Βιβλίο Όλα τα μάτια πάνω μου
Συγγραφέας Χρήστος Μαρκογιαννάκης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Χρήστος Μαρκογιαννάκης έγραψε άλλο ένα δυνατό whodunit με υπόπτους, ανακρίσεις, ανατροπές και ενδιαφέροντες χαρακτήρες. Με το γνωστό και αγαπημένο ύφος ξεδιπλώνει μια υπόθεση γεμάτη οργή, μίσος και σκληρές εικόνες. Αυτήν τη φορά το κείμενο γίνεται πιο σκοτεινό, ο ένοχος είναι μια ενδιαφέρουσα από επιστημονικής άποψης προσωπικότητα και η αγωνία κλιμακώνεται από σελίδα σε σελίδα μέχρι να εντοπίσουμε την ταυτότητά του. Ο συγγραφέας τονίζει πως ο δολοφόνος αποκαλύπτεται από την αρχή και πολύ σύντομα μαθαίνουμε και το γιατί, δεν αποκαλύπτεται όμως η ταυτότητά του, το ονοματεπώνυμό του, απλώς αρχίζει να τοποθετείται σε συγκεκριμένο πλαίσιο δράσης, να καταγράφει την αιτία που ξεκίνησε το κακό, τον τρόπο σκέψης του, πώς σκοτώνει κλπ. Αυτή η συναρπαστική καταβύθιση στον ψυχισμό του, το παιχνίδι που παίζει με τους αστυνομικούς, η ψυχολογία του εγκλήματος και τα αίτια της εγκληματογένεσης δημιουργούν ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα και ο αναγνώστης έχει πολλά να ανακαλύψει.

Ο Οφθαλμοβγάλτης, όπως τον ονόμασαν τα κανάλια, όταν σκοτώσει αφαιρεί τα μάτια πρόχειρα, βιαστικά (στην αρχή τουλάχιστον) και τα κρεμάει στον λαιμό του. Πώς όμως επιλέγει τους ανθρώπους που θέλει να δολοφονήσει; Τι τους συνδέει; Ποιον ψάχνει; «Όλα αυτά για τα οποία δούλεψα, όλα όσα θέριζα για χρόνια, τα γκρέμισε κάποιος που δεν μπορούσε να διαχειριστεί την απόρριψη». Ποιος του επιτέθηκε και γιατί, τι αποζητούσε; Προπέτης, αλαζόνας, ιταμός πριν την αρχή του τέλους του και τώρα σαν άλλος φοίνικας που αναγεννήθηκε από τις στάχτες του τελεί τα εγκλήματά του χωρίς να μετανιώνει για όσα τον οδήγησαν ως το σημείο μηδέν και φυσικά ούτε για έναν από τους φόνους που διέπραξε. Παράλληλα, ένας άντρας που αποφεύγει να κοιτάζει τους άλλους στα μάτια γιατί διαβάζει τον θάνατο στο βλέμμα τους, παύει να κοινωνικοποιείται, κλείνεται στο σπίτι, παραγγέλνει μέσω ίντερνετ ό,τι χρειάζεται. Κάποτε μιλούσε γι’ αυτή του την ιδιαιτερότητα αλλά τον θεώρησαν τρελό και σταμάτησε, άλλωστε θα άλλαζαν τα μελλούμενα αν ενημέρωνε όσους έβλεπε στα μάτια τους τι θα συμβεί; Το χάρισμά του όμως τον βάζει τελικά σε θανάσιμο κίνδυνο. Ανατριχιαστικές και σκληρές οι εικόνες από τα παιδικά του χρόνια με την κακοποιημένη του μητέρα και τον εγκλεισμό σε παιδοψυχιατρική κλινική. Μόνο του στήριγμα υπήρξε η γιαγιά του, θα καταφέρει όμως να σταθεί στα δικά του πόδια ή η ευαίσθητη ψυχική του ισορροπία θα δυσκολέψει τη ζωή του;

Πρωταγωνιστής στο μυθιστόρημα είναι ο αστυνόμος Χριστόφορος Μάρκου που θεωρεί σπίτι του τη ΓΑΔΑ παρά το διαμέρισμά του στον Λυκαβηττό, όπου φυσικά δεν προσκαλεί κανέναν εκεί. Η περιπέτεια που έζησε στο προηγούμενο βιβλίο «Ο δολοφόνος στις σελίδες» τον ανάγκασε να μετακομίσει ενώ πλέον η φίλη του, η Βέρα, έχει εξαφανιστεί από προσώπου γης, κάνοντάς τον να ανησυχεί. Στο πλάι του, βρίσκουμε την profiler Ρουμπίνη Γαετάνου, με την οποία είχε μια σύντομη σχέση αλλά τη σταμάτησε με τετριμμένες δικαιολογίες, κάτι σαν «είναι αφοσιωμένος στη δουλειά του και είναι αντιδεοντολογικό αυτό που κάνουν». Εκείνη δείχνει επαγγελματίας, μέσα της όμως έχει θυμό για τον εαυτό της που αφέθηκε να παρασυρθεί και δεν είδε τα σημάδια από την αρχή. Τα πράγματα δείχνουν να ηρεμούν μέσα της και στη σχέση της με τον Μάρκου ενώ κάποια άσχημα προσωπικά νέα τη βυθίζουν σε απελπισία. Ως αποτέλεσμα αρχίζει να ψάχνει για τους βιολογικούς της γονείς και σύντομα θα βρεθεί προ τεράστιας εκπλήξεως. Με αφορμή την περιπέτειά της, ο συγγραφέας καταθέτει κάποιες σκέψεις και προβληματισμούς πάνω στην κληρονομικότητα, τα γονίδια κλπ. Σημειώνει μάλιστα πως ο γενετικός κώδικας παίζει ρόλο στη σωματική και ψυχική υγεία, κοντράρεται όμως με την ανατροφή: «Αν το DNA μας είναι το δάχτυλο στη σκανδάλη, οι εμπειρίες του οικογενειακού και κοινωνικού περιβάλλοντος καθώς και οι περιστάσεις κρίνουν αν το δάχτυλο θα την πιέσει τελικά ή όχι» (σελ. 119).

Την τριάδα συμπληρώνει ο αστυνόμος Κωνσταντίνος Μανιάς, του οποίου η σχέση με τον Μάρκου έχει βελτιωθεί. Ξεκίνησαν τη συνεργασία τους με υποψίες και παρεξηγήσεις αλλά πλέον τα πάνε καλά. Δεν τον θεωρεί μισάνθρωπο, κρύο και ακοινώνητο, όπως έλεγαν οι συνάδελφοί του ενώ ταυτόχρονα τον έχει απομυθοποιήσει και από είδωλο και πρότυπο που τον είχε, τον βλέπει πλέον ως άνθρωπο και ως προσωπικότητα, με τα καλά και τα στραβά του, «το είδωλο μετατρεπόταν σε κάτι πιο πολύπλοκο αλλά πιο ανθρώπινο: σε πρότυπο» (σελ. 58). Διαισθάνεται την αμηχανία μεταξύ Μάρκου και Γαετάνου και προσπαθεί να καταλάβει διακριτικά τι συνέβη μεταξύ τους και πώς προχωράνε από δω και πέρα. Οι τρεις τους δημιουργούν ένα ιδιαίτερο συμπαθητικό τρίγωνο, με συνευρέσεις άβολες στην αρχή, ευαίσθητες ισορροπίες αλλά όσο μοιράζονται καλλιεργούν την εμπιστοσύνη ανάμεσά τους. Παρών και ο διευθυντής του Τμήματος Εγκλημάτων Κατά Ζωής, αστυνόμος Μιχάλης Ρώβης, ο οποίος και πάλι βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα λόγω της δυσεπίλυτης υπόθεσης

Η νέα περιπέτεια του αστυνόμου Μάρκου είναι συναρπαστική, ανατρεπτική και γεμάτη αγωνία, με ενδιαφέροντα ψυχογραφήματα και με σωστό χειρισμό της υπόθεσης αλλά και των προσωπικών ιστοριών των αστυνομικών που την επιλύουν. Τα πρωθύστερα που καταγράφουν τα παιδικά και εφηβικά χρόνια του άντρα που διαβάζει το βλέμμα και τη λαμπρή, υπερφίαλη ζωή του δολοφόνου, η καλλιέργεια των σχέσεων μεταξύ του Μάρκου και των συναδέλφων του και η μεγάλη ανατροπή που τινάζει τα πάντα στον αέρα είναι μερικά μόνο από τα θετικά γνωρίσματα ενός μυθιστορήματος που με ξενύχτησε. Υπάρχουν αναφορές στη σκανδιναβική λογοτεχνία που εξακολουθεί ν’ αρέσει στον Μάρκου παρά τα όσα έγιναν στο προηγούμενο μυθιστόρημα («ικανότητα των συγγραφέων τους να παρουσιάζουν ακόμη και τα πιο βίαια γεγονότα με κομψότητα και χωρίς λίτρα αιμοσφαιρίνης») καθώς και στη διλογία «Μάτια» του Sebastian Fitzek αλλά και σε άλλα παραδείγματα όπως στο «Βλέπω τον θάνατό σου», στα «Φιλαράκια», ακόμη και στον Λευτέρη Πανταζή («Θα στα βγάλω τα ματάκια»!). Βρήκα ενδιαφέρουσες τις σκέψεις πάνω στα μάτια και στην όραση, κατάλαβα πόσο πολύτιμη αίσθηση είναι, πόσες ασθένειες ματιών υπάρχουν, πώς μπορεί να βελτιωθεί η όραση ή, από την άλλη, πώς μπορεί να εκφυλιστεί αργά και σταθερά ή να χαθεί ξαφνικά, έμαθα για την οφθαλμοφοβία κ. π. ά. Ανατρίχιασα μάλιστα με τη θεωρία πως τα μάτια λειτουργούν σα φακοί και παγιδεύουν την τελευταία εικόνα, αυτήν του δολοφόνου εξ ου και οι ένοχοι που φοβούνταν κάτι τέτοιο τα έβγαζαν από τα θύματά τους!

Το «Όλα τα μάτια πάνω μου» είναι ένα συναρπαστικό αστυνομικό μυθιστόρημα εντελώς διαφορετικό από τα άλλα της σειράς με ήρωα τον αστυνόμο Μάρκου. Από την αρχή γνωρίζουμε τον τρόπο σκέψης και εκτέλεσης του δολοφόνου και προσπαθούμε να ανακαλύψουμε τι συνέβη και άρχισε να σκοτώνει, τα εγκλήματα περιγράφονται ωμά και ρεαλιστικά ενώ οι προσωπικές εξελίξεις στις ζωές των αστυνομικών είναι εξίσου συναρπαστικές και ενδιαφέρουσες. Το κείμενο βυθίζεται στον ψυχισμό μιας σκληρής, πονεμένης προσωπικότητας που αποζητά εκδίκηση, οι σκηνές είναι κινηματογραφικές, η πλοκή απογειώνεται σταδιακά, τα ψυχογραφήματα είναι σωστά δοσμένα, οι ανατροπές απανωτές. Για άλλη μια φορά όσο πλησίαζα στο τέλος τόσο πιο γρήγορα διάβαζα για να βρω τον δολοφόνο. Το μυθιστόρημα έχει ένα αναπάντεχο cliffhanger ως προς τις ζωές του Μάρκου και των συναδέλφων του, του το συγχωρώ όμως του συγγραφέα γιατί με έμαθε πολλά γύρω από τον ανθρώπινο οφθαλμό, για τις πολλαπλές προσωπικότητες και τη διασχιστική διαταραχή, για τα γονίδια και την κληρονομικότητα. Ο Χρήστος Μαρκογιαννάκης βελτιώνεται αισθητά σε κάθε του βήμα.

Βιβλίο O Άνθρωπος από Καπνό 
Τίτλος πρωτοτύπου The Man Made of Smoke
Συγγραφέας Alex North
Μεταφραστής Κυριάκος Γιαλένιος
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Alex North έγραψε ένα ενδιαφέρον αστυνομικό μυθιστόρημα που συνδέει υποδειγματικά το παρελθόν με το παρόν και μέσα από παραστατική αφήγηση και ρεαλιστικές σκηνές ζωντανεύει μια ιστορία που τέμνει βαθιά την ανθρώπινη ψυχολογία. Με την πρωτοπρόσωπη αφήγηση του Ντάνιελ Γκάρβι, γνωρίζουμε έναν άντρα που έζησε μια άσχημη εμπειρία όταν ήταν μικρότερος. Η μητέρα του «ήταν μια γυναίκα που πάντα ανυπομονούσε να βρεθεί κάπου αλλού, ακόμα κι όταν είχε μόλις φτάσει». Ως προς τον γιο της, «σαν να μην ήξερε πώς να με χειριστεί, σαν να είχε δημιουργηθεί γύρω της μια οικογένεια εκ παραδρομής». Σύντομα, η μητέρα του θα τους εγκαταλείψει και σταδιακά η σχέση με τον αστυνομικό πατέρα του, Τζον, θα διαλυθεί. Πριν συμβεί αυτό, έρχεται σ’ επαφή με τον «άνθρωπο από καπνό», μια αδιόρατη σκιά και φιγούρα που άφησε πίσω του μια φωτογραφία. Είναι ένας άντρας που όλοι υποψιάζονται για μια σειρά φόνων παιδιών κι ο Ντάνιελ νιώθει άσχημα γι’ αυτό που είδε. Μια μέρα, ο Τζον εξαφανίζεται και ο Νταν αναγκάζεται να γυρίσει πίσω στο νησί του. Εκεί επέτρεψε επιτέλους «σε μια πόρτα μέσα μου να ανοίξει. Μια χαραμάδα μόνο. Αλλά έφτανε για να ξεχυθούν όλα όσα ένιωθα και κρατούσα τόσο προσεκτικά υπό έλεγχο».

Μαζί με το σασπένς για το τι απέγιναν τα θύματα του «Ανθρώπου από καπνό», με την ένταση να ανεβαίνει χάρη σε μια νέα σειρά δολοφονιών με ενδιαφέρον μοτίβο, έχουμε και μια προσεγμένη εμβάθυνση γύρω από τις ανθρώπινες σχέσεις, τις ενδοοικογενειακές και όχι μόνο. Ο συγγραφέας καταγράφει τη διάλυση της οικογένειας του Νταν με καίριες παρατηρήσεις ενώ ταυτόχρονα μας δείχνει μια κοινωνία όπου κανένας δε νοιάζεται τι συμβαίνει δίπλα του, αν κινδυνεύει μια ζωή, αν χρειάζεται κάποιος μια βοήθεια. Μου άρεσε επίσης ο τρόπος που προσπάθησε ο Τζον πριν εξαφανιστεί να λύσει την υπόθεση με το παράδοξο μοτίβο και πώς μπλέχτηκε σε αυτήν ο γιος του, με τη βοήθεια της παιδικής του φίλης, Σάρα. Οι πατεράδες τους ήταν φίλοι πριν ο μπαμπάς της Σάρα φύγει για κάπου καλύτερα. Τα δυο παιδιά είχαν κοινά ενδιαφέροντα, περνούσαν ατέλειωτες ώρες παιχνιδιού και εξερευνήσεων, ώσπου στα δώδεκά του ο Ντάνιελ άρχισε να νιώθει άβολα μαζί της, λες και το διασκεδαστικό τους παιχνίδι ξεκίνησε να αποκτά καινούργιους κανόνες. Τώρα η Σάρα έχει μια περίπλοκη σχέση με τον νέο αστυνόμο του νησιού κι αυτό δυσκολεύει τα πράγματα.

Ο Νταν είναι πλέον εγκληματολόγος ψυχίατρος που αναλύει τα κίνητρα των πιο σκοτεινών δολοφόνων. Υπάρχουν φορές που οι λεπτομέρειες που του εξομολογούνται τον κάνουν να θέλει να βάλει τα κλάματα, τον ακολουθούν ως το σπίτι του, τις κουβαλάει τα βράδια μαζί του. «Ωστόσο, όσο φρικιαστικά κι αν ήταν τα εγκλήματά τους, παρέμεναν ανθρώπινα όντα». Η εξαφάνιση του πατέρα του που υποδεικνύει αυτοκτονία τον αναγκάζει να επιστρέψει σ’ ένα σπίτι που αναδιαμορφώθηκε μετά την εγκατάλειψη της μητέρας. Ο Ντάνιελ ασυνείδητα αρχίζει ν’ ακολουθεί κι εκείνος τα ίχνη του πατέρα του και να μπλέκεται στην υπόθεση ενώ ταυτόχρονα προσπαθεί να καταλάβει γιατί αυτοκτόνησε. Τα συναισθήματα του γιου δίνονται απτά και ανάγλυφα: «Εκτός από το πένθος, ένιωθα υπεύθυνος γι’ αυτό: ένοχος που δεν είχα κάνει αρκετά για να τον βοηθήσω, ντροπιασμένος και πληγωμένος που ο ίδιος δεν είχε απευθυνθεί σ’ εμένα» (σελ. 208). Ο Τζων «ήταν ένας παρορμητικός και απογοητευμένοες άνθρωπος, επιρρεπής σε ξεσπάσματα και βίαιες αντιδράσεις: ένας άνθρωπος που αγωνιζόταν να ελέγξει τα συναισθήματά του». Τίποτα όμως δε δείχνει πως θέλησε να κόψει το νήμα της ζωής του.

Ο Νταν και η Σάρα ξανασυναντιούνται και προσπαθούν να ανακαλύψουν τι συνέβη όσο ζούσαν χώρια. Η Σάρα αποκαλύπτει στον φίλο της πως ο πατέρας του είχε βρει μια νεκρή γυναίκα στο δάσος πριν εξαφανιστεί. Ποιος την έκαψε και πού; Πώς και γιατί μετέφερε το πτώμα της μέσα στο δάσος αλλά σε κάπως εμφανές σημείο αντί για κάποιο από τα άλλα δυσπρόσιτα σημεία του νησιού; Ποια ήταν αυτή η γυναίκα και γιατί δολοφονήθηκε; Γιατί εξαφανίζονται οι άνθρωποι με τους οποίους συνομιλούσε ο Τζον κατά τη διάρκεια των ανεπίσημων ερευνών του; Τι απέγιναν; Ο «άνθρωπος από καπνό»: «Δεν είναι ο τύπος του ανθρώπου που τον βλέπουν οι άλλοι». Εξαναγκάζει κάποιον να παρακολουθήσει τη δολοφονία κάποιου άλλου κι αν μιλήσει στην αστυνομία τον σκοτώνει, κάνοντας κάποιον άλλον να δει αυτήν την τιμωρία κ. ο. κ. Ποιους στοχοποιεί; Ο φρικτός τους θάνατος δείχνει πως ο δολοφόνος τούς μισεί, ότι τους αξίζει να τιμωρηθούν. Γιατί αυτή η δοκιμασία και γιατί η επιλογή; «Είναι ο οποιοσδήποτε και ταυτόχρονα ο κανένας. Είναι όποιος επιθυμεί να είναι. Είναι ο πόνος και το τραύμα που μεταφέρονται από σώμα σε σώμα» (σελ. 240).

Παράλληλα με όλα αυτά επιστρέφουμε στη συγκινητική αρχικά και φριχτή στη συνέχεια ιστορία του Τζέιμς πίσω στο 1998. Το παιδί, πάντα αγκαλιά με το λούτρινο λιονταράκι του, τον Μπάρναμπι, μεγαλώνει μόνο με τη μητέρα του, μιας και ο πατέρας του τους εγκατέλειψε: «Είναι περισσότερο σαν μια απουσία. Πιο πολύ μοιάζει μ’ ένα κενό που θα αισθανόταν ανακούφιση αν γέμιζε» (σελ. 80). Η μητέρα του έχει καταφύγει στα χάπια για να επιβιώσει και τα πάντα αλλάζουν εκείνη την ημέρα που πάνε στην ακροθαλασσιά για κάμπινγκ. Κάθε σελίδα της ιστορίας του είναι ανατριχιαστική και γεμάτη πόνο και φόβο. Η μεταμόρφωσή του είναι τρομακτική, ρεαλιστική, πειστική.

«Ο άνθρωπος από καπνό» είναι μια συναρπαστική, πολυεπίπεδη ιστορία γεμάτη εμβριθή ψυχογραφήματα, ενδιαφέρουσες ιστορίες, άψογη πλοκή και ανατροπές. Ένα μυθιστόρημα-κραυγή αγωνίας για την αδιαφορία αφού: «…ο κόσμος θα μπορούσε να είναι ένα καλύτερο μέρος αν οι άνθρωποι έκριναν λιγότερο και κατανοούσαν και νοιάζονταν λίγο περισσότερο» (σελ. 309). Η λύση δεν είναι η τιμωρία γιατί: «Διαμορφωνόμαστε από το παρελθόν μας, δεν καθοριζόμαστε από αυτό» (σελ. 26-27). Να όμως που κάποιος διαστρεβλώνει τα γεγονότα στο μυαλό του και μετατρέπεται σε κατά συρροή δολοφόνο. Θα αποκαλυφθεί η ταυτότητά του; Θα εξηγηθούν τα κίνητρά του; Θα εντοπιστούν τα θύματά του; Μια αξέχαστη περιπέτεια!

Βιβλίο Κρυφτό
Τίτλος πρωτοτύπου Hide and seek
Συγγραφέας Chris Carter
Μεταφραστής Αντώνης Γιαννούλης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Chris Carter έγραψε ένα μυθιστόρημα που με κόλλησε στον τοίχο, μιας και ξεκινάει με μια πλοκή επίπεδη, στρωτή, σχεδόν μονοδιάστατη, μέχρι ν’ αρχίσει να την ξεφλουδίζει και να γκρεμίζει τις οπτικές γωνίες με τις οποίες την έστησε. Μέχρι τη μέση περίπου είναι ένα συναρπαστικό road trip, μιας και η Σαμ Στούαρτ, ή μάλλον η Μέρι Σμιθ, όπως μετονομάστηκε με νόμιμο και δικαιολογημένο τρόπο (πάνω απ’ όλα η ασφάλειά της), ταξιδεύει από πόλη σε πόλη για διαφορετικούς λόγους και με διαφορετικό σχέδιο. Ο πρώην πλέον άντρας της έχει κλειστεί στη φυλακή και οι απειλές του ότι θα τη βρει όπου κι αν κρυφτεί, μιας και ξέρει τα πάντα για κείνη και θα την κυνηγήσει με κάθε τρόπο, φαντάζουν κούφιες. Μασαχουσέτη, Τενεσί, Αλαμπάμα, Καλιφόρνια τη γεμίζουν με ενθουσιασμό και θαυμασμό, της συστήνουν νέο κόσμο, πάντα όμως κάτι θα συμβεί που θα την αναγκάσει να το βάλει στα πόδια. Το Νάσβιλ του Τενεσί, η χώρα της κάντρι και των ευκαιριών για νέους τραγουδιστές αυτής της μουσικής, είναι γεμάτο μπαρ, συναυλίες, νυχτερινή ζωή. Η Μέρι ξεδίνει, ξεχνιέται, φλερτάρει, κάποια στιγμή όμως διαπιστώνει πως κάποιος την ακολουθεί. Σύμπτωση ή όντως κάποιος τη βρήκε; Και για λογαριασμό τίνος την αναζητά;

Το Λος Άντζελες είναι μια κίνηση-ματ, πιστεύει, για τους διώκτες της, οπότε κρύβεται στο μέρος απ’ όπου θα ξεκινήσουν όλα. Γνωρίζει έναν γοητευτικό άντρα που θα της αλλάξει για πάντα τη ζωή και ζουν έντονες ερωτικές και όχι μόνο στιγμές. Και πάνω που αναρωτιόμουν τι το συναρπαστικό μπορεί να συμβεί σε μια κατά τα φαινόμενα ρομαντική ιστορία, έρχεται η πρώτη ανατροπή που με αφήνει με ανοιχτό στόμα. Κι από κει θα οδηγηθούμε σ’ ένα ντόμινο εξελίξεων, όπου κανείς δεν είναι αυτό που δείχνει, τίποτα δεν είναι αυτό που φαίνεται και η Μέρι παγιδεύεται σ’ ένα σκληρό παιχνίδι εκδίκησης, έρωτα, ανταγωνισμού και απαιτήσεων.

Το «Κρυφτό» είναι μια κατ’ επίφασιν ρομαντική και ταξιδιωτική ιστορία που σύντομα μετατρέπεται σε θρίλερ με υψηλές ταχύτητες και καταλήγει σ’ ένα πανέξυπνο αστυνομικό μυθιστόρημα. Από το τι άραγε συμβαίνει στο τι στο καλό συμβαίνει κι από το τι στ’ αλήθεια συμβαίνει ως το τι πραγματικά έγινε τώρα το ταξίδι είναι μεγάλο αλλά συναρπαστικό, γρήγορο, αναπάντεχο και θέλει μεγάλη προσοχή σε κάθε λεπτομέρεια. Ένα βιβλίο που με κέρδισε με την έξυπνη πλοκή, με τις ευρηματικές ανατροπές και με το αξέχαστο τέλος. Ένα μυθιστόρημα που εξαιτίας του θ’ αργήσω (μάλλον) να ξαναπιάσω αστυνομικό βιβλίο. Μια γυναίκα με νέα ταυτότητα, ένα κακοποιητικό παρελθόν από το οποίο τρέχει να ξεφύγει και ένας ιστός που πλέκεται γύρω της χωρίς να τον καταλαβαίνει δημιουργούν μια δελεαστική αναγνωστική παγίδα που θα ξενυχτήσει κάθε ανυποψίαστο. Ένα ταξίδι σε μεγάλες πόλεις των Ηνωμένων Πολιτειών, οι οποίες ζωντανεύουν άκρως ρεαλιστικά και προσεγμένα, μια ιστορία που αλλιώς ξεκινάει κι αλλιώς καταλήγει και μια επιζήμια καταγραφή των συνεπειών της κακοποίησης στον ψυχισμό και στον τρόπο σκέψης των θυμάτων. Κανείς δεν πρέπει να επαναπαυθεί γιατί: «…το κακό δε φοράει πάντα μια άσχημη μάσκα… Η καλύτερη μεταμφίεσή του είναι να κρύβεται σε κοινή θέα» (σελ. 355).

Βιβλίο Όμορφη ασχήμια 
Τίτλος πρωτοτύπου Beautiful ugly
Συγγραφέας Alice Feeney
Μεταφραστής Νέλλα Γιατράκου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Alice Feeney έγραψε ένα συναρπαστικό, ανατρεπτικό μυθιστόρημα με πλοκή που κλιμακώνεται από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Η ψυχολογική και σωματική κατάρρευση του συγγραφέα δείχνει να βελτιώνεται στο Άμπερλι της Σκωτίας, μια σειρά όμως από μυστηριώδη και ανεξήγητα γεγονότα θα του δείξουν πως έκανε ένα μεγάλο λάθος. Ένα χρόνο μετά την εξαφάνιση της Άμπι, ο Γκρέιντι δεν μπορεί να συνέλθει, δεν τρώει, δεν κοιμάται, δε γράφει. Ακόμη δεν έχει βρεθεί η γυναίκα του και κανείς δεν ξέρει τι απέγινε. Η αστυνομία σταμάτησε τις έρευνες αλλά πρέπει να περάσουν επτά χρόνια για να θεωρηθεί νεκρή. Αυτό έχει παγιδέψει τον Γκρέιντι «σε μια θλιβερή και μοναχική αβεβαιότητα ανάμεσα στην απεγνωσμένη επιθυμία να μάθω την αλήθεια και στον τρόμο για το ποια θα μπορούσε να είναι αυτή» (σελ. 26). Πούλησε ό,τι είχε και δεν είχε και μένει σ’ ένα ξενοδοχείο στο Λονδίνο, επιβιώνοντας από τα δικαιώματα των βιβλίων του, ανήμπορος να κάνει οτιδήποτε άλλο εκτός από το να σκέφτεται εμμονικά τι συνέβη εκείνη τη νύχτα. Ο Γκρέιντι είναι ένας άντρας αφοσιωμένος στη συγγραφή, σε βαθμό που να αρνείται προσκλήσεις και εκδηλώσεις ώστε να αφοσιωθεί στους φανταστικούς του χαρακτήρες, χάνοντας τον πραγματικό του κόσμο. Επιπλέον δε χρειάζεται κανέναν άλλον αφού έχει στο πλάι του την Άμπι, μόνο που μαζί μ’ εκείνη χάθηκαν όλα.

Η ατζέντισσά του, Κίτι Γκόλντμαν, που τον είχε ως τον μεγαλύτερό της πελάτη, που τον στήριξε στα πρώτα του βήματα, δίνοντάς του ευκαιρίες, τώρα του δίνει χρήματα για να μείνει στο νησί Άμπερλι της Σκωτίας για τρεις μήνες, σε μια απομονωμένη καλύβα, μακριά από πολυσύχναστα μέρη, χωρίς φασαρία και περισπασμούς. «Από την επιτυχία δε μαθαίνεις ποτέ τίποτα αλλά η αποτυχία μπορεί να σου διδάξει τα πάντα για έναν άνθρωπο. Πιστεύω σε σένα», του λέει. Άλλωστε: «Η δουλειά του ατζέντη είναι περίεργη και πολύ πιο περίπλοκη απ’ ό,τι φαντάζονται οι περισσότεροι. Απαιτεί από ένα άτομο να αναλαμβάνει πολλούς ρόλους: πρώτος αναγνώστης, εκδότης, μάνατζερ, ψυχολόγος, αναπληρωματικός γονιός, αφεντικό και φίλος» (σελ. 27). Ταυτόχρονα, μέσα από την πρωτοπρόσωπη γραφή της Άμπι, μαθαίνουμε τι της συνέβη μια βδομάδα πριν την εξαφάνισή της και ποιο άτομο επισκέπτεται συχνά. Ποια είναι η δική της άποψη για τον Γκρέιντι; Πώς πάει πραγματικά ο γάμος τους; «Δεν είμαστε οι ίδιοι άνθρωποι που ήμασταν όταν γνωριστήκαμε» (σελ. 72). Εκείνος πίνει νερό στ’ όνομά της, την αγαπάει βαθιά, του λείπει, εκείνη όμως δίνει μιαν άλλη εκδοχή: «Αρχίσαμε να ξεφτίζουμε και δεν ήξερα πώς να μας φτιάξω ή αν ήθελα καν να το προσπαθήσω… Ένιωθα σαν να είχαμε χάσει και οι δύο την εκδοχή του εαυτού μας που ήξερε πώς να είμαστε ευτυχισμένοι. Ήμασταν ακόμα μαζί αλλά δεν είχα νιώσει ποτέ τόσο μόνη» (σελ. 155). Από τη μεριά του ο Γκρέιντι καταγράφει έναν σχετικά ευτυχισμένο γάμο με τα πάνω και τα κάτω του αλλά δε σταματάει να τονίζει την αγάπη και τον έρωτά του για την Άμπι. «Η γυναίκα μου δεν ήταν τέλεια αλλά ήταν τέλεια για μένα» (σελ. 160). Πού βρίσκεται λοιπόν η αλήθεια; Τι συνέβη στην Άμπι τη νύχτα της εξαφάνισης; Τι κρύβει ο Γκρέιντι;

Η Alice Feeney ζωντανεύει με μαεστρία, λιτά καλολογικά στοιχεία και άφθονες περιγραφές ένα απομονωμένο νησί, μικρό σε έκταση, με 25 μόνιμους κατοίκους και λίγα ενδιαφέροντα τοπόσημα, που συνοδεύονται από τοπικούς θρύλους και μύθους. Μια εκκλησία, μια παμπ, ένα κατάστημα τροφίμων-ταχυδρομείο αρκούν για τα βασικά. Χωρίς τηλέφωνο και διαδίκτυο, χωρίς χώρους πολιτισμού, κινηματογράφο, Αν και: «Αυτός ο βαθμός αποκλεισμού από την κοινωνία και τον πολιτισμό δεν μπορεί να μην έχει κάποιον αντίκτυπο» (σελ. 94). Στο σπίτι όπου θα μείνει όμως, ο Γκρέιντι ανακαλύπτει κάτι απρόσμενο ενώ ταυτόχρονα νιώθει πως βλέπει παντού τη γυναίκα του με το χαρακτηριστικό κόκκινο παλτό της. «Νιώθω σαν να γυρίζω σπίτι. Πράγμα που είναι παράλογο. Διότι δεν έχω ξανάρθει ποτέ εδώ». (σελ. 59). Από κεφάλαιο σε κεφάλαιο κι από σελίδα σε σελίδα αρχίζουν κάποια ανησυχητικά σημάδια: μυστηριώδεις θόρυβοι, υπερβολική φιλικότητα από τους νησιώτες, σχετική απομόνωση από το πλοίο της γραμμής και πολλά άλλα, με αποτέλεσμα ο συγγραφέας να βρεθεί παγιδευμένος σ’ έναν ιστό ψεμάτων, μυστικών και κινδύνων. Βρίσκεται η Άμπι πραγματικά στο νησί; Τι σχέση έχει αυτό το μέρος με το παρελθόν του Γκρέιντι; Τι κρύβεται πίσω από τις κλειστές πόρτες των ελάχιστων σπιτιών;

Η «Όμορφη ασχήμια» είναι μια ιστορία γεμάτη εκπλήξεις, βαθιά κρυμμένα μυστικά και σφιχτοδεμένη πλοκή. Αισθάνθηκα ανάγλυφη την απομόνωση σε αυτό το μέρος, φοβήθηκα, γέμισα αγωνία για το τι θα συμβεί παρακάτω και πώς θα εξηγηθούν όσα η Alice Feeney αφήνει να σκορπίσουν κατά την εξιστόρηση. Μια ιστορία για την αλήθεια και τις διαφορετικές πλευρές της, για τους ανθρώπους και τα λανθασμένα στερεότυπα: «Οι γυναίκες πιστεύουν ότι οι άντρες τους θα αλλάξουν αλλά δεν αλλάζουν. Οι άντρες πιστεύουν ότι οι γυναίκες τους δε θα αλλάξουν αλλά αλλάζουν» (σελ. 156). Βρήκα αξιοπρόσεκτες τις αντιθέσεις στους τίτλους των κεφαλαίων και όχι μόνο: ανοδική πτώση, όμορφη ασχήμια, απασχολημένος άπραγος, ωραία χάλια κ. π. ά. που προσθέτουν κατά πολύ στο μυστήριο του κειμένου. Τι ρόλο παίζει πραγματικά το νησί στη ζωή των κατοίκων του; Ποιοι το βρήκαν ως καταφύγιο, ποιοι ως ερημητήριο, ποιοι ως καινούργια αρχή; Από τι κρύβονται, τι άφησαν πίσω τους, γιατί δεν ξανάφυγαν; Γιατί δεν υπάρχουν παιδιά στο νησί; Τι θα συμβεί στον Γκρέιντι αν κάνει αυτό που σκέφτηκε; Θα καταφέρει να γράψει ξανά ένα πραγματικά καλό βιβλίο; Ένα μυθιστόρημα που στην κυριολεξία με ξενύχτησε.

Βιβλίο Σιωπή
Τίτλος πρωτοτύπου The silent man
Συγγραφέας David Fennell
Μεταφραστής Νίκος Ιβραηνίας
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το τρίτο μυθιστόρημα της σειράς με ηρωίδα την Γκρέις Άρτσερ είναι εξίσου πλούσιο σε πλοκή και ανατροπές ενώ οι λογαριασμοί με το παρελθόν κλείνουν σταδιακά με ευφάνταστο και κλιμακούμενο τρόπο. Οι πολλές περιγραφές δρόμων, τόπων, σπιτιών κλπ. έχουν μετριαστεί, αφήνοντας έτσι τον αναγνώστη να απολαύσει μια περιπέτεια γεμάτη κινδύνους και σκοτεινά μυστικά. Μου άρεσε πολύ ο τρόπος επίλυσης της υπόθεσης και πώς εναλλάσσεται με την ιστορία του μαθητή Μπριν Χιουζ, κάτι που ενέτεινε την αγωνία μήπως ο πατέρας του παιδιού είναι ο επόμενος στόχος. Μέχρι να το ανακαλύψουμε αυτό, ο συγγραφέας καταγράφει με άφθαστο ρεαλισμό τα σκληρά περιστατικά κακοποίησης που βιώνει ο Μπριν όχι μόνο στο σχολείο από τον νταή Γκάρετ Μπράουν και την παρέα του αλλά και από τον πατέρα του στο σπίτι τους. Η γνωριμία του Μπριν με την ιδιόρρυθμη συνομήλική του Άιρις Ποντ τον βοηθάει να παλέψει με τα άσχημα που βιώνει κι αρχίζει να γεννιέται μια τρυφερότητα ανάμεσά τους. Παράλληλα ξεδιπλώνονται κι άλλες ιστορίες δύσκολων οικογενειακών καταστάσεων, με τον δολοφόνο να τρυπώνει στα σπίτια των επόμενων θυμάτων του και να σκοτώνει, αφήνοντας όμως τα παιδιά ζωντανά.

Η προσωπική ιστορία της επιθεωρήτριας Γκρέις Άρτσερ από την άλλη με γέμισε ένταση, αγωνία και πολλές σκέψεις για τα όρια της ψυχικής αντοχής της. Έχει τραυματιστεί ψυχικά από τη δολοφονία του πατέρα της και από τις δύσκολες στιγμές που πέρασε στην εφηβεία της, όταν είχε πέσει θύμα απαγωγής. Πλέον είναι σε καλύτερη κατάσταση και η σχέση της με τον παππού της, που αναρρώνει από εγκεφαλικό, γίνεται ακόμη πιο σφιχτή. Στο αστυνομικό τμήμα της Τσάριγκ Κρος όμως τα πράγματα εξακολουθούν να είναι δύσκολα για την Άρτσερ, που έχει αναλάβει το πόστο του πρώην ντετέκτιβ Άντι Ρις, του ανθρώπου που εκείνη είχε συλλάβει και στείλει στη φυλακή λίγο καιρό πριν. Ο κύριος αντίπαλός της, επιθεωρητής Ρόντνι Χικς, κολλητός του Άντι Ρις, είναι στο σπίτι με αναρρωτική άδεια λόγω προβλημάτων ψυχικής υγείας. Αισθάνεται να καταρρέει και βιώνει έντονη μοναξιά, παρά την παρουσία της γυναίκας του και των δίδυμων αγοριών τους. Οι ανοιχτοί λογαριασμοί με τον αρχιμαφιόζο Φράνκι Γουάιτ τον αναγκάζουν να υποκύψει σε κάτι που πυροδοτήσει τις εξελίξεις.

Ο αρχιφύλακας Χάρι Κουίν στέκεται στο πλευρό της Άρτσερ με τη δική του προσωπική ιστορία να έχει λιγότερο βάρος σε αυτήν την περιπέτεια ενώ οι συνάδελφοι της Άρτσερ που γνωρίσαμε στα προηγούμενα βιβλία της σειράς είναι και πάλι εδώ: η αρχιεπιθεωρήτρια Κλερ Πίερς, ο αστυφύλακας Ος Πάικ, βοηθός αναλυτή στην ομάδα της Άρτσερ, η γκουρού της τεχνολογίας Κλάρα Κλαρκ, πρώην αναλύτρια της NCA και τώρα μέλος της Μητροπολιτικής Αστυνομίας, και η καινούργια στην παρέα αστυφύλακας Μέλανι Άντερσον, που θέλει να μαθητεύσει δίπλα στους καλύτερους. Αυτή η επίλεκτη ομάδα, εκτός από τον κατά συρροή δολοφόνο, έχει να προστατεύσει την Άρτσερ από τα νύχια του βαρόνου ναρκωτικών Φράνκι «Σνόου» Γουάιτ που θέλει να πάρει εκδίκηση για όσα έγιναν στο προηγούμενο βιβλίο της σειράς κι έτσι ανοίγει μια κατά μέτωπο επίθεση που θα ξεδιπλωθεί ανάμεσα στο καλό και στο κακό.

Η «Σιωπή» του David Fennell αφορά την τραυματισμένη ψυχοσύνθεση ενός κατά συρροή δολοφόνου που σκοτώνει γονείς αλλά όχι τα παιδιά τους και ταυτόχρονα ένα ξεκαθάρισμα λογαριασμών μεταξύ της επιθεωρήτριας Γκρέις Άρτσερ και του αρχιφύλακα Χάρι Κουίν από τη μια και του άρχοντα του υποκόσμου που τους έχει βάλει στο μάτι από την άλλη. Απανωτές ανατροπές, πονεμένες οικογενειακές ιστορίες, άψογη σκιαγράφηση χαρακτήρων που συνεχίζουν να εκπλήσσουν με την πολυπλοκότητά τους και ένα δυνατό τέλος είναι μερικά μόνο από τα θετικά χαρακτηριστικά ενός μυθιστορήματος που με ξενύχτησε.

Βιβλίο Ο τελευταίος όρκος
Τίτλος πρωτοτύπου The final vow
Συγγραφέας M. W. Craven
Μεταφραστής Άντζη Κουνάδη
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Δεκαεπτά νεκροί μέσα σε έξι μήνες αναστατώνουν τη χώρα και προκαλούν συσκέψεις επί συσκέψεων στο 10 της Ντάουνινγκ Στριτ, με εκπροσώπους της αστυνομίας, του υπουργείου Εσωτερικών, του Γραφείου του Πρωθυπουργού και ειδικούς επί θεμάτων εκτάκτων αναγκών. Αυξήθηκε η τηλεργασία, μειώθηκαν οι μετακινήσεις, όσοι βγαίνουν να πάνε στη δουλειά τους δεν ξεμυτάνε από τα γραφεία τους μέχρι να σχολάσουν. Ο κορυφαίος μυστικός πράκτορας της Βρετανίας, Άλαστερ Λοκ, που γνωρίσαμε στο «Τυφλό σημείο» κι οδήγησε στη διάλυση του Τομέα SCAS παρακολουθεί τις εξελίξεις και καταλαβαίνει το λάθος του, οπότε καλεί κοντά του την αρχιεπιθεωρήτρια πλέον Στέφανι Φλιν, που εργάζεται στο Τμήμα Καταπολέμησης Δουλείας, την Τίλι Μπράντσο, που έχει βαρεθεί να δουλεύει για λογαριασμό του, και τον Ουάσινγκτον Πόου που έχει μετατεθεί σε θέσεις-νεκροταφεία, δημιουργώντας συνεχώς μπελάδες. Ο Πόου δυσκολεύεται να δεχτεί και δε χάνει στιγμή να κατακεραυνώνει τον Λοκ για την απρονοησία του να διαλύσει μια ομάδα που τώρα την ξανακαλεί. Επιπλέον, μετά από τόσα θύματα, ο σκοπευτής έχει τελειοποιηθεί και θα δυσκολευτούν να τον ανακαλύψουν. Στο πλάι τους θα σταθεί η διοικήτρια Άλις Μάδερς που έχουμε γνωρίσει στο πρώτο βιβλίο της σειράς και ο Μάθιου Τάιλερ, πρώην αστυνομικός, που έφυγε από το σώμα αφότου οργάνωσε την απόδραση από τη φυλακή ενός καλού του φίλου, και τον προσέλαβε ο πατέρας της νύφης που δολοφονήθηκε στο Γκρέτνα Γκριν για να παρακολουθεί από κοντά την έρευνα της ομάδας.

Ο αρχιφύλακας Ουάσινγκτον Πόου μέσα σε όλα αυτά προσπαθεί να προσαρμοστεί και στο νέο, χλιδάτο περιβάλλον της ζωής της μέλλουσας γυναίκας του, λαίδης πλέον Εστέλ Ντόιλ, μιας και κληρονόμησε μια τεράστια περιουσία από τον δολοφονημένο πατέρα της, μαρκήσιο του Νορθάμπερλαντ. Η Ντόιλ είναι μια γυναίκα με περιθωριακή εμφάνιση αλλά άφθαστες γνώσεις εγκληματολογίας και ιατροδικαστικής, με απαξιωτική συμπεριφορά στους αστυνόμους και κοφτερή γλώσσα και προετοιμάζει τον γάμο της με τον Ουάσινγκτον Πόου παρά τις αντιξοότητες της υπόθεσης που εκείνος αναλαμβάνει. Επίσης, οι συνεδρίες με την Κλάρα Λανγκ, ψυχολόγο ειδικευμένη στη θεραπεία ψυχικού τραύματος, σταματούν απότομα κι ο Πόου καλείται να ανακαλύψει το γιατί, χωρίς να έχει ξεπεράσει τις τραγικές συνέπειες από τα όσα έζησε μαζί της στην «Καρέκλα του Ελέους». Εξ αυτού, δεν έχει πού αλλού να στραφεί για ψυχολογική βοήθεια, με την αυτοπεποίθησή του να έχει πέσει χαμηλά και τον εαυτό του να έχει κλειστεί σα στρείδι. Η Λανγκ είναι μια τρομερή προσωπικότητα και η σκιά της παραμένει βαριά σχεδόν σε κάθε σελίδα κι ας εμφανίζεται μόνο προς το τέλος, βοηθώντας σημαντικά στην υπόθεση αλλά… με ένα αντάλλαγμα. Στο πλάι του Πόου είναι η Τίλι Μπράντσο, μια κοπέλα με προβληματικές κοινωνικές δεξιότητες, που έχει μεγαλώσει αποκομμένη από τον κόσμο αλλά με πτυχίο από την Οξφόρδη στα 16 της, που «παίρνει τα πάντα τοις μετρητοίς και πιστεύει όλα όσα της λένε», που έπεφτε θύμα συναδελφικού bullying, αλλά είναι τρομερή στον προγραμματισμό των υπολογιστών και στις τεχνολογίες, μια «κοινωνική χειροβομβίδα με υπέροχη αθωότητα»! Αγαπημένη μου κακή της συνήθεια είναι το γεγονός πως λέει πάντα αυτό που σκέφτεται, χωρίς να έχει συναίσθηση πως έτσι ίσως προσβάλλει ή σοκάρει τον συνομιλητή της (κάποια περιστατικά όμως με έκαναν να γελάσω ηχηρά). Θα μπορούσε να την πει κανείς και αυτιστική, μόνο που πολλές αντιδράσεις της δεν ανήκουν σ’ έναν τέτοιο χαρακτηρισμό.

Αυτοί οι δύο εντελώς αντίθετοι χαρακτήρες έχουν πλέον βρει τα πατήματά τους κι έχουν δέσει πολύ καλά ως συνεργάτες, με αποτέλεσμα αξέχαστες και ξεκαρδιστικές ατάκες αλλά και σκληρή δουλειά. Η συναναστροφή της αθώας κι απονήρευτης Μπράντσο με τον Πόου σταδιακά την έχει αλλάξει εσωτερικά και εξωτερικά, της έχει δώσει περισσότερο θάρρος και αυτοπεποίθηση, αρχίζει πλέον να νιώθει φιλικά απέναντί του και γενικότερα να συνειδητοποιεί πώς είναι να έχεις κάποιον να σε νοιάζεται και να σε βοηθάει. Η κοπέλα μαλακώνει την αψύτητα του Πόου κι εκείνος τη βοηθάει να προσαρμοστεί στον έξω κόσμο, οπότε συμπληρώνουν ο ένας τον άλλον χωρίς τη χιλιοειπωμένη ερωτική αίσθηση της χημείας που έχω δει σε χιλιάδες άλλα αστυνομικά μυθιστορήματα με πρωταγωνιστές άντρα και γυναίκα ντετέκτιβ.

Η υπόθεση ξεκινάει από το τελευταίο προς το παρόν θύμα στο Γκρέτνα Γκριν και μέσα από έρευνες και συζητήσεις μπαίνουμε στον μαγικό και δύσκολο κόσμο των role playing games και στη βιομηχανία των δεξιώσεων γάμων, βαπτίσεων και άλλων επετείων, της προσωποποιημένης δηλαδή υπερβολής και φαιδρότητας, που στο Γκρέτνα Γκριν έχει γίνει πια θεσμός. Ειδικά ως προς το πρώτο θέμα, μου έκανε εντύπωση ο μισογυνισμός που επικρατεί στον χώρο, σε μια εποχή που η κατάσταση ίσως βελτιώνεται αλλά δεν παύουν να υπάρχουν ακόμη άντρες που σκέφτονται ότι οι γυναίκες δεν έχουν θέση, γιατί «ο πόλεμος είναι πεδίο των αντρών». Επίσης, αναφέρεται ο όρος gaslighting που βρίσκει ανατριχιαστική εφαρμογή στις μυστικές επιχειρήσεις! Δηλαδή, ικανοί πράκτορες ανακαλύπτουν το ταλέντο και τα όνειρα, τους φόβους και τα σκοτεινά μυστικά των στόχων τους, και τους εκμεταλλεύονται, οδηγώντας τους ως την απόγνωση. Κάποιος όμως απολαμβάνει να προχωράει ακόμη παραπέρα, να τους φτάνει στην αυτοκτονία! Κι όσο προχωράνε οι έρευνες, τόσο περισσότερα ψήγματα του δολοφόνου ανακαλύπτουμε. Διαπιστώνουμε πως είναι ένας άνθρωπος που θέλει να προκαλέσει χάος και πλήγμα στο κοινωνικό status quo. Φυσικά και έχει μυστικό σχέδιο, βασικό κίνητρο κλπ. αλλά όλα αυτά είναι δευτερεύοντα μπροστά σε ό,τι δημιούργησαν η ευστοχία και ο επαγγελματισμός του.

«Ο τελευταίος όρκος» είναι το έβδομο μυθιστόρημα με ήρωες τον Ουάσινγκτον Πόου και την Τίλι Μπράντσο, με αρκετές αναφορές σε προηγούμενα βιβλία, και πρόκειται για μια μεταβατική περιπέτεια πριν την αλλαγή στις ζωές των δύο ηρώων που θα ανεβάσει την πλοκή σε άλλα επίπεδα. Οι προσωπικές τους ιστορίες εξελίσσονται και ανελίσσονται ενώ ταυτόχρονα η υπόθεση που αναλαμβάνουν είναι γεμάτη ανατροπές και εκπλήξεις. Προσπαθούν να σκιαγραφήσουν τον ένοχο, μπαίνουν σε κόσμους και κάστες που δεν ήξεραν, ερευνούν, συγκρίνουν, ανακρίνουν και τελικά διαπιστώνουν πως μόνο μια πολύ μεγάλη θυσία θα τον ρίξει στα χέρια τους. Θα δεχτούν όμως όλοι να κάνουν κάτι τόσο ριψοκίνδυνο; Και με τι συνέπειες; Ένταση, αγωνία, πλούσια πλοκή, εκπλήξεις και ποικίλα συναισθήματα είναι μερικά μόνο από τα θετικά χαρακτηριστικά ενός ακόμη βιβλίου του M. W. Craven που με ξενύχτησε.

Βιβλίο Block delete
Συγγραφέας Βαγγέλης Γιαννίσης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μεταίχμιο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το νέο αστυνομικό μυθιστόρημα του Βαγγέλη Γιαννίση μας βάζει βαθιά μέσα στον κόσμο των influencers και των followers και καταγράφει ταυτόχρονα από τη μεριά της κοπέλας και από τη μεριά του αστυνομικού που αναλαμβάνει τις έρευνες ενός φόνου τις προσωπικές τους ιστορίες, τις επιδιώξεις τους, τις κινήσεις τους, πώς μπλέκονται οι ζωές τους και πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα από κει και μετά. Είναι ένα πανέξυπνο κείμενο, που από αλλού ξεκινάει και αλλού καταλήγει, παίζοντας ασταμάτητα με το μυαλό του αναγνώστη και σταματώντας σε κρίσιμα σημεία για να προχωρήσει την ιστορία του άλλου χαρακτήρα. Διαρκείς εναλλαγές οπτικών γωνιών, συναρπαστική κεντρική ιδέα, ένα ασταμάτητο παιχνίδι γάτας και ποντικιού που μου θύμισε το «Πιάσε με αν μπορείς» ως προς την εμμονή και τις απανωτές ανατροπές και μια εξιστόρηση που μου κράτησε το ενδιαφέρον ως το λυτρωτικό τέλος.

Η Χριστίνα είναι μια καθημερινή, φυσιολογική κοπέλα που δουλεύει σε κατάστημα ρούχων και προσπαθεί να ξεφύγει από τα λαδερά και την καταπίεση της μάνας της κάνοντας τα πάντα για να αυξήσει τους followers στο insta προφίλ της. Τρώει με βουλιμία και μετά προκαλεί εμετό γεμάτη τύψεις, νιώθε πως ζει μια μίζερη ζωή, με τις ίδιες χιλιοειπωμένες ατάκες της μάνας της και την ίδια γκρίνια. Δεν μπορεί να ξεπεράσει τους 1900 ακόλουθους, ακολουθεί κάθε είδους συμβουλές, παρακολουθεί τις τάσεις και τα trends, επεξεργάζεται τις φωτογραφίες της: «Ήταν απλά μια όμορφη κοπέλα, με ωραίο σώμα, που έβγαζε φωτογραφίες παίρνοντας τις ίδιες πόζες, τις ίδιες εκφράσεις και μούτες με όλες τις υπόλοιπες. Τι την έκανε να ξεχωρίζει; Τίποτα. Αλλά τι έκανε να ξεχωρίζει εκείνες που είχαν πενταψήφιο και εξαψήφιο αριθμό ακολούθων; Πάλι τίποτα. Ίσως ήταν απλώς πιο τυχερές. Ήξερε πως έπρεπε να αλλάξει κάτι» (σελ. 19). Είναι ένα κορίτσι που ζητά απελπισμένα την προσοχή, έχει ανάγκη από επιβεβαίωση, λαχταρά για την αγάπη από τα σχόλια αγνώστων. Στη δουλειά και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προσπαθεί να δίνει τον καλύτερό της εαυτό για να πάει μπροστά αλλά όλοι την αντιμετωπίζουν ως κάτι αναλώσιμο, κάτι που μπορούν να εκμεταλλευτούν και να το μειώσουν, οπότε η Χριστίνα σταδιακά έχει αρχίσει να συσσωρεύει θυμό. Δε θα επιτρέψει αυτό να συνεχιστεί για πολύ.

Όταν κάποιος της στέλνει το ψεύτικο προφίλ που έχει δημιουργηθεί με πάνω από 300 φωτογραφίες της και πολύ περισσότερους ακόλουθους, η Χριστίνα το βάζει σκοπό της ζωής της να ξεσκεπάσει τον ένοχο και ξεκινάει από τον Πάμπο, γιο μεγαλομετόχου στον χώρο της υγείας στην Κύπρο. Θέλοντας πάση θυσία να μπει στον κόσμο του πλούτου, η Χριστίνα είχε ξεκινήσει κάτι μαζί του αλλά σύντομα κατάλαβε πως έμπλεξε με έναν κακομαθημένο, χειριστικό, ρηχό άντρα και τον χώρισε. Μήπως λοιπόν ο Πάμπος κρύβεται πίσω από το προφίλ για να την εκδικηθεί; Έτσι ξεκινάει ένα ιδιαίτερο παιχνίδι, με κάθε βήμα της Χριστίνας να είναι πιο επικίνδυνο από το προηγούμενο. Παράλληλα, γνωρίζουμε τον αστυνόμο Πέτρο Μιχαηλίδη που ξεκινάει τις έρευνες για μια εξαφανισμένη κοπέλα, η οποία σύντομα θα βρεθεί νεκρή. Ο Μιχαηλίδης είναι παντρεμένος κι έχει μικρό παιδί, η απρόβλεπτη δουλειά του όμως τα αφήνει όλα αυτά πίσω, με αποτέλεσμα η γυναίκα του, Κατερίνα, να παραιτείται όλο και περισσότερο από την προσπάθεια να του δείξει πως το παιδί τους τον έχει εξίσου ανάγκη μ’ εκείνη, σε πρακτικό και σε συναισθηματικό επίπεδο. «-Θέλεις να είσαι εδώ; Γιατί νιώθω ότι κάθε βράδυ γυρίζεις με το ζόρι σπίτι. -Θα βοηθούσε αν το σπίτι είχε λιγότερη γκρίνια… -Μπορώ να καταλάβω πότε ένας άνθρωπος θέλει να ασχοληθεί με την οικογένειά του και όντως δεν βρίσκει χρόνο και πότε χρησιμοποιεί ως δικαιολογία την έλλειψη χρόνου, για να μην ασχολείται μαζί της» (σελ. 88). Φυσικά και ο γάμος του ναυαγεί, ταυτόχρονα όμως η εμμονή με τον δολοφόνο αρχίζει να τον αλλάζει και να τον μεταμορφώνει ως προσωπικότητα, γίνεται κάτι διαφορετικό από αυτό που ήταν. Αφοσιώνεται ψυχή τε και σώματι σε κάτι που αποτελεί μια σωτηρία για την ασταθή ψυχική του υγεία, σταδιακά όμως αρχίζει κι αυτός να ξεπερνάει κάποια όρια.

Στο μυθιστόρημα γνωρίζουμε από την αρχή τον δολοφόνο, αφού χρειαστούμε λίγο χρόνο για να συνέλθουμε από την αποκάλυψη, και στη συνέχεια παρακολουθούμε το διαρκές ανθρωποκυνηγητό μεταξύ ενόχου και αστυνομικού. Η ιστορία ξεκινάει από μια Αθήνα «ταπεινή» (Γκύζη και Κυψέλη) αλλά και τουριστική (Ερμού, Μοναστηράκι κλπ.) και στη συνέχεια μας ταξιδεύει στη Θεσσαλονίκη, στον Βόλο, στην Αλεξανδρούπολη, ακόμη και στο Λονδίνο και στη Χάγη, με τους δύο βασικούς ήρωες να περνάνε τα πάνδεινα στις προσωπικές τους στιγμές, ο ένας σχεδιάζοντας να συλλάβει τον άλλον και ο δεύτερος προσπαθώντας να κρυφτεί αλλά η ρουτίνα του και η νοοτροπία του τον ξαναβγάζουν στο κυνήγι. Το αρχέγονο ένστικτο κυριαρχεί και συνεχίζει να κάνει λάθη που ξαναβάζουν τον αστυνόμο στα ίχνη του ενώ τα θύματα αυξάνονται. Γέλασα πολύ με την καμέο εμφάνιση αγαπημένου χαρακτήρα από το «Μαγκάφιν»! Επιπλέον, ο ένοχος ανοίγει ενδιαφέρουσες τραγικωμικές συζητήσεις με το πρώτο του θύμα, το οποίο έχει κατοικοεδρεύσει για τα καλά στο μυαλό του και τον παρακινεί σε λάθη κοροϊδεύοντάς τον. Πώς μπλέκεται όμως σε όλα αυτά η Χριστίνα; Ποια είναι η κοπέλα που δολοφονήθηκε;

«Block delete» λοιπόν σε όλα όσα μας κατατρύχουν, μας στοιχειώνουν και γίνονται αυτοσκοπός, αφήνοντας πίσω την αληθινή ζωή και τους πραγματικούς ανθρώπους που ενδιαφέρονται για μας και μας αγαπάνε. Ένα συναρπαστικό, ανατρεπτικό αστυνομικό μυθιστόρημα γεμάτο εκπλήξεις, ποικίλες οπτικές γωνίες αφήγησης και ταυτόχρονα μια κραυγή βοήθειας για τον σκληρό κόσμο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης: «Κάποτε, αν μας ακολουθούσε κάποιος άγνωστος, θα φωνάζαμε βοήθεια. Σήμερα, όλοι πασχίζουν να αποκτήσουν ακόλουθου» (σελ. 71). Ένα αστυνομικό μυθιστόρημα που αφήνει τα γεγονότα να αναδείξουν από μόνα τους τους κινδύνους από τα social media είτε υπαρκτούς (stalking, εθισμός κλπ.) είτε ψηφιακούς (κυνήγι ακολούθων, κλοπή προφίλ και φωτογραφιών) μέσα από τις ψυχοσυναισθηματικές αλλαγές των κεντρικών ηρώων και των συνεπειών που βιώνουν εξαιτίας τους. Η ιστορία εκτυλίσσεται με παράλληλες αφηγήσεις, με το κάθε μέρος να αποτελεί το κομμάτι της ζωής του κάθε ήρωα και τι έκανε ώσπου να ξανασυναντηθούν. Παρ’ όλ’ αυτά, έχω την αίσθηση πως το 5^ο και το 6^ο μέρος τράβηξαν αρκετά σε μάκρος την ιστορία και κατά συνέπεια ατόνησαν το ενδιαφέρον μου για τα γεγονότα που θα οδηγήσουν στο τέλος του βιβλίου. Σε γενικές γραμμές όμως έχουμε ένα πανέξυπνο κείμενο με πλοκή που απογειώνεται από κεφάλαιο σε κεφάλαιο, ενδιαφέροντα και ολοκληρωμένα ψυχογραφήματα και προσεγμένο χειρισμό της αφήγησης.

Βιβλίο Η φιλοξενούμενη 
Τίτλος πρωτοτύπου The guest
Συγγραφέας B. A. Paris
Μεταφραστής Βεατρίκη Κάντζολα-Σαμπατάκου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Γκέιμπριελ βρήκε ετοιμοθάνατο τον έφηβο γιο ενός φιλικού ζευγαριού και τα τελευταία του λόγια τον έχουν στοιχειώσει. Κατέθεσε ότι το παιδί πριν πεθάνει είπε ότι αγαπάει τη μητέρα του αλλά στην πραγματικότητα την κατηγορούσε για κάτι. Αυτό το μυστικό και η όλη δοκιμασία τον έχουν καταρρακώσει ψυχολογικά και η γυναίκα του, Άιρις, τον πείθει να πάνε διακοπές για να ξεχαστεί και να της μιλήσει. Όταν επιστρέφουν, βρίσκουν τη Λορ να έχει κάνει κατάληψη μετά τον χωρισμό της και προσπαθούν να προσαρμοστούν σε μια νέα πραγματικότητα, κάνοντας ταυτόχρονα προσπάθειες να μεταπείσουν τη Λορ και να μιλήσουν με έναν εξαφανισμένο Πιερ. Μέσα από τις κουβέντες τους και τις αλλαγές στις ζωές τους μαθαίνουμε για το κοινό παρελθόν των δύο ζευγαριών ενώ ταυτόχρονα μπαίνουν στο προσκήνιο νέοι γείτονες, η έγκυος Έσμι και ο είκοσι χρόνια μεγαλύτερός της Χιου, οι οποίοι φιλοξενούν τον οικογενειακό φίλο τους, Τζόζεφ, έναν άντρα που παλεύει με τον αλκοολισμό. Για να ξεχαστεί ετοιμάζει τον κήπο του νέου τους σπιτιού και σταδιακά μαθαίνουμε πώς γλύτωσε από διάφορα περίεργα ατυχήματα που, σύμφωνα με τις φήμες, οφείλονται στον αλκοολισμό του.

Ο Γκέιμπριελ έχει βυθιστεί σε σκοτεινές σκέψεις περί θανάτου και ματαιότητας και φλερτάρει με την κατάθλιψη, εγκαταλείποντας τη δουλειά του ως γιατρός και τη γυναίκα του που προσπαθεί μάταια να καταλάβει τι πραγματικά συνέβη κι έχει επηρεαστεί τόσο πολύ. Η Λορ αρχίζει να συμπεριφέρεται λες και θα ζει για πάντα μαζί τους, ανατρέπει τη ρουτίνα τους, τη διαρρύθμιση των πραγμάτων, τα πάντα. Τι πραγματικά θέλει και γιατί δεν επιστρέφει στον Πιερ έστω για να μιλήσουν; Η ιστορία εκτυλίσσεται μέσα από κινηματογραφικές σχεδόν περιγραφές και πολλούς διαλόγους, που ζωντανεύουν μεν το κείμενο αλλά δεν προσφέρουν κάποια έντονη δράση ή υψηλές ταχύτητες ανάγνωσης. Μου άρεσαν όμως οι σκιαγραφήσεις των χαρακτήρων και πώς αρχίζουν να αλλάζουν και να αλληλοεπηρεάζονται από τα γεγονότα. Από τη μια έχουμε τη Λορ και την προσκόλληση στη ζωή των φίλων της κι από την άλλη τους γείτονες με τον μυστηριώδη Τζόζεφ, οπότε αρχίζουμε να ψαχουλεύουμε τις ζωές τους για να βρούμε τυχόν κρυμμένα μυστικά. Αγάπησα ιδιαίτερα τον τρόπο με τον οποίο δόθηκε η σχέση της ενήλικης Μπεθ με τους γονείς της, Άιρις και Γκέιμπριελ, δυο ανθρώπους που έχουν από καιρό πάψει να συζητάνε μεταξύ τους, να επιθυμούν ο ένας τον άλλον, κάτι που επιβάρυνε η τραυματική εμπειρία του δεύτερου. Μόνο το παιδί τους τους ενώνει, «σαν κόλλα», με αποτέλεσμα, όταν αποφασίζει να μείνει μαζί τους για έναν χρόνο αντί να σπουδάσει, να τους ανακουφίσει σε μεγάλο βαθμό. Το ζευγάρι έχει ρίξει στους ώμους της ένα πολύ μεγάλο βάρος άθελά του, κάτι που η Μπεθ έχει καταλάβει, εξ ου και στρέφεται ακούσια στην Έσμι και τον Χιου με αφορμή τη γέννηση του μωρού τους.

Δυο ζευγάρια, μια χωρισμένη κοπέλα, μυστικά και ψέματα, σημαντικές διαχρονικές αλήθειες γύρω από τις ανθρώπινες σχέσεις και τότε εμφανίζεται το πρώτο πτώμα ενώ οι ζωές όλων εξελίσσονται μέσα από μικρές και μεγάλες αποκαλύψεις. Σε γενικές γραμμές, μια ενδιαφέρουσα ιστορία που αποκαλύπτει δολοφόνο, κίνητρα και τρόπο δράσης στο τελευταίο κεφάλαιο με στυγνό και ωμό τρόπο. Έχουμε μια μεγάλη αποκάλυψη, έχουμε μια τραγικότητα ως αφορμή των φόνων αλλά δεν έχουμε τιμωρία ή μεταμέλεια, κάτι που τονίζεται στην τελευταία σαρκαστική πρόταση του βιβλίου. Το γεγονός πως όλα αυτά διαδραματίζονται μεταξύ Παρισιού και επαρχιακής Αγγλίας και για τον λόγο αυτόν ο δολοφόνος έπρεπε να έχει τον νου του για κάθε καθυστέρηση τρένου, για ακλόνητα άλλοθι κλπ. Μου φάνηκαν πως επιβάρυναν ακόμη περισσότερο την, ίσως «τραβηγμένη», ιστορία. «Η φιλοξενούμενη» είναι ένα μυθιστόρημα που με κέρδισε κυρίως για τον σωστό χειρισμό των ανθρώπινων σχέσεων και την προσεγμένη σκιαγράφηση των χαρακτήρων.

Βιβλίο Νυχτερινοί ψίθυροι 
Συγγραφέας Απόστολος Ευγενικός
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ηδυέπεια
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Απόστολος Ευγενικός έγραψε μια καλή ανατρεπτική ιστορία γεμάτη δράση, κυνηγητό, ανακρίσεις και απανωτές εκπλήξεις. Ξεδιπλώνει μια ιστορία γεμάτη μυστικά, διπλές ταυτότητες, κρυφά χαρτιά και αναπάντεχες εξελίξεις σε μια ιστορία που μιλάει για τη δικαιοσύνη και την τιμωρία, καθώς και για την καταστροφή που αυτές επιφέρουν σε αθώες ανθρώπινες ψυχές. Ο επιχειρηματίας Παρασκευάς Σακελλαρίου, που ξεκίνησε με όνειρα και σχέδια και τώρα το μέλλον του έχει μετατραπεί «σε μια μάζα από σκιές και αβεβαιότητα», θα είναι ο πρώτος κρίκος μιας αλυσίδας γεμάτης λάθη, παραλείψεις και δίψα για εκδίκηση. Τι συνέβη στα πρώτα επιχειρηματικά του βήματα; Ποιος θέλει το κακό του και πόσο καλά έχει στήσει το σχέδιό του γύρω από τον Σακελλαρίου;

Την υπόθεση αναλαμβάνει η αστυνόμος Μελίνα Αποστολίδη, μια διορατική και ψύχραιμη γυναίκα που δε μασάει τα λόγια της. Εργάζεται στο Τμήμα Εγκλημάτων Κατά Ζωής έχοντας επιβιώσει σ’ έναν πολύ σκληρό κόσμο, δεν έχει συναισθηματισμούς και ακολουθεί μια ζωή γεμάτη πειθαρχία. Πολύτιμη βοήθεια στο πλάι της είναι ο σύζυγός της, ο Σάββας, ένας άνθρωπος που ισορροπεί την καθημερινότητά της, την ακούει, την καταλαβαίνει, μιλάει μόνο όταν είναι απαραίτητο καθώς και η δεκάχρονη κόρη τους, Αριστέα. Η ομάδα της Αποστολίδη αποτελείται από εκλεκτά μέλη: τον ιατροδικαστή Σωκράτη Τζαβάρα, τον Αστυνόμο Α΄ Γιάννη Πετρίδη -ο πιο έμπειρος της ομάδας, υπαρχηγός της Υποδιεύθυνσης Δίωξης Εγκλημάτων Κατά Ζωής και Ιδιοκτησίας όπου ανήκει και το Τμήμα Εγκλημάτων Κατά Ζωής-, την Υπαστυνόμο Β΄ Ιοκάστη Αλεξάνδρου -ο Αϊνστάιν της ομάδας-, τους ανθυπαστυνόμους Σταμάτη Αργυρό και Ερμόλαο Ιακώβου -οι νεότεροι στη δουλειά, παθιασμένοι με αυτήν- που συγκροτούν μια δυνατή παρέα, με ακατάλυτους δεσμούς και εμπιστοσύνη. Παρ’ όλ’ αυτά, οι προκλήσεις που γεννάει η υπόθεση θα βάλουν σε κίνδυνο τη συνοχή και την αλληλοϋποστήριξή τους

Η αφήγηση είναι στρωτή, επίπεδη, με ωραίες περιγραφές τόπων και χώρων και ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις: «Η Πατησίων είναι πάντα όμορφη το βράδυ, σαν να σου δηλώνει ότι η Αθήνα θυμάται να είναι κομψή, ακόμα κι όταν τη σκοτώνεις» (σελ. 57).  Πατησίων, Κολωνάκι, Κυψέλη, Χαλάνδρι, Νέα Σμύρνη, Φιλοθέη είναι μερικά μόνο από τα σημεία που μας ταξιδεύει το κείμενο και η υπόθεση ξεδιπλώνεται στηριγμένη σε απανωτές εκπλήξεις. Βρήκα σχεδόν κινηματογραφικές τις σκηνές καταδίωξης και μάχης, στακάτες τις σκηνές της ανάκρισης και σωστό τον χειρισμό της πλοκής. Δυστυχώς, σημαντικά μειονεκτήματα του βιβλίου είναι τα τυπογραφικά λάθη και οι αβλεψίες (μεταξύ άλλων, το μαγαζί «Θάλεια» στην Κυψέλη σε ένα σημείο αναφέρεται ως «Κυβέλη»), οι αφηγηματικές ασυμβατότητες (π. χ. «Μπαίνοντας στο γραφείο της» αλλά αμέσως μετά «Η πόρτα άνοιξε απότομα» και τότε μπήκε), η αναπάντεχη χρήση ωμών υβριστικών σχολίων (σε δύσκολες στιγμές μεν αλλά οι εκάστοτε χαρακτήρες δεν έδειχναν να χρησιμοποιούν ως τότε τέτοιο λεξιλόγιο), η χρήση λέξεων της αργκό πάλι από πρόσωπα που δεν το περίμενα («σακαφιόρα», μια αρκετά ιδιωματική λέξη που δε χρησιμοποιεί κάποιος ως πρώτη βρισιά εν βρασμώ ψυχής) και οι επαναλήψεις. Η αποκάλυψη της αλήθειας φέρνει στο φως ένα σφιχτοδεμένο πλάνο και ταυτόχρονα ένα παιχνίδι γάτας και ποντικιού, από το οποίο αυτός που παύει να είναι χρήσιμος φεύγει από τη μέση. Οι «Νυχτερινοί ψίθυροι» είναι μια αστυνομική ιστορία όπου οι απαντήσεις υπάρχουν αλλά είναι μπλεγμένες μεταξύ τους, ανακατεμένες σε μια θολή δίνη στοιχείων και η οποία μοιάζει με μια κλήρωση ζωής και θανάτου. Ποιος λοιπόν κινεί την κληρωτίδα και ποια θα είναι τα τυχερά νούμερα που θα επιβιώσουν;

Βιβλίο Η τρίτη γυναίκα
Συγγραφέας Αντώνης Ζερβός 
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Αντώνης Ζερβός έγραψε ένα πολύπλοκο και πολυεπίπεδο μυθιστόρημα, γεμάτο ενδιαφέροντες χαρακτήρες, ιστορίες που εμπλουτίζουν την καθαυτή πλοκή, ευρηματικές ανατροπές και καλοδουλεμένα ψυχογραφήματα. Μέσα σε 400 περίπου σελίδες ξεδιπλώνεται η άνοδος και η πτώση ενός ανθρώπου που έκανε ένα σύντομο μπαμ, έπεσε στην αφάνεια και εκτινάχτηκε ξανά, πατώντας κυριολεκτικά επί πτωμάτων. Ταυτόχρονα, ακολουθούμε μαζί με τον αστυνόμο Στάβαρη (που γνωρίσαμε στο «Deadline») ένα μπερδεμένο κουβάρι ανακρίσεων και ερευνών, γεμάτων από αναπάντεχους υπόπτους και βυθιζόμαστε στο οικογενειακό παρελθόν του συγγραφέα όπου κρύβονται κάποια σημαντικά μυστικά. Καταλήγουμε μάλιστα σ’ ένα τέλος που προσωπικά χρειάστηκε να το διαβάσω δυο-τρεις φορές για να καταλάβω τι συνέβη, όχι γιατί ήταν δυσνόητο αλλά γιατί ο συγγραφέας σκόρπισε με τέτοιο τρόπο τα κλειδιά των γρίφων στο βιβλίο που, αν παρασυρθείς από τις ανατροπές και τη δράση, τα έχεις χάσει, σου έχουν διαφύγει.

Ο συγγραφέας Άλκης Βρεττός δημιούργησε τον δολοφόνο Βαλτάσαρ που στιγμάτιζε απόκοσμα, μικρά έργα τέχνης στα θύματά του και την αστυνόμο Κέλλυ Βαλταδώρου, την όμορφη και αδίστακτη διώκτριά του. Η ιστορία του στοίχειωσε τους αναγνώστες αλλά στη συνέχεια η συγγραφική του πορεία ήταν καθοδική. Η Πένι Μολφέτα, η μάνατζέρ του, τον χαρακτήρισε «ανυπόφορα αυτοκαταστροφικό», οπότε κάποια στιγμή χάθηκε η έμπνευση, έγιναν κάποια λάθη και πλέον ο Βρεττός ζει ξεχασμένος, βουτηγμένος στο ποτό. Ξεπουλάει ό,τι ελάχιστο έχει απομείνει από το ταλέντο του γράφοντας επί πληρωμή μέτρια βιβλία για λογαριασμό άλλων. Μια στο τόσο κάποιος τον ξεθάβει και του κάνει αφιερωματικές βραδιές αλλά «οι περίεργοι που ήθελαν να δουν πώς είναι ένα ξεπεσμένο ταλέντο, όλο και λιγότεροι». Κάποια στιγμή, ο Βαλτάσαρ του στέλνει έναν φάκελο με τη φωτογραφία μιας νεκρής γυναίκας και του αναθέτει να γράψει την ιστορία της μέσα σε εννιά μήνες αλλιώς θα σκοτωθεί αγαπημένο του πρόσωπο. Η επιστολή είναι ανατριχιαστική: «Νιώθω το μεγαλείο σου, είναι δικό μου. Το ζω. Με ανέσυρες όταν κειτόμουν χαμένος. Σ’ το ανταποδίδω τώρα. Ο κόσμος σε χρειάζεται. Εγώ σε χρειάζομαι, να κερδίσουμε τη θέση μας ξανά».

Μια άγρια έξαψη ξυπνάει στον Βρεττό αυτό το αρρωστημένο παιχνίδι και αρχίζει να χτίζει την ιστορία του, να ψάχνει τα σημάδια που άφησε ο δολοφόνος για να εντοπιστούν, να δημιουργεί σκοτεινές και ανατριχιαστικές πλοκές, παρ’ όλο που αυτό δοκιμάζει τις ψυχικές του αντοχές. Μια σκοτεινή, ακαταμάχητη έλξη τον κάνει να αφοσιωθεί στις λεπτομέρειες της φωτογραφίας με τη νεκρή γυναίκα. Ένα πτώμα σ’ ένα συνηθισμένο δάσος, «Βρύα, πεσμένα φύλλα, ρίζες και κορμοί». Μια ψόφια καρακάξα στη βάση του λαιμού της. Αρχίζει να μπαίνει στο μυαλό του δολοφόνου, να παρατηρεί τις λεπτομέρειες, να τις ανασυνθέτει, να ψάχνει τι συμβολίζουν, γιατί και πώς έστησε έτσι το θύμα του ο «Βαλτάσαρ». Ο Άλκης μεγάλωσε με τις ιστορίες του παππού Σταύρου, που έλεγε παραμύθια φερμένα από παράξενες γωνιές της θάλασσας, αφού ήταν χρόνια ναυτικός και είχε γυρίσει όλο τον κόσμο. Έλεγε λοιπόν στα εγγόνια του παραμύθια από μέρη παράξενα, σοκάκια σκοτεινά, και τους έδειχνε την παλιά υδρόγειο πάνω στο γραφείο. «Οι ιστορίες ψιθυρίζονται τη νύχτα, στο φως σιωπούν». Αυτό ακολουθεί και τώρα ο Βρεττός, με την αδρεναλίνη της επιτυχίας να τον μεταμορφώνει σε τέρας. Ποιος είναι όμως στην πραγματικότητα ο Βαλτάσαρ, πώς διάλεξε το θύμα, πώς σχεδιάζει το χτύπημα, πώς ξέρει τόσα πολλά για τη ζωή και τον χαρακτήρα του Άλκη;

Έτοιμο λοιπόν το πρώτο βιβλίο, ο ήρωάς μας αρχίζει να κινεί τα νήματα της επικείμενης έκδοσης όπως αυτός θέλει, τρελαίνοντας τη Μολφέτα, η οποία όμως διαβλέπει πως έχει στα χέρια της κάτι πραγματικά καλό. Νέα σαρωτική επιτυχία ξεκινάει, με τον Βαλτάσαρ να στέλνει ξένες, ανώνυμες, καταδικασμένες στην αφάνεια γυναίκες. Ο Βρεττός έχει μεταμορφωθεί, έχει γίνει αδίστακτος: «Δε με ενδιέφερε ποια θα απεικονιζόταν στην επόμενη φωτογραφία που θα αναλάμβανα να γράψω την ιστορία της, αρκεί να ήταν ξένη. Αρκεί να λάμβανα τη φωτογραφία» (σελ. 79). Τα βιβλία του γίνονται ανάρπαστα, διασκευάζονται σε ταινίες, μεταφράζονται. «Ήμουν με διαφορά ο καλύτερος της γενιάς μου…Ήμουν ο ροκ σταρ της αστυνομικής λογοτεχνίας» (σελ. 84). «Ο χρόνος με βοήθησε να σκληρύνω. Να θάψω τους φόβους κάτω από την πιστή τήρηση των κανόνων που εκείνος επέβαλε με τον τρόπο του. Να δω την πραγματική ουσία της ανίερης, άτυπης συμφωνίας κυρίων που μας έδενε. Ήμασταν και οι δυο ταλαντούχοι, ο καθένας στο δικό του μερίδιο θανάτου. Προικισμένοι. Εκείνος να τροφοδοτεί τους εφιάλτες μου, εγώ να του προσφέρω τη στρατιά των ακολούθων που ονειρευόταν» (σελ. 86). Δε φοβάται μην απογοητεύσει τον άγνωστο αποστολέα αλλά μην εξαφανιστεί το ίδιο αιφνιδιαστικά όπως εμφανίστηκε. Ο Βρεττός έχει μετατραπεί συν τω χρόνω σε δύστροπο, ανυπόφορο, επιθετικό μπάσταρδο, «ένα καταραμένο πρεζόνι θανάτου που ζητούσε τη δόση του».

Γύρω από τον Άλκη έχουμε, εκτός από τη Μολφέτα, τη Ραλλού, την καλύτερή του φίλη, που τον στήριξε οικονομικά, δίνοντάς του δουλειά στο φαρμακείο της, η οποία ανησυχεί για την υγεία του και για την καθοδική του πορεία. Σημαντικό ρόλο παίζει και ο αδελφός του, Στηβ, με τον οποίο έχουν κακές σχέσεις. Ο Στηβ, πάντα δύσκολος και ζόρικος, έχει μια εξάχρονη κόρη, τη Δανάη, έχει πλέον χωρίσει κι έχει προχωρήσει τη ζωή του. Ο Άλκης καταφεύγει στο πατρικό του στη Νίκαια, από κει που έφυγε ένα βράδυ και δεν ξαναγύρισε. Απομονώνεται για να γράψει αλλά το παρελθόν του ξυπνάει σταδιακά και τον πληγώνει. Φτάνει ακόμη και σε μια μοιραία στιγμή της εφηβικής του ζωής που ακόμα δεν έχει επουλωθεί ψυχικά από αυτό που βίωσε. Ταυτόχρονα, στο σπίτι μπαινοβγαίνει ο κυρ-Ισίδωρος, φίλος του παππού Σταύρου, μια μοναχική και μυστηριώδης προσωπικότητα, που δείχνει να τα έχει χαμένα, ίσως όμως και όχι. Τι κρύβεται πίσω από τις διφορούμενες απαντήσεις του και γιατί βυθίζεται διαρκώς στο παρελθόν, με τον ισχυρισμό πως όλα αυτά συμβαίνουν τώρα;

Και τότε έρχονται στο προσκήνιο ο αστυνόμος Στάβαρης με τη γυναίκα του, τη δικηγόρο Πέρσα, χαρακτήρες που γνωρίσαμε στο «Deadline», με τη δεύτερη, ως φανατική αναγνώστρια των βιβλίων αλλά και διορατική και παρατηρητική, να ανακαλύπτει τις ομοιότητες του θανάτου που ανέλαβε ο Στάβαρης με το μυθιστόρημα του Βρεττού. Έτσι, από την πρωτοπρόσωπη αφήγηση, τα παιχνίδια με το μυαλό του αναγνώστη, την υποδειγματική ανάμιξη ρεαλισμού και φαντασίας, από την καταβύθιση σ’ ένα παρελθόν που πρέπει να ξεχαστεί, επιβιβαζόμαστε σε ένα όχημα που ανεβάζει ταχύτητας, κορυφώνει τη δράση και εμπλουτίζει ακόμη περισσότερο την πλοκή. Η νεκρή ήταν ηθοποιός σε παιδικές παραστάσεις, με λίγους φίλους και εραστές, μια φιλόδοξη γυναίκα που αγωνιζόταν να γίνει όνομα στον χώρο κι επιπλέον ήταν και μια εφήμερη σχέση του Βρεττού όταν γινόταν το καστ της ταινίας που βασιζόταν σε βιβλίο του. Λογικό δεν είναι λοιπόν ο συγγραφέας να θεωρηθεί ύποπτος; Με τη συνεργάτη του, αστυνόμο Μαυροδήμου, αρχίζουν τις έρευνες, τις ανακρίσεις, τις παρακολουθήσεις, τα εντάλματα. Ο Στάβαρης προσεγγίζει τους νεκρούς ακροπατώντας στα σημάδια που άφησαν πίσω τους να βρεθούν, αφουγκράζεται τους ψιθύρους των θρυμματισμένων μυστικών τους που ψάχνουν να ακουστούν. Μπορεί πάντως να λύθηκαν οι υποθέσεις της καραντίνας που είδαμε στο προηγούμενο βιβλίο αλλά η σκιά τους στοιχειώνει ακόμη τα σκοτάδια του Στάβαρη, ζητώντας απαντήσεις σε ερωτήσεις που εκείνος ένιωθε πως ποτέ δε θα είχε. Πώς είναι πλέον η σχέση ανάμεσα στο ζευγάρι;

Ο Στάβαρης και η Πέρσα φέρνουν μαζί και νέα ενδιαφέροντα πρόσωπα, όπως το πιο παράδοξο, λιγομίλητο και θανατηφόρο δίδυμο του Πετρίδη, παλιού μπάτσου του Τμήματος Ληστειών, και του οδηγού του, Ζαμοράνο, τον ακούραστο, λεπτολόγο, με αστείρευτη υπομονή Ζίλφο από το Εγκληματολογικό, ο οποίος προσεγγίζει τον τόπο του εγκλήματος με θρησκευτική ευλάβεια και ως ψυχαναγκαστικός σφραγίζει με μεθοδικότητα τον τόπο του εγκλήματος για να εντοπίσει και να καταγράψει στη συνέχεια και την πιο ασήμαντη λεπτομέρεια, τον Αζαριάν, που φαίνεται να παίζει ένα βρόμικο παιχνίδι εις βάρος όλων και φυσικά βγαίνουν στο φως νέοι ύποπτοι, που όλοι τους ανεξαιρέτως έχουν μια θέση στην πλοκή.

«Η τρίτη γυναίκα» είναι ένα καλοδουλεμένο, πολυεπίπεδο αστυνομικό μυθιστόρημα, με πολλούς χαρακτήρες και διαρκείς εναλλαγές στην αφήγηση. Η πλοκή μάλιστα αφήνει σκόρπιες πολλές άκρες που χρειάζονται προσεκτική ανάγνωση ώστε να ξετυλιχτεί το νήμα μιας σκοτεινής υπόθεσης. Πάντως, υπάρχει μια ισορροπία ανάμεσα στη δράση και στη σχετική στασιμότητα, μιας και ο συγγραφέας πότε δίνει βάρος στις περιγραφές είτε του περιβάλλοντος είτε του ψυχισμού των χαρακτήρων πότε απογειώνει τη δράση με νέα στοιχεία, απρόσμενες εξελίξεις και αποκαλύψεις μυστικών που δίνουν τη θέση τους σε νέα ερωτηματικά. Μέσα σε όλα αυτά, χρησιμοποιούνται ελάχιστα καλολογικά στοιχεία που δίνουν μια διακριτική λογοτεχνικότητα: «Η νύχτα είχε χαθεί στη μουδιασμένη σιωπή που αφήνει πίσω της η βροχή όταν ξεθυμαίνει» (σελ. 137) και «Κοίταξε έξω τον ουρανό. Το μαύρο ξέφτιζε αργά στο γκρίζο, κάνοντας τη σιωπηλή πόλη να δείχνει πιο παγωμένη. Πιο μόνη» (σελ. 259).

Με το πλούσιο λεξιλόγιο, το παραστατικό στήσιμο του περιβάλλοντος χώρου και την παράθεση των σκέψεων και των αντιλήψεων των χαρακτήρων δημιουργείται μια ιστορία ολοζώντανη και ρεαλιστική, απόλυτα ανθρώπινη, που μας βοηθάει να κατανοήσουμε όλους ανεξαιρέτως τους χαρακτήρες και να τους αγκαλιάσουμε ή να τους μισήσουμε αντίστοιχα. Το αγγλικό νανούρισμα στο οποίο βασίζεται και προσαρμόζεται η εξιστόρηση είναι ανατριχιαστικό και πλούσιο σε ερμηνείες: «Μία για τη θλίψη, δύο για τη χαρά, τρεις για ένα κορίτσι, τέσσερις για ένα αγόρι, πέντε για το ασήμι, έξι για το χρυσάφι, επτά για ένα μυστικό που δε θα ειπωθεί ποτέ». Θα βρεθεί λοιπόν η πραγματική ταυτότητα του «Βαλτάσαρ»; Θα μάθουμε τα κίνητρά του; Θα βγουν στο φως όλα τα μυστικά που βαραίνουν τους χαρακτήρες του βιβλίου; Γιατί, ας μην ξεχνάμε πως: «Όλες οι ιδέες σε τρώνε. Όσο πιο καλές, τόσο πιο πολύ σε τρώνε. Μέχρι στο τέλος να μη μείνει τίποτα από σένα» (σελ. 40).