Βιβλίο Χαμένα κομμάτια 
Συγγραφέας Μιχαήλ Γ. Δούκας
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κύφαντα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Άννα μεγάλωσε σε μια όμορφη οικογένεια που στήριξε τις αποφάσεις της και της χάρισε πολλές καλές αναμνήσεις. Τώρα η μητέρα της, Μαργαρίτα, διαγνώστηκε με Αλτσχάιμερ και τίποτα δε θα είναι πια το ίδιο. Ο συγγραφέας, στηριγμένος σε προσωπικά βιώματα, καταγράφει τα σταδιακά βήματα εκφυλισμού της νόσου, τις κλιμακούμενες δυσκολίες ασθενούς και φροντιστή, το ντόμινο των εξελίξεων που θα έρθουν στις προσωπικές τους ζωές κι όλα αυτά ζωντανεύουν μέσα από ρεαλιστικές, λιτές και ανθρώπινες στιγμές. Το χρονικό αυτό εμπλουτίζεται με πρωθύστερα που μας ταξιδεύουν στο παρελθόν της μητέρας για να μάθουμε ποια ήταν, πού μεγάλωσε, πώς γνώρισε τον άντρα της, πώς παντρεύτηκαν και πώς μεγάλωσαν την οικογένειά τους. Με γλαφυρότητα περπατάμε στο χωριό όπου γεννήθηκε η Μαργαρίτα, έναν τόπο «που ακόμα και οι αναμνήσεις μοσχοβολούσαν ψωμί ψημένο σε ξυλόφουρνο και καλοκαίρια ποτισμένα με τον χυμό των ώριμων φρούτων», όπου παιδιά τρέχουν ξυπόλητα φωνάζοντας, τα τζιτζίκια τραγουδούν ασταμάτητα. Ο γάμος της «βασιζόταν στην αγάπη, στον σεβασμό, στις μικρές χαρές που κάνουν τη διαφορά. Σε όλα εκείνα που δεν χρειάζονται πολλά για να ανθίσουν». Και στη συνέχεια, πραγματοποιεί τα όνειρά της, παντρεύεται, έρχεται η Άννα στη ζωή τους. Τι αναμνήσεις έχει λοιπόν η Άννα από το σπιτικό της, ποια είναι η δική της ζωή, τι θέλει, τι κατάφερε; Έκανε οικογένεια αλλά «όσο κι αν η ζωή της άλλαζε, όσο κι αν η ίδια δημιουργούσε κάτι καινούργιο, δεν ήθελε να κόψει το νήμα που τη συνέδεε με μια γυναίκα που της έμαθε τα πάντα».

Από κεφάλαιο σε κεφάλαιο παρακολουθούμε τις εναλλαγές της Μαργαρίτας, το άγχος της, την απώλεια της μνήμης της μα και τις μικρές χαρές που της δίνουν φως όταν αναβιώνει στιγμές από το πρόσφατο ή το μακρινό παρελθόν της, όταν αναγνωρίζει την κόρη της, όταν μαγειρεύει. Η Μαργαρίτα έχει «μια μυρωδιά που κουβαλούσε αγάπη, θυσία και μια αίσθηση ασφάλειας που κανείς άλλος δεν μπορούσε να προσφέρει» (σελ. 271). Η Άννα έχει να παλέψει με: «Ένα αόρατο ρήγμα, μια ρωγμή που μπορεί να ξεκίνησε πριν καιρό, μικρή, σχεδόν ανεπαίσθητη, αλλά τώρα άνοιγε ολοένα και περισσότερο, καταπίνοντας τις σταθερές, τις βεβαιότητες, όλα όσα πίστευε δεδομένα…από εδώ και πέρα, τίποτα δεν θα ήταν το ίδιο». Και προσπαθεί να κρατηθεί όρθια και δυνατή όταν η μητέρα της δεν την αναγνωρίζει: «…εκείνη η ματιά που άλλοτε ήταν γεμάτη ζεστασιά και στοργή, θα ήταν τώρα κενή, ξένη, απρόσιτη» (σελ. 13). Και όλα αυτά: «Δεν ήταν μια στιγμιαία αφηρημάδα. Δεν ήταν ένα απλό μπέρδεμα… Ήταν κάτι πολύ πιο μεγάλο. Κάτι που ξετυλιγόταν σιγά σιγά, χωρίς έλεος, μπροστά της».

Η Άννα πάει τη μητέρα της στον γιατρό περιμένοντας τη διάγνωση για το αναπόφευκτο αλλά η μητέρα της «Ήταν λες και είχαν πάει μια όμορφη απογευματινή βόλτα, λες και δεν στεκόταν στο κατώφλι μιας πραγματικότητας που θα άλλαζε τη ζωή τους». Η Άννα νιώθει πως δεν είναι έτοιμη για το βάρος που θα σηκώσει και παρακολουθούμε σταδιακά τον αγώνα της να σταθεί στα δικά της πόδια για να βοηθήσει τη μητέρα της. Η καθημερινότητα αλλάζει, η φωνή της μαμάς που κάποτε ήταν σταθερή και δυνατή τώρα έγινε απαλή, εύθραυστη και σαρωτική, Η Άννα παλεύει με μικρές εκπλήξεις και προτάσεις για να νιώσει πως η ζωή της είχε ακόμα ρίζες, πως τίποτα δεν είχε χαθεί εντελώς. Στο πλάι της σστέκεται ο άντρας της, ο Ορέστης, που την κρατά στην αγκαλιά του χωρίς να μιλάει «Γιατί μερικές φορές η σιωπή είναι το μόνο που μπορεί να αντέξει η καρδιά». Την αγαπάει: «Τα χέρια του την τύλιξαν, τη ζέσταναν, της έδωσαν την αίσθηση ότι για λίγο δεν χρειαζόταν να είναι δυνατή» (σελ. 180). Ο Ορέστης ευγνωμονεί την πεθερά του που τον είχε αγκαλιάσει με μεγάλη αγάπη και στάθηκε δίπλα τους στους μικροκαβγάδες: «…-τα σπίτια δεν κρατιούνται μόνα τους. Θέλουν φροντίδα, δουλειά, αγάπη. Κι όσο η καρδιά σας χτυπάει μαζί, πάντα θα έχετε λόγο να τα ξαναφτιάχνετε» (σελ. 117).

Με το πέρασμα του χρόνου όμως οι ισορροπίες στο ζευγάρι αλλάζουν: «Η φθορά δεν ξεκινούσε από αδιαφορία αλλά από κόπωση…Ποιος φροντίζει εκείνον που φροντίζει τους άλλους;» (σελ. 247). Η Άννα αφοσιώνεται όλο και περισσότερο στη φροντίδα της μητέρας της, η στάση της και η συμπεριφορά της δημιουργούν εντάσεις στην οικογένειά της, είναι απότομη, στρεσάρεται, αφήνει τα πάντα στη μέση. Τα πράγματα γίνονται χειρότερα όταν ξεσπάει η πανδημία του Covid-19 που φέρνει τους ήρωες του μυθιστορήματος αντιμέτωπους με νέες ευθύνες. Επιπλέον, έχουμε μια μεγάλη αποκάλυψη που ανατρέπει οριστικά τις ισορροπίες και δίνει την ευκαιρία στον συγγραφέα να υμνήσει τη μητρότητα μέσα και από άλλες πλευρές, δημιουργώντας έτσι μια πολυπρισματική ιστορία, με ολοκληρωμένους χαρακτήρες και καλογραμμένη πλοκή. Γραφή κοφτή, ρεαλιστική, με διακριτικές παρομοιώσεις και μεταφορές που ελαφραίνουν το κείμενο («Δυο γυναίκες πλεγμένες σαν τα φύλλα της πίτας, λεπτές, τρυφερές, κι από μέσα γεμάτες ζωή», σελ. 88), φωτίζει με μια διεισδυτική ματιά την ψυχοσύνθεση του ανθρώπου που πάσχει και του ανθρώπου που είναι πλάι του. Σκληρές και δύσκολες στιγμές που ο συγγραφέας δεν τις «μαλακώνει», δεν τις «στρογγυλεύει» για να δείξει το μέγεθος της δύσκολης αυτής περιπέτειας και ταυτόχρονα να εντείνει την ανάγκη της αγάπης και της υποστήριξης προς τον πάσχοντα.

Στο κείμενο παρεμβάλλονται και αποσπάσματα από το ημερολόγιο της Μαργαρίτας: «Γράφω όλα αυτά γιατί φοβάμαι. Φοβάμαι πως μια μέρα θα τα ξεχάσω. Ή μάλλον, φοβάμαι πως δεν θα θυμάμαι ότι ξέχασα. Και θέλω να μείνει κάτι που να λέει πως υπήρξα» (σελ. 38). Εικόνες και αναμνήσεις από τη ζωή της που θέλει να κρατήσει για πάντα, τα σχέδια που έκανε για να φύγει από τη σκληρή ζωή του χωριού και να επιβιώσει με αξιοπρέπεια στην Αθήνα, να σπουδάσει, να ξεφύγει από τη σκληρή δουλειά και την κλειστή κοινωνία. Δε μεγαλοπιάνεται, απλώς θέλει κάτι καλύτερο για το εαυτό της, να τιμήσει τους γονείς της. Η δουλειά της ως δασκάλα στον Πειραιά, ούσα ανύπαντρη γυναίκα στην Αθήνα της δεκαετίας του 1970, το βαρύ μυστικό της, η κόρη της που ήταν όλη της η ζωή, αυτά και πολλά άλλα συμπληρώνουν τις πρωθύστερες αφηγήσεις που αναφέρθηκαν πιο πάνω και δεν επαναλαμβάνουν ήδη γραμμένα πράγματα. Απλώς, το πιο προσωπικό ύφος ενός ημερολογίου δίνει αμεσότητα και άφατη τρυφερότητα, μιας και η Μαργαρίτα διαβλέπει το τέλος της ασθένειας και θέλει να προλάβει: «Και αν δεν μιλήσω… να ξέρεις. Ότι σ’ αγαπώ. Ακόμα κι αν δεν θυμάμαι πια γιατί» (σελ. 294).

Πώς είναι η νέα καθημερινότητα, ποια είναι τα σημάδια, πώς είναι η ζωή σε ένα κέντρο φροντίδας, τι συμβαίνει όταν ο ασθενής αρχίζει να μην αναγνωρίζει τον φροντιστή του και τον διώχνει ή του επιτίθεται, πώς και γιατί ξεσπάει σε παραλήρημα, τι συμβαίνει στο τελευταίο στάδιο με τη διαύγεια; Αυτά και άλλα ερωτήματα απαντώνται στο μυθιστόρημα του Μιχάλη Δούκα, ο οποίος καταγράφει τα πάντα χωρίς να κουράζει τον αναγνώστη ούτε να γεμίζει τις σελίδες με περιττολογίες ή να καθυστερεί τις εξελίξεις. Μπορεί σε κάποια σημεία να δάκρυσα, το κείμενο όμως εν όλω διακατέχεται από δύναμη και αισιοδοξία: «Δεν είναι μόνο το ότι δεν σε θυμήθηκαν. Είναι ότι, σε μια στιγμή, έφυγε από το πρόσωπό τους όλη η ιστορία τους…δεν χάνονται όλα μέσα στη λήθη. Η αγάπη, η τρυφερότητα, η δική σου παρουσία δίπλα τους περνούν πια από άλλες διαδρομές. Ίσως δεν σε θυμούνται με το όνομά σου, μα νιώθουν τη ζεστασιά σου, αναγνωρίζουν την ασφάλεια που τους προσφέρεις… Η καρδιά θυμάται, ακόμα κι όταν το μυαλό ξεχνά». Άλλωστε, όπως λένε και τα παιδιά της Άννας: «Η γιαγιά σ’ αγαπάει. Κι ας μπερδεύεται καμιά φορά» (σελ. 151). Το πιο δύσκολο σημείο είναι όταν εσύ θυμάσαι τα πάντα αλλά εκείνος δε θυμάται τίποτα. Και τότε: «Το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να κρατάς σφιχτά το χέρι που ξεγλιστρά, να αγαπάς ακόμα κι όταν δεν σε θυμούνται, να ψιθυρίζεις «είμαι εδώ», ακόμα κι όταν δεν ξέρουν ποιος είσαι. Γιατί αυτή η αρρώστια παίρνει τα πάντα αλλά δεν μπορεί να πάρει την αγάπη» (σελ. 16).

Ενδιάμεσα στα κεφάλαια και σε ειδικό πλαίσιο δίνονται κάποιες παρατηρήσεις και κάποιες συμβουλές που ίσως βοηθήσουν τους ανθρώπους που φροντίζουν ασθενή με Αλτσχάιμερ. Τα πρόσωπα του οικογενειακού περιβάλλοντος, οι ξένοι και οι γείτονες, ακόμη και οι επαγγελματίες φροντιστές αν καταφύγει κανείς σε αυτούς, όλα καταγράφονται και σημειώνονται με παραστατικότητα. Έτσι δημιουργείται ένα πολυπρισματικό βιβλίο που καλύπτει την περιπέτεια της ασθένειας από κάθε πλευρά, τονίζοντας ότι κανείς δεν είναι μόνος σε αυτό το δύσκολο ταξίδι καθημερινού αποχαιρετισμού: «Κάθε μέρα είναι μια νέα πρόκληση. Να θυμάσαι για δύο, να προσέχεις για δύο, να ζεις για δύο… Να γίνεσαι η άγκυρα που τους κρατά στον κόσμο που ξεθωριάζει μέσα τους» (σελ. 53). Ας μη γελιόμαστε: «Δεν υπάρχει επιστροφή. Μόνο η προσπάθεια. Η προσπάθεια να κρατήσεις όσα μπορείς, όσα μπορείς…Να αγαπήσεις, ακόμα κι όταν δεν σε θυμούνται…Και πάνω απ’ όλα, να μάθεις να λες αντίο, λίγο λίγο, κάθε μέρα» (σελ. 54). Δεν υπάρχει θεραπεία: «-Μπορούμε να επιβραδύνουμε την εξέλιξη, να διαχειριστούμε τα συμπτώματα, να προσφέρουμε μια ήσυχη καθημερινότητα, να προετοιμαστούμε..» (σελ. 25). «Αλλά η ζωή δεν είναι μόνο απώλειες… Είναι και στιγμές που γεμίζουν την ψυχή σου» (σελ. 71). Οπότε: «Αφήστε τους να ζήσουν τις μνήμες τους…Γιατί μπορεί αύριο να μη θυμούνται ούτε το όνομά σας αλλά σήμερα σας το είπαν με όλη τους την καρδιά» (σελ. 74). Επίσης: «…βιώνουν τις εποχές και τις γιορτές όχι με βάση το ημερολόγιο αλλά με βάση στιγμιαία συναισθήματα, θραύσματα μνήμης, εικόνες που αναδύονται ξαφνικά και χάνονται πριν προλάβουν να αφήσουν το αποτύπωμά τους. Για εκείνους, ο χρόνος είναι σαν ρεύμα νερού, ποτέ σταθερό, ποτέ ομοιόμορφο» (σελ. 176).

«Το Αλτσχάιμερ δεν είναι απλώς μια ασθένεια. Είναι μια σταδιακή αποξένωση, ένα μακρύ αντίο που κρατάει χρόνια. Είναι η απώλεια του εαυτού μέσα σε μια θάλασσα από σκιές. Όμως, ακόμα και μέσα στο σκοτάδι, υπάρχει φως». Τα «Χαμένα κομμάτια» είναι ένα μυθιστόρημα για όσους παλεύουν με την ασθένεια και για όσους βρίσκονται δίπλα σε αυτούς τους ανθρώπους, για την αγάπη που επιμένει, για τη δύναμη της ανθρώπινης καρδιάς, για τους δεσμούς που δε χάνονται ποτέ ακόμα κι όταν φαίνεται να ξεθωριάζουν. Είναι μια μάχη που δίνεται κάθε μέρα, «σιωπηλά, πίσω από κλειστές πόρτες, σε δωμάτια νοσοκομείων, σε σπίτια γεμάτα αναμνήσεις και σκιές». «Δεν χρειάζονται προτροπές, εξηγήσεις ή νοσταλγικές συζητήσεις. Αρκεί κάτι μικρό, κάτι φαινομενικά ασήμαντο, όπως η μυρωδιά από ένα κουλουράκι βανίλιας…Και τότε ξαφνικά ο χρόνος κάνει ένα βήμα πίσω…Και ύστερα, όπως ήρθε, έτσι και φεύγει., Αλλά για εκείνα τα λίγα δευτερόλεπτα, όλα μοιάζουν όπως ήταν κάποτε. Και αυτό, κάποιες φορές, είναι αρκετό» (σελ. 68). Ταυτόχρονα όμως το βιβλίο είναι κι ένας ύμνος στη μητρότητα, στις μητέρες που απέκτησαν παιδιά δικά τους ή όχι, στη μητρότητα ως δύναμη που κινεί τον κόσμο, στις μάνες που έκαναν λάθη από αγάπη και σε όσες στάθηκαν δίπλα στα παιδιά τους. Ένας οδηγός αγάπης που με συγκίνησε και με γέμισε δύναμη και αισιοδοξία.

The post «Χαμένα κομμάτια», του Μιχαήλ Γ. Δούκα, εκδ. Κύφαντα appeared first on Πανος Τουρλης.

Βιβλίο Παράλληλες τροχιές
Συγγραφέας Κωνσταντίνος Ιωακειμίδης
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων
Εκδότης Κάπα Εκδοτική
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Κωνσταντίνος Ιωακειμίδης δημιούργησε έξι χαρακτήρες που με όλους ταυτίστηκα και συγκινήθηκα. Είτε σ’ ένα ταξίδι με το τρένο είτε στις πλούσιες συνοικίες των βορείων προαστίων είτε στα χαμόσπιτα έξω από την Πάτρα είτε και κάπου αλλού υπάρχουν άντρες και γυναίκες που γεννιούνται σε περιβάλλοντα που δεν επέλεξαν, πλήττονται από ασθένειες που δε θέλησαν (ποιος ποτέ θέλησε μιαν ασθένεια στη ζωή του άλλωστε; ), ερωτεύονται, απομονώνονται, ζουν τις δικές τους δυσκολίες ο καθένας. Με υποδειγματικό τρόπο μπλέκονται προσωπικά βιώματα του δημιουργού με την αχαλίνωτη φαντασία του και παρουσιάζονται με τον καλύτερο συγγραφικά ως τώρα τρόπο, μιας και η πένα του Κωνσταντίνου σε κάποια εξ αυτών δείχνει πόσο πολύ έχει βελτιωθεί συν τω χρόνω. Όσο κι αν σε κάποια συναντάμε το οικείο χιούμορ του ή τον γνωστό ρομαντισμό του, υπάρχουν και καινοφανείς τεχνοτροπίες που δείχνουν πόσο πολύ έχει ασχοληθεί με τη γραφή.

Στο «Ταξίδι στο όνειρο», ένας διάσημος πλέον συγγραφέας ζει στον Πειραιά και συναντά μια φορά την εβδομάδα τους φίλους του στην Κηφισιά. Μεγάλωσε γράφοντας ιστορίες και τώρα, μόνος και μοναχικός, κατάφερε να δημοσιεύσει τα έργα του. Γράφει ακόμη μυθιστορήματα, διηγήματα, ό,τι τον εμπνέει και ό,τι αναπολεί από τη ζωή του. «…από τόσο δα μικρός ήξερα τι ήθελα να κάνω. Να καταγράφω στο χαρτί τις μικρές μου ιστορίες και να τις μοιράζω στους ανθρώπους να τις διαβάζουν» (σελ. 16). Αυτήν τη φορά το καθιερωμένο ραντεβού με την παρέα του είναι παραμονή Πρωτοχρονιάς και προς έκπληξή του διαπιστώνει πως μια κοπέλα στο βαγόνι διαβάζει δικό του έργο. Η Ελπίδα είναι στριφνή και κοφτή αρχικά, γλυκιά και λιγότερο απόμακρη στη συνέχεια. Ο Μάνος παραδέχεται στον εαυτό του: «Ξεκίνησα από τον Πειραιά απλώς ερωτευμένος με την ομορφιά της και κόντευα να την αγαπήσω» (σελ. 26). Πράγματι, πόσο γλυκιά είναι η στιγμή που αφήνεται η κοπέλα να κοιμηθεί στον ώμο του και τον παρακαλά να της πει μια ιστορία, «Ευχάριστη, σαν αυτή που θα έγραφες για μας». Όσο γνωρίζονται, τόσο την ερωτεύεται ο Μάνος, εκείνη όμως τι νιώθει γι’ αυτόν; Γιατί το κορίτσι πρέπει να τελειώσει το βιβλίο του ως τα μεσάνυχτα που θ’ αλλάξει ο χρόνος;

Από σελίδα σε σελίδα, ο άντρας που υποστηρίζει πως: «Σε όλη μου τη ζωή αποζητούσα την επιβεβαίωση… Ίσως να μην την άξιζα τελικά  αφού δεν είχα το θάρρος να τη διεκδικήσω» (σελ. 40) μεταμορφώνεται, αλλάζει ενώ σταδιακά ανακαλύπτουμε το τραυματικό του παρελθόν, με τον κακοποιητικό πατέρα που τον πίεσε να δουλέψει μαζί του παρατώντας το σχολείο, που έδερνε τη μητέρα του, που οι σχέσεις τους καταστράφηκαν οριστικά εκείνη τη μοιραία στιγμή ενώ δάκρυσα με την έντονη συναισθηματικά σκηνή στον σταθμό του Ταύρου. Θύμησες που διακόπτουν την ευτυχία του με την Ελπίδα όσο ταξιδεύουμε προς Κηφισιά, διακόπτοντας μια τρυφερή ρομαντική ιστορία, με κάποιες όμως σκοτεινές στιγμές, όπως ακριβώς είναι η ζωή: «συγχρόνως τόσο θλιβερή και όμορη». Το τέλος ήταν γροθιά στο στομάχι: «Η φαντασία μου εξαντλήθηκε», μια διττή φράση, που έδειξε το τέλος της φαντασίας του αφηγητή αλλά και το όριο των ψυχολογικών του αντοχών. Βούρκωσα…

Στο «Σ’ αγαπώ που δε μου είπα», ο Φίλιππος βιώνει μια ζωή δύσκολη και σκληρή, με τη μητέρα του να παλεύει σκληρά με τον καρκίνο και τον πατέρα του να πάσχει από αλτσχάιμερ. Από τα πιο σκληρά και απαισιόδοξα κείμενα της συλλογής, όσο κι αν λάμπει κάτι φωτεινό στο φινάλε του κειμένου. Πεσιμιστικές και αποθαρρυντικές οι σκέψεις και οι περιγραφές του αφηγητή, άκρως ρεαλιστικός ο τρόπος που βρίσκει καταφύγιο σε τραγούδια και στην απομόνωση για να τα βγάλει πέρα, διάχυτη σκοτεινιά και ταυτόχρονα εντυπωσιακή καταγραφή του ψυχοσυναισθηματικού φορτίου που κουβαλάει κάποιος με διπολική διαταραχή. Ο συγγραφέας όμως παρασύρθηκε από τη θέλησή του να γράψει καταλεπτώς τα όσα συμβαίνουν γύρω και μέσα σε έναν τέτοιο άνθρωπο, με αποτέλεσμα να έχουμε ένα καλογραμμένο αλλά εκτενές κείμενο για το αλτσχάιμερ και τη διαταραχή, ασθένειες για τις οποίες μαθαίνουμε πολλά και εξαιτίας των οποίων καταγράφονται άφθονα στιγμιότυπα. Ένα χρονικό για τα φάρμακα που παίρνει για να διώχνει τις φωνές και τις φοβίες και για να έχει ήρεμο ύπνο χωρίς εφιάλτες, για το πώς λειτουργεί ο δικός του εγκέφαλος εν αντιθέσει με των άλλων, για τους κανόνες που δεν πρέπει να παραβλέπει επ’ ουδενί, μα πάνω απ’ όλα για την απελευθέρωση ότι μπορεί να μιλήσει για την ασθένειά του πλέον χωρίς να τον αποκαλούν «τρελό» και να τον αποφεύγουν είναι όσα αφορούν το πρώτο σκέλος της ιστορίας. Τι είναι η διπολική διαταραχή ή μανιοκατάθλιψη, ποιοι γιατροί πρέπει πάντα να βρίσκονται δίπλα στον ασθενή, πότε και πώς εμφανίζεται, ποιο το στίγμα και τα στερεότυπα που τη συνοδεύουν, πώς συνδέεται με τη δημιουργικότητα και την ιδιοφυία;

«Κι εμένα με αγαπώ αλλά πάντα ξεχνάω να μου το πω. Λάθος!… Γιατί αν δεν αγαπάμε τον εαυτό μας εμείς, κανένας άλλος δε θα μας αγαπήσει» (σελ. 66), τονίζει ο αφηγητής, που βιώνει ταυτόχρονα μια εξίσου σκληρή κατάσταση με τον πατέρα του, με τις κρίσεις του ανθρώπου αυτού, τις αστοχίες του, την αδυναμία του να αντιληφθεί τα βασικά, να θυμάται, να αναγνωρίζει: «Δεν καταλαβαίνει τι κάνει. Δεν καταλαβαίνει γιατί βάζει τις φωνές με το παραμικρό… Γιατί με πονάει τόσο που δε με αναγνωρίζει;… …ήταν πάντα δίπλα μου, να μου κρατάει το χέρι, να με ενθαρρύνει. Τώρα μου τράβαγε το παντελόνι να με διώξει γιατί “ήμουνα ένας ξένος”» (σελ. 71). Ο αφηγητής παραθέτει και γι’ αυτήν την ασθένεια τα αίτια, τις συνέπειες, την καθημερινότητα, τα προβλήματα, τις παρενέργειες, τα φάρμακα που παίρνει ο ασθενής για να τον κοιμίζουν και όχι για να τον θεραπεύουν αφού η νόσος είναι ανίατη, τις φωνές των συγγενών του «λες και με το μάλωμα θα καταλάβαινε τον κίνδυνο που διατρέξαμε»! Μια απολογία ζωής, ένα ξεσκαρτάρισμα «φίλων», λάθη, αβλεψίες, αδυναμίες, όλα χαρίζονται στον αναγνώστη με ειλικρίνεια, αμεσότητα και αντικειμενικότητα, αν και με έκταση μεγαλύτερη απ’ όσο χρειαζόταν.

Το «Δεν είμαι εγώ η Σταχτοπούτα» είναι ένα ξεκαρδιστικό, ανάλαφρο κείμενο που βρίσκεται λες σκόπιμα ανάμεσα στα άλλα κείμενα της συλλογής ακριβώς για να ελαφρύνει το κλίμα με τις ατάκες και το χιούμορ του. Είναι μια ιστορία που κινείται ανάμεσα στο φανταστικό και στον ρεαλισμό, με ηρωίδα μια κοπέλα που έζησε στη σκιά της πατρικής απουσίας και πάλεψε να επιβιώσει. Η Μαρία-Λουίζα ή Σταχτοπούτα λοιπόν είναι υπομονετική, υποτακτική, ήρεμη, κόρη παντρεμένου που τον είδε ελάχιστες φορές και μεγάλωσε μόνο με τη μάνα της, την Πηνελόπη, στα Εξάρχεια, αναρχικιά από τα Lidl, νερόβραστη όπως τη χαρακτήριζαν οι «συναγωνιστές» της. Από την άλλη, στην Πολιτεία, έχουμε την Μπαμπέτ, κούκλα και χωρίς μυαλό, και τη Σαμάνθα Βρανά, πανούκλα, δίδυμες αδελφές που ζουν στον πύργο που κληρονόμησαν και ροκανίζουν τα χρηματικά αποθέματα των γονιών τους χωρίς έλεος και χωρίς να σκέφτονται ότι θα μείνουν απένταρες. Λίγο πιο πέρα, ο εφοπλιστής Πιπερόπουλος, που ξεκίνησε από φτωχές καταβολές, έχει φάει τ’ αυτιά του γιου του, Αλέξανδρου, να σταματήσει να σπαταλάει τα χρήματά τους και να στρωθεί στη δουλειά, να συνεχίσει την εταιρεία τους, και κυρίως να παντρευτεί, αλλιώς θα τον αποκληρώσει. Πώς θα συνδεθούν αυτές οι αλλοπρόσαλλες οικογένειες; Με τον πιο ευφάνταστο τρόπο θα έλεγα, που θα σκορπίσει άφθονα γέλια και αξέχαστες ατάκες. Μια ιστορία που ακολουθεί τη δομή του κλασικού παραμυθιού της Σταχτοπούτας αλλά είναι έξυπνα προσαρμοσμένη στο σήμερα και διανθισμένη με κωμικά στιγμιότυπα.

Οι «Δέκα μαύρες εντολές» είναι ένα αστυνομικό διήγημα, γραμμένο ως μονόλογος στο πλαίσιο μιας δίκης. Πρωταγωνιστεί η Ελίζα Περόν που παραδέχεται πως δολοφόνησε δέκα άντρες, όσες και οι εντολές του Κυρίου, ανθρώπους που στάθηκαν εμπόδιο στη ζωή της είτε εν γνώσει είτε εν αγνοία τους και τους τιμώρησε. Θύμα κακοποίησης από τον πατέρα της, γνώρισε άτομα που τα εμπιστεύτηκε και τα αγάπησε, το καθένα τους όμως την πρόδωσε ή την κακομεταχειρίστηκε, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένα ψυχρό τέρας. Πώς εκτέλεσε τους φόνους, πώς δεν εντοπίστηκε νωρίτερα, γιατί παραδέχτηκε τα εγκλήματά της, πώς θα τιμωρηθεί; Βρήκα έξυπνη την ταύτιση των δολοφονιών και των κακοποιητικών στιγμών που ζούσε η Ελίζα με τη διατύπωση των δέκα εντολών.

Στο σύντομο «Έρωτας είναι» η Μιρέλλα Σάλτη, μια μοναχική γυναίκα, επιστρέφει στο σπίτι της στην Εκάλη μετά από ψώνια στο κέντρο ερωτευμένη με τον ταξιτζή που την έφερε. Η ιστορία που θα ζήσει μαζί του θα την ανεβάσει στα ουράνια αλλά ταυτόχρονα θα τη ρίξει στα τάρταρα, με κίνδυνο να καταστραφεί η καριέρα της ως τηλεπερσόνα. Μια σύντομη, γλυκόπικρη, ανατρεπτική ρομαντική ιστορία. Τέλος, στης «Πατρινιάς ο γιος», έχουμε έναν γοητευτικό άντρα, μοντέλο καριέρας αλλά στις προσωπικές του στιγμές μελαγχολικό, που βάζει τα κλάματα χωρίς λόγο και που η διάθεσή του χαλάει στο άψε σβήσε. Με διαρκή πρωθύστερα ταξιδεύουμε στο παρελθόν του, οπότε και βλέπουμε πώς μεγάλωσε με τη Φωφώκα έξω από την Πάτρα ως κτηνοτρόφος, πώς έγινε μοντέλο και πόσο διαφέντευε τη ζωή του η μάνα του και με τι συνέπειες. Το κείμενο έχει ένα ιδιαίτερο στυλ γραφής, ανακατεύοντας τον σαρκασμό και το χιούμορ με το δράμα, εκεί δηλαδή που πήγα να πάρω στα σοβαρά τις εξελίξεις του σήμερα, έρχεται το χτες σα φαρσοκωμωδία με απανωτές ατάκες και αλλάζει τη διάθεση και το κλίμα. Το τέλος μάλιστα, εκτός του ότι αποτελεί μια καλή κορύφωση της πλοκής, μπλέκει υποδειγματικά την πραγματικότητα με τη φαντασία. Μια ιστορία που δείχνει την αρρωστημένη εξάρτηση μάνας με γιο και τις ανυπολόγιστες ζημιές από κάτι τέτοιο, αν και ο το τέλος ανατρέπει τα πάντα.

«Παράλληλες τροχιές» έξι ανθρώπων που βιώνουν διαφορετικά στιγμιότυπα και ερεθίσματα αποτελούν την καλογραμμένη αυτή συλλογή διηγημάτων που μου χάρισε ποικίλα συναισθήματα και μου έδειξε το εύρος του ταλέντου του Κωνσταντίνου Ιωακειμίδη. Πότε γελώντας και πότε κλαίγοντας βίωσα ερωτικές στιγμές, σκληρές δυσκολίες, ανολοκλήρωτους έρωτες και πολλά άλλα. Έξι κείμενα με ποικίλους τρόπους γραφής και πολλές κεντρικές ιδέες που δημιουργούν προβληματισμό και συγκίνηση.

The post «Παράλληλες τροχιές», του Κωνσταντίνου Ιωακειμίδη, Κάπα Εκδοτική appeared first on Πανος Τουρλης.

Βιβλίο Πριν κρυώσει ο καφές
Τίτλος πρωτοτύπου Coffee ga samenai uchini
Συγγραφέας Toshikazu Kawaguchi 
Μεταφραστής Βάσια Τζανακάρη
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κλειδάριθμος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το μυθιστόρημα του Toshikazu Kawaguchi ήταν μια πραγματική έκπληξη. Ατμοσφαιρικό, υποβλητικό, φαντασιακό και ταυτόχρονα ρεαλιστικό, ανθρώπινο, συγκινητικό, τρυφερό μα και σκληρό, με κέρδισε από την πρώτη στιγμή. Αν και δε μου αρέσουν πολύ τα βιβλία με «υπερφυσικό» περιεχόμενο, αυτό με κέρδισε από την πρώτη στιγμή λόγω της αφηγηματικής του δεινότητας και για την άκρως ανθρωποκεντρική ιδέα του: πώς μπορεί κάποιος να διορθώσει τα λάθη του, να μάθει κάτι που δεν πρόλαβε, να δει κάποιον που δε γνώρισε; Ρεαλιστική γραφή, στακάτοι διάλογοι και μια υποβλητική ατμόσφαιρα ζωντανεύουν πολλές και διαφορετικές αξέχαστες ιστορίες. Ο συγγραφέας περιγράφει πολύ καλά τη μεταφορά στο παρελθόν και μου άρεσε που οι χαρακτήρες θα γυρίσουν στο χτες για να διορθώσουν τα γεγονότα, πάντα όμως θα συμβεί κάτι που θα δώσει στον καθένα τους μια διαφορετική οπτική γωνία, θα ανατρέψει την αρχική εικόνα και θα τους οδηγήσει σε άλλα μονοπάτια. Επίσης, ξετυλίγονται με διαφορετικό τρόπο οι ιστορίες, δεν έχουμε δηλαδή ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο (αφήγηση στο παρόν ή στο σύντομο παρελθόν, εντοπισμός του προβλήματος, επιστροφή στο χτες) αλλά ποικίλα κέντρα βάρους ή διαφορετικές αφορμές για ταξίδι στον χρόνο ενώ ταυτόχρονα ξετυλίγονται οι ζωές και των ιδιοκτητών του καφέ. Όλα αυτά δημιουργούν ένα γοητευτικό αρραγές σύνολο με πολλά κι ενδιαφέροντα πρόσωπα και ποικίλα συναισθήματα.

Η Φουμίκο Κιοκάουα ζει μόνο για τη δουλειά της αλλά έχει κάνει και σχέσεις, απλώς δεν την ενδιέφεραν όσο η εργασία της, ώσπου γνώρισε τον Γκόρο Κατάντα, τον άντρα που ύστερα από τρία χρόνια τη χώρισε χωρίς εξήγηση κι έφυγε για την Αμερική. Η Φουμίκο θέλει να του φωνάξει «μην πας» αλλά την έπιασε ο εγωισμός της. Μαθαίνουμε πώς γνωρίστηκαν, πώς ήταν η καθημερινότητά τους και πώς χτίστηκε η σχέση τους, η οποία έληξε αδικαιολόγητα και μονομερώς στο γνωστό υπόγειο καφέ, έναν χώρο τόσο μικρό που με εννιά πελάτες γέμιζε, με τοίχους σε χρώμα σέπιας, με τρία ρολόγια να δείχνουν διαφορετική ώρα. «Ήταν μέρος για ύποπτες δουλειές», σκέφτηκε η Φουμίκο μόλις μπήκαν. Ένα καφέ που το συνοδεύει η φήμη ότι μπορεί να σε ταξιδέψει στο παρελθόν, κάτι που της γεννά την ελπίδα να γυρίσει σ’ εκείνη τη στιγμή και να προσπαθήσει να εκφράσει όσα πραγματικά νιώθει γι’ αυτόν τον άντρα. Εφόσον όμως δε θ’ αλλάξει το παρόν, έχει νόημα να το κάνει;

Στο καφέ αυτό θα συναντήσουμε καθημερινά και τον Φουσάγκι που του αρέσει να διαβάζει στη δική του γωνία το περιοδικό του. Έχει αλτσχάιμερ και αυτό επηρεάζει τη σχέση του με τη γυναίκα του, τη νοσοκόμα Κοτάκι. Τι της έγραψε ο Φουσάγκι λίγες μέρες αφού άρχισαν τα πρώτα συμπτώματα της νόσου και τι απέγινε το γράμμα; Γιατί θέλει να γυρίσει η Κοτάκι στο παρελθόν και να το διαβάσει; Μια συγκλονιστική ιστορία που με έκανε να δακρύσω με τον αγώνα που δίνει η Κοτάκι όσο οι αναμνήσεις του άντρα της μαζί της χάνονται. Ένας άλλος μόνιμος θαμώνας είναι η Γιάεκο Χιράι, ιδιοκτήτρια σνακ μπαρ, η οποία έχει το φυσικό χάρισμα να λέει οτιδήποτε και να τη γλυτώνει. Της αρέσει να φορά φανταχτερά ρούχα και δε δίνει δεκάρα για τη γνώμη των άλλων. Αποφεύγει επισταμένως την αδελφή της, Κούμι Χιράι, η οποία έρχεται τακτικά στο Τόκιο για να τη βρει και να μιλήσουν. Η Κούμι χωρίς να το θέλει υπήρξε από την αρχή μια δεύτερη μάνα για την αδελφή της και στη συνέχεια φορτώθηκε τις ευθύνες της οικογενειακής επιχείρησης ώστε να είναι αρεστή στους γονείς της. Τι συνέβη λοιπόν και αποζητά τη Γιάεκο, η οποία έχει κόψει οριστικά και αμετάκλητα τους οικογενειακούς δεσμούς; Γιατί πρέπει τελικά η Γιάεκο να γυρίσει στο παρελθόν;

Τέλος, η Κέι Τοκίτα, από τη φύση της ανέμελος άνθρωπος, πάντα ευχάριστη, ποτέ επιφυλακτική, άνετη ακόμα και με τους δύσκολους πελάτες, έχει πρόβλημα με την καρδιά της. Έρχεται όμως η στιγμή που μένει έγκυος αλλά υπάρχει κίνδυνος, αν γεννήσει, να μη ζήσουν και οι δύο: «Δεν ξέρω τι να κάνω. Θέλω το παιδί μου να είναι ευτυχισμένο. Πώς γίνεται μια τόσο απλή ευχή να είναι τόσο αδιανόητα τρομακτική»; (σελ. 216). Και ο σύζυγος: «…είχε πει στην Κέι ότι ήταν αντίθετος αλλά μέχρι εκεί είχε φτάσει. Δεν μπορούσε να της πει ούτε «μην το κάνεις» ούτε «θέλω να το κάνεις». Δεν μπορούσε να διαλέξει ανάμεσα στην Κέι και το μωρό» (σελ. 213). Η Κέι αποφασίζει λοιπόν να ταξιδέψει στο μέλλον κι αυτό θα την αλλάξει απρόσμενα και βαθύτερα.

«Πριν κρυώσει ο καφές» πρέπει να γυρίσεις στο παρόν, τονίζει η σερβιτόρα Κάζου Τοκίτα, μια γυναίκα που περνάει απαρατήρητη αλλά θέτει τους όρους των επισκεπτών. Τι μπορείς λοιπόν να δεις, να βιώσεις, να ζήσεις, να πεις σε τόσο λίγο χρονικό διάστημα; Ειδικά όταν ο δεύτερος κανόνας είναι εξίσου απαράβατος: «Ακόμη και να γυρίσεις στο παρελθόν, όσο κι αν προσπαθήσεις, το παρόν δεν θα αλλάξει»; Τι θα συμβεί σε περίπτωση που ξεχαστείς; Ποια είναι η μυστηριώδης γυναίκα που κάθεται στην επίμαχη καρέκλα και πώς μπορείς να τη σηκώσεις για να πάρεις τη θέση της; Μικρές ανθρώπινες και καθημερινές ιστορίες δημιουργούν ένα συναρπαστικό μωσαϊκό χαρακτήρων και αφηγήσεων με ποικίλη θεματολογία και συναισθήματα. Άνθρωποι που δίστασαν, που μετάνιωσαν, που δεν ξέρουν πρέπει να προλάβουν πριν κρυώσει ο καφές να γυρίσουν στο χτες και να επιστρέψουν στο σήμερα. Πώς θα επηρεαστούν, τι θα κάνουν, πόσο θα τους ικανοποιήσει μια τέτοια επιλογή; Δεν μπορούμε να αλλάξουμε το παρελθόν αλλά το μέλλον είναι στο χέρι μας. Άλλωστε: «…ό,τι δυσκολίες κι αν αντιμετωπίζουν οι άνθρωποι, πάντα θα έχουν τη δύναμη να τις ξεπεράσουν. Απλώς πρέπει να το λέει η καρδιά τους» (σελ. 247). Δυνατό, ανατρεπτικό και πρωτότυπο μυθιστόρημα που με κράτησε ως το τέλος.

The post «Πριν κρυώσει ο καφές», του Toshikazu Kawaguchi, εκδ. Κλειδάριθμος appeared first on Πανος Τουρλης.

Βιβλίο Αλφαβητάρι με στίχους 
Συγγραφέας Δημήτρης Χασιώτης
Εικονογράφος Τάσος Αναστασίου
Κατηγορία Βιβλία γνώσεων
Εκδότης Susaeta
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το «Αλφαβητάρι με στίχους» του Δημήτρη Χασιώτη απευθύνεται σε παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας και τα βοηθάει να κατανοήσουν και να μάθουν το αλφάβητο και τη γλώσσα. Το παιδί θα αναγνωρίσει, θα ονομάσει, θα γράψει και θα πει τους ήχους των γραμμάτων μέσα από θέματα που συναντάει στην καθημερινότητά του μέσα από μια διαδικασία που θα κάνει την αλφαβήτα παιχνίδι. Κάθε γράμμα συνοδεύεται από μια εικόνα, ένα ομοιοκατάληκτο ποίημα γεμάτο χιούμορ και φαντασία και με διαφορετικό ύφος και περιεχόμενο το καθένα, ερωτήσεις κατανόησης, ασκήσεις μέσω των οποίων τα παιδιά αναγνωρίζουν και βρίσκουν το γράμμα μέσα στις λέξεις, πώς γράφεται το γράμμα και διάφορα θέματα προς συζήτηση που αναπτύσσουν ένας λαγός και μια χελώνα (συμπεριφορά, συναισθήματα, περιβάλλον, διατροφή κ. π. ά.). Μόλις τελειώσουν τα γράμματα της αλφαβήτου ξεκινάνε οι συνδυασμοί των γραμμάτων, διπλά σύμφωνα και φωνήεντα κλπ.

Δράκοι, βατράχια, αρκουδάκια, γατούλες, ψάρια, νυφίτσες και άλλα ζώα αποτελούν κυρίως τους ήρωες των ποιημάτων και οι περιπέτειές τους ποικίλουν. Από την άλλη, ο λαγός και η χελώνα είναι δύο πολύ καλοί φίλοι και οι μικρές ιστορίες τους δίνουν έμπνευση για συζήτηση και προκαλούν γέλιο και σκέψη. Απλοί διάλογοι, σύντομες αλλά πυκνογραμμένες προτάσεις και ωραία ελληνικά χαρίζουν αξέχαστες στιγμές στα παιδιά. Η εικονογράφηση του Τάσου Αναστασίου συμπληρώνει και ενισχύει το κείμενο και χρησιμοποιεί λιτές γραμμές και απλές εικόνες ώστε να μην αποσπά την προσοχή των παιδιών από την εκμάθηση.

Βιβλίο Θυμάμαι
Τίτλος πρωτοτύπου I remember
Συγγραφέας Jeanne Willis
Εικονογράφος Raquel Catalina
Μεταφραστής Ράνια Μπουμπουρή
Κατηγορία Παραμύθι
Εκδότης Susaeta

Η γιαγιά Κάθριν υποδέχεται κάθε μέρα ένα αγοράκι με γαλάζιο παλτό και παίζουν μαζί, μόνο που δε θυμάται τι της είναι αυτό το παιδί. Ο μικρός Τζορτζ από την άλλη επισκέπτεται τη γιαγιά του με λαχτάρα και δε βαρυγκωμά όποτε χρειάζεται να την ντύσει ή να τη βγάλει βόλτα. Η Jeanne Willis ζωντανεύει μικρά καθημερινά περιστατικά που βιώνουν γιαγιά και εγγονός με τέτοιο τρόπο που τα δάκρυα έρχονται αβίαστα. Πόσο γλυκά και μαλακά θυμίζει το παιδί στην Κάθριν ποιος είναι, με πόσο απλό τρόπο τη βοηθά να νιώσει ασφάλεια κοντά του και με πόση αφοπλιστική παιδική «αφέλεια» νικάει τους φόβους της! «-Σε κέρασα μπισκότα; Δε θυμάμαι πού τα έχω βάλει! -Θυμάμαι εγώ, έχω ταλέντο στο να βρίσκω μπισκότα». Όταν η γιαγιά δεν καταφέρνει να κουμπώσει το παλτό της, ο Τζορτζ με χαρά τής δείχνει πώς έμαθε να το κάνει μόνος του ώστε να νιώσει περήφανη γι’ αυτόν. Και τι τρυφερή ατάκα: «-Δεν μπορώ να θυμηθώ τι έκανα πριν πέντε λεπτά. -Μάλλον επειδή θα έκανες κάτι βαρετό»! Κι όταν η γιαγιά κλαίει από τη στενοχώρια της που δε θυμάται το όνομα του εγγονού της, ο Τζορτζ της θυμίζει πόσο τον αγαπάει, κάτι που έχει μεγαλύτερη αξία για κείνον!

Μέσα λοιπόν από πολλά μικρά τέτοια στιγμιότυπα τα παιδιά κατανοούν τι σημαίνει να έχει κάποιος αλτσχάιμερ και πώς μπορούν να τον φροντίσουν με τον δικό τους τρόπο. Η εικονογράφηση της Raquel Catalina είναι εξαίρετη από κάθε άποψη. Είτε με μικρά καρέ που θυμίζουν κόμικς είτε με ολοσέλιδες εικόνες ζωντανεύει την ιστορία με παραστατικότητα και ρεαλισμό. Ο σκεπτικός Τζορτζ της σελίδας τίτλου εξαφανίζεται όταν μπαίνει στο σπίτι της γιαγιάς και οι στιγμές που περνάνε μαζί είναι σα να ζωντανεύουν φωτογραφίες από το οικογενειακό άλμπουμ όσων είχαμε την τύχη να ζήσουμε με γιαγιάδες. Αν δεν κλάψατε με το κείμενο, οι δύο τελευταίες σελίδες θα το κάνουν.

The post «Αλφαβητάρι με στίχους», του Δημήτρη Χασιώτη & «Θυμάμαι», της Jeanne Willis, εκδ. Susaeta appeared first on Πανος Τουρλης.

Βιβλίο Το μέλλον [δεν] μπορεί να περιμένει 
Συγγραφέας Δώρος Αντωνιάδης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Δώρος Αντωνιάδης μέσα σε μόλις 200 σελίδες καταφέρνει να στήσει ένα ελκυστικό, καλογραμμένο, κινηματογραφικά δοσμένο αστυνομικό μυθιστόρημα γεμάτο υπόπτους, ενόχους και αθώους και να ξεδιπλώσει μια ιστορία της οποίας κάθε πλευρά παρακολουθούμε απ’ όλες τις μεριές. Κάθε κεφάλαιο μας δίνει και μια νέα διάσταση των γεγονότων, ρίχνει περισσότερο μυστήριο στις ταυτότητες των χαρακτήρων και στον ρόλο τους μες στο κείμενο και μας πηγαινοφέρνει από το παρελθόν στο σήμερα. Υπόκοσμος, ρωσική μαφία, καζίνο και τζόγος, αστυνομικοί που παίζουν σε διπλό ταμπλό, μια ομάδα ανθρώπων που επέζησαν από πυροβολισμό και συναντιούνται τακτικά για να το συζητήσουν, μια εξαφανισμένη σύζυγος, ένα νοσοκομείο με παράνομα πειράματα και πολλά άλλα συγκροτούν ένα γρήγορο και ανατρεπτικό μυθιστόρημα με χαρακτήρες που γνωρίσαμε στο προηγούμενο βιβλίο «ΚεχριBARΙ». Αυτό όμως το κατάλαβα αφού είχα τελειώσει το βιβλίο και διάβασα τις περιλήψεις των προηγούμενων οπότε ξαφνιάστηκα, γιατί το μυθιστόρημα στέκεται και αυτοτελώς για όποιον δε διάβασε κανέναν άλλον τίτλο της σειράς.

Ο Αντρέι αφήνει τη Ρωσία για να εγκατασταθεί σε κλινική πολυτελείας στη Λευκωσία που μάχεται αποκλειστικά το αλτσχάιμερ, αν και με παράνομες και μη εγκεκριμένες θεραπείες. Άνθρωπος της νύχτας, καλά δικτυωμένος στον υπόκοσμο, περιμένει με αγωνία να παραλάβει ένα πακέτο αλλά το ατύχημα με το λεωφορείο του ανατρέπει τα σχέδια. Ο Μίλτος, που αναλαμβάνει τη μεταφορά για λογαριασμό του Αντρέι, εξαφανίζεται μετά το τροχαίο. Επιβιβάστηκε στο λεωφορείο; Εξαφανίστηκε στον τόπο του ατυχήματος ή νωρίτερα; Έτσι ο Αντρέι ρίχνει στο κατόπι του τη Χοντρή και τον Λιγνό, ντετέκτιβ της Αστυνομίας, που δουλεύουν για λογαριασμό του. Τι πραγματικά συνέβη τη νύχτα του ατυχήματος και πώς θα καταφέρουν να βρουν τον εξαφανισμένο Μίλτο; Επιπλέον, ο Λιγνός έχει μπλέξει με τον τζόγο και σχεδιάζει να αποκτήσει εκείνος το πολύτιμο πακέτο ώστε να διαπραγματευτεί με τον Αντρέι, κάτι που βρίσκει αντίθετη τη Χοντρή. Τι θα συμβεί λοιπόν παρακάτω; Ταυτόχρονα, ο Αθανασίου, νέος προϊστάμενος στο Τμήμα Εγκλημάτων Κατά Ζωής, αναστατώνεται από το ατύχημα στην Κύπρο κι αναρωτιέται αν γνωρίζει το θύμα ενώ ο Πέτρος Ελευθεριάδης, που παρέδωσε αυτήν τη θέση και βγήκε στη σύνταξη, αναζητά την εξαφανισμένη γυναίκα του, Ελπίδα, η οποία όχι απλά χάθηκε αλλά υπάρχουν σοβαρές υπόνοιες πως είναι μπλεγμένη με πληρωμένους εκτελεστές! Ένα λάθος κι ένα ατύχημα την ξαναβγάζουν στην επιφάνεια, αναπτερώνοντας τις ελπίδες του Ελευθεριάδη και μπλέκοντάς τον με την υπόθεση. Σε αυτό το μπερδεμένο κουβάρι παρεμβάλλονται τα κεφάλαια του χτες, όπου ένας άντρας ξυπνάει από το κώμα σε νοσοκομείο της Αθήνας, έχει μια σφαίρα στο κεφάλι και δεν μπορεί να μιλήσει, οπότε ξεκινάει να καταγράφει ό,τι θυμάται για να βοηθήσει την αστυνομία. Σύντομα όμως αποφασίζει να πάρει την κατάσταση στα χέρια του για να εκδικηθεί για τον θάνατο της οικογένειάς του. «Μόνο εγώ ήξερα πώς να ολοκληρώσω τη δουλειά» (σελ. 22). Στην απόφασή του να φύγει από το νοσοκομείο συμβάλει μια απόπειρα δολοφονίας εναντίον του. Τι έχει συμβεί στο παρελθόν του; Πώς σκοτώθηκε η οικογένειά του; Γιατί αναζητά εκδίκηση; Γιατί τον παρενοχλεί ο Ελευθεριάδης; Ποιος είναι ο μυστηριώδης Βίκτωρας που γνώρισε σε μια ομάδα επιζώντων από πυροβολισμούς; Ποιος είναι ο ρόλος της καμέο εμφάνισης του Κρις Πάπας από τον «Δύτη» του Μίνωα Ευσταθιάδη;

Η γραφή είναι στακάτη και γρήγορη με ελάχιστα καλολογικά στοιχεία που όμως δίνουν μια ιδιαίτερη ταυτότητα στο βιβλίο, όπως για παράδειγμα τη νύχτα του ατυχήματος: Λευκωσία, εννιά το βράδυ: «Η φύση παραδίδεται στη νωθρότητα της υγρής νύχτας» (σελ. 12). Ή αργότερα που μπαίνει κάποιος σ’ ένα πάρκινγκ και «Σειρές από νυσταγμένα αυτοκίνητα την κοιτάζουν σιωπηλά» (σελ. 116). Επίσης, έχουμε παράλληλη αρίθμηση κεφαλαίων, με αύξουσα σειρά σε αυτά που αφορούν το σήμερα, με αντίστροφη σε αυτά που αφορούν το παρελθόν. Η πλοκή κλιμακώνεται, οι ήρωες του βιβλίου ξεδιπλώνουν σταδιακά τα μυστικά τους και το ατύχημα αποκτάει διαστάσεις θρίλερ, αφού στήνεται σταδιακά ένα καλοπαιγμένο παιχνίδι που θα φέρει απανωτές εξελίξεις και ανατροπές στις ζωές όλων. Με συγγραφική μαεστρία οι χαρακτήρες αλλάζουν προτεραιότητες, θέσεις, ρόλους μέσα στην ιστορία και όλο αυτό πάει ως το τέλος όπου πλέον όλα τα κομμάτια έχουν μπει στη θέση τους και η ιστορία μπαίνει σε νέες βάσεις. Προδοσίες και συμμαχίες, μυστικά που βγαίνουν στο φως και αλήθειες που πρέπει να μείνουν κρυμμένες, συμβόλαια θανάτου που εκτελούνται με τρόπο που δεν έχει συμφωνηθεί και πολλά άλλα συγκροτούν ένα βιβλίο του οποίου η πλοκή ρέει σα νεράκι και παίζει με το μυαλό του αναγνώστη. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε πως: «Το σχέδιο για να πετύχει θέλει υπομονή και κάποιες φορές το μέλλον μπορεί να περιμένει»!

The post «Το μέλλον [δεν] μπορεί να περιμένει», του Δώρου Αντωνιάδη, εκδ. Καστανιώτη (Πέτρος Ελευθεριάδης #4) appeared first on Πανος Τουρλης.

Βιβλίο Μήνας του μέλιτος
Τίτλος πρωτοτύπου Honeymoon
Συγγραφείς James Patterson, Howard Rougan
Μεταφραστής Γωγώ Αρβανίτη
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο «Μήνας του μέλιτος» είναι ένα συναρπαστικό θρίλερ που φωτίζει σταδιακά τους πρωταγωνιστές της ιστορίας και τους τοποθετεί στις σωστές θέσεις μόνο όταν ο αναγνώστης έχει φτάσει με την ψυχή στο στόμα περίπου στη μέση. Κινηματογραφική δράση, πάμπολλες ανατροπές, μια γυναίκα-αράχνη, ένας άντρας που την παρακολουθεί στενά ενώ αγωνίζεται να μην υποκύψει στη σαρκική έλξη γιατί μάλλον θα είναι ο επόμενος στόχος της, δυο αθώα παιδιά που περιμένουν τον πατέρα τους, μυστικοί λογαριασμοί ύποπτοι για χρηματοδότηση τρομοκρατικών ενεργειών κλπ. είναι λίγα μόνο από τα συστατικά της ανατρεπτικής αυτής ιστορίας. Επίσης με συγκίνησε πολύ η περίπτωση της μητέρας της Νόρα, που νοσηλεύεται με αλτσχάιμερ στο νοσοκομείο και κρύβει ένα πολύ σημαντικό μυστικό.

Οι αντιρρήσεις μου είναι ελάχιστες: ο λόγος για τον οποίο το FBI έπεσε πάνω στη Νόρα και γι’ αυτό ασχολούνται μαζί της, ειδικά όταν αρχίζουν να την υποψιάζονται για τους φόνους και όχι γι’ αυτό που τη στόχευσαν εξαρχής και το γεγονός ότι ένας ικανός πράκτωρ, παρ’ όλο που είχε στήσει αριστοτεχνικά την παγίδα του, αφέθηκε και χαλάρωσε, με αποτέλεσμα να υπάρξει το σημείο-καμπή στην ιστορία και να πυροδοτηθούν οι εξελίξεις που θα οδηγήσουν στο τέλος της ιστορίας. Τέλος, η διαρκής εναλλαγή από πρώτο σε τρίτο πρόσωπο ενώ πρωτοπρόσωπα μιλάνε και η Νόρα και ο πράκτορας ήταν κάτι αρκετά μπερδεμένο. Κατά τα άλλα, ο γνωστός και αγαπημένος James Patterson που μας χαρίζει το πρώτο μιας σειράς βιβλίων με πρωταγωνιστή τον πράκτορα του FBI Τζων Ο ‘Χάρα.

The post «Μήνας του μέλιτος», των James Patterson και Howard Rougan, εκδ. Bell (John O’ Hara #1) appeared first on Πανος Τουρλης.

Βιβλίο Σαλόνι ομορφιάς
Συγγραφέας Νένα Κοκκινάκη
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πατάκης (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Δεν με τράβηξε. Ευτυχώς που ήταν μικρό και το τελείωσα, αλλιώς θα το άφηνα στη μέση. Μεγάλες προτάσεις; Καμία ανατροπή; Καμία λογοτεχνική αρετή; Δεν ξέρω τι δεν μου άρεσε σε αυτό το βιβλίο. Η Μάνια είναι σε διάσταση με έναν άντρα που αποσύρεται σε χωριό της Λαυρεωτικής και σιγά σιγά βυθίζεται στον κόσμο του Αλτσχάιμερ. Ο γιος της τα φτιάχνει με την καλύτερή της φίλη. Κι η ίδια ζει έναν νέο έρωτα με έναν κατά πολλά χρόνια μικρότερό της. Θα μπορούσε να αναπτυχθεί αλλιώς, θα μπορούσε να γραφτεί αλλιώς; Δεν ξέρω. Ωραίο στόρι αλλά οι ήρωες δεν γίνονται δικοί μας άνθρωποι, ίσως επειδή δεν υπάρχει αίτιο και αιτιατό στην πλοκή; Πολλές οι απορίες μου, πολλές οι απογοητεύσεις μου, δεν μου άρεσε πάντως. Κι ακόμη αναρωτιέμαι τι μου έφταιγε.

The post «Σαλόνι ομορφιάς», της Νένας Κοκκινάκη, εκδ. Πατάκη appeared first on Πανος Τουρλης.