Βιβλίο Η μπάλα 
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Ρένια Μεταλληνού
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Νικόλας κατεβάζει την κούτα με τα χριστουγεννιάτικα στολίδια και βάζει τα κλάματα γιατί λείπει μια συγκεκριμένη μπάλα. Εξηγεί λοιπόν στην αδελφή του ποια σημαντικά γεγονότα της οικογενειακής τους ζωής είναι δεμένα με αυτήν την μπάλα και γιατί την ψάχνει σαν τρελός.

Η υπέροχη, συγκινητική και άκρως ατμοσφαιρική ιστορία της Κωνσταντίνας Τασσοπούλου δείχνει με έξυπνο τρόπο το βάρος της απώλειας του ενός γονιού «που δουλεύει μακριά», ειδικά σε γιορτινές περιόδους, και πώς μπορεί να το αντιμετωπίσει ένα παιδί. Δυο αδέλφια λοιπόν που μεγαλώνουν με τον πατέρα στα καράβια και με τη μάνα σε μια δουλειά που της στερεί πολλές ώρες μαζί τους προσπαθούν να μαλακώσουν τον πόνο τους κάνοντας χαρούμενα και αισιόδοξα σχέδια. Η μπάλα είναι ο συνδετικός κρίκος του Νικόλα και της αδελφής του με τα πρώτα τους Χριστούγεννα, με το αγαπημένο τους γλυκό που έφτιαχνε η μαμά και τελικά με την αναχώρηση του πατέρα «στα καράβια». Η μπάλα μπορεί τελικά να γίνει μια χρυσόσκονη από σπασμένα γυαλάκια που θα γεφυρώσει την απόσταση με τον μπαμπά και έτσι να γλυκάνει λίγο την απώλειά του. Μια συγκινητική ιστορία που λειαίνει τις «σκληρές γωνίες» της ζωής των δύο παιδιών και δείχνει πώς μπορεί ένα αγαπημένο στολίδι να συνδεθεί με σημαντικές στιγμές από τις πρώτες τους αναμνήσεις, να τα ενώσει με τον απόντα μπαμπά και, γιατί όχι, να τα βοηθήσει να καταλάβουν το ένα το άλλο και να έρθουν πιο κοντά.

Η εικονογράφηση της Ρένιας Μεταλληνού ζωντανεύει υποδειγματικά το κείμενο συνδυάζοντας άψογα το ρεαλιστικό με το φαντασιακό στοιχείο. Έχουμε την καθημερινότητα του Νικόλα και της αδελφής του εν όψει των Χριστουγέννων, όμορφες αναμνήσεις με αφορμή την μπάλα και τελικά το αγαπημένο στολίδι συνδέει αναπάντεχα το σπιτικό τους με το ταξίδι του μπαμπά και με τις πολύτιμες στιγμές με τη μαμά. Στις σελίδες κυριαρχεί το σκούρο φόντο που όμως αφήνει περιθώριο να δούμε τι διαδραματίζεται στο πρώτο επίπεδο, όπου υπάρχει ποικιλία εκφράσεων, οπτικών γωνιών και χρωμάτων. Υπέροχες χριστουγεννιάτικες και οικογενειακές εικόνες αναδεικνύουν με τον καλύτερο τρόπο το παραμύθι.

Βιβλίο Το Μικρό Πάπιγκο
Συγγραφέας Θοδωρής Γεωργακόπουλος
Εικονογράφος Mariana Rio
Κατηγορία Παραμύθι / Αλληγορία
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Μια φορά κι έναν καιρό, ψηλά πάνω σ’ ένα όμορφο βουνό, ήταν το Μικρό Πάπιγκο. Ένα χωριό με λίγα σπίτια, λίγους κατοίκους, λίγα αυτοκίνητα κι αυτό δεν του άρεσε καθόλου. Ήθελε να γίνει μια μεγάλη πόλη αλλά δεν ήξερε πώς. Ζητά λοιπόν τη βοήθεια του αδελφού του, Μεγάλου Πάπιγκου, που δε θέλει το αδελφάκι του ν’ αλλάξει, ρωτάει από δω, ρωτάει από κει, ακόμη και τα Ιωάννινα ρωτάει κι η απάντηση ίδια: «Μείνε μικρό, τρυφερό, καθαρό και ήσυχο»! Τότε, στρέφεται στη Νέα Υόρκη και η συζήτησή τους θα γεννήσει μια πρωτοφανή ιδέα!

Ο Θοδωρής Γεωργακόπουλος έγραψε μια έξυπνη αλληγορία για όσους θέλουν να αλλάξουν και δεν τους αρέσει αυτό που είναι και την εμπλουτίζει με ιδέες που θα συναρπάσουν τα μικρά παιδιά. Βρήκα πολύ πρωτότυπη την πλοκή και μου άρεσε ο τρόπος γραφής με τις επαναλαμβανόμενες ερωτήσεις (αφού το Πάπιγκο ρωτάει διάφορες πόλεις και χωριά), με την ποικιλία των συνωνύμων (αφού το χωριό παίρνει την ίδια απάντηση σχεδόν απ’ όλους) και κυρίως με το απροσδόκητο τέλος που θα ξετρελάνει τους μικρούς αναγνώστες και θα πυροδοτήσει τη φαντασία τους! Οι συζητήσεις μεταξύ των πόλεων και των χωριών γίνονται αντιληπτά από τους ανθρώπους ως αεράκι, άνεμος, θύελλα, μιας και το Πάπιγκο φωνάζει όλο και δυνατότερα για να ακουστεί σε μακρινές αποστάσεις και στο τέλος τα αποτελέσματα της κουβέντας του χωριού με τη Νέα Υόρκη φέρνουν μια νέα τάξη πραγμάτων.

Η εικονογράφηση της Mariana Rio φαίνεται απλή και σχεδόν μονοδιάστατη, μιας και σε κάθε σελίδα αποτυπώνονται τα χωριά και οι πόλεις με παρόμοιο τρόπο ενώ τα χρώματα είναι κυρίως το μαύρο, το λαδί, το άσπρο, το κόκκινο και το γκρι. Αν προσέξει όμως κανείς καλύτερα θα δει κάποιες λεπτομέρειες που δε φαίνονται με την πρώτη ματιά και δείχνουν έντονη κινητικότητα από τους κατοίκους που πηγαίνουν στις δουλειές τους, διαβάζουν, συναναστρέφονται ενώ κάπου κάπου φαίνεται μια παιδική χαρά, μια εκκλησία, ένα αυτοκίνητο. Μέσα από την απλότητα των γραμμών και την αδρή σκιαγράφηση ζωντανεύουν οι διαφορές των πόλεων και των χωριών ενώ μου έκανε εντύπωση η ποικιλία της αποτύπωσης των δέντρων, άλλα στρογγυλά, άλλα με γυμνά κλαριά, άλλα με πολλά και άλλα με λίγα φύλλα. Μια απλή, σχεδόν απλοϊκή απεικόνιση, με αρκετή δουλειά και λεπτομέρεια όμως.

Βιβλίο Τρεις και ο Ηρακλής
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Βέρα Κολοκούρη
Κατηγορία Non fiction / Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Ίτανος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Κωνσταντίνα Τασσοπούλου μας συστήνει με συμπυκνωμένο τρόπο και με γρήγορους, στακάτους διαλόγους τους άθλους του Ηρακλή από την αρχή ως το τέλος. Με αφορμή τη ημέρα που θα περάσουν στο σπίτι του, ο επιμελής Ηλίας, ο κυνικός Άρης και η ρομαντική Ρέα θα ψάξουν, θα ρωτήσουν, θα γράψουν, θα μασουλήσουν και θα μάθουν πολλά πράγματα γύρω από την ελληνική μυθολογία. Θα γνωρίσουν τον Ηρακλή και όλες τις πτυχές του χαρακτήρα του, πώς και πότε γεννήθηκε, γιατί τον έβαλε στο μάτι η Ήρα, γιατί ανέλαβε τους άθλους, τι σκοπούς είχε ο Ευρυσθέας που του τους ανέθεσε, τι κατάφερε και πολλά άλλα. Οι άθλοι του Ηρακλή κρύβουν πολύτιμες αλήθειες και η συγγραφέας δε χάνει στιγμή να τις τονίζει στα μικρά κεφάλαια που αφορούν τον κάθε άθλο χωριστά. Με σύγχρονη γλώσσα και μοντέρνες φράσεις τα κατορθώματα του ημίθεου γίνονται κτήμα του αναγνώστη χωρίς να τον κουράζουν ενώ η μέθοδος των ερωτοαπαντήσεων βοηθάει αρκετά στην εκμάθηση των πληροφοριών και στην απόλαυση του κειμένου. Φυσικά, το πάντα καλοδεχούμενο χιούμορ είναι πανταχού παρόν για να ελαφραίνει την κατάσταση είτε με δηκτικά σχόλια είτε με ατάκες μεταξύ των παιδιών: «-Τι ήθελε πάλι ο Ευρυσθέας; -Μια ζώνη. -Τον πονούσε η μέση του;» (σελ. 51). Ή: «Παίζει πολύ η διαφορετικότητα στην ιστορία. Όλοι πειραγμένοι..» (σελ. 63). Θα αναφερθώ ξεχωριστά στο αισθητικό κομμάτι του βιβλίου, μιας και το στήσιμο των σελίδων και του κειμένου είναι αξιέπαινα. Η Βέρα Κολοκούρη έκανε μια εκπληκτική εικονογράφηση με κολάζ και ζωγραφική που δίνει μια άλλη διάσταση στην απεικόνιση των μύθων. Συμβολισμοί και ρεαλισμός, επιχρωματισμένες φωτογραφίες, έμφαση σε απρόσμενες λεπτομέρειες στήνουν ένα άκρως σουρεαλιστικό σύμπαν που τραβάει το μάτι του αναγνώστη. Ταυτόχρονα, μέσα στο κείμενο, οι τρεις φίλοι έχουν κι από ένα συγκεκριμένο χρώμα, οπότε αποφεύγεται η φράση «είπε ο τάδε», «είπε ο δείνα», με αποτέλεσμα το κείμενο να γίνεται γρήγορo, κινηματογραφικό, με γρήγορη πλοκή.

Το «Τρεις και ο Ηρακλής» είναι ένα συναρπαστικό βιβλίο για τους άθλους του Ηρακλή και για τα διαχρονικά μηνύματα που αυτοί συμβολίζουν, όπως για παράδειγμα το δέρμα του λιονταριού της Νεμέας που φορούσε ο ήρωας μετά τον πρώτο άθλο αντιπροσωπεύει το γεγονός πως μια δυσκολία ή ένα πρόβλημα που λύσαμε πάντα το κουβαλάμε μαζί μας για ενθύμιο. Έξυπνος, ευέλικτος, επιδέξιος, εφευρετικός ο Ηρακλής, έβαλε τη δύναμη του μυαλού όπου χρειαζόταν και νικούσε τη δύναμη του σώματος. «…το να επιλέξεις τον σωστό δρόμο είναι ο πιο δύσκολος και ο πιο σημαντικός άθλος», τονίζει η συγγραφέας ενώ σε άλλο σημείο του βιβλίου διαβάζουμε πως αν θρέφεις το κακό, θα έρθει η στιγμή που θα στραφεί εναντίον σου, όπως στην περίπτωση του Διομήδη που τον έφαγαν τα ανθρωποφάγα άλογά του. Ένα απολαυστικό, διαφορετικό, ξεκούραστο και επιμορφωτικό βιβλίο για έφηβους και όχι μόνο αναγνώστες που μιλάει για την ελληνική μυθολογία με ευσύνοπτες πληροφορίες και ταυτόχρονα για τα σημαντικά διαχρονικά μηνύματα που κρύβονται πίσω από αυτήν.

Βιβλίο Το βήμα του σκύλου-οδηγού 
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Βέρα Κολοκούρη
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων
Εκδότης Υδροπλάνο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Στις σελίδες του υπέροχου αυτού βιβλίου, με την πρωτότυπη δομή, διαβάζουμε σε πρωτοπρόσωπη αφήγηση μαρτυρίες σκύλων που βοηθάνε τυφλούς ανθρώπους και η φαντασία της συγγραφέως μετατρέπει τις σκέψεις, τις απόψεις, τους φόβους και τις προσδοκίες αυτών των πλασμάτων σε ιστορίες γεμάτες απρόοπτα και σημαντικές αλήθειες. «Το να είσαι σκύλος οδηγός είναι κάτι μεγάλο. Δεν βοηθάς απλώς έναν άνθρωπο να βρίσκει τον δρόμο. Στην πραγματικότητα, του ανοίγεις νέους δρόμους, βοηθώντας τον να ζήσει». Σελίδα προς σελίδα μαθαίνουμε για την καθημερινότητα των τυφλών ανθρώπων μέσα από τα μάτια των σκύλων-οδηγών και διαπιστώνουμε πως πρόκειται για μια αγάπη δίχως ωράριο, ένας αμοιβαίος σεβασμός. «Είναι έργο αυτό που κάνουμε. Δεν είναι δουλειά», τονίζει χαρακτηριστικά ένας από τους τετράποδους ήρωες-αφηγητές. Μετά τις μαρτυρίες προχωράμε σε μια συναρπαστική ιστορία που διαδραματίζεται στο γηροκομείο «Το Ήσυχο Γάβγισμα» γεμάτη απρόοπτα, διασκεδαστικά και συγκινητικά στιγμιότυπα και φράσεις γεμάτες αγάπη: «Μαζί μου άρχισε να ζει πιο πλούσια. Πλούσια όταν λέω, εννοώ σε εμπειρίες»! Ταυτόχρονα, η Βέρα Κολοκούρη με κολλάζ και ζωγραφιές, ενδιαφέρον lay out και ποικιλία χρωμάτων, φωτογραφιών, γωνιών λήψης και προοπτικών συνοδεύει με τον δικό της τρόπο τα κείμενα και δημιουργεί έναν κόσμο γεμάτο χρώματα, αγάπη και τρυφερότητα.

«Το βήμα του σκύλου-οδηγού» είναι ένα διαφορετικό και πρωτότυπο βιβλίο που με έμαθε πολλά για την ψυχολογία και τη συμπεριφορά των σκύλων-οδηγών, καθώς και για τα πρώτα βήματα της Σχολής Σκύλων Οδηγών «Λάρα» που ιδρύθηκε το 2008 κι έκτοτε έχει καταφέρει πολλά στον χώρο των τυφλών και των ατόμων με μειωμένη όραση. Η Λάρα υπήρξε ο πρώτος σκύλος οδηγός τυφλών στην Ελλάδα, εξ ου και το όνομά της στη σχολή που λειτουργεί ως σήμερα και η ιστορία του γλυκύτατου αυτού πλάσματος ξεδιπλώνεται στις τελευταίες σελίδες του βιβλίου. Ένα ταξίδι γεμάτο πληροφορίες για ένα σύμπαν που κυριολεκτικά δε βλέπουμε κι ας υπάρχει δίπλα μας και ταυτόχρονα ένας μικρός φόρος τιμής σε μια μεγάλη και σημαντική οργάνωση, στην οποία αποδίδονται 2 ευρώ από την αγορά κάθε αντιτύπου του βιβλίου. Υπάρχει και QR Reader για όσους θέλουν ν’ ακούσουν την ιστορία! Και μην ξεχνάτε: «Όχι χάδια, δεν μας λείπουν. Η διακριτική στήριξη αρκεί».

Βιβλίο Ιστορίες γάμου
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Μελίτα Αντωνιάδου
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων /  Χιούμορ
Εκδότης Εντύποις
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Κωνσταντίνα Τασσοπούλου συγκέντρωσε πρωτότυπες, ξεχωριστές, διαφορετικές, συναρπαστικές, σημαντικές, ιδιαίτερες και αξέχαστες ιστορίες σε ένα βιβλίο που δεν ήθελα να τελειώσει! Γάμοι ντεζαβού, νύφες που θέλουν να πάνε στο παραθαλάσσιο ξωκλήσι με βάρκα και 9 μποφόρ, γάμοι μηχανόβιων, γαμπροί που πέφτουν θύματα γυναικείας λυσσαλέας καταπάτησης, γάμοι μακριά από την Κρήτη (αυτά παθαίνεις άμα είσαι από Σητεία και Σφακιά ταυτόχρονα), γάμοι Cutty Sark, γαμοβαφτίσεις με παραδοσιακό τρόπο και wedding planner, γάμοι με celebrities, κουμπάρα και νονά γκράντε που το μαλλί της αρπάζει από τις λαμπάδες και γίνεται Αρμάτα, νύφη με τραπεζομάντιλο λόγω ατυχήματος, γάμοι με κατσαρίδες και λιπόθυμες νύφες, μασέλες στη θεία κοινωνία, κακές πεθερές, γάμοι offshore, γαμπροί με μεγάλη διαφορά ηλικίας από τις νύφες οπότε θα τους ξαναδούμε αλλά χωρίς αυτές. Επίσης μαθαίνουμε πρωτότυπες και χρήσιμες πληροφορίες, όπως διαφορές ορθόδοξης και καθολικής τελετής, πώς και γιατί μπορείς να πετάξεις τορτελίνια αντί για ρύζι αν είναι καθολικό το ζευγάρι και συγκεκριμένα από την Ιταλία (δεν μπορείς), γιατί δεν πρέπει να τρώμε σύκα από βραδύς, τι κάνουμε αν ο παπάς χτυπήσει το κεφάλι του την ώρα του γάμου και ξεχάσει πως μας πάντρεψε, πώς συνδυάζεται η γιόγκα με τον γάμο και χιλιάδες άλλα. 

Μικρά, σύντομα, διασκεδαστικά, κεφάτα και εύπεπτα κείμενα, αφιερωμένα σε όσους επιμένουν να προβούν στο ατόπημα του γάμου καταγράφονται με κάθε πιπεράτη λεπτομέρεια και χαρίζουν άφθονο γέλιο χωρίς τύψεις. Πρωταγωνιστές των ιστοριών είναι ο πάτερ Ονούφριος κι ο νεωκόρος Αγάπιος, ο οποίος και μας αφηγείται τα γεγονότα. Αποτελούν ένα από τα πιο περίεργα ντούετα, μιας και ο ιερέας είναι ανυπόμονος και βιαστικός, έτοιμος ν’ αρπαχτεί και παλαιών αρχών (συχνά τον θέτουν «σε κατάσταση βρασμού»!), «με τον ανειρήνευτο στο στόμα», ενώ από την άλλη ο Αγάπιος είναι συγκαταβατικός, υπομονετικός και διπλωμάτης, παραπονιέται για τα κραγιόν στα εικόνες, είναι πιο λαϊκότροπος και συμπαθής, οπότε δε μας φτάνουν τα τρελά, θεότρελα επεισόδια που γίνονται στην εκκλησία τους, έχουμε και τους δυο τους να ανταλλάσσουν αξέχαστους διαλόγους. 

Τα κείμενα κατά βάση είναι γραμμένα με χιούμορ, να όμως που κάπου κάπου πετάγεται κι ένα διαχρονικό ηθικό δίδαγμα: «Ξεχνούν οι γονείς πως τα παιδιά απλώς τα χαίρονται και τα φιλοξενούν, δεν τους ανήκουν» (σελ. 74). Κι ανάμεσα στις ιστορίες ξεχωρίζω δύο, στις οποίες διακρίνεται περισσότερο η συγγραφέας με τις λογοτεχνικές αρετές που γνώρισα στα άλλα της βιβλία. Ιδιαίτερη μνεία θα κάνω στο διήγημα με τίτλο «Άνδρα θέλω εγώ το βράδυ…», όπου έχουμε γάμο σε γηροκομείο και η συγγραφέας κατάφερε να παντρέψει σωστά το γέλιο με το δάκρυ. «Ο γαμπρός ήταν γεννημένος επί τουρκοκρατίας, η νύφη όταν υψώθηκε το Λάβαρο της Επανάστασης» σχολιάζει ο Αγάπιος ενώ οι καλεσμένοι έφτασαν «Με σακάκια και ταγιέρ βγαλμένα από τη ναφθαλίνη και με ολόκληρη την ιστορία του νεοελληνικού Έθνους χωμένη στα στριφώματα». Οι παρατηρήσεις αυτές δεν είναι χοντροκομμένη ειρωνεία αλλά ένα αμήχανο πρελούδιο για να ζεσταθεί η ατμόσφαιρα, μιας και στη συνέχεια παρατίθενται μέσα σε λίγες λέξεις όλη η μοναξιά, η απελπισία, ο φόβος της τρίτης ηλικίας όταν μένει σε γηροκομείο χωρίς συγγενείς και φίλους. Δάκρυσα όταν «το μελλόνυμφο ζευγάρι έκανε είσοδο φαντασμαγορική. Φορούσε παντόφλες και στηριζόταν σε πι», κάτι που δυσκόλεψε φυσικά τον χορό του Ησαΐα. Δεν περιγράφω το τραπέζι του γάμου, άλλη συγκίνηση από κει και τελικά «…μεγαλύτερη από την ανάγκη των νέων να ζήσουνε μαζί τη ζωή, είναι η ανάγκη των ηλικιωμένων μαζί να την τελειώσουν»! Στους ίδιους ρυθμούς κινείται και το κεφάλαιο «Σιγά σιγά τα όργανα κι είναι φτωχός ο γάμος» αλλά εδώ δε θα πω κουβέντα, γιατί πρέπει να το απολαύσουν όλοι απερίσπαστα! 

Οι «Ιστορίες γάμου» της Κωνσταντίνας Τασσοπούλου είναι μια ξεκαρδιστική συλλογή αστείων περιστατικών που συμβαίνουν στους γάμους, με ωραία και έξυπνα αστεία, καλογραμμένους διαλόγους, ανισοβαρές και έξυπνο πρωταγωνιστικό ντουέτο, ποικιλία θεμάτων και εξελίξεων, σύντομα κεφάλαια, όπου οι τίτλοι τους  είναι γαμήλιες λαϊκές παροιμίες και με τη θαυμάσια και διακριτική εικονογράφηση της Μελίτας Αντωνιάδου, η οποία επιλέγει κάποια αντικείμενα που αποτυπώνουν το περιεχόμενο της κάθε ιστορίας για να συνοδεύσει διακριτικά τα κείμενα. Γέλασα, ξαλάφρωσα, διασκέδασα, ξεχάστηκα, έχασα στάσεις λεωφορείου, το διάβασα ξανά και ξανά και το αγάπησα ιδιαίτερα.

Βιβλίο Ένα φτερό
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Νικολέττα Φιλιππίδη
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Υδροπλάνο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο κύριος Παγώνης ζει στο Βασίλειο των Πουλιών, περήφανος, καμαρωτός, πλουμιστός, κι όταν θέλει να εντυπωσιάσει ανοίγει τα φτερά του σε μια μεγάλη βεντάλια. Κατά καιρούς οι φίλοι του του ζητούν ένα μονάχα φτερό για να τους βοηθήσει σε μια σημαντική στιγμή της ζωής τους αλλά ο κύριος Παγώνης πάντα αρνιέται. Έτσι όπως ήταν ανοιγμένα τα φτερά του όμως ο κύριος Παγώνης δεν έβλεπε τι γινόταν γύρω του κι έτσι κάποια στιγμή παθαίνει άσχημη ζημιά, τα πουλιά όμως θα τον βοηθήσουν τώρα που έχει αυτός την ανάγκη τους; Η Κωνστνατίνα Τασσοπούλου έγραψε ένα πολύ ενδιαφέρον παραμύθι για τη δοτικότητα και την αλληλεγγύη. Μέσα από μια έξυπνη ιστορία με ήρωες μικρά και μεγάλα πουλιά μαθαίνουμε πως όποιος κομπάζει αγνοεί ό,τι συμβαίνει γύρω του και πέφτει θύμα μεγάλης συμφοράς, πως δεν είναι ωραίο να έχεις πολλά και να μη δίνεις, πως «Άμα δεν ξέρεις να δίνεις είσαι φτωχός κι ας έχεις να δώσεις. Άμα ξέρεις να δίνεις είσαι πλούσιος κι ας μην σου περισσεύουν» κ. ά. Από την άλλη, γιατί ενώ ο κύριος Παγώνης που του περίσσευαν φτερά δεν προσέφερε ποτέ ούτε ένα τον πλησίαζαν όλο και περισσότεροι για να του ζητήσουν ακριβώς αυτό; Υπέροχη και συναρπαστική ιστορία, γεμάτη ανατροπές και ηθικά διδάγματα που θα βοηθήσουν τα παιδιά να κατανοήσουν τις αρχές της υποστήριξης και της βοήθειας κάπου που μας έχει ανάγκη ενώ ταυτόχρονα γνωρίζουμε οικεία και αγαπημένα πουλιά, όπως ο Κόρακας, το Ξεφτέρι, ο Κόκορας, το Περιστέρι, η Καρακάξα, η Χήνα, η Πάπια κ. ά, για τα οποία παρατίθενται εύληπτες εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες στο τέλους του βιβλίου. Η εικονογράφηση της Νικολέττας Φιλιππίδη είναι πολύχρωμη, με μεγάλες επιφάνειες, παραστατικότητα, ωραίες οπτικές γωνίες και για πρώτη φορά συναντώ ένα βιβλίο που παραθέτει τις εικόνες τόσο οριζόντια όσο και κάθετα στις σελίδες, κάνοντας την ανάγνωση ένα ατέλειωτο παιχνίδι!

Βιβλίο Δύο φτερά
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Νικολέττα Φιλιππίδη
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Υδροπλάνο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Στο Βασίλειο των Πουλιών την πιο κρύα μέρα του χειμώνα συμβαίνει το πιο θερμό επεισόδιο που έγινε ποτέ σε αυτό το μαγικό μέρος! Δύο πιγκουίνοι έρχονται να ζήσουν στο Βασίλειο κι αμέσως τα πουλιά, που τους θεωρούν ξένους, τους βομβαρδίζουν με ερωτήσεις για την ταυτότητά τους και τον λόγο της άφιξής τους. Μέσα από μια πανέξυπνη αφήγηση, γεμάτη παραλληλισμούς, μαθαίνουμε για τον αγώνα των δύο πιγκουίνων να πείσουν τα πουλιά πως κι αυτοί ανήκουν στο ίδιο είδος, αν και διαφορετικοί στη συμπεριφορά και στην εμφάνιση. Η κοινωνία δεν το δέχεται αυτό ώσπου διαπιστώνουν πως σε κάτι θα τους είναι χρήσιμοι. Η συγγραφέας δείχνει τις δυσκολίες προσαρμογής σε μια νέα πατρίδα, τον σκληρό αγώνα που δίνει ο κάθε μετανάστης για να ενσωματωθεί σε μια δύσκολη να τον καλωσορίσει κοινωνία κι αποκτάει έτσι «δυο φτερά», δύο χώματα γης για να πατήσει, αυτήν που άφησε πίσω του κι αυτήν στην οποία ξεκινάει τώρα. Ομολογώ πως συγκινήθηκα γιατί η ιστορία καταγράφει ακριβοδίκαια τα όσα βιώνουν όσοι έρχονται για ένα καλύτερο αύριο και ίσως διαφέρουν σε κάτι από μας είτε εμφανισιακά είτε συμπεριφορικά είτε οτιδήποτε, επομένως, αντί να τους διώχνουμε και να τους απομονώνουμε, είναι καλύτερο να τους κάνουμε μέρος της ζωής μας αφού παραμένουν άνθρωποι (συγνώμη, πουλιά) σαν εμάς. Η εικονογράφηση της Νικολέττας Φιλιππίδη είναι πολύχρωμη, με μεγάλες επιφάνειες, παραστατικότητα, ωραίες οπτικές γωνίες και για πρώτη φορά συναντώ ένα βιβλίο που παραθέτει τις εικόνες τόσο οριζόντια όσο και κάθετα στις σελίδες, κάνοντας την ανάγνωση ένα ατέλειωτο παιχνίδι!

Βιβλίο Το πιάτο 
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Εμμανουέλα Κακαβιά
Κατηγορία Παιδικό μυθιστόρημα
Εκδότης Υδροπλάνο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο μικρός Γιώργος με χιούμορ, φινέτσα και κοφτερό μυαλό μας συστήνει την αγαπημένη του γιαγιά και τον ξύλινο μπουφέ με τις πολλές φωτογραφίες της οικογένειάς τους, χάρη στις οποίες άρχισε και αυτή η ιστορία. Το κείμενο χαρίζει άφθονες ξεκαρδιστικές λεπτομέρειες γύρω από την καθημερινότητα του παιδιού και στη συνέχεια γύρω από τη ζωή των μεταναστών στην Αμερική του προηγούμενου αιώνα μέσα από τις αναμνήσεις της γιαγιάς του για τον πατέρα της. Η σχέση τους έχει τα πάνω της και τα κάτω της αλλά είναι μπολιασμένη με αγάπη. Γι’ αυτό κι ο διάλογος: «-Γιαγιά, γιατί… -Γιατί έτσι. -Αφού δεν ξέρεις τι θέλω να ρωτήσω! -Ό,τι και να ρωτήσεις, μπελάς δικός μου θα είναι» (σελ. 13). Για να συμπληρώσει αμέσως ο Γιώργος: «…μην τη φοβηθείς αν την ακούσεις να με μαλώνει. Είναι ακίνδυνη και πολύ αγαπησιάρα κι ας είναι φωνακλού» (σελ. 14). Μπορεί ο πατέρας της γιαγιάς του να του είναι μακρινός για κείνον συγγενής αλλά δεν παύει να είναι κομμάτι από την ιστορία της οικογένειας και θέλει πολύ να μάθει γι’ αυτόν. Η λατρεμένη γιαγιά δεν του αφηγείται απλώς την ιστορία αλλά καταφεύγει σε ευρηματικές μεθόδους που κάνουν το παιδί κοινωνό της ζωής του προπάππου του: του δίνει τα τρύπια παπούτσια του να τα φορέσει, τον βάζει να καθίσει στην κουνιστή του πολυθρόνα και… τσουπ! Το ταξίδι στο παρελθόν μόλις ξεκίνησε!

Ο Γιώργος επιστρέφει μ’ έναν μαγικό τρόπο στο 1955 όπου ξεκίνησε το ταξίδι του ο προπάππος του κι όχι μόνο έχει να αντιμετωπίσει μια καθημερινότητα χωρίς τις ηλεκτρονικές συσκευές και τις ανέσεις του σήμερα αλλά και τις δυσκολίες ενός υπερατλαντικού ταξιδιού, της εγκατάστασης σε ξένη χώρα κ. ά. Η συγγραφέας δε βιάζεται να τελειώσει την ιστορία της, αντίθετα, καταγράφει με συναρπαστικές λεπτομέρειες και το ταξίδι και την εγκατάσταση στην Αμερική. Έτσι ο μικρός πρωταγωνιστής μελετάει από κοντά όλες τις λεπτομέρειες του πλοίου από τα φουγάρα ως  τ’ αμπάρια, γνωρίζει τους ναύτες, περιγράφει μέσα από τα δικά του μάτια και βασισμένος σε όσα έχει ήδη μάθει από τη δασκάλα του κάθε τι που του φαντάζει συναρπαστικό σε θάλασσα και πλοίο: φάλαινες, δελφίνια και καρχαρίες, φουρτούνες και μπουνάτσες, θερμαστές, ασυρματιστές, μηχανικοί, πλοίαρχοι. Η αφήγηση όμως δεν ωραιοποιεί τίποτα, αφού μπορεί για ένα παιδί η καθημερινότητα σε υπερωκεάνειο να είναι διασκεδαστική αλλά δεν παύει να είναι απάνθρωπη και σκληρή για όσους ταξιδεύουν τρίτη θέση και στοιβάζονται δέκα δέκα στις καμπίνες. Και πόση αγωνία όταν φτάσουν στην Αμερική όπου οι γιατροί και οι υπάλληλοι ελέγχουν βίζες, ταυτότητες, την υγεία των επιβατών. Κι αν δεν τους βρουν εντάξει; Τζάμπα το ταξίδι; Εν τω μεταξύ το τι γέλιο έριξα με την απορία του παιδιού που του συντόμευσαν το επίθετο Παναγιωτακόπουλος σε Παν γιατί είναι δυσκολοπρόφερτο πώς θα αποκαλούν τον Βουδικλάρη ή τον Σπανακολοκύθογλου δε λέγεται! Κι αμέσως η συγγραφέας κόβει το γέλιο με το μαχαίρι: «Αυτό, βέβαια, σπάει και στη μέση αυτό που ήμασταν. Μας σπάει τη συνέχεια. Ήμασταν κάποιοι πριν έρθουμε στην Αμερική. Κάποιοι με κάποιο όνομα. Τώρα γινόμαστε κάποιοι άλλοι, με κάποιο άλλο όνομα. Ίδιοι, αλλά άλλοι» (σελ. 61).

Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση είναι ρεαλιστική και αποπνέει με ακρίβεια και ρεαλισμό τη νοοτροπία, τις αντιλήψεις και τις απορίες που στοιβάζονται στο παιδικό μυαλουδάκι. Έξυπνο χιούμορ, μελετημένοι διάλογοι, ευρηματική ιστορία μα πάνω απ’ όλα ένα ευαίσθητο θέμα όπως αυτό της μετανάστευσης, δοσμένο υποδειγματικά για παιδιά από 8 ετών και πάνω, θα συγκινήσουν και θα παρακινήσουν τα παιδιά να μάθουν περισσότερα για τις συνθήκες μετανάστευσης του παρελθόντος. Εξίσου ωραίες βρήκα τις παρομοιώσεις και τις μεταφορές που είναι παρμένες από το οικείο και καθημερινό περιβάλλον ενός παιδιού, κάτι που θα βοηθήσει και τους μικρούς αναγνώστες να εγκλιματιστούν καλύτερα στο βιβλίο. Η απλή μα όχι απλοϊκή γραφή, που είναι πλούσια σε λέξεις, εξηγεί με εύληπτο τρόπο τις μικρές διαφορές των εννοιών, τις δυσκολίες του κόσμου που αναγκαζόταν να μεταναστεύει, τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες που υπήρχαν τη δεκαετία του 1950: «Τα χωριά ήταν μικρά, τα χρόνια ήταν φτωχά και όλες τις ευκαιρίες για κάτι καλύτερο και κάτι περισσότερο τις είχαν καταπιεί οι πόλεμοι» (σελ. 36). Εξίσου παραστατικά δίνονται και οι συνθήκες εργασίας στο εστιατόριο του μίστερ Ναγκ όπου τελικά καταλήγει ο αφηγητής μας μετά από μερικές περιπέτειες που βιώνει στη ώρα των ευκαιριών: μάγειροι, σερβιτόροι, άτομα επί της υποδοχής, καθαριστές, λαντζέρηδες όπως ο Γιώργος («θέλει να έχεις υπομονή, γερή μέση που να μην κουράζεται από την ορθοστασία και μεγάλη αντοχή», σελ. 77) και τόσοι άλλοι, από τους οποίους ξεχωρίζει και κάνει παρέα μαζί του το τουρκάκι Νεντίμ, με το οποίο διαπιστώνει πως ως άνθρωποι και ως λαοί δεν έχουν και πολλές διαφορές ούτε στη γλώσσα ούτε στη νοοτροπία ούτε πουθενά. Ακόμη κι όταν μια διαφωνία παραλίγο να τους χωρίσει, ως παιδιά που είναι διαπιστώνουν πως αυτό αφορά τους μεγάλους, οπότε ας το λύσουν αυτοί, οι δυο τους θα παραμείνουν φίλοι!

Κι όλη αυτή η συναρπαστική ιστορία της μετανάστευσης συνοδεύεται από πλήθος πληροφοριών και φωτογραφιών, κάτι σαν μικρό χρονικό, που δείχνει στα παιδιά τις συνθήκες από τις οποίες εμπνεύστηκε η συγγραφέας το καλογραμμένο και τρυφερό αυτό μυθιστόρημα. Επίσης υπάρχουν αναφορές για το πλοίο «Βασίλισσα Φρειδερίκη» που μετέφερε τόσο κόσμο στην Αμερική τη δεκαετία του 1950 και πώς χρησιμοποιήθηκε ως το 1978 που τελικά διαλύθηκε, πώς ήταν το ταξίδι της μετανάστευσης, πότε και γιατί φτιάχτηκε το Άγαλμα της Ελευθερίας, ποια ήταν η σημασία του νησιού Έλις όπου γινόταν ο υγειονομικός έλεγχος των επιβατών, ακόμη και το πότε και πώς καθιερώθηκε το εργασιακό 8ωρο, ποιος ήταν ο Ηλίας Σπαντιδάκης και γιατί θεωρείται ήρωες για τους εργάτες της Αμερικής και διάφορα άλλα κομμάτια ενός παζλ που ακόμη και σήμερα σημαδεύει τον κόσμο που έχει οικονομική ανάγκη.

Η εικονογράφηση της Εμμανουέλας Κακαβιά αποτυπώνει τον ίδιο σεβασμό και τη φροντίδα της συγγραφέως με υπέροχες ασπρόμαυρες εικόνες που ποικίλουν σε οπτικές γωνίες και εκφράσεις, σε σκιάσεις και αποτυπώσεις. Δεν έχουμε μόνο ολοσέλιδες απεικονίσεις αλλά και μικρότερες βινιέτες που δημιουργούν ιστορίες μέσα στην ιστορία με τέτοιο τρόπο που ξεκουράζουν το μάτι από την ανάγνωση αλλά δεν το μπουκώνουν με πληθώρα λεπτομερειών. Το εισιτήριο του καραβιού και η διατομή του πλοίου, σε κάποιες σελίδες η αποτύπωση σημαντικών λεπτομερειών του κειμένου σε καρέ ενός φιλμ, η ανάμιξη σουρεαλισμού και ρεαλισμού, η προοπτική του μικρού Γιώργου όταν βρίσκεται σε διάφορα σημεία της μεγαλούπολης, το αφαιρετικό σε αρκετές εικόνες φόντο που τονίζει τη δράση στην κυρίως εικόνα και το υπέροχο εξώφυλλο με το πιάτο και τον συμβολισμό της αλευρόκολλας δείχνουν μια αξιέπαινη δουλειά που δε χόρταινα να κοιτάζω ξανά και ξανά για να ταξιδεύω κι εγώ πίσω στη δεκαετία του 1950 και τη μακρινή Νέα Υόρκη.

«Το πιάτο» της Κωνσταντίνας Τασσοπούλου είναι ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα για παιδιά από 8 ετών και πάνω που περιγράφει με γλαφυρότητα, χιούμορ αλλά και συγκίνηση τις περιπέτειες των μεταναστών στην αμερικανική ήπειρο τη δεκαετία του 1950. Μέσα από κωμικοτραγικά περιστατικά βιώνουμε από κοντά τις συνθήκες εργασίας, τα όνειρα και τις ελπίδες, τη νοσταλγία των ανθρώπων που έπλυναν χιλιάδες πιάτα κι έκαναν κι άλλες δουλειές του ποδαριού για να βελτιώσουν τη ζωή τη δική τους και των οικογενειών τους. Απρόσμενες ανατροπές, διαχρονικά μηνύματα και εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες μου χάρισαν ποικίλα συναισθήματα κι ένα γλυκόπικρο χαμόγελο στο τέλος. Το καλογραμμένο αυτό και ευρηματικό κείμενο μου έμαθε πολλά για ένα θέμα που δύσκολα αγγίζουν τα παιδικά βιβλία της εποχής μας, με ταξίδεψε πίσω στο 1950 και σε μια μακρινή ήπειρο όπου ο καθένας περίμενε να ζήσει το δικό του θαύμα για ένα καλύτερο αύριο. Πραγματικά, το νέο έργο της Κωνσταντίνας Τασσοπούλου δεν πρέπει να λείψει από κανένα ελληνικό τραπέζι, όπως αναγράφεται στο οπισθόφυλλο!

Βιβλίο Το καλοκαίρι του Ευκλείδη
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Βέρα Κολοκούρη
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Οσελότος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για μια διασκεδαστική, τρυφερή και γεμάτη αναμνήσεις νουβέλα για ένα παιδί γεμάτο απορίες, αμφιβολίες, ανασφάλειες μα και τη φρεσκάδα της νιότης του, την αθωότητα της ηλικίας του, τον αυθορμητισμό του. Ο Ευκλείδης δεν είναι μικρομέγαλο αλλά έχει διερευνητική ματιά και προσαρμόζει υποδειγματικά τις καταστάσεις στον μικρόκοσμό του: «Από το ένα σπίτι στο άλλο. Από τον χειμώνα στο καλοκαίρι… Από τις συνήθειες της μαμάς σε αυτές του μπαμπά… θα αγωνιστώ να ξεσυνηθίσω τις συνήθειες που συνήθισα και να ξαναβρώ εκείνες που ‘χα ξεσυνηθίσει» (σελ. 13). Παραδέχεται: «Μου χρειάζεται η διάρκεια. Η απόσταση. Ανάμεσα στις διακοπές και στο σχολείο, ανάμεσα σε αυτά που ζούσα για τρεις μήνες και σε αυτά που θα ζήσω τους υπόλοιπους εννιά… να μπορέσω τελικά να βρω αυτό που είμαι» (σελ. 77).

Πολύ γλυκό κείμενο, με στρωτή αφήγηση, όπου στον ρου της νοσταλγίας ενσωματώνονται παρομοιώσεις και μεταφορές: «Με δυσκολία σκύβουν τα χρόνια της γιαγιάς στο παιδικό μου κούτελο (σελ. 16). Κι ομολογώ ότι δάκρυσα σε αυτό το σημείο: «Στις μύτες πατώ για να φτάσω το ξύλινο εικονοστάσι με το διάφανο τζάμι. Καλά καλά δεν ξεχωρίζουν τα γερασμένα στέφανα του παππού και της γιαγιάς. Θολά από τα χρόνια και από τις λαδωμένες ανάσες των Αγίων» (σελ. 17). Και στη συνέχεια: «Άγουρο ξύπνημα. Οχτώ και είκοσι πέντε το πρωί. Σκουπίζομαι σε πετσέτα που μυρίζει παππούς κι ακούω το πρωινό που χασμουριέται» (σελ. 55). Εντόπισα κι άλλα αξιοσημείωτα αποσπάσματα: «Κυλάει ο χρόνος σαν σιρόπι» (σελ. 64). «Πουλιά οι ζωές που πάνε κι έρχονται» (σελ. 66). «Γέλια περισσεύουν, να έχουμε απόθεμα στις δυσκολίες του χειμώνα» (σελ. 67).

Η νουβέλα χωρίζεται σε Εισαγωγή, Αξιώματα και Αιτήματα, με τα δύο αυτά μέρη να αποτελούνται από πέντε κεφάλαια, τα οποία ξεκινάνε με την αντίστοιχη λέξη: «Ένα πράγμα θέλω να σου ζητήσω», «Δύο φορές σηκώνεται η γιαγιά» κλπ. Το κείμενο έχει δυναμική αφήγηση που ξεφεύγει από τις στερεοτυπικές φόρμες, μιας και παρατίθενται προτάσεις με λέξεις απρόσμενες να μπαίνουν στην αρχή τους, κάτι που δίνει ένταση και ξαφνιάζει. Η αφήγηση είναι πρωτοπρόσωπη και ταιριαστή με την ψυχολογία και τον χαρακτήρα ενός μικρού παιδιού που προσπαθεί να κατανοήσει τις δύσκολες μαθηματικές αλλά και ανθρώπινες σχέσεις. Ο πατέρας του τον έμαθε να φαντάζεται και να ασχολείται με πράγματα μη χειροπιαστά, να λατρεύει και να σέβεται τα βιβλία, να τα φθείρει, να τα ζει: «Δε ζεις κάτι αν δεν το χουφτώσεις, τελικά. Βιβλίο καθαρό στη βιβλιοθήκη σημαίνει αδιάβαστο. Έστω κι αν πρόλαβε να κυλήσει η ματιά σου στις γραμμές του» (σελ. 7).

Ο Ευκλείδης κατάλαβε νωρίς πως υπάρχουν πολλές απαντήσεις για μια ερώτηση και πολλές λύσεις για ένα πρόβλημα ενώ ταυτόχρονα υπάρχουν πράγματα μοναδικά και αδιαπραγμάτευτα, που δεν τα αμφισβητεί κανείς, όπως τα αξιώματα! Κι όμως, αυτά ακριβώς η συγγραφέας, με μια «ειρωνική» ματιά, παρουσιάζει πώς μας ανέθρεψαν ενώ ταυτόχρονα αντιβαίνουν στους νόμους της φύσης. «-Φάε, Ευκλείδη, να γίνεις μεγάλος, να γίνεις δυνατός… Σε κάποιο σημείο, που δεν έχω ακριβώς εντοπίσει, σταματάει το δυνάμωμα και συνεχίζει το μεγάλωμα. Ανεξάρτητο και μόνο. Γίνεται γέρασμα, αφυδατώνεται. Στραγγίζει η δύναμή του» (σελ. 47). Επίσης, δεν είχα ποτέ αναλογιστεί την άρρηκτη σχέση των μαθηματικών με τη φιλολογία: «Ένα και, ένα έστω, ένα αν, κι η έννοια αλλάζει» (σελ. 7). Πόσο μάλλον πως η βασική τους ιδέα είναι αφοπλιστικά απλή: «… μας ενδιαφέρει η ομορφότερη λύση, όχι απλώς η σωστή» (σελ. 7). Ούτε περίμενα πως τα μέλη μιας οικογένειας μπορούν να ταυτιστούν με τα γεωμετρικά σχήματα και ν’ αποτελέσουν σύνολα, σημεία τομής, άξονες!

Η συγγραφέας, παρ’ όλ’ αυτά, δεν αφήνεται στο χτες αλλά εμφανίζει σχεδόν ακάλεστο το σήμερα, όταν, μεταξύ των στιγμών της παιδικής ηλικίας, ο αφηγητής πετάει σκόρπια κομμάτια της ενήλικης ζωής του, που έχουν φτάσει σ’ ένα σημείο καμπής. Δεν είναι τέλειος, έχει κάνει λάθη και δέχεται να τα πληρώσει. Τα στιγμιότυπα-άγκυρες που τον τραβάνε πίσω στο σήμερα είναι προσεγμένα και τοποθετημένα σε κατάλληλα σημεία, συνήθως λίγο πριν κουράσει ο μονομερής θεματικός άξονας (αν ποτέ δηλαδή κουράσει, μιας και η γραφή είναι φρέσκια, δροσερή, πρωτότυπη, φροντισμένη, τρυφερή και δεν ηρεμεί ούτε στιγμή). Για παράδειγμα: «[η γιαγιά] -Μου περίσσεψε κουρκούτι και φτιάνω λαλαγκίδες. -[στο σήμερα] Κι εγώ τις φτιάχνω, για να δολοφονήσω γυναικείες οσμές που τυχόν κοιμήθηκαν σπίτι. Σαββατοκύριακα» (σελ. 54). Με ελλειμματική σχεδόν γραφή στήνονται στιγμιότυπα γεμάτα λεπτομέρειες που υπονοούνται και υποδεικνύονται μέσα από τέτοια συμφραζόμενα-λεκτικά παιχνιδίσματα!

Η εικονογράφηση της Βέρας Κολοκούρη παίζει πολύ με το κολάζ και τη ζωγραφική, δημιουργώντας έτσι μοναδικά στιγμιότυπα, ολοσέλιδα αλλά και στα περιθώρια του βιβλίου, που με ταξίδεψαν στις παιδικές αναμνήσεις του Ευκλείδη και στις δικές μου, μιας και όλα τα παιδιά έχουν κοινά βιώματα: θάλασσα, μπάνιο, παγωτά, παιχνίδια. Οικεία προϊόντα δένουν αρμονικά με αντικείμενα καθημερινής χρήσης που σχηματίζουν αφαιρετικά απλοϊκές εικόνες και ξυπνάνε στιγμές από τα καλοκαίρια της ανεμελιάς, της ξενοιασιάς και της σιωπηρής ωρίμανσης, της υποχρεωτικής μεσημεριανής ραστώνης και όλα υπό τους ήχους του σήματος της ΕΡΤ.

«Το καλοκαίρι του Ευκλείδη» είναι μια νουβέλα που θα χαρίσει νοσταλγία και ένα αξέχαστο ταξίδι σε όποιον το επιλέξει. Γλυκό, τρυφερό, νοσταλγικό, άμεσο, ρεαλιστικό, αυθεντικό!

Βιβλίο Τα κοινόχρηστα
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Εξαίρετη επιλογή θεμάτων-ιστοριών, πάρα πολύ καλό στυλ γραφής, συγκινητικό, ρομαντικό και κάπου (ελάχιστα) αστείο. Άνθρωποι σημερινοί, γνώριμοι, απελπισμένοι και τόσο μόνοι συνθέτουν το παζλ μιας μικρογραφίας της κοινωνίας. Καλοδουλεμένο κείμενο, μου έκανε εντύπωση πώς χειρίστηκε η συγγραφέας το θέμα των κοινοχρήστων, δεν τα σφήνωνε σε άκαιρες θέσεις, με το ζόρι να φανεί ο συνεκτικός δεσμός, απλώς τα κάρφωνε στον τοίχο και έλεγες ότι πάντα ήταν εκεί, απλά δεν το έβλεπες γιατί δεν σε άφηνε η πένα του λογοτέχνη να το δεις. Πολλές ιστορίες κι όμως όλες διαφορετικές, όλες καλογραμμένες, συγκινητικές, αληθινές. Και ένα κείμενο απίστευτα καλογραμμένο και σκεπτικιστικό. Η συγγραφέας ντύνεται κάθε φορά ένα διαφορετικό κοστούμι, μας αφηγείται μια εντελώς διαφορετική από την προηγούμενη ή την επόμενη ιστορία. Δυστυχώς το μόνο που δε μου άρεσε ήταν η κεντρική ιστορία του διαχειριστή και της γυναίκας που γνωρίζει και ζουν έναν έρωτα-πάλη, με τα πάνω του και τα κάτω του. Η περισσότερη ιστορία τους εκτυλίσσεται μέσω τηλεφώνου ή μηνυμάτων και δεν έχουμε και πολλή δράση αλλά γενικά δεν έχουμε και κάτι ουσιαστικό να έχει συμβεί μεταξύ τους. Καλή η χρήση των σκηνών που συνδέουν τις ιστορίες των ενοίκων της πολυκατοικίας με τις φάσεις της ερωτικής ιστορίας του ζευγαριού αυτού αλλά τίποτε άλλο. Βασικά ήταν τόσο ωραίες οι άλλες ιστορίες που δεν έδωσε σημασία σε αυτήν. Το συνιστώ ανεπιφύλακτα!

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Να ζήσει ήρεμη ζωή προσδοκούσε, να περάσει ήσυχα τον καιρό του, να κυλήσει ο χρόνος απλά, ουδέτερα, έστω και λίγο άνοστα, έστω και λίγο ανάλατα, τουλάχιστον έτσι δεν κινδύνευε να πέσει υπερβολικό αλάτι πουθενά» (σελ. 14).

«Ενθουσιασμός, έρωτας, ταύτιση, πάθος, αγάπη, επικοινωνία, συμβίωση. Με τον ερχομό αυτής της τελευταίας άρχισαν να υποχωρούν κάποια από τα πρώτα, ν’ αποδυναμώνονται… Ήξερε ότι αλλιώς σε πλησιάζει ο έρωτας, αλλιώς σε καλωσορίζει, άλλη μάσκα φορά στην αρχή του πάρτι και άλλη όσο η βραδιά συνεχίζεται. Μα αυτό δεν ήταν απαραίτητα κακό» (σελ. 16).

«Όταν το χαμόγελο νιώθει συμπάθεια, συμπάθεια εκπέμπει. Όταν η κίνηση περιέχει αγάπη, αγάπη θα εκφράσει. Όταν τα μάτια νιώθουν έρωτα, έρωτα θα ακτινοβολήσουν. Για την ακρίβεια, τα μάτια ακτινοβολούν μόνο όταν νιώθουν έρωτα» (σελ. 84).

«Ίσως να είναι όντως η μυρωδιά η εντονότερη αίσθηση. Σίγουρα είναι το 1/4 των αισθήσεων στον δικό τους κόσμο. Σε αυτόν που φτιάχτηκε όταν οι δύο έγιναν ένα και καταποντίστηκε όταν οι δύο έγιναν ένας. Αστείες που είναι οι λέξεις, παιχνιδιάρες. Ένα μόνο σίγμα, τελικό, μπήκε στη λέξη ένα κι αμέσως άλλο το νόημα…Αστείες οι λέξεις, γελοίες, δευτερεύουσες, σαν παιχνίδι» (σελ. 89).

«Μακρινή χώρα η Αμερική, έτσι όπως κοίταζε τον παλιοχάρτη στ’ αριστερά, μακρινή και μεγάλη…Το πλοίο μεγάλο κι αυτό, τεράστιο, θεόρατο, να χωρέσει απελπισμένο κόσμο, να στοιβάξει ταλαίπωρα κορμιά, που εξαντλημένα φορτώνονται και πάνε για να κουραστούν. Υπερωκεάνιο με πολλούς ορόφους, με πολλές καμπίνες, με πολύ χώρο, να μεταφέρει την κατάντια, να μπει κάπου κι η ελπίδα» (σελ. 105).

«Ο έρωτας, όταν είσαι 16, έχει την αγωνία ότι δεν το έχεις ξανακάνει. Γύρνα ανάποδα τα νούμερα και ο έρωτας έχει την αγωνία μήπως δεν το ξανακάνεις, μήπως δεν προλάβεις. Ίδια η ποσότητα της αγωνίας, άλλη η ποιότητα. Στα 16 δεν ξέρεις τι πας να συναντήσεις, στα 61 ξέρεις πολύ καλά τι πας να χάσεις» (σελ. 165-166).

«Υπάρχει κάτι χειρότερο από τον καημό για τα χρόνια που πέρασαν: ο φόβος για τα χρόνια που έρχονται. Θα είναι πολλά; Θα είναι αρκετά; Θα είναι καλά; Πώς θα είναι; Σκληρότερος από την απόγνωση για όσα πέταξες είναι ο φόβος για όσα τρέμεις ότι δε θα σου ξανάρθουν» (σελ. 178).

Βιβλίο Η τελευταία πινιάτα
Συγγραφέας Κωνσταντίνα Τασσοπούλου
Εικονογράφος Χρύσα Σπυρίδωνος
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το ταξίδι της Κωνσταντίνας Τασσοπούλου στο Μεξικό γέννησε αυτό το υπέροχο παραμύθι που είναι γεμάτο κρυμμένες έννοιες και σωστά νοήματα. Η πινιάτα είναι ένα δοχείο που το στολίζουν με χρωματιστά χαρτιά και μέσα κρύβει γλυκίσματα ή παιχνίδια. Στις γιορτές την κρεμάνε ψηλά και με δεμένα μάτια προσπαθούν να τη χτυπήσουν για να ρίξουν τα καλούδια που κρύβει. Αυτό το αντικείμενο ταυτίζεται με την Πεπίτα από το πρώτο ως το δέκατο όγδοο έτος της ηλικίας του, όπου την περιμένει μια μεγάλη έκπληξη. Η συγγραφέας καταφέρνει κάτι επαναλαμβανόμενο να το αποδώσει κάθε φορά με διαφορετικό τρόπο και προκαλώντας γέλιο αβίαστο και πηγαίο. Είχα καιρό να γελάσω με παιδικό κείμενο κι εδώ το έκανα με όλη μου την καρδιά, γιατί κατάφερα να μπω στην ψυχολογία του παιδιού αλλά και του ενήλικα και να δω την ιστορία με τα δικά τους μάτια. Το συγκινητικό φινάλε μου χάρισε ένα γλυκόπικρο χαμόγελο κι έφερε στο προσκήνιο όσα νοήματα κρύβονταν πίσω από τις γραμμές, κάτι που εύκολα μπορεί να διαπιστώσει κανείς διαβάζοντας την ιστορία, αν καταφέρει να μην παρασυρθεί από τη γλαφυρότητα της αφήγησης και τα αστεία περιστατικά.

Η εικονογράφηση της Χρύσας Σπυρίδωνος ακολουθεί την Πεπίτα από την πρώτη της τούρτα ως την ενηλικίωσή της, μεγαλώνοντάς της σε κάθε σελίδα ολοένα και περισσότερο. Από το απογοητευμένο μουτράκι του ενός έτους στο θυμωμένο πλασματάκι των πέντε χρόνων κι από κει στην απογοήτευση των εννέα και στο κρυφό δάκρυ των δεκαοκτώ. Η αρίθμηση μάλιστα των χρόνων που περνάνε κρύβεται πάντα σε αναπάντεχα σημεία των σελίδων! Οι γραμμές είναι αδρές, το χρώμα ζωηρό, οι προοπτικές καταργούνται κι ο μικρός αναγνώστης παρασύρεται από την εξέλιξη και τις ανατροπές που εικονογραφούνται με απίθανα παιχνιδιάρικο τρόπο!

«Η τελευταία πινιάτα» είναι ένα παιχνίδι που οδηγεί στην ενηλικίωση, γεμάτο με αναπάντεχες εκπλήξεις και ουσιαστικά νοήματα που θα δώσουν το έναυσμα για ατέλειωτες δημιουργικές συζητήσεις σε μια οικογένεια. Τρυφερότητα, συγκίνηση και τα απαραίτητα μαθήματα ζωής θα συντροφέψουν τα παιδιά και θα τους δείξουν με τον καλύτερο τρόπο πώς είναι να ωριμάζεις και τι εφόδια να έχεις μαζί σου για ένα καλύτερο επίπεδο ζωής και κοινωνικοποίησης.