρομίου ενώ το κάρβουνο, αν το δούμε μεταφορικά, είναι η ύλη που παραμένει όταν το σπίρτο έχει πια καεί. Χιλιάδες άφθαστες λεπτομέρειες δημιουργούν ένα εικονογραφικό αριστούργημα, με προεξάρχον το χριστουγεννιάτικο δέντρο με τα χιλιάδες στολίδια του και τα κεριά του.

Οι εικόνες των οραμάτων αποτυπώνονται με ζωηρό και ντελικάτο γκουάς, με έμφαση στο κίτρινο φλούο, «σαν φωτεινή πληγή που κόβει τη νύχτα στα δύο». Οι οπτικές γωνίες είναι πρωτότυπες και μας ταξιδεύουν από μια πανοραμική θέα της πόλης, που είναι γεμάτη κόσμο καλοντυμένο και με γιορτινή διάθεση, στα ξυπόλητα πόδια του κοριτσιού που κρατάει το κουτί της με τα σπίρτα και με την ίδια λήψη τελειώνει η ιστορία, δημιουργώντας έναν εικαστικό ολοκληρωμένο κύκλο. Να σημειωθεί εδώ πως δεν είναι τυχαίο που βλέπουμε πράσινο, το χρώμα της ελπίδας, στη συσκευασία, κάτι που αντιτίθεται στο σκούρο και στο γκρι της υπόλοιπης εικόνας, για να μην αναφερθώ στο γεγονός πως το εξώφυλλο είναι αυτό το σπιρτόκουτο με το κοριτσάκι στο κέντρο του.. Το βλέμμα του κοριτσιού είναι τόσο διαπεραστικό που πολλές φορές έπαιρνα τα μάτια μου από πάνω της, αφού δεν μπορούσα να το βλέπω χωρίς να δακρύζω. Στο τέλος του βιβλίου καταγράφεται το χρονικό συγγραφής, επεξεργασίας και δημοσίευσης του παραμυθιού που είδε για πρώτη φορά το φως το 1845.

Βιβλίο Ιστορία τεράτων
Τίτλος πρωτοτύπου Una de monstruos
Συγγραφέας-Εικονογράφος Rocio Bonilla
Μεταφραστής Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Γιώργος Μπάτρης
Επιμέλεια κειμένου: Πάνος Τουρλής

O Rocio Bonilla έγραψε ένα διασκεδαστικό παραμύθι γεμάτο ενδιαφέροντα και ανατρεπτικά περιστατικά που κορυφώνουν την αγωνία από σελίδα σε σελίδα και παρουσιάζει μέσα από την ιστορία του τη σημασία της αδελφικής αγάπης και τον σεβασμό στη διαφορετικότητα. Το δίδαγμα αυτού του παραμυθιού που απευθύνεται σε παιδιά από 4 ετών και πάνω είναι να ικανοποιούμε ακόμη και όσους δεν είναι σαν εμάς. Η εικονογράφηση του ιδίου είναι φτιαγμένη με λεπτομέρεια αλλά μπορεί να την κατανοήσει εύκολα ένα παιδί μικρής ηλικίας. Ο συγγραφέας είναι από τους αγαπημένους μου και πάντα θέλω να διαβάζω περισσότερες ιστορίες του. Για το λόγο αυτό θα ήθελα να υπήρχε λίγο πιο λεπτομερής και μεγαλύτερη εξέλιξη της ιστορίας, σε επίπεδο βέβαια που μπορούν να καταλάβουν τα μικρότερα παιδιά αλλά το σημειώνω εδώ μόνο και μόνο γιατί λατρεύω τον Rocio Bonilla.

Ένα μοναδικό εικονογραφημένο παιδικό βιβλίο που καταφέρνει να εξορκίσει κάθε τρομερό τέρας, να νικήσει τον φόβο των τεράτων και …γιατί όχι ; τα παιδιά να γίνουν και φίλοι με τα τερατάκια! Μια τρομακτικά αστεία ιστορία για τα φαινόμενα που, μερικές φορές, απατούν!

Βιβλίο Μα σε τι χρησιμεύει ο Πύργος του Άιφελ; 
Τίτλος πρωτοτύπου Mais à quoi sert la Tour Eiffel?
Συγγραφέας Samir Senoussi
Εικονογράφος Thomas Baas
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Παραμύθι / Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

O Samir Senoussi έγραψε ένα διασκεδαστικό και χρήσιμο πληροφοριακά βιβλίο για το διασημότερο μνημείο της Γαλλίας και μαθαίνει στα παιδιά από 6 ετών και πάνω τη συναρπαστική ιστορία του Πύργου του Άιφελ. Το 1887 στο Παρίσι υπάρχουν η Παναγία των Παρισίων, το Λούβρο και πολλά περιστέρια! Εκείνο το καλοκαίρι, στην αριστερή όχθη (όλοι ξέρουν τι σημαίνει αριστερή όχθη, αδιάβαστους σας βρίσκω), ξεκινάει να δουλεύει ένα εργοτάξιο. Τι φτιάχνουν; Ένα τραμπολίνο, έναν σιδηρόδρομο για τον ουρανό, ένα κανόνι, έναν φάρο; Όχι, τον Πύργο, ο οποίος χτίστηκε μέσα σε δύο χρόνια, δύο μήνες και πέντε μέρες και ήταν ο νικητής του διαγωνισμού της Διεθνούς Έκθεσης του 1889. Είμαστε σε μια εποχή που όλοι ονειρεύονται έναν γιγάντιο πύργο αλλά κανείς δεν αποφασίζει να τον κατασκευάσει. Την πρόκληση αναλαμβάνει ο Γουστάβος Άιφελ με τη βοήθεια δύο μηχανικών και ενός αρχιτέκτονα. Οι πληροφορίες που συγκέντρωσε ο συγγραφέας είναι συναρπαστικές και ταυτόχρονα δοσμένες εύληπτα και με μικρές προτάσεις, χωρίς να κουράζουν. Πόσο συναρπαστική ήταν η διαδικασία από τον σχεδιασμό ως το χτίσιμο και τη με ακρίβεια χιλιοστού ένωση όλων αυτών των σιδηροκατασκευών! Το μνημείο αρχικά δέχτηκε αυστηρή κριτική, κυρίως από τους συγγραφείς, που τότε ο κόσμος τούς διάβαζε και άκουγε τη γνώμη τους, σύντομα όμως έγινε αγαπημένο σημείο των Παριζιάνων. Τι τους έκανε ν’ αλλάξουν γνώμη;

Ωραία όλα αυτά αλλά τελικά σε τι χρησιμεύει; Με το γνωστό του χιούμορ και ειλικρίνεια, ο συγγραφέας παραδέχεται την αλήθεια: Σε τίποτα! Ούτε ναός είναι ούτε όπερα ούτε ιστορικό μνημείο, επομένως και σύμφωνα με τους όρους κατασκευής ο πύργος σε λίγα χρόνια έπρεπε να κατεδαφιστεί. Απελπισμένος, ο Άιφελ σκέφτηκε διάφορα κόλπα για να φανεί χρήσιμος: έφτιαξε στην κορυφή του έναν χώρο επιστημονικής παρατήρησης, κατόπιν μετεωρολογικό σταθμό και τελικά ένα στρατιωτικό παρατηρητήριο με κεραία ραδιοφώνου και σύστημα ασύρματης τηλεγραφίας. Τι απ’ όλ’ αυτά έσωσε τον πύργο και μένει ως σήμερα στη θέση του; Μα φυσικά ο έρωτας! Ποιος έρωτας; Μα δε θα σας τα πω όλα! Η εικονογράφηση του Thomas Baas είναι γεμάτη λεπτομέρειες και αποτυπώνει σωστά την εποχή και τον τόπο των τελών του 19^ου αιώνα. Έχουμε ωραίες σκηνές της καθημερινής ζωής με φορέματα και αντικείμενα εποχής, προοπτικές και σωστή απεικόνιση του μεγέθους του Πύργου, προσωπογραφίες επιφανών Γάλλων που ισορροπούν ανάμεσα στον ρεαλισμό και την καρικατούρα κι ένα ταλαίπωρο πουλί που πετάει από σελίδα σε σελίδα δίνοντας μια διακριτική κωμική νότα στο βιβλίο. Μου άρεσε επίσης που κάποιες σελίδες ήταν όλες κίτρινες ή πράσινες κλπ. χωρίς εικόνες παρά μόνο με κείμενο, κάτι που τραβάει και ξεκουράζει το βλέμμα.

Το «Μα σε τι χρησιμεύει ο Πύργος του Άιφελ;» είναι ένα καλογραμμένο βιβλίο γεμάτο ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τον τρόπο κατασκευής του εμβληματικού γαλλικού μνημείου και μικρά μυστικά από την ιστορική του διαδρομή μέχρι σήμερα. Ο συγγραφέας παραθέτει με συναρπαστικό τρόπο την ιστορία του Πύργου, τον τρόπο κατασκευής του, πώς γλύτωσε από την αρχική σκέψη για κατεδάφιση, σε τι τελικά φάνηκε χρήσιμο και διατηρήθηκε κι επιπλέον χαρίζει μικρά στιγμιότυπα μέσα από τα οποία αποτυπώνεται η συμβολή του μνημείου στην κουλτούρα των Παριζιάνων και πώς ενέπνευσε λογοτέχνες και καλλιτέχνες. Το μέγεθος μάλιστα της έκδοσης είναι αρκετά μεγάλο και προσιδιάζει στο ύψος του Πύργου ώστε τα παιδιά να έχουν μια πρώτη εικόνα μεγέθους.

Βιβλίο Το κουτί
Τίτλος πρωτοτύπου La scatola
Συγγραφέας Isabella Paglia
Εικονογράφος Paolo Proietti
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Τι δουλειά έχει ένα κουτί στη μέση του δάσους; Ποιος είναι μέσα σε αυτό και δε θέλει να βγει; Πώς θα καταφέρουν τα ζώα να κερδίσουν την εμπιστοσύνη του και να γίνουν φίλοι;

Η Isabella Paglia έγραψε ένα γλυκό και τρυφερό παραμύθι που υμνεί τη φιλία και την αμοιβαία αγάπη. Τα ζώα του δάσους βρίσκουν ένα παράξενο κουτί με δύο τρύπες στη μέση, αρκετά μεγάλο για να χωρέσει κάποιον κι όταν πάνε να το ανοίξουν αυτός που είναι μέσα αρνείται να βγει. Τα ζώα είναι γεμάτα περιέργεια και έχουν πολλές απορίες. Ποιος κρύβεται στο κουτί και γιατί δε θέλει να βγει, παρ’ όλα τα παρακάλια τους; Ίσως νομίζει ότι είναι άσχημος ή διαφορετικός και δεν έχει θέση κοντά τους, ίσως σήμερα είναι μια από αυτές τις μέρες που δε θέλει να κάνει τίποτα και να δει κανέναν, ίσως φοβάται. Αυτές και πολλές άλλες σκέψεις δημιουργούν μια αίσθηση μυστηρίου και αγωνίας για την αποκάλυψη της ταυτότητας του ενοίκου. Η συγγραφέας δημιουργεί έξυπνες και διασκεδαστικές σκηνές μέσα από τις οποίες προσπαθούν να κερδίσουν τα ζώα την εμπιστοσύνη του αγνώστου: στήνουν μια διασκεδαστική παράσταση, οργανώνουν μια μεγάλη γιορτή με φαγητό αλλά το κουτί δεν ανοίγει ούτε σπιθαμή. Και τότε ξεσπάει μια καταιγίδα.

Η εικονογράφηση του Paolo Proietti είναι εξαίρετη και απολαυστική. Η ιστορία ζωντανεύει με υπέροχα παλ χρώματα και με ποικίλες οπτικές γωνίες, με άφθαστο  ρεαλισμό και καταπληκτικούς συμβολισμούς. Μου άρεσε μεταξύ άλλων η σκηνή που δείχνει την απογοήτευση των προσπαθειών των ζώων που φεύγουν με γυρισμένη πλάτη και με τα υπολείμματα της χαράς και του γλεντιού γύρω από το κουτί, κάτι που δείχνει τη ματαίωση των προσδοκιών τους. Τα ζώα αποτυπώνονται στις σωστές τους διαστάσεις και το δάσος ξεπηδά μέσα από τις σελίδες με λιτές λεπτομέρειες και έμφαση στο κίτρινο και καφέ χρώμα. Υποδειγματική η δουλειά του καλλιτέχνη, συνοδεύει με τον καλύτερο τρόπο ένα κείμενο γεμάτο αγωνία και εκπλήξεις.

«Το κουτί» περιγράφει τις προσπάθειες των ζώων του δάσους να κερδίσουν την εμπιστοσύνη ενός αγνώστου που κρύβεται σ’ ένα κουτί και μέσα από μια σειρά περιστατικών οι μικροί αναγνώστες από 4 ετών και πάνω κατανοούν πώς χτίζεται μια φιλία και πώς μπορεί κανείς να κερδίσει ευκολότερα τον άλλον και να έρθει κοντά του. Επίσης, η συγγραφέας τονίζει πως δεν πρέπει να χάνουμε το κουράγιο μας αλλά να προσπαθούμε συνέχεια μέχρι να επιτύχουμε αυτό που θέλουμε. Μια γλυκιά και τρυφερή ιστορία με υπέροχα διαχρονικά νοήματα.

Βιβλίο Τι λες πως είναι η ευτυχία;
Τίτλος πρωτοτύπου Chi sa che cosa sia la felicità, lo dica
Συγγραφέας Luca Tortolini
Εικονογράφος Marco Somà
Μετάφραση Βαρβάρα Καρζή
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Τι είναι η ευτυχία; Πώς μπορεί κανείς να την εντοπίσει και την κρατήσει; Πόσο κρατάει και τι αξία έχει; Ένα γλυκό σουρεαλιστικό παραμύθι που θα ταξιδέψει τα παιδιά από 6 ετών και πάνω στον μαγικό κόσμο αυτής της υπέροχης λέξης.

Ο Luca Tortolini έγραψε ένα διαφορετικό παραμύθι που μας δείχνει όλες τις εκφάνσεις της ευτυχίας και μας γεμίζει ερωτήματα και σκέψεις. Δεν είναι εύκολο να πεις τι είναι ευτυχία, μια αφηρημένη έννοια την οποία άλλοι ψάχνουν και άλλοι προσπερνούν, άλλοι ονειρεύονται και άλλοι περιμένουν μια ζωή. Είναι κάτι μικρό ή κάτι τεράστιο; Κρύβεται στα χάδια ή στα γεμάτα καλοσύνη λόγια; Πουλιέται, φυλακίζεται, αγοράζεται; Είναι μια ιδέα που αλλάζει συνεχώς μορφή και ίσως φοβίσει κάποιους και μια λέξη που υπάρχει σε όλες τις γλώσσες αλλά σημαίνει ακριβώς το ίδιο σε όλες; Αξίζει για τον καθένα το ίδιο; Η απάντηση δίνεται με τον πιο γλυκό τρόπο στην τελευταία σελίδα.

Η εικονογράφηση του Marco Somà είναι απολαυστική και γεμάτη φωτεινά και υπέροχα χρώματα. Ο καλλιτέχνης παίρνει ένα σουρεαλιστικό, σχεδόν αφαιρετικό στη βάση του κείμενο και το ντύνει με εξίσου φαντασιακές εικόνες με πλοία να αράζουν στον ουρανό, με τεράστια ψάρια να περνάνε κάτω από βάρκες, με ομπρέλες που επιπλέουν, με κατοικίες από τα παράθυρα των οποίων ξεφυτρώνουν λουλούδια και πολλά άλλα. Βάρος δίνεται στη θάλασσα που γεμίζει με ό,τι πιο σουρεαλιστικό μπορεί να φανταστεί κανείς αλλά σταδιακά ανεβαίνουμε προς τον ουρανό για να καταλήξουμε στο ευτυχισμένο τέλος που ανέφερα πριν. Οι λεπτομέρειες είναι εκπληκτικές και γεμάτες επαναλαμβανόμενα μοτίβα, συγκεκριμένα λουλούδια και λογιών πεταλούδες κυρίως. Μορφές ντυμένες με χοντρά μπουφάν στέκονται δίπλα σε βάρκες στις οποίες επιβαίνουν φιγούρες με ιαπωνικά ρούχα, ανθρωπόμορφα ζώα σε ποικίλες δραστηριότητες κι ένα ποντίκι με ένα μυστηριώδες κουμπί ρούχου στην πλάτη είναι μερικά μόνο από τα στιγμιότυπα που θα πυροδοτήσουν τη φαντασία των παιδιών.

Ένα απολαυστικό και ξεχωριστό παραμύθι που θα πυροδοτήσει πολλές συζητήσεις μεταξύ παιδιών και γονιών.

Βιβλίο Τίνα η πιγκουίνα 
Τίτλος πρωτοτύπου Het ijskoude zoekboek van pinguïn Pip
Συγγραφέας-Εικονογράφος Bente Pompen
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Παραμύθι / Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

H Bente Pompen έγραψε και εικονογράφησε μια καταπληκτική ιστορία γεμάτη τρυφερότητα και χρήσιμες εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες για τα πιο γλυκά και χαριτωμένα πλάσματα του κόσμου. Μικρές και απλές προτάσεις μαθαίνουν στα παιδιά για τις συνθήκες ζωής τους στον Νότιο Πόλο, για το πώς αντέχουν στο κρύο, για την καθημερινότητά τους, για τα πολλά και διαφορετικά είδη (αυτοκρατορικοί, τζέντου, μακαρόνι κ. ά.) κ. π. ά. Άγνωστες πληροφορίες μου έδειξαν έναν διαφορετικό τρόπο ζωής και επιβίωσης γεμάτο χαρές αλλά και κινδύνους. Δεν ήξερα ας πούμε πως οι πιγκουίνοι στέκονται στις φτέρνες τους για να μην πατάνε με ολόκληρη την πατούσα στον πάγο, ότι ένας ενήλικος αυτοκρατορικός πιγκουίνος ζυγίζει όσο ένα μοσχαράκι και ότι οι αγκαλιές βοηθάνε πολύ στο κρύο.

Οι πιγκουίνοι είναι από τα λίγα πουλιά που δεν μπορούν να πετάξουν αλλά ο θείος Τζων υποστηρίζει πως αν πιστέψουμε στον εαυτό μας και κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε θα καταφέρουμε τα πάντα, ακόμη και να πετάξουμε (για τους πιγκουίνους μιλάμε πάντα, ε!). Ποια είναι τα πουλιά που δεν μπορούν να πετάξουν, ποια ζώα μπορούν να κρατήσουν περισσότερο την αναπνοή τους κάτω από το νερό, σε τι είναι αξεπέραστοι οι πιγκουίνοι, από ποια ζώα κινδυνεύουν να φαγωθούν, πότε είναι η αναπαραγωγική περίοδος και πώς βρίσκουν το ταίρι τους, πώς δείχνουν την αγάπη τους, πόσο πολύ και πώς ταξιδεύουν για να βρουν τροφή, πώς επωάζουν τα αυγά τους και πολλές άλλες πληροφορίες βοηθάνε τους μικρούς αναγνώστες να δουν πώς είναι η ζωή στον Νότιο Πόλο.

Η εικονογράφηση είναι εκπληκτική! Χιλιάδες στην κυριολεξία λεπτομέρειες, μικροί και μεγάλοι πιγκουίνοι και άλλα ζώα δημιουργούν εξαίρετες απολαυστικές εικόνες με πλήθος κρυμμένων στοιχείων μέσα σε αυτές που θα χαρίσουν στα παιδιά ατέλειωτες ώρες παιχνιδιού. Η Bente Pompen επιπλέον σχεδόν σε κάθε σελίδα παρακινεί τα παιδιά να βρουν κάτι μέσα στους απολαυστικούς πίνακες του βιβλίου ενώ οι απαλοί τόνοι του γαλάζιου και του μπλε δίνουν το ιδανικό φόντο για τη ζωή στους πόλους. Τα δισέλιδα σαλόνια με πανοραμικές εικόνες από την κοινότητα των πιγκουίνων είναι καλοδουλεμένα και δε χόρταινα να τα κοιτάζω και ν’ ανακαλύπτω λεπτομέρειες που δε φαίνονται με την πρώτη ματιά. Επίσης με εντυπωσίασαν οι πολλοί και διαφορετικοί πιγκουίνοι στις πρώτες εσωτερικές σελίδες, φίλοι και συγγενείς της Τίνας που όλοι τους έχουν και διαφορετικά γνωρίσματα για να ξεχωρίζουν. Η Μαίρη Πιγκουίνι με την ομπρέλα της, η γιαγιά με την ποδιά και τα λουλουδάτα γυαλιά, ο σοβαρός Πάρκερ, οι γονείς της Τίνας με τη χαρακτηριστική καρδιά στο στήθος και πολλοί άλλοι καλωσορίζουν αμέσως τα παιδιά στον κόσμο όπου ζουν.

Η Τίνα η πιγκουίνα είναι μια απολαυστική και γεμάτη χρήσιμες γνώσεις ιστορία που μας δείχνει τον τρόπο ζωής και την καθημερινότητα των πιγκουίνων. Μικρές προτάσεις, εύληπτα παραδείγματα, καταπληκτική εικονογράφηση δημιουργούν την καλύτερη πηγή γνώσης γι’ αυτά τα κομψά και γλυκά πλάσματα.

Βιβλίο Συγγνώμη 
Τίτλος πρωτοτύπου Ti chiedo scusa
Συγγραφέας Isabella Paglia
Εικονογράφος Paolo Proietti
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα / Βαρβάρα Καρζή
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Isabella Paglia έγραψε ένα βιβλίο για τη δύναμη της συγγνώμης που με απλά παραδείγματα γεμάτα λυρισμό και υπέροχα νοήματα μαθαίνει στα παιδιά από 6 ετών και πάνω να αγαπούν, να κατανοούν, να ζητούν συγχώρεση και αυτό να το κάνουν μέσα από την καρδιά τους. Τα πάντα στη ζωή συνδέονται με κλωστές και με αυτές δημιουργούμε δεσμούς. Οι καρδιές για παράδειγμα είναι φτιαγμένες από κλωστές που κρατούν ενωμένους τους ανθρώπους όμως μπορεί να κοπούν και να πληγώσουν μια ευαίσθητη καρδιά. Όταν φωνάζουμε σε κάποιον τον πληγώνουμε άθελά μας αλλά την εκκωφαντική σιωπή μπορούν να τη σπάσουν οκτώ γράμματα: συγγνώμη. Δεν έχει σημασία αν είμαστε μικροί ή μεγάλοι, όλοι πονάμε όταν σπάσει μια κλωστή κι ανοίξει μια πληγή, οπότε οφείλουμε στον εαυτό μας και στους άλλους να ζητάμε συγχώρεση είτε με τα λόγια είτε μ’ ένα σημείωμα, δεν έχει σημασία. Το σημαντικό είναι να κάνουμε εμείς το πρώτο βήμα ώστε να κάνει ο άλλος το δεύτερο, να παραδεχόμαστε τα λάθη μας και να ζητάμε συγγνώμη με την καρδιά μας. «Λυπάμαι» και «Έκανα λάθος» είναι δύο πολύ όμορφα ταξίδια αυτογνωσίας και αγάπης σε μονοπάτια δύσκολα που οδηγούν όμως σ’ ένα μέρος γεμάτο αγάπη, όπου το «Σε χάνω» γίνεται «Σε βρίσκω».

Η εικονογράφηση του Paolo Proietti είναι εξαίρετη και απολαυστική. Η ιστορία ζωντανεύει με πολλές όμορφες, γλυκές, τρυφερές και χαριτωμένες γάτες, με εικόνες που τραβούν το βλέμμα και δημιουργούν χαμόγελα τρυφερότητας και ζεστασιάς, μιας και αυτές είναι αγαπημένα ζώα μικρών και μεγάλων. Τι να πρωτοσχολιάσω σε αυτήν την υποδειγματική δουλειά; Τη σελίδα τίτλου που την ενώνει απρόσμενα με τη διπλανή χάρη στις κλωστές στις οποίες μπλέκονται τα ζωάκια; Την απόλαυση που αποτυπώνεται σε δυο αγκαλιασμένα πλασματάκια που μια πεταλούδα παίζει από πάνω τους; Στα εκπληκτικά σκιαγραφήματα των ζώων που κοιτάνε το φεγγάρι ή ενώνονται μεταξύ τους δημιουργώντας μια καρδιά, σε σκηνές όπου δε μας ενδιαφέρει η λεπτομέρεια και όπου οι φιγούρες έχουν τη δύναμη να γεννούν αισθήματα; Τις συναρπαστικές λεπτομέρειες, με τα γατοπαιχνίδια, τον στύλο ξυσίματος, τις κούτες, τις κάρτες με τα γράμματα που συμμετέχουν στην ιστορία του κειμένου, τι απ’ όλα; Δε γίνεται επίσης να μη σχολιάσω τον τρόπο με τον οποίο δίνονται ακόμη και κρυμμένα νοήματα, όπως στη σκηνή που έχει κοπεί η κλωστή επικοινωνίας ανάμεσα σε δυο γατάκια. Εκεί βλέπουμε το ψαλίδι, τη μία να έχει γυρίσει την πλάτη της στην άλλη που έχει ένα βλέμμα απαξίωσης, άρα από εδώ μπορεί να γεννηθεί μια ιστορία αν πυροδοτηθεί σωστά η φαντασία των παιδιών από κάποιον γονιό. Απαλά και ποικίλα χρώματα δίνουν παλ αποχρώσεις γεμάτες ζωή, κίνηση και ενδιαφέρουσες οπτικές γωνίες.

Η «Συγγνώμη» είναι μια υπέροχη, απολαυστική, γεμάτη νοήματα ιστορία που δείχνει στα παιδιά με απλό και διασκεδαστικό τρόπο πόσο κακό κάνουν οι τσακωμοί, τα λάθη και οι εγωισμοί και πόσο σημαντική είναι μια συγγνώμη, πότε και πώς πρέπει να ειπωθεί και τι θα αλλάξει αφού τη διατυπώσουμε με την καρδιά μας. Γλυκές ψιψίνες μας κάνουν συντροφιά στις σελίδες αυτού του υπέροχου κειμένου όσο ετοιμαζόμαστε να διορθώσουμε τα λάθη που κάναμε απέναντι σε ανθρώπους που αγαπήσαμε.

Βιβλίο Η μυρωδιά του μετά τη βροχή
Τίτλος πρωτοτύπου Son odeur après la pluie
Συγγραφέας Cédric Sapin-Defour
Μεταφραστής Ρένα Χειλά
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Cédric Sapin-Defour έγραψε μια υπέροχη ιστορία αγάπης που βιώνουν χιλιάδες άνθρωποι καθημερινά και την εμπότισε με ρεαλισμό, συναισθήματα και διαχρονικά μηνύματα αγάπης, φιλίας και δοτικότητας. Ο αφηγητής, που μένει στο Μπουρζέ-ντυ-Λακ, βρίσκει τυχαία μια αγγελία υιοθεσίας ενός καθαρόαιμου νεογέννητου μπουβιέ και, σε μια παρόρμηση της στιγμής, τον υιοθετεί. Έρωτας με την πρώτη ματιά: «Αυτή η πλευρά των κουταβιών είναι αξιοθαύμαστη, δεν κάνουν καμία προσπάθεια να αρέσουν, υπάρχουν κι αυτό αρκεί» (σελ. 66). Ξέρει πως το: «Να υφαίνεις τη ζωή σου με την παρουσία ενός σκύλου σημαίνει να κατανοείς ότι η ευτυχία διαμορφώνει τη θλίψη…να αποδέχεσαι ότι κάθε λεπτό που εξανεμίζεται το ζεις επτά φορές πιο έντονα..» (σελ. 21). Αν και: «Η ευτυχία αυτή… έχει ημερομηνία λήξης κι όσο κι αν πασχίζετε καθημερινά να επιβραδύνετε τη ζωή του ή να επιταχύνετε τη δική σας, έτσι είναι… τα σκυλιά μαραίνονται σαν τα λουλούδια» (σελ. 20-21). Δεν έχει σημασία όμως, αφού: «…τα σκυλιά έχουν το χάρισμα να σου θυμίζουν ότι υπάρχεις» (σελ. 29) και κυρίως: «Θα είναι εκεί για να απλοποιήσει τη ζωή μου κι ούτε αυτός ούτε εγώ θα είμαστε ξανά μόνοι. Ίσως αυτό να είναι αρκετό για να είμαστε ευτυχισμένοι» (σελ. 45). Τέλος: «Το να είσαι υπεύθυνος για μια άλλη ζωή πέρα από τη δική σου σε κάνει ευάλωτο και την ίδια στιγμή σε δυναμώνει» (σελ. 76).

Η ζωή λοιπόν του αφηγητή αλλάζει ριζικά. Θα επιβάλει στον Ουμπάκ τις βασικές του αρχές, τα θέλω του και τις μεταβολές τους, ο τρόπος της ζωής του θα τον διαμορφώσει, η παρουσία του σκύλου θα τον αλλάξει, θα γνωρίσουν ο ένας τον άλλον, θα φτιάξουν μια ενδιάμεση γλώσσα: «Ο Ουμπάκ δε μου έχει ήδη μάθει να ζω το σήμερα ακόμα κι αν κάνει άνω κάτω όλα μου τα αύριο»! Η μέρα ξεκινά με αγάπη, «όλα πάνω του μου φαίνονται χαριτωμένα, η κάθε του κίνηση διακρίνεται από απαθή  λεπτότητα» (σελ. 101). Τα σκυλιά είναι πλάσματα που πιστεύουν ότι για κάθε μαγική στιγμή της ζωής αξίζει να σταματήσει ο χρόνος για να την απολαύσουμε! Προσπαθεί να είναι δίκαιος, συνεπής και μετρημένος, να επαινεί και όχι να τιμωρεί και ταυτόχρονα παρατηρεί την καθημερινή κοινωνική και επαγγελματική του ζωή. Υποσυνείδητα δεν κυνηγάει ερωτικές σχέσεις πλέον, έχει μια τακτοποιημένη κοινωνική ζωή, φίλους αλλά όλο αυτό είναι «σαν να αφήνεσαι σε μια κρυφή μοναξιά, ευχάριστη και φευγαλέα» (σελ. 142), παρ’ όλ’ αυτά έχει τον νου του να μην αποσυρθεί εντελώς, να μην απομονωθεί, αφού «ο κόσμος ελάχιστα περιμένει την επιστροφή σου κοντά του», και τότε έρχεται η Ματίλντ.

Το μυθιστόρημα ξεδιπλώνει με τρυφερότητα και ρεαλιστικές σκηνές τη σχέση που αναπτύσσεται ανάμεσα σ’ ένα ζώο συντροφιάς και στον ιδιοκτήτη του, καταγράφει μικρές και μεγάλες χαρές μα και τους κινδύνους στην υγεία του ζώου, τονίζει μέσα από μηνύματα τη σημασία της ζωοφιλίας για τον άνθρωπο, τα προτερήματα του δεσμού που αναπτύσσεται μεταξύ αφεντικού και σκύλου και πόσο καλό κάνει από ψυχολογικής και όχι μόνο άποψης μια τετράποδη παρουσία στη ζωή κάποιου. Η πλοκή ανατρέπεται όταν ο Ουμπάκ μετακομίζει στο Ρεβουαρέ με το αφεντικό του μετά την έξωση που τους έκανε ο ιδιοκτήτης του σπιτιού όπου έμεναν, γιατί δεν ήθελε το ζώο. Η ανέφελη και καλύτερη ζωή στο Ρεβουαρέ, «όπου βασιλεύει μια γλυκιά καλοσύνη, όλα κυλούν αργά μέχρι που σταματάει ο χρόνος» (σελ. 127), βάζει τη σχέση τους σε ακόμη πιο γερά θεμέλια. Ο Αντρέ και η Ζακλίν που τους νοικιάζουν ένα δωμάτιο του σπιτιού τους, η γειτόνισσα Λουιζέτ («…είναι πολύ αδύνατη, έρχεται κάποτε μια ηλικία που το σώμα επιλέγει οριστικά ένα ταπεραμέντο», σελ. 127), ο αγαπημένος τους κτηνίατρος είναι μερικοί μόνο από τους νέους τους φίλους. Υπάρχουν φυσικά και οι φόβοι, οι μικρές και μεγάλες περιπέτειες υγείας, το καρδιοχτύπι για ό,τι συμβάν έρχεται νωρίτερα από το γήρας («…φοβάσαι τους τριάντα οκτώ τόνους, αλλά στην πραγματικότητα είναι το χιλιοστό που σε τσακίζει», σελ. 138) και το κτηνιατρείο είναι ένα μέρος χωρίς φόβο αλλά με αισιοδοξία για το μέλλον, μόνο που τα πράγματα αναπόφευκτα μια μέρα θα γίνουν πιο δύσκολα εκεί, αφού «οι σύντομες ζωές διδάσκουν νωρίς την αρρώστια του χρόνου» (σελ. 164).

Ο Ουμπάκ τυχαίνει να είναι ένα πραγματικά καλό σκυλί. Κάθε ένταση τον αναστατώνει, του αρέσει το ήρεμο και χαρούμενο περιβάλλον, προστατεύει τους αδύναμους που τους εντοπίζει αμέσως («όσο κι αν προσπαθώ να του εξηγήσω ότι τα σφουγγάρια που ρουφάνε τη δυστυχία στεγνώνουν πιο γρήγορα από τα άλλα, δεν τον νοιάζει», σελ. 118), έχει συνειδητή και αποφασιστική ανθρωπιά. «Η καλοσύνη, που συχνά την περιφρονούν, απαιτεί πολύ περισσότερο βάθος από τον επιπόλαιο εκνευρισμό» (σελ. 118). Και τι γίνεται με όσους προτιμούν τους ανθρώπους, μα μόνιμη επωδός για όσους δεν αγαπούν τα ζώα; «-Μπορείς να αγαπάς και τους δυο. Η αγάπη είναι τόσο γενναιόδωρη που μπορεί να μοιράζεται» (σελ. 123). Η αφήγηση είναι γεμάτη από γλυκά και συναρπαστικά περιστατικά που από σελίδα σε σελίδα μεταμορφώνουν τον ιδιοκτήτη του Ουμπάκ και ταυτόχρονα περνάνε συγκινητικά μηνύματα φιλοζωίας, τονίζοντας τις αρετές και τις αλλαγές που υφίσταται κάποιος με κατοικίδιο ζώο. Μου άρεσε πολύ η ειλικρίνεια του συγγραφέα που δεν ωραιοποιεί τίποτα και καταθέτει ακόμη και τις σκληρές στιγμές της διαβίωσης, εξισορροπώντας σωστά το κείμενο. Η αγάπη του για τα ζώα και η τρυφερότητα του κειμένου του με γέμισαν συναισθήματα και μου δημιούργησαν όμορφες εικόνες, με αποτέλεσμα να αγνοήσω τις κατά τόπους εκτενείς σκέψεις επί παντός επιστητού: φιλοσοφία, πολιτική και άλλες πολλές και ανάκατες σκέψεις που τριβελίζουν τον αφηγητή κατά καιρούς, σε ορισμένα σημεία δε το λεξιλόγιο ήταν δυσνόητο και αναίτια περίπλοκο: «η ηθολογία του σκύλου είναι η επιστήμη των κατσούφηδων» (σελ. 37). Κάποια σημεία μάλιστα ήταν και εκτενέστερα απ’ όσο έπρεπε, για παράδειγμα υπάρχουν έξι ολόκληρες σελίδες για το πώς θα βαφτίσει τον σκύλο, τι σκέφτεται, πώς το ψάχνει, γιατί καταλήγει στο όνομα κλπ.

«…όταν πιστεύεις σε ένα πλάσμα που σε πιστεύει τόσο βαθιά, όταν μια τόσο αξιόλογη ζωή φαίνεται να σε εκτιμά, τότε σταχυολογείς, έκπληκτος, ανεκτίμητους λόγους για να αισθάνεσαι ότι κάτι αξίζεις» (σελ. 185). Έτσι, ο αφηγητής υιοθετεί τον Ουμπάκ και η ζωή του αλλάζει για πάντα. Τρυφερότητα, συγκίνηση, ρεαλισμός και ειλικρίνεια είναι μερικά μόνο από τα χαρακτηριστικά ενός μυθιστορήματος που μου κράτησε συντροφιά και μου γνώρισε την ψυχοσύνθεση και τη νοοτροπία των ανθρώπων που ζουν μ’ έναν σκύλο. Πώς αλλάζει η κοινωνική τους ζωή και η ψυχοσύνθεσή τους, ποιες και τι είδους αλλαγές φέρνει ένα ζώο στη συντροφιά μας, πόσο μεγάλη ευθύνη είναι η ανατροφή του και πολλά άλλα ερωτήματα απαντώνται σε αυτό το καλογραμμένο μυθιστόρημα. Γιατί: «…ένας σκύλος ποτέ δεν έχει καημό να πει την τελευταία λέξη αλλά εύκολα σε αποστομώνει» (σελ. 109).

Βιβλίο Οι Εξερευνητές του Χρόνου #1-4
Τίτλος πρωτοτύπου Els Exploradors del Temps
Συγγραφέας Jordi Ortiz
Εικονογράφος Miguel Ángel Saura
Μετάφραση Κατερίνα Κουτσοσπύρου
Κατηγορία Παιδικό μυθιστόρημα / Περιπέτεια
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο καθηγητής Εξυπνοσθένης, ένας από τους πιο μεγαλύτερους σοφούς του κόσμου, ηγείται του σημαντικότερου επιστημονικού έργου στην Ιστορία: προσπαθεί να ολοκληρώσει ένα έργο ζωής, το «Υπερμεγασουπερβιβλιομουσειο» για να το χαρίσει στην ανθρωπότητα, ώστε να μπορέσουν οι ιστορικοί του μέλλοντος να κατανοήσουν την ιστορία και να αποτρέψουν την παραποίησή της από κακόβουλους ανθρώπους. Η επιστημονική κοινότητα ισχυρίζεται ότι κανείς ποτέ δεν μπορεί να ταξιδέψει στον χρόνο και να επισκεφθεί μια άλλη εποχή, ο Εξυπνοσθένης όμως έχει βρει το μυστικό. Η Κριστίνα ανακαλύπτει τον σοφό καθηγητή να κρύβεται στο Καδακές της Ισπανίας και να ζει σ’ έναν τεράστιο χώρο με τόσα πολλά βιβλία και αντικείμενα που δεν έχει κανένα μουσείο και καμία βιβλιοθήκη στον κόσμο. Εκεί ζει με τον μπάτλερ Άρτσιμπαλ και τη μαγείρισσα Γερτρούδη που πετάνε ευφυείς ατάκες ο ένας στον άλλον. Η πανέξυπνη Κριστίνα με τη φοβερή μνήμη, ο ατρόμητος Βίκτορας και ο δυνατός Μιγκέλ, ξάδελφος της Κριστίνα και κολλητός του Βίκτορα, μαγεύονται από τις ιστορίες του καθηγητή και δέχονται να ταξιδεύουν στον χρόνο για να εντοπίσουν και να φέρουν τα πολύτιμα ιστορικά αντικείμενα που υπολείπονται για να ολοκληρωθεί η συλλογή του. Στο πλάι τους θα είναι η πεντάχρονη Ίμπις που ήρθε κατά λάθος από τις αρχαίες πυραμίδες και ο ορνιθόσαυρος Κάλι που ανακάλυψε η Ίμπις κι όλοι μαζί ταξιδεύουν στον χρόνο για να συγκεντρώσουν αντικείμενα από τους πιο συναρπαστικούς αρχαίους πολιτισμούς. Φυσικά, δε θα μπορούσε να λείπει ο κακός της ιστορίας, τον οποίο συναντάμε στο πρόσωπο του Μαλέφικο Δουραδόρ, συλλέκτη θησαυρών και άσπονδου εχθρού του καθηγητή, που θα δυσκολέψει τα παιδιά σε κάθε αποστολή.

Τα βιβλία είναι έξυπνα, καλογραμμένα και συναρπαστικά, με χιλιάδες πληροφορίες για τον εκάστοτε αρχαίο πολιτισμό. Εκτός από την κύρια δράση, έχουμε και ξεχωριστές σελίδες στο τέλος των βιβλίων όπου αναπτύσσονται διάφορα θέματα όχι μόνο από την ιστορική περίοδο του εκάστοτε τίτλου αλλά και ευρύτερα. Εκεί οδηγούνται οι μικροί αναγνώστες μέσα από ερωτήσεις που η απάντηση φαίνεται μόνο αν ακουμπήσουν επάνω στο σημείο την κλεψύδρα-σελιδοδείκτη («ρολόι αποκρυπτογράφο», όπως αναφέρεται) που συνοδεύει κάθε βιβλίο! Στο κείμενο παρεμβάλλονται εικόνες με συννεφάκια-διαλόγους που προχωράνε τη δράση, ελαφρύνοντας το κλίμα αλλά ο εικονογράφος Miguel Ángel Saura δε μένει εκεί. Χρησιμοποιεί ποικίλες εκφράσεις στα πρόσωπα που θυμίζουν κόμικς, ζωντανεύει με πιστότητα και ρεαλισμό πανοραμικές εικόνες από τους εκάστοτε τόπους και δε διστάζει να μετατρέψει γνωστές φυσιογνωμίες σε καρικατούρες όταν το απαιτεί η περίσταση. Γέλασα πολύ με τη δισέλιδη απεικόνιση της σκηνής του Κορνήλιου Όπτιμου Τρανσαλπίνου στο πρώτο βιβλίο, όπου ανακαλύπτουμε πώς η Αφροδίτη της Μήλου έχασε πραγματικά τα χέρια της ενώ εντυπωσιάστηκα από την απεικόνιση του ναού της Ολυμπίας στο τρίτο βιβλίο.

Κάθε περιπέτεια είναι μια καλοστημένη, έξυπνη και ολοκληρωμένη ιστορία, με καλούς και κακούς, με ανατροπές και εκπλήξεις, κάτι που δείχνει τη σκληρή δουλειά του συγγραφέα, που απέφυγε τις προχειρότητες και τις βιαστικές πλοκές ώστε να βοηθήσει τα παιδιά να ενταχθούν για τα καλά σε κάθε εποχή που ετοίμασε. Για το λόγο αυτό βρίσκει διάφορα αφηγηματικά τρικ για να εντάξει την Κριστίνα και την παρέα της στην εκάστοτε περίοδο, είτε με τα ρούχα που ετοιμάζουν είτε με τη γλώσσα που μαθαίνουν κλπ. Συμπληρωματικά, στο τέλος κάθε βιβλίου υπάρχουν τρεις ενότητες: «Ας μάθουμε», «Ας στρωθούμε στη δουλειά» και οι «Βιβλιοχρονοϊστορίες». Στην πρώτη, έχουμε το γενικότερο ιστορικό πλαίσιο με σύντομες και εύληπτες πληροφορίες, στη δεύτερη κατασκευάζουμε και φτιάχνουμε διάφορα αντικείμενα ή φαγητά βασισμένα στην εκάστοτε πλοκή και στην τρίτη διάφορα ιστορικά πρόσωπα αποκαλύπτουν σημαντικά πραγματολογικά, ιστορικά και άλλα στοιχεία ευρύτερου ενδιαφέροντος. Ταυτόχρονα, σε αυτές τις τελευταίες σελίδες ξεδιπλώνεται από βιβλίο σε βιβλίο η σχέση του Εξυπνοσθένη και του Μαλέφικο Δουραδόρ, πώς κατέληξαν εχθροί από φίλοι και πώς απέκτησε τις δυνάμεις του ο κακός των ιστοριών.

Στο πρώτο βιβλίο της σειράς, «Οι λεγεώνες της Ρώμης», οι μικροί πρωταγωνιστές πρέπει να βρουν έναν μεταλλικό αετό, έμβλημα των ρωμαϊκών λεγεώνων του 1^ου αιώνα μ. Χ., από τη θρυλική 13^η Λεγεώνα του Κορνήλιου Όπτιμου Τρανσαλπίνου. Τα παιδιά ταξιδεύουν στο 13 μ. Χ. και στη θρυλική Αρμπίτριουμ Αογκούστα. Τι συνέβη στη λεγεώνα του Κορνήλιου και γιατί και πότε χάθηκε η πόλη που έχτισε; Ποιος είναι ο καταχθόνιος Φαύστος που βρίσκεται στο πλάι του ως σύμβουλός του; Στο δεύτερο, «Οι εξορμήσεις των Βίκινγκς», η Κριστίνα και η παρέα της πρέπει να βρουν την ασημένια πόρπη του Έρικ του Κόκκινου και ταξιδεύουν στην Ισλανδία του 980 μ. Χ. Εκεί γνωρίζουν τα παιδιά του Έρικ του Κόκκινου και του εχθρού του, του αρχιναυπηγού Όλαφ. Η αντιπαλότητά τους έχει μοιράσει το χωριό σε δυο στρατόπεδα και καθυστερεί την εκστρατεία για νέα εδάφη. Η Γκουντρούν, η ζοφερή μάγισσα, υποδαυλίζει τα πάθη και κάνει τα πράγματα χειρότερα. Στο τρίτο, «Οι Ολυμπιακοί Αγώνες της Ελλάδας», τα παιδιά πρέπει να βρουν το μυθικό χρυσό στεφάνι του Ηρακλή από κλαδί ελιάς που του απονεμήθηκε όταν έλαβε μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες κι έτσι ταξιδεύουν στην Ολυμπία του 556 π. Χ. και γνωρίζουν τον Πυθαγόρα ενώ ξεναγούνται σε όλα τα σημεία του ιερού χώρου της Ολυμπίας. Μήπως ο πρωταθλητής Άτλαντας είναι ο μεταμφιεσμένος Δουραδόρ; Και πώς θα καταφέρουν τέσσερα παιδιά να μπουν σε απαγορευμένους χώρους; Στο τέταρτο, «Ο χρυσός των Ίνκας», ο καθηγητής στέλνει την παρέα στο Κούσκο, την πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας των Ίνκας, το 1487 μ. Χ. την περίοδο της γιορτής του χειμερινού ηλιοστασίου για να βρουν ένα πουτούτου, ένα κοχύλι που χρησιμοποιούσαν οι αγγελιαφόροι για την αναγγελία της άφιξής τους κάπου. Να όμως που ένα λάθος στη χρονομηχανή τα γεμίζει φόβο κι ας καταφέρνουν να φτάσουν στον χωροχρόνο που θέλουν. Εκεί μπλέκουν με μυστηριώδεις κατασκόπους και χάνονται στους λαβύρινθους της ιερής πόλης.

«Οι Εξερευνητές του Χρόνου» είναι μια συναρπαστική σειρά περιπετειών που ταξιδεύει τα παιδιά από 8 ετών και πάνω σε διάφορες εποχές του παρελθόντος, βοηθώντας τα με τον τρόπο γραφής και την ωραία εικονογράφηση να ανακαλύψουν και να αγαπήσουν την Ιστορία. Τα βιβλία, γεμάτα σασπένς και ανατροπές, εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες, χιούμορ και εκπλήξεις, καλογραμμένη πλοκή, μαζί με ενδιαφέροντα παιχνίδια και πραγματολογικά στοιχεία, θα οδηγήσουν τους μικρούς αναγνώστες σε σημαντικά χωροχρονικά σημεία της Ιστορίας και θα κάνουν τη γνώση παιχνίδι.

Βιβλίο Όταν όλα πήγαν στραβά 
Τίτλος πρωτοτύπου When everything went wrong
Συγγραφείς Max Temporelli, Barbara Gozzi
Εικονογράφος Agnese Innocente
Μετάφραση Εύη Γεροκώστα
Κατηγορία Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Κόκκινη Κλωστή Δεμένη
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Τόμας Έντισον ασχολήθηκε από νωρίς με τις εφευρέσεις και μας χάρισε τον πολύγραφο, τον φωνογράφο, το κινητοσκόπιο και τον ηλεκτρικό λαμπτήρα. Ο Τζαν Ερνστ Ματσέλιγκερ ρίχτηκε με τα μούτρα να συνδυάσει τη μηχανική που τόσο αγαπούσε με την υποδηματοποιία στην οποία εργαζόταν ως μετανάστης στις Ηνωμένες Πολιτείες και κατάφερε να εξασφαλίσει χρόνο και χρήμα για τις βιομηχανίες. Ο Γουλιέλμος Μαρκόνι αφοσιώθηκε στα ραδιοκύματα και θέλησε ν’ ανακαλύψει τον τρόπο να στέλνει σήματα πολύ μακριά και χωρίς καλώδια. Με τον τηλέγραφο λοιπόν έφερε τους ανθρώπους πιο κοντά «για να κατανοήσουν περισσότερο τον εαυτό τους και να γίνουν καλύτεροι», όπως είπε χαρακτηριστικά ενώ είχε ανακαλύψει εμμέσως την ιονόσφαιρα όπου αντανακλώνταν αυτά τα σήματα! Ο Ουίλσον Γκρέιτμπατς ανακάλυψε τον βηματοδότη και μελέτησε σε μεγάλο βαθμό την καρδιά και τις λειτουργίες της. Ο Τζέιμς Ντάυσον εφηύρε την ηλεκτρική σκούπα χωρίς σακούλα, φέρνοντας επανάσταση στα νοικοκυριά. Η Μαργκαρέτε Στάιφ στράφηκε στη ραπτική και αγάπησε την τσόχα, την οποία χρησιμοποίησε από ένα εντελώς τυχαίο γεγονός για την παραγωγή παιχνιδιών. Η Στέφανι Λουίζ Κουόλεκ ήταν μια γυναίκα ακριβής και προσεκτική και εργάστηκε στη βιομηχανική χημεία, όπου ανακάλυψε το κέβλαρ, μια ίνα πέντε φορές πιο ανθεκτική από τον χάλυβα. Ο Τσαρλ Γκούντγιαρ ασχολήθηκε με τα μυστικά του καουτσούκ. Ο Πέρσυ Σπένσερ εργάστηκε στην ανάπτυξη της τεχνολογίας και των εξαρτημάτων και τελικά ανακάλυψε τον φούρνο μικροκυμάτων. Ο Τζων Στιθ Πέμπερτον έμαθε να φτιάχνει φυτικά σκευάσματα για τη θεραπεία των ασθενειών και από ένα λάθος ανακάλυψε την τονωτική κόκα-κόλα.

Άντρες και γυναίκες που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν δύο αιώνες πριν και σήμερα εξακολουθούν να είναι σημεία αναφοράς χάρη στις μοναδικές και πρωτοποριακές τους ανακαλύψεις παρουσιάζονται σε αυτό το βιβλίο με συναρπαστικό τρόπο. Πειραματίζονται, απογοητεύονται και πεισμώνουν, αφοσιώνονται, κάνουν γκάφες και λάθη, το αποτέλεσμα όμως, ακόμη κι αν δεν είναι το προσδοκώμενο, τους δικαιώνει. Μικρές παράγραφοι, σύντομες προτάσεις, απλοποιημένη ορολογία για καλύτερη κατανόηση και η παραστατική εικονογράφηση της Agnese Innocente βοηθάνε τα παιδιά από 8 ετών και πάνω να κατανοήσουν τις επαναστατικές αλλαγές των βιογραφούμενων προσώπων. Η Innocente μάλιστα δημιουργεί όχι μόνο μικρές και μεγάλες εικόνες σε διάφορα σημεία των σελίδων αλλά συχνά παρεμβάλει και δισέλιδες ιστορίες κόμικ που επικεντρώνονται στο συγκεκριμένο στιγμιότυπο του κάθε προσώπου που θα επιφέρει την αλλαγή, θα κατανοήσει το λάθος του, θα αποδυθεί σε νέο γύρο πειραματισμών.

«Όταν όλα πήγαν στραβά» οι επιστήμονες και τεχνικοί δεν τα παράτησαν, δεν απογοητεύτηκαν, δεν γκρίνιαξαν, αντίθετα, μελέτησαν ακόμη πιο πολύ, παρατήρησαν καλύτερα, ξενύχτησαν και τελικά βρήκαν τρόπους που βελτίωσαν τη ζωή του μέσου ανθρώπου. Ο τρόπος σκέψης τους και οι απόψεις τους αποτελούν διαχρονικά ηθικά διδάγματα που θα εμπνεύσουν τους μικρούς αναγνώστες να μην υποκύψουν στην πρώτη δυσκολία, να μην αποθαρρυνθούν και κυρίως να μη νιώσουν χαμηλή αυτοεκτίμηση. Μια άλλη ματιά σ’ ένα φαινομενικό λάθος, η διαίσθηση, η κατανόηση της αστοχίας, η αυτοπεποίθηση είναι μερικοί παράγοντες που σταδιακά θα μας οδηγήσουν σε κάτι καινούργιο, διαφορετικό, απρόσμενο. Ακριβώς όπως συνέβη με τα πρόσωπα του βιβλίου.