Βιβλίο Αμαλία: μια πόρνη στα αζήτητα 
Συγγραφέας Βασίλης Τζανακάρης
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ελληνοεκδοτική
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Βασίλης Τζανακάρης έγραψε ένα σκληρό μα και συγκινητικό αφήγημα για την πόρνη Αμαλία, τη «Χιονάτη» που ευεργέτησε, προίκισε, πάντρεψε, βάφτισε, υιοθέτησε πολύ κόσμο και ταυτόχρονα για τη Θεσσαλονίκη του 1963, με τα ποικίλα κοινωνικά, πολιτιστικά και ιστορικά γεγονότα που τη σημάδεψαν. Με λόγο που ρέει, με διαρκείς εναλλαγές από το αφηγηματικό παρόν (1963) στις δεκαετίες 1920-1940 όπου έζησε η Αμαλία, με πλήθος πληροφοριών για τα διάφορα γεγονότα των εκάστοτε εποχών, με λιτά καλολογικά στοιχεία και με διεισδυτικές παρατηρήσεις γύρω από τις εποχές και πώς αλλάζουν και μεταβάλλονται, ξεδιπλώνεται το χρονικό μιας γυναίκας που έγινε μάρτυρας στη σφαγή των γονιών της από τους Τούρκους, πουλήθηκε από συγγενικό πρόσωπο σε πορνείο της Σμύρνης κι από κει έζησε απάνθρωπες συνθήκες στην Αλεξάνδρεια, στον Πειραιά και τελικά στη Θεσσαλονίκη. Μια γυναίκα που «μπήκε στην κόλαση και βγήκε χωρίς να μολύνει ποτέ την ψυχή της» κι ας γέμισε με μίσος απύθμενο για όλα τα αρσενικά του κόσμου με αφορμή τα όσα έζησε και υπέφερε στα χέρια τους.

Ο συγγραφέας, με αφορμή τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη και την επίθεση στον βουλευτή της ΕΔΑ Γιώργο Τσαρουχά, ταξιδεύει στη Θεσσαλονίκη για λογαριασμό της εφημερίδας του, τα «Δημοκρατικά Νέα», για να παρακολουθήσει τις ανακρίσεις και τις έρευνες για τους ενόχους αλλά και για να καταγράψει το κλίμα που επικρατεί εν όψει των εκλογών του Νοεμβρίου 1963. Παρακρατικές οργανώσεις της Δεξιάς, απότοκες ή και κομμάτι των εκλογών βίας και νοθείας δυο χρόνια πριν, ο Ανένδοτος Αγώνας του Γεωργίου Παπανδρέου, αρχηγού της Ένωσης Κέντρου κ. ά. συναποτελούν μια έκρυθμη κατάσταση που κανείς δεν ξέρει πού θα οδηγήσει όσο ο ανακριτής Χρήστος Σαρτζετάκης αναζητά την άκρη του νήματος. Ταυτόχρονα, γνωρίζουμε πολύ καλά και παραστατικά τη Θεσσαλονίκη, «την πρωτεύουσα των προσφύγων» όπως τη χαρακτήρισε ο Γιώργος Ιωάννου, μια πόλη όμορφη, ανοιχτή και ευάλωτη. Και πού δεν περπατάμε και πού δε στεκόμαστε: Φλόκας, Χρυσό Παγώνι, ΧΑΝΘ, Διεθνής Έκθεση, Λευκός Πύργος, Ντορέ, Καμάρα, βιβλιοπωλείο Μόλχο, Καφέ-Τραμπούκ, σε στενά και μνημεία, σε περιοχές και κτήρια μιας πόλης που κουβαλάει αίμα δολοφονιών στην πλάτη της (Γεώργιος Α΄, Γιάννης Ζέβγος, Τζορτζ Πολκ, Γρηγόρης Λαμπράκης).

Κεντρικό πρόσωπο του βιβλίου είναι η θρυλική για την εποχή της Αμαλία, μια μελαχρινή, ψηλή γυναίκα, με λεπτά χαρακτηριστικά και όμορφη, που δέχεται να μιλήσει στον συγγραφέα όταν συναντιούνται τυχαία, να βγάλει στην επιφάνεια όσα είχε για πάντα κλεισμένα στην ψυχή της, να ανέβει στην κυριολεξία ένα βουνό και να αναβιώσει τα όσα πέρασε. Μιλάει για πράγματα που κάποτε ήταν όμορφα, ξεθάβοντάς τα με πόνο μέσα από πληγωμένες μνήμες, ζωντανεύει τα λιγοστά χαρούμενα στιγμιότυπα, ξεχωρίζει τα περισσότερο δύσκολα και σκληρά. Από τη σφαγή και τον βιασμό των γονιών της από τους Τούρκους στις αρχές του αιώνα, χρόνια «σκληρά κι αβάσταγα σε βάρος από γεγονότα», μας μιλάει για τον θείο Παυλάκη, έμπορο στην περιοχή της Σμύρνης (πόσο την είχε αγαπήσει αυτή την πόλη η Αμαλία) και πώς κατέληξε σε σωματέμπορους και καταχραστές και στο πορνείο της μαντάμ Έλλης, τι συνέβη με τον Αριστείδη Στεργιάδη και τον νόμο του για τα μπουρδέλα και πολλά άλλα.

Σιγά σιγά φτάνουμε και στην Αθήνα του μεσοπολέμου, χρόνια δίσεχτα, γεμάτα πείνα, ανέχεια και χίλιες δυο στερήσεις, με το νοσοκομείο Συγγρού να αποτελεί τον φόβο και τον τρόμο για τις πόρνες, μιας και χιλιάδες ανατριχιαστικά περιστατικά το συνοδεύουν, με τις Τζιτζιφιές και τον Ιλισό και τα τάχα μου «ζυθοπωλεία» τους, όπου έβρισκε κανείς στα πίσω λερά δωμάτια ευκαιρίες για εφήμερο έρωτα και με την Πεντέλη, όπου φτιάχνονταν οι πρόχειρες καλύβες για τους φυματικούς που τους έδιωχναν οι καλοκαιρινοί κατασκηνωτές της Αθήνας, με το κολαστήριο του «Σωτηρία» που διέκρινε τους φτωχούς που ξημεροβραδιάζονταν μες στο κρύο μέχρι να θεραπευτούν απ’ όσους είχαν τη σχετική άνεση, «ένας κόσμος απελπισίας και απογοήτευσης». Ο Πειραιάς φυσικά παίζει επίσης πρωταγωνιστικό ρόλο, με τα Λεμονάδικα της κάμας και των τεκέδων στην Ακτή Τζελέπη, με τα καφέ σαντάν και τα χασισοποτεία, με την ατμόσφαιρα φόβου και τρόμου που κυριαρχούσε, με τα Βούρλα της Δραπετσώνας, «τον καταυλισμό της ανοχής», όπου χιλιάδες καβγάδες, φονικά και φασαρίες αναστατώνανε τα σπίτια των φιλήσυχων γειτόνων που τύχαινε να μένουν κοντά με τις οικογένειές τους. Ο κύκλος ολοκληρώνεται με τη Θεσσαλονίκη της Κατοχής, το τελευταίο λιμάνι της Αμαλίας, μια πόλη γεμάτη πείνα και κρύο, μαυραγορίτες και χαφιέδες, Εβραίους, όπου η πορνεία ανθίζει στα κρυφά, στα παράνομα και στα σκοτεινά, στα κέντρα διασκέδασης που άνοιξαν το 1942 και όπου σύχναζαν οι κατακτητές, οι χαφιέδες, οι σωματέμποροι, στα καζίνο και στις χαρτοπαικτικές λέσχες.

Έχουμε λοιπόν τη μονομερή πρωτοπρόσωπη αφήγηση της Αμαλίας, που είναι γεμάτη κινηματογραφικές εικόνες, συναισθήματα, ειλικρίνεια και αντικειμενικότητα κι από την άλλη τον συγγραφέα, με ένα έξυπνο αφηγηματικά εύρημα, να τη διανθίζει είτε με τα πολιτικά γεγονότα της εποχής με αφορμή τα όσα ο ίδιος έκανε, κατέγραφε ή διάβαζε στις εφημερίδες στον κενό χρόνο ανάμεσα στις συναντήσεις του με την Αμαλία είτε καταγράφοντας την κίνηση έξω από τη βιτρίνα του Φλόκα όπου συναντιούνται, με εικόνες που αλλάζουν όσο περνάει ο καιρός και χειμωνιάζει, με λιτές περιγραφές του καιρού, με παρατηρήσεις πάνω στον κόσμο που περνάει (τι φοράει, πώς κινείται, τι κοιτάζει, τι αγοράζει από τα καταστήματα), στα μέσα μεταφοράς και στα οχήματα που διασχίζουν τους δρόμους, λεπτομέρειες δηλαδή που εμπλουτίζουν το κείμενο και χαρίζουν μικρές ανάσες όσο η Αμαλία αλλάζει θέμα, τόπο, εποχή στις αφηγήσεις της.

Ο Βασίλης Τζανακάρης έγραψε ένα αφήγημα γεμάτο παραστατικές εικόνες και ενάργεια, που με αφορμή τις περιπέτειες της Αμαλίας μας συστήνει εποχές δύσκολες και σκληρές που τις έχουμε ωραιοποιήσει μέσα από αφηγήσεις και άλλες μαρτυρίες. Δεν είναι μόνο βιογραφία αλλά και το χρονικό του ελληνικού 20ού αιώνα που άλλαξε άρδην με αφορμή διάφορα γεγονότα (πρόσφυγες, πόλεμοι, αστυφιλία), με έμφαση στην καθημερινότητα του απλού κόσμου και στις ποικίλες διαστρωματώσεις της ελληνικής κοινωνίας. Το βάρος δίνεται στον μεσοπόλεμο, μια εποχή όπου σημαντικές εφευρέσεις όπως το τηλέφωνο πέρασαν στην καθημερινότητα των ανθρώπων, οι διαπροσωπικές σχέσεις ανδρών και γυναικών προσδιορίστηκαν από καινούργιους κανόνες (ένδυση, διασκέδαση κλπ.), οι γυναίκες βγήκαν από τα σπίτια κι άρχισαν να εργάζονται, αλλά υπάρχει και μια λιγότερο γνωστή σκοτεινή, πλευρά: έγκλημα, πορνεία, ναρκωτικά, επάρατες αρρώστιες.

Χιλιάδες γυναίκες κυρίως από χαμηλά κοινωνικά στρώματα, έπεφταν με τα μούτρα στον πληρωμένο έρωτα, παρακινημένες από ορφάνια, φτώχεια, χαμηλό μορφωτικό επίπεδο, προσφυγιά (είτε από τη μικρασιατική καταστροφή είτε από την άφιξη χιλιάδων επαρχιωτόπουλων που έρχονται για ένα καλύτερο αύριο στην πρωτεύουσα). Είναι ανατριχιαστικό το γεγονός πως εκείνη την εποχή ήταν πάνω από 50.000 οι πόρνες σύμφωνα με μια έρευνα. Αντάμα με αυτά έρχονται και οι κίνδυνοι του «επαγγέλματος», όπως λέπρα, φυματίωση, σκουλαμέντο και μαλαφράντζα («μπες βγες κι ο Θεός βοηθός») κι ας μην ξεχνάμε τις ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες. Ο φόβος του νοσοκομείου Συγγρού για τις χειρότερες περιπτώσεις κρέμεται πάνω από τα κεφάλια χιλιάδων γυναικών και όλες τους αποζητούν ένα αντρικό λιμανάκι να χωθούν, να ζαρώσουν μέσα του και να τα ξεχάσουν όλα. Η αστυνομία και το υγειονομικό καιροφυλακτούσαν έτσι κι αποκτούσε καμία κάποια από αυτές τις ασθένειες, όλες τους κλειδαμπαρωμένες στα υπόγεια του νοσοκομείου μέχρι να τις εξετάσουν αλλά οι άντρες που τις κόλλησαν μια χαρά επέστρεφαν στα σπίτια και στις οικογένειές τους, κάτι που δείχνει πόσο μονόπλευρη ήταν πάντα η κοινωνία.

Μια γυναίκα περιζήτητη, με αιμάτινη καριέρα στη σωματεμπορία, γεμάτη φόβους, άγχος, ανασφάλειες, επιθυμίες, θυμό και μια εποχή γεμάτη αλλαγές, ανατροπές, ελπίδες και όνειρα συναντιούνται και δημιουργούν ένα ταξίδι στον χρόνο και στην ανθρώπινη ψυχοσύνθεση. Ένα κείμενο-ποταμός για μια γυναίκα που αδικήθηκε, κινδύνεψε και τελικά κατέληξε στα αζήτητα, γραμμένο με σεβασμό και αγάπη από έναν άνθρωπο που έχει διορατικότητα, ταλέντο και εμπειρία. Στο τέλος του βιβλίου υπάρχουν φωτογραφίες από το προσωπικό αρχείο του συγγραφέα με όψεις της Θεσσαλονίκης και διάφορα κοινωνικά και πολιτικά επίκαιρα γεγονότα της εποχής.

Βιβλίο Ο Όρμος των Καταιγίδων
Τίτλος πρωτοτύπου Thunder Bay
Συγγραφέας Douglas Skelton
Μεταφραστής Άννα Παπασταύρου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Gema
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η πρώτη περιπέτεια με ηρωίδα τη Ρεμπέκα Κόνολι με άφησε απόλυτα ικανοποιημένο και με γέμισε αγωνία και ένταση ως την τελευταία  κυριολεκτικά σελίδα. Ο συγγραφέας έστησε μια σφιχτοδεμένη κοινωνία με μυστικά και ενοχές, την τοποθέτησε σ’ ένα νησί που εύκολα αποκόβεται από την ενδοχώρα λόγω καταιγίδων και θυελλών και ξεδιπλώνει μια ιστορία γεμάτη ανατροπές, εκπλήξεις και σωστά δομημένες ανθρώπινες σχέσεις, με τα διάσπαρτα καλολογικά στοιχεία να κάνουν πιο ανάγλυφη την ατμόσφαιρα της σκωτσέζικης επαρχίας.  Το νησί Στιρμ καταγράφεται σε όλη του την έκταση και τη μεγαλοπρέπεια, φέρνοντας κοντά μας τη φύση, τον καιρό και τις διαθέσεις του, με τον άνεμο και τη βροχή να κάνουν ό,τι θέλουν τους κατοίκους του νησιού. «Το Πόρτνασιλ εκτεινόταν προς τα πάνω και πέρα από το λιμάνι, λες και κάποιος το είχε πετάξει απρόσεχτα στη στεριά. Το ίδιο το λιμάνι ήταν ένα πέτρινο δάχτυλο που καμπύλωνε μέσα στο Σάουντ, σαν να έγνεφε στα σκάφη να δέσουν εκεί» (σελ. 76). Κι όταν τα πράγματα χειροτερεύουν: «Μια καταιγίδα είχε ξεσπάσει…Λυσσομανούσε από τον Ατλαντικό και χτυπούσε το νησί λες και προσπαθούσε να το σπρώξει πιο κοντά στην ενδοχώρα…» (σελ. 152).

Η καλή γραφή δίνει δείγματα ήδη από την αρχή, όπου στον πρόλογο η Βάρι Σινκλέρ βρίσκεται μεταξύ ζωής και θανάτου, μεν στη ζωή ο αρχιφύλακας Τζιμ Ράνκιν τη ρωτά ποιος της το έκανε, στον δε θάνατο νιώθει να γαληνεύει στην ακτή με τον παφλασμό των κυμάτων. Γιατί φώναζε όμως για τον Όρμο των Καταιγίδων; Τι της συνέβη εκεί; Δεκαπέντε χρόνια μετά, φτάνει στο Πόρτνασιλ, τον μεγαλύτερο οικισμό στο Στιρμ και λιμάνι του νησιού, η ικανή δημοσιογράφος της «Χάιλαντ Κρόνικλ» Ρεμπέκα Κόνολι, αφήνοντας πίσω της το Ινβερνές και τη σκληρή δουλειά στην εφημερίδα. Είναι μια γυναίκα με το χάρισμα να την εμπιστεύεται ο κόσμος και να της μιλάει και βρίσκει αφορμή με την πρόσκληση του φωτογράφου Τσέιζ Γουάιμαρκ που εργάζεται εκεί, γιατί «γίνονται μεγάλα πράγματα εδώ πέρα, πίστεψέ με», να επισκεφθεί το Στιρμ. Παρά τις αντιρρήσεις του αρχισυντάκτη της, Μπάρι Λένοξ, και με τον πρώην σύντροφό της, Σάιμον, να την κυνηγάει τηλεφωνικά για μια δεύτερη ευκαιρία, η Ρεμπέκα αποφασίζει να λύσει το μυστήριο της δολοφονίας της Βάρι και να μάθει τι συνέβη στο παρελθόν του πατέρα της. Γιατί η μητέρα της, Σάντρα Κόνολι, ισχυρίζεται πως η Ρεμπέκα θα ανοίξει το κουτί της Πανδώρας; Ξέρει ή όχι τι συνέβη στη ζωή του άντρα της; Τι ρόλο έπαιξε στη ζωή του η Φιόνα Μακρέι, με την οποία κρατούσαν ακόμη επαφές και η οποία τώρα είναι η πάστορας του νησιού;

Οι χαρακτήρες είναι ένας κι ένας. Ο μηχανολόγος Κάμπελ Ντράμοντ μόλις έχασε τη γυναίκα του και ο γιος του, Ρόντι, επιστρέφει μετά από δεκαπέντε χρόνια για να παραστεί στην κηδεία της. Τότε ήταν ένας απελπισμένος χρήστης ναρκωτικών και η αστυνομία τον είχε συλλάβει δίπλα στο πτώμα της Βάρι, στη δίκη όμως απαλλάχτηκε λόγω έλλειψης αποδεικτικών στοιχείων. Πού βρισκόταν όλον αυτόν τον καιρό; Τι πραγματικά συνέβη τη μοιραία νύχτα; Η επιστροφή του θα δυσαρεστήσει την τοπική κοινωνία και θα ξυπνήσει μνήμες, ενοχές και μνησικακίες. Είναι πολύ συγκινητική η συνάντηση πατέρα και γιου, με τον πρώτο να παλεύει με μια θάλασσα συναισθημάτων και τελικά να διαλέγει το πιο άβολο και κοφτό καλωσόρισμα. Η κόρη της Βάρι, Σόνια, ζει με τους παππούδες της και δεν έχει γνωρίσει ποτέ τον βιολογικό της πατέρα, Ντόνι Κερ, έναν άντρα που μετέτρεψε το ψαράδικο του πατέρα του σε τουριστική επιχείρηση για κρουαζιέρες στα ανοιχτά. Το κορίτσι μεγάλωσε με το βάρος του θανάτου της μητέρας της, τα συγκαταβατικά χαμόγελα, τις γυρισμένες πλάτες, μήπως λοιπόν ήρθε η στιγμή να κάνει κάτι γι’ αυτό; Από την άλλη, ο Ντόνι περιμένει πώς και πώς να επιστρέψει ο Ρόντι για να ξεκαθαρίσουν εκκρεμότητες ενώ είναι ο βασικός πολέμιος των επεκτατικών σχεδίων του λόρδου Χένρι Στιούαρτ για εκμετάλλευση του νησιού προς όφελος δικό του παρά τις διαβεβαιώσεις για θέσεις εργασίας και βελτίωση της ευημερίας των κατοίκων από τον τουρισμό που θα φέρει.

Ο λόρδος Χένρι Στιούαρτ λοιπόν μετατρέπει τον οικογενειακό του πύργο σε ξενοδοχείο, πού βρίσκει όμως τα χρήματα αφού δε θέλει να ξοδεύει από την οικογενειακή περιουσία; Οι επαφές του με ξένους επενδυτές δεν είναι και ό,τι καλύτερο για το μέλλον του τόπου, σύμφωνα με κάποιους ντόπιους, ενώ ανησυχητική είναι η εμφάνιση και η συμπεριφορά των Γεωργιανών που τον επιβλέπουν ευελπιστώντας να μην υπάρξουν προβλήματα σε αυτήν την επένδυση. Αρχιτσιράκι του είναι ο Καρλ Μαρς, ο επιστάτης των κτημάτων του, ο οποίος κακοποιεί τη σύζυγό του, Ντίρντρε, με διάφορες αβάσιμες υποψίες και αφορμές. Βρήκα συγκινητική μα και σκληρή την ιστορία του ζευγαριού, με τον ρεαλισμό της γραφής να φτάνει στο απόγειό του με τις σκηνές τους. Εκείνη έρχεται από ένα κακοποιητικό περιβάλλον και πιστεύει πως το ξύλο είναι η φυσική τάξη των πραγμάτων, όταν γνωρίζει όμως κάποιον τα πάντα ανατρέπονται, θα ενδώσει όμως; Πώς θα χειριστεί τις φήμες που οπλίζουν το χέρι του άντρα της και τη δέρνει συνέχεια; Είναι μια γυναίκα γαλουχημένη με την άποψη πως μόνη της δεν αξίζει τίποτα, δε θα καταφέρει τίποτα, ένα αδύναμο πλάσμα που δε θα ζητήσει βοήθεια λόγω των συνεπειών από αυτήν την κίνηση αλλά και γιατί ντρέπεται που άφηνε να της συμβαίνουν όλα αυτά τόσο καιρό. Εξίσου δύσκολη είναι και η ιστορία του φωτογράφου Τσέιζ Γουάιμαρκ, ο οποίος, με τον σύντροφό του, Άλαν, περνάνε άσχημα στο νησί, με εκφοβισμούς και κοροϊδίες, γιατί όμως ο Τσέιζ δεν παίρνει την απόφαση να φύγουν; Τι τον δένει με το νησί; Πόσο άσχημα μπορεί να γίνουν τα πράγματα γι’ αυτό το ζευγάρι σ’ ένα κλειστό μέρος;

«Ο Όρμος των Καταιγίδων» είναι ένα δυνατό ντεμπούτο, με ρεαλιστική γραφή, ανατροπές, ποικίλα συναισθήματα, διεισδυτικά ψυχογραφήματα και διαχρονικά μηνύματα που με κράτησε σε αγωνία ως το τέλος, όσο ξεδίπλωνε με προσοχή και καλά σχεδιασμένη πλοκή τα γεγονότα που οδήγησαν στη δολοφονία της κοπέλας τότε και τις σχέσεις που έχουν αναπτύξει οι κάτοικοι του νησιού τώρα. Σκηνές που αποτυπώνουν με τον καλύτερο τρόπο τις αντιλήψεις, τις απόψεις και τη νοοτροπία των ηρώων, λιτοί διάλογοι και υποβλητική ατμόσφαιρα είναι μερικά μόνο από τα θετικά χαρακτηριστικά του βιβλίου. «Μπορεί να ζεις στον πιο όμορφο τόπο στη γη, όμως κάτω από την επιφάνεια υπάρχει πάντα κάτι δυσάρεστο» (σελ. 101). Είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει τις συνέπειες η Ρεμπέκα αν το φέρει στο φως; Και πώς δένεται η ιστορία του πατέρα της με όλα αυτά τα γεγονότα; Καλοί και κακοί χαρακτήρες, καλά κρυμμένα μυστικά, ενοχές και διλήμματα, κακοποίηση και εκβιασμοί, προδοσίες και μίσος με κράτησαν ως το τέλος.

Βιβλίο Να ξεμπερδεύουμε με τον Αντίνοο! 
Συγγραφέας Δήμητρα Ιωάννου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το νέο μυθιστόρημα της Δήμητρας Ιωάννου είναι μια διαφορετική, ενδιαφέρουσα, συναρπαστική ιστορία με απρόσμενες εξελίξεις και ολοκληρωμένους χαρακτήρες. Είναι ένα πολυπρόσωπο βιβλίο γεμάτο ιστορίες κακοποίησης, ψυχολογικού χειρισμού, εκμετάλλευσης και αρρωστημένου πάθους που εξελίσσονται με πρωτότυπο τρόπο και εντελώς αντισυμβατικά σε σχέση με άλλα μυθιστορήματα (δείτε για παράδειγμα στα πρώτα κεφάλαια πόσο όμορφα μπαίνουν οι κοπέλες η μία στη ζωή της άλλης και πώς προστατεύονται κάτω από τις φτερούγες της Ρωξάνης). Οι ήρωες μας συστήνονται μέσα από μια άρτια σχεδιασμένη πλοκή και αλληλοεπιδρούν με τρόπο που αλλάζει και τους ίδιους ή έστω τους περισσότερους, με αποτέλεσμα να έχουμε μια ιστορία γεμάτη ρεαλισμό και πειστικότητα, ντυμένη με διακριτική παρουσία καλολογικών στοιχείων, όπως όμορφες παρομοιώσεις και ξεχωριστές μεταφορές. Με αφορμή το παρελθόν της βασικής πεντάδας και το παρόν των ανθρώπων που εξακολουθεί να επηρεάζει ο Ιωσηφίδης ξεδιπλώνονται ιστορίες γεμάτες πόνο, σκληρότητα, απανθρωπιά και σε κάθε κεφάλαιο περιμένεις τη λύτρωση ή έστω την εκδίκηση. Κι όσο περισσότερο γνωρίζουμε τις τρεις γυναίκες, όσο περισσότερο στήνονται κάποιες μηχανορραφίες και απάτες, τόσο η Ρωξάνη και ο Κένταυρος μένουν στο περιθώριο, κάνοντας τον αναγνώστη να αναρωτιέται σε τι τους ωφελεί αυτό το σχέδιο που κατέστρωσαν. Η απάντηση έρχεται στο πιο κατάλληλο σημείο και πυροδοτεί τις εξελίξεις που κορυφώνονται με έξυπνες ανατροπές και αναπάντεχα γεγονότα.

Η Μαίρη αποφασίζει ν’ αυτοκτονήσει μετά τον θάνατο του αγοριού της από ναρκωτικά, γνωρίζει όμως τρεις γυναίκες που θα της αλλάξουν τη ζωή. Είναι έξυπνη και μεθοδική, επικριτική αλλά και τρυφερή και σύντομα διαπιστώνει πως η ζωή της θ’ αλλάξει για πάντα. Η αυτιστική Φανή προσπαθεί να συνέλθει από την αυτοκτονία της δίδυμης αδελφής της που υπέφερε από κατάθλιψη. Πάσχει από το Σύνδρομο του Σοφού, δεν κατανοεί το πείραγμα και τα αστεία, η παράδοξη εμφάνιση και η αλλόκοτη συμπεριφορά της προκαλούν γέλια, με αποτέλεσμα ο κόσμος να μην της ρίχνει δεύτερη ματιά. Πίσω από αυτήν την εικόνα όμως λειτουργεί ένας άψογος νους, μια φωτογραφική μνήμη και μια μαθηματική διάνοια που ίσως να μην μπορεί να κατανοήσει τη μεταφορικότητα κάποιων εκφράσεων, ο επαγγελματισμός της όμως είναι άψογος και οι δεξιότητές της στους υπολογιστές άφθαστες. Τέλος, η ασυμβίβαστη και ανυπότακτη Νάντια υποφέρει από την κατάρα της ομορφιάς, εξαιτίας της οποίας έχει ζήσει μια κόλαση και μάλιστα στα χέρια του ίδιου του ανθρώπου που τη μεγάλωσε! Ξέρει από πρώτο χέρι πόσο ισχυρός μαγνήτης είναι το κάλλος και έλκει τα πιο άγρια βίτσια και τα πιο σκοτεινά μυαλά που θέλουν να βεβηλώσουν και να τσαλακώσουν αυτήν την ομορφιά. Κατάφερε να ξεφύγει από την κόλαση που ζούσε ως παιδί στην Αμερική και να έρθει στην Ελλάδα, επιβίωσε και τώρα αποφασίζει να ξεμπερδεύει με τον Αντίνοο.

Αυτές οι τρεις γυναίκες θα γνωρίσουν την καθηλωμένη σε αναπηρικό καροτσάκι Ρωξάνη, η οποία ζει σ’ ένα σπίτι γεμάτο ωδικά πουλιά με την παπαγαλίνα Σουρλουλού, με τον άνθρωπο που αγαπά και με τον αστρολόγο Κένταυρο Πηλιάδη, τον καλύτερο φίλο της, συμπαραστάτη και εξομολόγο της. Γιατί λοιπόν διάλεξε αυτές τις γυναίκες, γιατί ερεύνησε το παρελθόν τους, τι σκοπούς έχει, πώς συνέβη το ατύχημα που την άφησε παράλυτη; Οι τρεις πρωταγωνίστριες του βιβλίου χάρη στη Ρωξάνη μειώνουν σταδιακά την επιφυλακτικότητά τους, γνωρίζονται, ρίχνουν τις άμυνές τους, εξοικειώνονται η μία με την άλλη. Η κάθε μια αναλαμβάνει κι ένα νευραλγικό πόστο στη ζωή και στη δουλειά του Αντίνοου Ιωσηφίδη, οπότε βλέπουμε εκ των έσω τον τρόπο που δουλεύει ένα κανάλι, πώς συμπεριφέρονται και πώς εργάζονται κάμεραμεν, δημοσιογράφοι, διευθυντές ειδήσεων, παρουσιαστές, που όλοι τους είναι είτε καλοί είτε κακοί, διεστραμμένοι ή αθώοι, κάποιοι εκμεταλλεύονται συναδέλφους και κάποιοι τους προστατεύουν. Το τι οικονομικά παιχνίδια παίζονται πίσω από κλειστές πόρτες, τι συμμαχίες και τι προδοσίες λαμβάνουν χώρα καθημερινά για μια καλύτερη θέση, για μια μεγαλύτερη τηλεθέαση κλπ., όλα καταγράφονται με αφορμή το σχέδιο της Ρωξάνης να καταστρέψουν το φαβορί του Unix TV.

Ο Αντίνοος λοιπόν ζει με τη γυναίκα του, Θεοδώρα, και τον γιο της σ’ ένα μεγάλο σπίτι με υπηρετικό προσωπικό αλλά τους απαγορεύει να έρθουν σε επαφή ο ένας με τον άλλον! Γιατί δεν επιτρέπει στη γυναίκα του να βγαίνει έξω ή να έχει κοινωνική ζωή; Πώς είναι να ζεις κλεισμένος σ’ ένα σπίτι παίζοντας όλη μέρα ηλεκτρονικά παιχνίδια, εντελώς απομονωμένος και αποκομμένος; Γιατί η Θεοδώρα παθαίνει συχνά κρίσεις υστερίας και λιποθυμίες; Είναι μια γυναίκα που έχει πέσει θύμα gaslighting από τον άντρα της κι η περίπτωσή της ζωντανεύει παραστατικά, συναρπαστικά, καλοσχεδιασμένα, με προσεκτικά μελετημένα περιστατικά που τονίζουν την κατάστασή της και τις άσχημες χειριστικές συνθήκες που βιώνει! Από την άλλη, η κόρη του Αντίνοου, Πηνελόπη, είναι μοντέλο και πετυχημένη influencer, ξεπουλάει προϊόντα με κάθε ανάρτησή της και απολαμβάνει τη ζωή της στη βίλα της στη Βουλιαγμένη, μόνο που είναι δικτυωμένη σε ιδιωτικές ερωτικές τελετές και δεξιώσεις, αποκλειστικά για VIP μέλη. Τι συμβαίνει σε αυτές τις βραδιές; Υπάρχουν όρια και περιορισμοί; Τι πλειοδοτείται, τι προωθείται, τι καταναλώνεται;

Αυτά είναι μερικά μόνο από τα σημεία-κλειδιά της ιστορίας που επέλεξε να μας χαρίσει η Δήμητρα Ιωάννου στο νέο της μυθιστόρημα. Το σχέδιο εκδίκησης είναι η αφορμή για να ξεδιπλωθούν πολλές άλλες ιστορίες μέσα στην κεντρική ιστορία, απόλυτα συνφυασμένες όμως και απαραίτητες στην κυρίως πλοκή, μιας και μέσω αυτών γνωρίζουμε καλύτερα τους χαρακτήρες, βλέπουμε τις πολλές και ποικίλες μορφές κακοποίησης που μπορεί να βιώσει μια γυναίκα, με ανυπολόγιστες συνέπειες κυρίως για κείνη αλλά και για τους γύρω της κι όλα αυτά σε συνδυασμό με τις ανατροπές που εμποδίζουν ή βοηθούν τις γυναίκες να πραγματοποιήσουν το σχέδιό τους. Κανένας δε θα μείνει ίδιος με αυτόν που γνωρίσαμε στα πρώτα κεφάλαια, όλοι θα επηρεαστούν, όλοι θα αλλάξουν, όλοι θα βιώσουν καταστάσεις διαφορετικές από αυτές που περίμεναν. Οι εξελίξεις καθηλώνουν, οι ανατροπές πάνε την ιστορία σε άλλο σημείο κι από κει εντελώς αλλού ενώ αυξάνεται η αγωνία για το τι συμβαίνει με τον Αντίνοο και για το αν θα τιμωρηθεί και πώς. Ταυτόχρονα μεγαλώνει και η απόλαυση της ανάγνωσης αφού η ιστορία εξελίσσεται αναπάντεχα, οι χαρακτήρες είναι όλοι ενδιαφέροντες και άκρως ρεαλιστικοί, ο ανθρώπινος παράγοντας αστάθμητος και καλά σχεδιασμένος ως αντίβαρο στα γεγονότα ενώ πάνω απ’ όλα κυριαρχεί η σκιά του φόβου: τι θα συμβεί αν οι τρεις γυναίκες μάθουν τι πραγματικά τις συνδέει; Η Ρωξάνη και ο Κένταυρος απολαμβάνουν τις στιγμές με τις τρεις φίλες, έχουν αγαπήσει τις κοπέλες αλλά κάποια στιγμή πρέπει να τους πουν κάτι και τότε…

«Ο θυμός έχει τη δύναμη βόμβας μεγατόνων. Αν τον στρέψεις στον εαυτό σου, θα σε θάψει κάτω από τα ερείπια της δυστυχίας σου αλλά αν τον μετατρέψεις σε πείσμα για να φτάσεις τους στόχους σου, τότε θα σε απογειώσει» (σελ. 162). Αυτό είναι το εφαλτήριο για τη Μαίρη, τη Φανή και τη Νάντια, οι οποίες θα σταθούν στα πόδια τους και θα έρθουν αντιμέτωπες με πλευρές και χαρακτηριστικά του εαυτού τους που δεν ήξεραν. Revenge porn, κακοποίηση, gaslighting, χειραγώγηση, trafficking, οικονομικές απάτες, σκάνδαλα, ναρκωτικά, όλα μπορεί να συμβούν σε μια σφηκοφωλιά που λέγεται τηλεοπτικό κανάλι. Το μυθιστόρημα «Να ξεμπερδεύουμε με τον Αντίνοο» δεν είναι ένα ρηχό, επιφανειακό κείμενο με γυναίκες που εκδικούνται έναν άντρα που τους έκανε κακό αλλά ένας ύμνος στην αγάπη και στον σεβασμό προς το γυναικείο φύλο, γνωρίσματα που τονίζονται μέσα από μια σειρά γρήγορων εξελίξεων και ρεαλιστικών γεγονότων που φέρνουν στο φως σκοτεινές πτυχές ισχυρών χαρακτήρων που χειραγωγούν αδύναμους ανθρώπους, πατώντας στη χαμηλή τους αυτοεκτίμηση. Μέσα από ένα άψογα καταστρωμένο σχέδιο που όμως κατά καιρούς πάει κατά διαβόλου απογειώνοντας την πλοκή, δίνεται έμφαση στην αξιοπρέπεια της ανθρώπινης ύπαρξης μέσα από άσχημα περιστατικά σωματικής και ψυχολογικής βίας που με γέμισαν θλίψη και θυμό, σύντομα όμως η ώρα της λύτρωσης, της απελευθέρωσης, της τιμωρίας αρχίζει να φαίνεται πιο ευδιάκριτα και το τέλος είναι συνεπές απέναντι στους χαρακτήρες και στην πορεία που διέγραψαν. «Να ξεμπερδεύουμε με τον Αντίνοο» λοιπόν, είμαστε όμως έτοιμοι για τις συνέπειες και γι’ αυτό που θα έρθει όταν και αν πετύχει το σχέδιο;

Βιβλίο Το σπάσιμο 
Συγγραφέας Τάσος Παπαναστασίου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μεταίχμιο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για την τρίτη περιπέτεια του αστυνόμου Άλκη Απτόσογλου, η οποία είναι άμεσα συνδεδεμένη με τις εξελίξεις στο προηγούμενο βιβλίο, «Η σιωπή δεν σε κρατά ζωντανό», οπότε καλό είναι να διαβαστούν με τη σειρά (όχι όπως εγώ, που είπα για πρώτη φορά να το ρισκάρω και έφαγα τα μούτρα μου από την πρώτη σελίδα). Ο Απτόσογλου λοιπόν είχε καταφύγει στο Καρπενήσι για να αντιμετωπίσει τα φαντάσματά του και να μαζέψει τα σκόρπια κομμάτια του, μπλέχτηκε όμως σε μια ιστορία που είχε τις ρίζες της στο Ολοκαύτωμα και στην Κατοχή, με αποτέλεσμα να επιβαρυνθεί ακόμη περισσότερο ο ψυχισμός του. Υπάρχουν σαφείς αναφορές ως προς το τι απέγιναν οι ήρωες του βιβλίου, κάποιοι εκ των οποίων δρουν κι εδώ και η κίνηση του Απτόσογλου να δολοφονήσει κάποιον πυροδοτεί τις εξελίξεις του παρόντος βιβλίου. Η αρχή της ιστορίας είναι κομμάτι της προηγούμενης, αυτά που ακολουθούν όμως και το ξεσκέπασμα της σαπίλας σε πολιτικούς και αστυνομικούς κύκλους είναι αυτοτελές και πολύ δυνατό. Σκληρός μπάτσος λοιπόν ο Απτόσογλου, πατέρας της Άννας και της Αναστασίας που τώρα ζουν στη Ρώμη, πλέον δολοφόνος και επίορκος, επιστρέφει με αυτά τα έξτρα βάρη στη Θεσσαλονίκη με την πικρή αίσθηση πως απέτυχε σε όλα. Δυστυχώς η υπόθεση του Καρπενησίου δεν τον αφήνει ήσυχο, αφού κάποιος θέλει εκδίκηση γι’ αυτό που έκανε και ταυτόχρονα οι δυσάρεστες εξελίξεις στην υγεία του σχιζοφρενούς αδελφού του, Δημήτρη, που έχει κλειστεί τριάντα χρόνια τώρα σε μια «αποθήκη ψυχών» τον καταρρακώνουν και τον σπάνε. Κολλητός του φίλος είναι ο Ρώσος Βιτάλης που ήρθε στην Ελλάδα το 1990, κινείται στις σκιές, γνωρίζει όλα όσα συμβαίνουν στην πόλη, οφείλει στον Απτόσογλου τη σταθερότητα της ζωής της οικογένειάς του, ψυχρός και ψύχραιμος.

Ταυτόχρονα, παρακολουθούμε τη ζωή της Τάνιας στην Οδησσό από το 2008 ως το σήμερα, δέκα χρόνια μετά, και μαθαίνουμε για το πώς έχασε δικούς της ανθρώπους από το πυρηνικό ατύχημα του Τσερνομπίλ, σε πόσο άσχημη οικονομικά κατάσταση ζει, πώς αποφάσισε να βρει δουλειά στο εξωτερικό, ποιοι και πώς την εκμεταλλεύτηκαν και την έριξαν σε κύκλωμα σωματεμπορίας και πώς εξαφανίστηκε η κόρη που απέκτησε στο μεταξύ. Η Τάνια, αποφασισμένη να πάρει το παιδί της πίσω, ζει σκληρές και απάνθρωπες στιγμές, με το περιβόητο «σπάσιμο» να είναι μόνο η αρχή. Στημένοι έλεγχοι στα σύνορα, βιασμοί για αντίτιμο «στραβών ματιών», καλά οργανωμένο δίκτυο, οι δουλειές γίνονται «κρυφά, γρήγορα και χωρίς να αφήνουν πολλά πολλά ίχνη», κακοποίηση, αποκτήνωση, απόπειρες αυτοκτονίας, εξαπάτηση, εκμετάλλευση, πόνος, απελπισία, ταπεινώσεις και ευτελισμοί, με ευυπόληπτους πολίτες και όμορφες γυναίκες να κρύβονται πίσω από τα κυκλώματα, βγάζοντας πολλές φορές το πιο σκληρό τους πρόσωπο. Νέες κοπέλες πωλούνται και αγοράζονται, δεκάχρονα παιδιά το ίδιο ή εμπορεύονται τα όργανά τους ή καταλήγουν στα φανάρια αν είναι τυχερά και δεν τα προτιμήσουν για ερωτικές δοσοληψίες. Θα καταφέρει να βρει το παιδί της η Τάνια; Πώς θα συνδεθεί η ιστορία της με την υπόθεση του Απτόσογλου; Πώς θα καταφέρει να επιβιώσει σε μια Θεσσαλονίκη που δείχνει το σκληρό της πρόσωπο σε όποιον δε γνωρίζει; Η λυρικότητα του συγγραφέα απέναντι στην πόλη είναι υποβλητική: «Η Θεσσαλονίκη τον Νοέμβριο μπορεί να σε διαλύσει αν δεν προσέξεις» (σελ. 32). Και στη συνέχεια: «Η υγρασία το φθινόπωρο στη Θεσσαλονίκη διαπερνά τις ψυχές των ανθρώπων που δεν έχουν λυμένα βασικά θέματα στις ζωές τους» (σελ. 116). Αγάπησα την Άνω Πόλη: «Είναι αυτά τα στενά της δρομάκια, η χάραξη που υπάρχει από αιώνες, τα παλιά σπίτι, τα σκοτεινά σοκάκια, η μυσταγωγική μερικές φορές ατμόσφαιρα, που άλλες φορές γίνεται ασφυκτική. Όλα όσα κάνουν την Άνω Πόλη ξεχωριστή και άγνωστη στους πολλούς» (σελ. 59). Η Αριστοτέλους «ένα παράξενο γκέτο αγοραπωλησιών», ο σταθμός του τρένου, με τα βαγόνια που γίνονται κλίνες για την πρώτη στάση των τραυματισμένων κοριτσιών, ανάμεσά τους και η Τάνια και πολλά άλλα τοπόσημα και μνημεία δίνουν το πιο ρεαλιστικό φόντο για τη δράση.

Ο αστυνόμος Απτόσογλου θα συνεργαστεί με την «κλειστή», δυναμική και αποφασιστική υπαστυνόμο Αντιγόνη Δημητρίου που ζει με την ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή της μητέρας της και με τον πατέρα της, όσο ο μικρότερος αδελφός της, Νίκος, που γλύτωσε από επίθεση της μητέρας τους, μένει πλέον μακριά τους. Ο κόσμος γύρω της είναι σε μόνιμη σύγκρουση με τη σκιά στην ψυχή της, ανέπτυξε δικούς της μηχανισμούς άμυνας, ανακουφίζεται στην ηρεμία της εσωστρέφειας. Η πρώτη τους κοινή υπόθεση, μια κλήση για κακοποίηση συζύγου, σταδιακά θα τους οδηγήσει σε κάτι μεγαλύτερο κι από κει θα αρχίσει να ξετυλίγεται το κουβάρι του trafficking, με κάποιους χαρακτήρες να παίζουν διπλούς ρόλους, άλλους να είναι αδίστακτοι και αποφασιστικοί, άλλοι να περιμένουν την ιδανική ευκαιρία για εκδίκηση, άλλοι να είναι βυθισμένοι στον βούρκο ως τον λαιμό, όλοι τους άνθρωποι που σκορπάνε τη θλίψη, το μαρτύριο, την εκμετάλλευση και τον θάνατο. Σταδιακά η Δημητρίου και ο Απτόσογλου έρχονται πιο κοντά, ρίχνουν τις άμυνές τους, εμπιστεύονται και εξομολογούνται ο ένας στον άλλον, κάτι που ελαφρύνει τις ψυχές τους, χωρίς αυτό να σημαίνει πως δεν αφήνουν για τον εαυτό τους ένα τόσο δα μικρό κομμάτι επιφυλακτικότητας. Είναι ενδιαφέρουσα η σχέση μεταξύ τους, χωρίς υφέρποντα ή ορατό ερωτισμό, απλώς ένα απάγκιο για τα βάρη του καθενός. Κι οι δυο τους όμως «είναι πολύ αδύναμοι μπροστά στη δύναμη των διεφθαρμένων», θα καταφέρουν λοιπόν να ξετυλίξουν το κουβάρι; Η διοικητής Δήμητρα Λιόλιου τι ισορροπίες θα κρατήσει και πώς θα αναμιχθεί στα γεγονότα; Είναι αντικειμενική και δίκαιη ή κρύβεται κάτι άλλο πίσω από αυτό το προσωπείο;

Η μαγιά της ιστορίας, όπως έγραψα και στην αρχή, βασίζεται στα γεγονότα του προηγούμενου βιβλίου, από κει και πέρα όμως αναπτύσσεται μια τόσο ενδιαφέρουσα βεντάλια καταστάσεων και προσώπων που πατάνε στα δικά τους «πόδια» και ξεδιπλώνεται μια ιστορία γεμάτη ανατροπές και αναπάντεχες εξελίξεις. Αν εξαιρέσουμε το ότι τα περισσότερα επίθετα αρχίζουν από Α, τη συχνή χρήση της λέξης «οκέι» και πως τα πιο πολλά πρόσωπα έχουν μια τραυματική εμπειρία από το παρελθόν (από το οποίο αγωνίζονται να ξεφύγουν) ή από το παρόν (στο οποίο έχουν παγιδευτεί), ήτοι η κόρη μιλάει στη γάτα της με τη σκέψη της κι όχι στη μάνα της που έχει απηυδίσει μαζί της, μια άλλη μάνα κάνει τα πάντα για πληρώνει το νοσοκομείο του γιου της που είναι σε κώμα, ο πατέρας μιας κοπέλας δεν άντεξε τον χωρισμό της γυναίκας του και ξεσπάει στην κόρη του κακοποιώντας την, ο αδελφός του αστυνόμου ήταν σε ψυχιατρείο και πολλά άλλα, αν εξαιρέσουμε λοιπόν αυτούς τους τρανταχτούς κοινούς τόπους, η νέα υπόθεση του Απτόσογλου μας ξεναγεί και πάλι στα άδυτα του υποκόσμου της Θεσσαλονίκης και μας δείχνει με τον πιο ωμό τρόπο τις απάνθρωπες συνθήκες της σωματεμπορίας. Ανατροπές, αποκαλύψεις, απαγωγές, ανθρωποκυνηγητό, αδίστακτοι χαρακτήρες, ένας πρωταγωνιστής με βαρύ ψυχολογικό φορτίο, μια προσεκτικά σχεδιασμένη πλοκή, όλα αυτά με αιχμαλώτισαν και με παρέσυραν σ’ έναν κόσμο που κινείται γύρω μας χωρίς να παίρνουμε χαμπάρι με αμέτρητα θύματα ψυχολογικής και σωματικής κακοποίησης.

Βιβλίο  Ο συλλέκτης των τρένων
Συγγραφέας Μαρία Κυριαζή
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πνοή
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Μαρία Κυριαζή έγραψε ένα καλό αστυνομικό και κοινωνικό μυθιστόρημα που μου αποκάλυψε τα μυστικά της νύχτας και του υπόκοσμου. Η πλοκή είναι πολυεπίπεδη και γεμάτη εκπλήξεις, μας συστήνει τα θύματα πριν χάσουν τη ζωή τους, παρακολουθεί την καθημερινότητα της υπαστυνόμου Άννας Ρίζου και του συναδέλφου της, Λουκά, κυνηγάει τον δολοφόνο των κοριτσιών και με κράτησε σε αγωνία ως προς την ταυτότητα του δράστη μα κυρίως για τον τρόπο με τον οποίο θα δεθούν τα κατ’ επίφασιν ετερόκλητα στοιχεία και οι με μια πρώτη ματιά άσχετες μεταξύ τους ιστορίες. Η συγγραφέας είναι σαφώς ταγμένη υπέρ της γυναίκας, αφού έχει διαλέξει και μας παρουσιάζει εκτενώς χορεύτριες της νύχτας, κοπέλες χαμένες στη ζωή αλλά αποφασισμένες να βρουν μια καλύτερη τύχη χωρίς να χάσουν αξιοπρέπεια και ηθική και αγωνίζεται να τις βοηθήσει, να τους δείξει τον σωστό δρόμο και πάνω απ’ όλα να τις προφυλάξει από τον δολοφόνο. Επίσης, η υπαστυνόμος παντρεύεται τον Γιάννη Γιαννόπουλο, πλοίαρχο φορτηγού πλοίου που ταξιδεύει συχνά, δυστυχώς όμως εκείνος την κακοποιεί συχνά κι έτσι γνωρίζουμε από πρώτο χέρι την ψυχολογία, τη συμπεριφορά, τις σκέψεις μιας γυναίκας που βιώνει μια τέτοια κόλαση, τι σκέφτεται, τι προσέχει, γιατί δε φεύγει. Τα πράγματα γίνονται χειρότερα όταν μπαίνει στη ζωή της Ρίζου απρόσκλητος ο έρωτας.

Παράλληλα ξεδιπλώνονται οι ζωές κι άλλων γυναικών, εκτός της πρωταγωνίστριας και των θυμάτων, όπως της Σάντρας, η οποία πιάνει δουλειά σε κλαμπ ως χορεύτρια pole dancing, δεν πίνει, δεν παίρνει ναρκωτικά, κάνει απλώς τη δουλειά της, μήπως όμως έχει μια κρυφή ατζέντα; Γνωρίζουμε και την αδελφή Μαρία που απολάμβανε την ησυχία και την ηρεμία της μονής, της δόθηκε η ευκαιρία να ξαναβρεί τον εαυτό της, κάτι που έπρεπε να είχε κάνει καιρό πριν για να πάψει να σφαδάζει ο δαίμονας που ζούσε μέσα της αλλά τελικά το παρελθόν κατάφερε να τη βρει. Η Α., η γυναίκα που γράφει το ημερολόγιο, ξεχύνει τον πόνο της στις σελίδες του ημερολογίου της και οι καταστάσεις που έχει βιώσει είναι εξίσου δύσκολες και σκληρές, ο ελλειπτικός όμως και τεχνηέντως απροσδιόριστος χαρακτήρας της δημιουργούν επιπλέον ερωτηματικά για την ταυτότητά της. Κάθε μία από αυτές λοιπόν έχει και μια δύσκολη ιστορία, η οποία εμπλουτίζει ένα ήδη γοητευτικά περίπλοκο κείμενο.

Αυτό που μου άρεσε και ξεχώρισα είναι το γεγονός πως ένιωσα να έχουμε τρεις παράλληλες ιστορίες οι οποίες συμπτωματικά διασταυρώνονται. Επάλληλοι κύκλοι έρχονται και κουμπώνουν δημιουργώντας ένα περίεργο παζλ με κομμάτια που φαίνονται αταίριαστα αλλά δένουν άψογα με τη συνολική πλοκή. Ένα σχέδιο εκδίκησης συναντάει το αρρωστημένο πάθος κάποιου που σκοτώνει για συγκεκριμένο λόγο κι όλα αυτά καλείται να τα ξεδιαλύνει μια γυναίκα που πρέπει να βρει το θάρρος και να απομακρυνθεί από την κακοποιητική συμπεριφορά του άντρα της. Η συλλογή μάλιστα των αμαξοστοιχιών είναι ό,τι πιο ανατριχιαστικό έχω διαβάσει ως ιδέα για τρόπαιο και μου άρεσε πάρα πολύ ο επίλογος με το τόσο πρωτότυπο κλείσιμο που αφήνει σαφείς υπόνοιες για το μέλλον. «Ο συλλέκτης των τρένων» είναι ένα φιλόγυνο μυθιστόρημα που αγκαλιάζει με ενδιαφέρον και στοργή παραστρατημένες γυναίκες που πέφτουν θύματα κακοποίησης, σωματεμπορίας, ακόμη και δολοφονίας. Ενδιαφέρουσες ιδέες, ωραίος χειρισμός της πλοκής, σημαντικά διαχρονικά μηνύματα για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και ακεραιότητα, έξυπνες ανατροπές με άφησαν απόλυτα ικανοποιημένο και με ξενύχτησαν μέχρι να φτάσω στο λυτρωτικό και αποκαλυπτικό τέλος.

Βιβλίο Καρμανιόλα 
Συγγραφέας Λευτέρης Μπούρος 
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το δεύτερο βιβλίο της ξεχωριστής τριλογίας Drifter ξεδιπλώνει την εκδίκηση που καταστρώνει ο Στράτος Μαύρος κατά όσων τον εκμεταλλεύτηκαν στο «Χέρι του Νεκρού: «…σαν κατά συνθήκη κυνηγός μιας καθυστερημένης εκδίκησης, σαν καιροσκόπος αντιήρωας που γράφει τον επίλογο μιας θλιβερής οικογενειακής ιστορίας» (σελ. 23). Παραδέχεται πως: «…δεν είχα κανένα ξεκάθαρο σχέδιο το μυαλό μου, μόνο κακές σκέψεις για όλους εκείνους τους μαλάκες» (σελ. 26). Από τον Αύγουστο του 2017 στο πρώτο βιβλίο πλέον είμαστε στον Φεβρουάριο του 2018. Τα κύρια πρόσωπα έχουν μπει στις σωστές θέσεις, κάποια τιμωρήθηκαν, κάποια όχι, η πρωτοβουλία του Στράτου έφερε σε δύσκολη θέση τον δολοφόνο του Μάνου Αντωνίου και τώρα πρέπει να κλείσουν τον τελευταίο λογαριασμό. Ο Στράτος κρύβεται με καινούργια ταυτότητα σ’ ένα χωριό της Αιτωλοακαρνανίας και μένει στο σπίτι που του ενοικιάζει ο ηλικιωμένος Γιάννης Χάλαρης ενώ παρουσιάστηκε στους ντόπιους ως συμμαθητής του νεκρού Μαύρου που ήρθε για να ψάξει στο παρελθόν του φίλου του για μια καλή ιστορία. Είναι ο τόπος καταγωγής του πατέρα του, ένα μέρος με «στραβοπόδαρες μαυροφορούσες, καφενόβιους συνταξιούχους και αυτοκίνητα που τα οδηγούσαν αλλήθωροι αγρότες» (σελ. 28) αλλά ήρθε η ώρα που πρέπει ο πρωταγωνιστής να πάρει αποφάσεις οι οποίες θα κρίνουν τις ζωές ανθρώπων πέρα από τη δική του. Ο ευρύτερος κόσμος ξέρει πως πέθανε, κάποιοι από αυτούς που τον έφεραν σε αυτό το σημείο έχουν συλληφθεί και κάποιοι τον αναζητούν, τώρα έρχεται και η Άννα για να μπει το τελευταίο κομμάτι του παζλ. Οι δυο τους, εκείνη αποφασισμένη να χτυπήσει έναν πανίσχυρο εχθρό, στα χέρια του οποίου πέρασε τις χειρότερες μέρες της ζωής της, κι εκείνος αφοσιωμένος στον εντοπισμό του δολοφόνου του πατέρα του, κάνουν ένα ιδιαίτερο ντουέτο. Δεν αναζητά όμως μόνο ο Στράτος εκδίκηση αλλά κι αυτοί που εξακολουθούν να τον κυνηγάνε, έχοντας γλυτώσει από την τσιμπίδα της αστυνομίας.

Ο κυρ Γιάννης ζει με τον γιο του, τον Μιχάλη αλλά είχε χάσει κι ένα μικρότερο παιδί, για το οποίο δε μιλάει σχεδόν καθόλου. Ο Συμεών πέθανε ξαφνικά σε εργατικό ατύχημα κι από τότε ο πατέρας του αργοσβήνει. Ο κυρ Γιάννης έχει και το μοναδικό βιβλιοπωλείο του χωριού, το οποίο κατά καιρούς κρατάει μετά χαράς ο Στράτος, οπότε ο συγγραφέας βρίσκει την ευκαιρία να αναφερθεί σε βιβλία που έχουν χαράξει τη δική τους πορεία, όπως το Νάδα του Μανσέτ ή το Θα φτύσω στους τάφους σας («Τον χτύπησα στον ώμο φιλικά, του είπα να το κρύψει απ’ τη μαμά του γιατί σιγά μην καταλάβαινε και του ‘πα ότι αρκούσε που σε λίγο καιρό θα καταλάβαινε ο ίδιος», σελ. 37). Ταυτόχρονα, ο πρώην αστυνόμος Κώστας Πρίαμος έχει απαχθεί και ανακρίνεται με βάναυσο τρόπο γιατί με τη συμπεριφορά του έμπλεξε κάποιον που δεν έπρεπε. Η συμμετοχή του στο παιχνίδι που στήθηκε είναι πολύ μεγάλη, μόνο που έχει ακόμη απορίες για πολλές από τις λεπτομέρειες που πήγαν εντελώς στραβά σε σύγκριση με το πλάνο που είχε καταστρωθεί. Ο δολοφόνος του πατέρα του Στράτου, ένας επιφανής επιχειρηματίας με βίλα φυλακισμένων γυναικών, μια μυστηριώδης γυναίκα και δύο μπράβοι σφίγγουν συστηματικά τον κλοιό γύρω από τον Στράτο όσο γύρω του εξακολουθούν να περιφέρονται χαρακτήρες που γνωρίσαμε στο προηγούμενο μυθιστόρημα, όπως η Ξένια Παπαγεωργίου που έρχεται από τις φυλακές Ελεώνα στην Αθήνα για την κατάθεση στον εισαγγελέα και ο δημοσιογράφος Ορέστης Λάμπρου που, με την εξαφάνιση του Πρίαμου, έχει χάσει τις άκρες του με την αστυνομία. Η πλοκή κλιμακώνεται ξανά από κεφάλαιο σε κεφάλαιο κι ό,τι ξεκινάει ως καλογραμμένη και στρωμένη ιστορία εκδίκησης μετατρέπεται σε καρμανιόλα και λουτρό αίματος, οπότε δεν υπάρχει πλέον ούτε σωτηρία ούτε επιστροφή κι ένας μαινόμενος ταύρος καταφεύγει στη σκοτεινή πλευρά του χαρακτήρα του.

Σε αυτό το μυθιστόρημα γνωρίζουμε λίγο καλύτερα τον ανερχόμενο Ηλία Μακρή, την οικογένειά του, τις δοσοληψίες του με τον επιχειρηματία Φραγκίσκο Φόκαρη, η εμπιστοσύνη του οποίου τον βάζει σε σκέψεις, γιατί δε νιώθει πως έχει τις κατάλληλες δεξιότητες για να του δώσει ο Φόκαρης πρόσβαση στις ημιπαράνομες δραστηριότητές του, επομένως η σχέση του επιχειρηματία με τον πατέρα του είναι η πιο πιστευτή δικαιολογία. Πλέον νιώθει πως η θέση του αντιδημάρχου είναι στα χέρια του χάρη στη δύναμη και τις επαφές του Φόκαρη: «…όλη εκείνη η εμπιστοσύνη του επιχειρηματία τον φόρτωνε επικίνδυνα, τον φόρτωνε με αμαρτίες, με οικονομικές παρασπονδίες, με ποινικές κατηγορίες, έτσι όπως φορτώνονται κάποια σαπιοκάραβα ακριβώς πριν οδηγηθούν σε προμελετημένα ναυάγια…» (σελ. 85). Και να που σταδιακά και παρά τη θέλησή του αρχίζει να μπλέκεται όλο και περισσότερο στην αναζήτηση του Στράτου, κάνοντας συμφωνίες με τον διάβολο, τον μπράβο του Φόκαρη. Μαζί του έπαθα κι εγώ σοκ από τις ωμές και ρεαλιστικά ανατριχιαστικές περιγραφές των μοντέρνων δημοπρασιών γυναικών που κακοποιούνται από σύγχρονους δουλέμπορους και ξεπουλιούνται σε υψηλές τιμές για να βρεθούν στα χέρια άλλων αδίστακτων ανθρωπόμορφων τεράτων. Προσέξτε πώς στήνει και πώς καταγράφει ο συγγραφέας τη φρικτή εκείνη νύχτα και με πόσο ταλέντο καταφέρνει μέσα σε μόλις δύο σελίδες (127-128) να δείξει τις έντονες αντιθέσεις που κυριαρχούν στη σκηνή: πλούσια και όμορφη γυναίκα, η ματρόνα Λίζα, περιφέρεται ανάμεσα στο εμπόρευμά της με χαρά, υπολογισμό κερδών και αισιοδοξία όσο οι αιχμάλωτες κοπέλες ουρλιάζουν από τρόμο για την επερχόμενη φρίκη.

Τόπος δράσης και πάλι η Αθήνα, με έμφαση στην Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου και τις εγκαταστάσεις της, περιοχές που ζωντανεύουν με τέτοιο τρόπο που ένιωθα πως τα πάντα εξελίσσονταν μπροστά στα μάτια μου. Η γραφή παραμένει καλή, έχει ρεαλισμό, καθώς και ενδιαφέρουσες παρομοιώσεις και μεταφορές («…πυκνοί καπνοί έκαναν τις καμινάδες των χαμηλών σπιτιών να μοιάζουν με φουγάρα πλοίων που έχουν βρεθεί σε θαλάσσιο μποτιλιάρισμα», σελ. 24), ακόμη και χιούμορ: «…και πού και πού κάποια υπέροχη νεαρά, που τα μεσημέρια συνήθιζε να στοχάζεται την ερχόμενη εξεταστική, βάφοντας τα νύχια των ποδιών πάνω στις σημειώσεις της» (σελ. 247). Η πλοκή είναι γεμάτη εκπλήξεις, τίποτα δεν γίνεται όπως αναμένουμε ή όπως θα ήθελαν οι ήρωες του βιβλίου, απρόσμενοι σύμμαχοι προκύπτουν στην πορεία, φαινομενικά άσχετες ιστορίες κουμπώνουν άψογα στον κορμό της κεντρικής, αστυνομία που ακροβατεί ανάμεσα στο καθήκον και στις εντολές άνωθεν, χαριτωμένα Τζακ Ράσελ με ρόλο έκπληξη, αθώοι περαστικοί, όλα συγκροτούν ένα γεμάτο δράση, αλήθειες και εκπλήξεις μυθιστόρημα που με άφησε με κομμένη ανάσα.

Η «Καρμανιόλα» είναι ένα μυθιστόρημα με πρωταγωνιστή έναν μέσο άνθρωπο που τον έμπλεξαν σε σκευωρία και τώρα αντεπιτίθεται, ξυπνώντας με τις πράξεις του μια δύναμη απρόβλεπτη που κανείς δεν ξέρει πώς θα καταλήξει. Κατά βάθος όμως φοβάται, αυτό που πραγματικά θέλει είναι να κλείσουν οι πληγές, να τελειώσουν όλα αυτά και να μην τον καταδιώκει κανείς. Να όμως που μετά την καρμανιόλα, το σημείο καμπής της πλοκής, ο Μαύρος, χωρίς πλέον να τον νοιάζει το δίκαιο και το άδικο, αδιάφορος πλέον για τις στρατηγικές κινήσεις, χωρίς διπλωματία, θα ξαμοληθεί χωρίς λογική και όριο να εκδικηθεί για τα ακόμη χειρότερα που συμβαίνουν. Ένας κατά συνθήκη παραβατικός, ένας αφελής περιθωριακός που παρακολουθεί τον κόσμο να αλλάζει και να αποκτηνώνεται κι όμως τον αγαπάς και παρακολουθείς προσεκτικά κάθε του βήμα, αγωνιώντας για το νέο παιχνίδι που στήνεται εις βάρος του όσο το λουτρό αίματος θα κλείσει οριστικά τις εκκρεμότητες, μόνο και μόνο για να δημιουργήσει καινούργιες. Απόλυτα συνδεδεμένο με το πρώτο βιβλίο της σειράς, ερωτήματα που απαντώνται για να παραχωρήσουν τη θέση τους σε καινούργια, πράξεις και αντίποινα, δράση και αντίδραση κι όλα επιτέλους ολοκληρώνονται στο τελευταίο κεφάλαιο. Ή μήπως όχι;

Βιβλίο Ο Αφανιστής 
Τίτλος πρωτοτύπου Vanished
Συγγραφέας Tim Weaver
Μεταφραστής Κατερίνα Ασήμου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο αστυφύλακας πλέον Κολμ Χίλι κερδίζει την εμπιστοσύνη της αρχιεπιθεωρήτριας Μέλανι Κρόου και αναλαμβάνει τον εντοπισμό του Αφανιστή. Η επιστροφή του Χίλι στον Τομέα Διερεύνησης Εγκλημάτων μετά απ’ όσα έκανε για την απαχθείσα κόρη του προκειμένου να τη βρει (και συνέβησαν στο προηγούμενο, δεύτερο βιβλίο της σειράς), χώρισε την υπηρεσία σε δύο στρατόπεδα: κάποιοι τον κατανοούν και κάποιοι τον θεωρούν απερίσκεπτο και αναξιόπιστο. Τα βασικά προβλήματα ξεκινάνε με τον αρχιφύλακα Έντι Ντέιβιντσον, φανατικό ζηλωτή της αστυνομίας, που στα μάτια του ο Χίλι πήγε ενάντια σε αυτήν τη θρησκεία, για να μην αναφέρουμε και τους προσωπικούς του λόγους που ξεδιπλώθηκαν αναπάντεχα στο ανωτέρω βιβλίο. Παρ’ όλ’ αυτά, η Κρόου αναθέτει στον Χίλι, προς δυσαρέσκεια των νταήδων συναδέλφων του, να βρει τον άγνωστο που έχει απαγάγει τους Στίβεν Γουίλκι και Μαρκ Έβανς, δύο μικρόσωμους ομοφυλόφιλους, των οποίων ξύρισε τα μαλλιά και τα άφησε στο σπίτι τους, χωρίς κανένα άλλο ίχνος της ταυτότητάς του. Θα καταφέρει να τον εντοπίσει ο Χίλι, κερδίζοντας μια δεύτερη ευκαιρία στην καριέρα του; Θα υποταχθεί στους κανόνες ευπρέπειας ή θα κάνει πάλι τα δικά του; Γιατί όμως παρακολουθεί κρυφά και συστηματικά την ψυχολόγο Τερίσα Ριντ; Γιατί μυρίζει η ατμόσφαιρα μπαρούτι;

Ταυτόχρονα, με πρωτοπρόσωπη αφήγηση, ο Ντέιβιντ Ρέικερ εξιχνιάζει την εξαφάνιση του Σαμ Ρεν, διαπιστώνοντας πως έχει μπλέξει και πάλι σ’ έναν κυκεώνα από ψέματα και καλά κρυμμένα μυστικά που θα τον εμποδίσουν στις έρευνές του. Σε προσωπικό επίπεδο, έχει προχωρήσει τη σχέση του με τη δικηγόρο Ελίζαμπεθ Φίνι, οχτώ μήνες μετά τα γεγονότα του προηγούμενου μυθιστορήματος, και βλέπουμε έναν χαρακτήρα που ακροβατεί ανάμεσα στη θέληση για αλλαγή και στην ανάγκη να συνεχίσει την ίδια συμπεριφορά. Κατάφερε η Λιζ να τον αλλάξει; Του έδειξε τον λάθος δρόμο που ακολουθούσε; Ο Ντέιβιντ είναι ειλικρινής: «…μπορούσα να ελέγξω αυτό το κομμάτι μου και να αλλάξω. Να είμαι όχι ακριβώς αποστασιοποιημένος αλλά ούτε και να εμπλέκομαι τόσο συναισθηματικά με τους ανθρώπους που αναζητούσα. Όταν εμπλεκόσουν συναισθηματικά μ’ αυτούς, με τις ιστορίες τους, με τους ανθρώπους που είχαν χάσει, έπαιρνες ρίσκα: έμπαινες στο σκοτάδι, χωρίς να ξέρεις τι υπήρχε εκεί…». Η αλήθεια είναι πως στο μεσοδιάστημα αυτό ο ντετέκτιβ αντιστάθηκε στον πειρασμό να παρασυρθεί στις σκιές κι έμενε στη σωστή πλευρά της διαχωριστικής γραμμής αλλά αυτό δε θα κρατούσε για πάντα: «Το να εκπληρώνω τη δέσμευσή μου στους χαμένους… συνιστούσε αυτό που ήμουν. Ήταν συνυφασμένο μαζί μου» και τελικά ίσως η έλλειψη κατανόησης της Λιζ να δημιουργήσει και το ρήγμα. Θα καταφέρουν να το παλέψουν άραγε σωστά και οι δύο;

Η Τζούλια Ρεν αναζητά τον άντρα της που μπήκε στον σταθμό της Γκλόστερ Ρόουντ πριν από έξι μήνες και δεν ξαναβγήκε. Πώς μπορεί κάποιος να χαθεί σ’ ένα μετρό; Τι άλλαξε στη ζωή του τους τελευταίους έξι μήνες; Γιατί δούλευε τόσο πολύ χωρίς να κερδίζει περισσότερα χρήματα; Ο αστυφύλακας Μπράιαν Γουέστερλι που ανέλαβε την υπόθεση την άφησε να σέρνεται αφού δε συντρέχουν σοβαροί λόγοι υγείας. Τα ίχνη οδηγούν όχι μόνο σε κύκλωμα σωματεμπορίας ανηλίκων αλλά και σε κάτι πιο σκοτεινό και βαθύ και τα πράγματα γίνονται χειρότερα όταν ο Ντέιβιντ Ρέικερ διαπιστώνει πως η έρευνά του τέμνεται με αυτήν του Κολμ Χίλι. Περπατάμε στο δαιδαλώδες σύστημα του Υπογείου του Λονδίνου, σε ενεργούς αλλά και κλειστούς σταθμούς και, ακόμη χειρότερα, σε μια σκοτεινή ύπαρξη που οφείλει τη δημιουργία της στην κακοποίηση που υπέστη κατά την παιδική ηλικία. Ο συγγραφέας αποφεύγει τις λοιδορίες και τις αιτιάσεις, ποιος φταίει, γιατί και κατά πόσο και στρέφει τη ματιά του στο καθαυτό κακό που μπορεί κάποιος να προξενήσει μεγαλώνοντας σε τέτοιο περιβάλλον.

«Ο Αφανιστής» είναι ο νέος εχθρός του Ντέιβιντ Ρέικερ και τον οδηγεί στα βάθη των συρμών και των ψυχών σε μια περιπέτεια πιο «μαζεμένη» από τις προηγούμενες, χωρίς πολλά παρακλάδια αλλά με εξίσου ενδιαφέρουσες και ποικίλες ανατροπές. Τα βήματα επίλυσης του εξαφανισμένου άντρα και του κατά συρροή απαγωγέα εκτείνονται, αναλύονται, διασταυρώνονται και τα κομμάτια του παζλ συγκροτούν μια ανατριχιαστική εικόνα, ανεκτή μόνο απ’ όσους αντέχουν να βυθίζονται στην ατμόσφαιρα και στα θέματα του Tim Weaver. Το Λονδίνο τελικά δεν έχει τίποτα να ζηλέψει από την Αμερική ως προς τους δολοφόνους, τη βία και τα σκοτεινά μονοπάτια…

Βιβλίο Μαύρη αυγή
Συγγραφέας Θάνος Δραγούμης
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα / Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το κείμενο είναι καταπληκτικό. Κοφτές προτάσεις, αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο και μια από τις καλύτερες εισαγωγές σε βιβλίο: περιγράφει πρόσωπα και καταστάσεις και τα συνδέει με έναν τρόπο που αφήνει τον αναγνώστη άφωνο. Όταν έχετε τελειώσει με τις «συστάσεις» και αρχίζει να κλιμακώνεται η πλοκή, δεν υπάρχει περίπτωση να το αφήσετε από τα χέρια σας. Χάρη σε αυτό το βιβλίο έμαθα πολλά πράγματα για το λόγο ύπαρξης της τρομοκρατίας από τη δεκαετία του 1970, πώς συνδέεται η τρομοκρατία με τα διεθνή κανάλια εμπορίας σαρκός, όπλων και ναρκωτικών, κατάλαβα από πού πηγάζει η άνοδος, η ύπαρξη και η δύναμη της Χρυσής Αυγής, πώς συνδέεται η τρομοκρατία από χώρα σε χώρα στα Βαλκάνια, πληροφορίες που όμως ο συγγραφέας τις βασίζει σε πηγές. Μπράβο του λοιπόν και για τον τρόπο γραφής και για τις γνώσεις αυτές που προσωπικά με βοήθησαν πολύ να συνδέσω ονόματα και καταστάσεις, αίτια και αιτιατά. Στο βιβλίο ζούμε τις τραγικές στιγμές της πυρπόλησης της πόλης μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, ξαναζούμε την πυρκαγιά της Marfin και τους νεκρούς που άφησε πίσω της, διαβάζουμε για τις πορείες και τα επεισόδια των αναρχικών και τι κρύβεται πίσω τους και πώς είναι αριστοτεχνικά σχεδιασμένα και στοχευμένα κάθε φορά και πολλά άλλα.

Τι να γράψω για τον αστυνόμο Βερέμη και για τις ωμές σκηνές που έζησε στη Γιουγκοσλαβία, για το αίμα και τον θάνατο που αντίκριζε σε κάθε του βήμα; Τι να γράψω για την ομοφυλόφιλη Μαρόγλου, που μιλάει σαν νταλικέρης και η γνωριμία της με τον Βερέμη θα αλλάξει για πάντα τη ζωή, τα συναισθήματα και τη νοοτροπία της; Όπως είπα και πιο πάνω οι δύο ντετέκτιβ είναι πολύ καλοδουλεμένοι και η σχέση τους περνάει διά πυρός και σιδήρου. Η δε κεντρική ιδέα είναι δυνατή: πτώματα αρχίζουν να εμφανίζονται παντού (ο συγγραφέας μας τους συστήνει όλους με μοναδικό και πρωτότυπο τρόπο, όπως είπα και πιο πριν), λογαριασμοί κλείνουν, στόματα επίσης, κάποιος θέλει να προλάβει τις εξελίξεις και να μη βρεθούν ενοχοποιητικά στοιχεία εναντίον του και εναντίον της εταιρείας που χρησιμοποιεί για ξέπλυμα χρήματος. Τι συμβαίνει; Πώς συνδέονται οι νεκροί; Υπεράκτιες εταιρείες, μίζες, όπλα, γυναίκες, όλα μπλεγμένα σε ένα αιμάτινο κουβάρι, από το οποίο δύσκολα ξεχωρίζεις την άκρη και θέλει μεγάλη προσοχή να μη σε φάνε πριν ξεμπλέξεις! Αφήνω το ίδιο κείμενο να πείσει και τους υπόλοιπους δύσπιστους αναγνώστες!

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Πίσω από τις ένστολες διμοιρίες ένας συρφετός από πενήντα περίπου άτομα. Ελληνικές σημαίες, ξύλινα παλούκια και μαύρες μπλούζες, πολλά ξυρισμένα κεφάλια. Είναι οι φασίστες που πολλές φορές σπεύδουν να συνδράμουν αυτόκλητοι τις δυνάμεις καταστολής και αποκατάστασης τάξης, τους φυσικούς τους συμμάχους, όπως τους θεωρούν. Χρήσιμοι, ούτε δεσμεύσεις από νόμους ούτε δελτία Τύπου ούτε ζόρικες ερωτήσεις από δημοσιογράφους ούτε εξηγήσεις στα παράθυρα των καναλιών, οι ερασιτέχνες κάνουν όλη τη βρόμικη δουλειά που δεν μπορούν να κάνουν οι επαγγελματίες. Η κατάσταση σε μικρογραφία θυμίζει ορδή σταυροφόρων, εμπρός η αριστοκρατία των ιπποτών, πίω η πλέμπα των πλιατσικολόγων» (σελ. 63).

«Μια ευτραφής πενηντάρα, βαμμένη σαν σκουριασμένο κάγκελο που θέλει επειγόντως πέρασμα με μίνιο, ανοίγει την ξύλινη φθαρμένη πόρτα. -Καλώς τον Μπάμπη… -Έχεις πελάτη; -Ανάσκελα σου άνοιξα την πόρτα, ρε μόρτη; -Όχι… -Ε, τότε τι ρωτάς» (σελ. 76).

«Λίγους μήνες σχέση, κάτι μεταξύ Καμπούλ, Δαμασκού και πλατείας Ταχρίρ. Δύο στα τρία βράδια τους θύμιζαν βομβαρδισμένο τοπίο». (σελ. 83).

«…αλλά ένεκα το ανοιξιάτικο δείλι και η ώρα, οι κούνιες ήταν πιο γεμάτες και από τρόλεϊ μέρα που απεργεί το μετρό» & «…αλλά με το στομάχι του να γαζώνει σαν κουμποτρυπού σε διπλοβάρδια, η υπομονή του είχε εξαντληθεί» (σελ. 182).

«Μέχρι το τρίτο ποτάκι, όπως ο κάθε μέσος άνθρωπος, η Δάφνη έλεγχε την κατάσταση -ο ορθολογισμός μπροστά στη σημαία και ο συναισθηματισμός πιο πίσω, τιμητικό άγημα, ούτως ειπείν. Μετά το τρίτο και μέχρι το πέμπτο ποτό, η σημαία άλλαξε χέρια, συναίσθημα μέχρι τα μπούνια, δάκρυ στο μάτι, κεφάλι παρκαρισμένο στο λακαρισμένο ξύλο, σήκωμα μόνο για πόση, μονόλογοι, ονόματα, στεναγμοί, σιχτίρια, όλο το πακέτο μιας απελπισμένης ψυχής» (σελ. 232).

«…μετά το ξέσπασμα της κρίσης τα καλόπαιδα με τα μαύρα μπουφάν, τα άρβυλα και τα ξυρισμενα κεφάλια έχουν κάνει τον βίο αβίωτο στους ομοεθνείς του, λες κι αυτοί φταίνε για τΟ χάλι της χώρας, λες και δεν ήταν δικοί μας όσοι τους στοίβαζαν πενήντα πενήντα σε τρώγλες με πέντε ευρώ το κεφάλι ή τους έβαζαν να λιώνουν όλη μέρα στα χωράφια και μετά τους έδερναν και τους ξαπόστελναν απλήρωτους» (σελ. 239).

«Μανάδες…Χρειάζονται είκοσι χρόνια για να κάνουν τα αγόρια τους άντρες κι άλλα σαράντα για να τα ξανακάνουν παιδιά» (σελ. 329).

«Κάποιοι έχουν πει πως τρεις είναι οι μοχλοί που κινούν τον άνθρωπο: φόβος, απληστία και περιέργεια. Λάθος. Τέσσερις. Ο τέταρτος, ο πιο δυνατός απ’ όλους: λαχτάρα. Άλλοι τη λένε έρωτα, άλλοι μίσος. Λαχτάρα για κάτι. Δυνατή, καθαρή λαχτάρα να ταράζει τα σωθικά» (σελ. 393).

Βιβλίο Ο άσος στο μανίκι
Συγγραφέας Γιάννης Πλιάγκος
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κέδρος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Παύλος, κρουπιέρης στη λέσχη του Ξανθού, είναι ερωτευμένος με τη Ρουμάνα Ναταλία, η οποία έχει σχέση με τον κολλητό του, Μάριο. Οι ελπίδες και τα όνειρά του τελικά πραγματοποιούνται όταν η Ναταλία χωρίζει τον Μάριο κι αρχίζει να του δείχνει το ενδιαφέρον της. Ένα πολύ καλά κλεισμένο καβούκι, το οποίο ο Παύλος αγωνίζεται ν’ ανοίξει, να γνωρίσει, να ερωτευτεί, να αγαπήσει. Τα πράγματα δυσκολεύουν όταν η Ναταλία του εξομολογείται ότι είναι θύμα τοκογλύφων που την εκβιάζουν και απαιτούν υπέρογκα ποσά.

Αυτό είναι μέρος μόνο της ιστορίας που ξετυλίγεται στις σελίδες του νέου βιβλίου του Γιάννη Πλιάγκου και η πλοκή δεν πηγαίνει εκεί που ίσως φαντάζεται ο αναγνώστης. Υπάρχουν εκατομμύρια άλλες ψηφίδες που συμπληρώνουν το παζλ και ο συγγραφέας ενδιαφέρεται περισσότερο να σκιαγραφήσει αληθοφανείς χαρακτήρες, να μιλήσει για τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες μέσα στις οποίες κινούνται οι ήρωες και εξαιτίας των οποίων κάνουν τις επιλογές τους παρά να δώσει μια τετριμμένη ιστορία με αρχή, μέση και προδιαγεγραμμένο τέλος. Η ολοκλήρωση του μυθιστορήματος και η τελική αποκάλυψη με άφησε άφωνο!

Διαλυμένες φιλίες, απελπισμένα όνειρα, κακοί και καλοί, το αβέβαιο μέλλον των οικονομικών μεταναστριών που εκπορνεύονται χωρίς τη θέλησή τους, ξεγελασμένες για ένα καλύτερο αύριο, ο Τσαουσέσκου και ο σοσιαλισμός του, «Το παραπέτασμα και άλλες ιστορίες» του Μιχαήλ Λαζαρέσκου, ρουλέτες, πόκερ και παράνομος τζόγος…Τελικά, χάνεις ή κερδίζεις; «Αναλόγως για ποιο παιχνίδι μιλάμε», όπως γράφει και ο συγγραφέας.

Βιβλίο Φίδια στο Σκορπιό
Συγγραφέας Κώστας Μουζουράκης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Μετά ανεβαίνουμε στη Ζεστή Κοιλάδα όπου μια γυναίκα, η Ρία, κάνει μπάνιο γυμνή στους καταρράκτες κι αναγκάζεται να σκοτώσει δυο τύπους που τη λιγουρεύονται. Εξίσου καλή περιγραφή και γράψιμο. Μετά ένας τύπος φτάνει στον Σκορπιό, παρακμιακό μαγαζί της Αθηνών-Λαμίας κοντά στη Θήβα και γνωρίζει μια Ρωσίδα που έχει πέσει θύμα εμπορίου σαρκός και κάνει τα πάντα για να τη γλυτώσει και να τη φυγαδεύσει για Ιταλία, στην οικογένειά της. Μετά….. ε, μετά όλα αυτά συνδέονται μεταξύ τους και διαπιστώνουμε ποιος είναι ποιος και πώς συναντιέται με ποιους και τι γίνεται στο τέλος. Το γράψιμο πολύ καλό, χωρίς λογοτεχνικές νότες αλλά τόσο αληθοφανές, τόσο στέρεο και άμεσο που όντως μου θύμισε κινηματογραφικά πλάνα. Η πλοκή από τις ελάχιστα καλές, με ανατροπές (με την κυριολεκτική σημασία του όρου) και καθόλου προβλεψιμότητα.

Άριστος χειρισμός του θέματος και των χαρακτήρων και πώς θα τους παρουσιάσει ο συγγραφέας στον αναγνώστη. Από τα λίγα βιβλία που με ξάφνιασαν πραγματικά κατά την πορεία του διαβάσματος. Πολλές φορές δεν μπόρεσα να σταματήσω να διαβάζω. Περιγραφές τοπίων και της Αθήνας σαν να τα είχα δίπλα μου. Ομορφιές τοπίου και σκληρότητα ανθρώπων. Γλυκόπικρο το τέλος και πάρα πολύ ωραία συνδυάζονται όλα, μέχρι να μάθουμε ότι υπάρχει κι ένας προδότης ανάμεσα στους χαρακτήρες. Καλοδουλεμένο και έξυπνο βιβλίο. Δυστυχώς διαπίστωσα κάποια μελαγχολία και απαισιοδοξία του συγγραφέα ανάμεσα στις γραμμές και κάποιον φευγαλέο ρομαντισμό (από τους τελευταίους ρομαντικούς της πόλης και της εποχής μας δυστυχώς). Και ειλικρινά δεν ήξερα τι να διαλέξω από έξυπνες ατάκες και σκεπτικά χωρία. Και φυσικά να αναφέρω το ανατρεπτικότατο και ευρηματικότατο χωρίο στο οπισθόφυλλο του βιβλίου με τον Θλιμμένο Μπούφο και τον Φλοκ!

Επίσης:

«Η βλακεία είναι σαν τη σκόνη. Κάθεται παντού γύρω σου και δεν μπορείς να κάνεις τίποτα για να την προλάβεις» (σελ. 91).

«Ο θάνατος μοιάζει με ένα γερο-μαέστρο. Ένα γέρο ψηλό κι αδύνατο, που περιδιαβάζει ανάμεσα στους ανθρώπους φορώντας το ψηλό του καπέλο και το μακρύ μαύρο παλτό του, αυτά δηλαδή που φοράει πάντα, από τότε που οι άνθρωποι δεν είχαν τίποτα να φορέσουν. Στις μύτες απ’ τις μπότες του υπάρχει ακόμα χιόνι κι ας είναι κατακαλόκαιρο… Η παρουσία του κάνει πάντα αίσθηση, ο ίδιος περνάει απαρατήρητος…Ο θάνατος είναι η παύση. Και μοιάζει μ’ ένα γερο-μαέστρο που περιδιαβάζει ανάμεσα στους ανθρώπους» (σελ. 277).

Από τα σχετικά λίγα μειονεκτήματα: πολύ αίμα (ναι αλλά καλογραμμένες οι αιματοχυσίες), πολλά τεχνικά χαρακτηριστικά όπλων που εμένα με κούρασαν (οκ θα ρημάξουν το σύμπαν οι τύποι αλλά μη με προετοιμάζεις με αυτόν τον τρόπο) και λίίίγο μου θύμισε η σφαγή στο Σκορπιό Kill Bill. Κατά τα άλλα το συνιστώ ανεπιφύλακτα (και είναι και το πρώτο του βιβλίο).