Βιβλίο Ο γελωτοποιός
Τίτλος πρωτοτύπου The jester
Συγγραφείς James Patterson, Andrew Gross
Μεταφραστής Νεκτάριος Καλαϊτζής
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Δεν έχω λόγια! Ο James Patterson το έγραψε αυτό; Καλά, και ο Andrew Gross το συνέγραψε αλλά δεν ξέρω το ποσοστό της συμβολής του ούτε ποιος είναι ούτε τι άλλο έγραψε. Λοιπόν ένιωσα να διαβάζω το «Όνομα του Ρόδου» (ως προς το αστυνομικό-θριλερικό κομμάτι και κυρίως ως προς την ατμόσφαιρα). Ο Υγκ φεύγει Σταυροφόρος, έρχεται αντιμέτωπος με τον παραλογισμό και τη βία στο όνομα του Θεού, λιποτακτεί, γυρνά στο χωριό του κι εκεί βρίσκει άραθα, μάραθα, δαυλιά καημένα (κυριολεκτικά). Πάει το σπίτι του, πάει και η γυναίκα του. Αρχίζει να την αναζητά λοιπόν στα γύρω κάστρα και βρίσκει βοηθό μια πολύ γοητευτική πριγκίπισσα. Τελικά η γυναίκα του είναι νεκρή αλλά ο ίδιος, γεμάτος πείσμα και αποφασιστικότητα, έχοντας μάθει ότι ο δούκας και η κλίκα του τον κυνηγάνε για να του πάρουν το πιο πολύτιμο λάφυρο της χριστιανοσύνης (ο Υγκ δεν έχει ιδέα ποιο είναι αυτό αφού γύρισε με άδεια χέρια) επιστρέφει στο χωριό του και αρχίζει οχυρωματικά έργα εναντίον του δουκάτου και των φοροεισπρακτόρων. Κι άλλα χωριά κι άλλοι αθώοι συνασπίζονται, οδηγώντας τον σε σταδιακές νίκες κατά του δουκάτου.

Καλογραμμένο ιστορικό μυθιστόρημα, με ατμόσφαιρα, εποχή, διαλόγους, Σταυροφορίες, μάχες, κατακτήσεις, λεηλασίες, βιασμούς, γελωτοποιούς, φτώχεια και εκμετάλλευση, πλούτη και σκευωρίες. Και μοχλός πίσω από όλα αυτά η λόγχη που κέντησε τον Ιησού Χριστό στον Σταυρό επάνω. Διαβάζεται απνευστί (μεγάλο μείον ότι δεν παύεις να διαβάζεις έναν James Patterson, δηλαδή, παρόλο που έχει όλα τα θετικά χαρακτηριστικά ενός ιστορικού μυθιστορήματος, έχει σύντομα κεφάλαια, κάποιο βαθμό εντρύφησης σε πρόσωπα και γεγονότα αλλά τα πράγματα εξελίσσονται γοργά οπότε γίνεται μια καλογραμμένη περιπέτεια με ιστορικό φόντο). Δε θα σας απογοητεύσει για κάτι γρήγορο, μυστηριώδες, πολεμικό και καλογραμμένο.

Βιβλίο Το 3ο χτύπημα
Τίτλος πρωτοτύπου 3rd degree
Συγγραφέας James Patterson
Μεταφραστής Σαμάνθα Κωνσταντέα
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Αυτό ήταν μέχρι στιγμής το καλύτερο βιβλίο της σειράς, όχι τόσο για την ανατροπή περί του αληθινού κινητήριου μοχλού για τις φονικές εκρήξεις και τις δολοφονίες και για τα αίτια που κρύβονταν πίσω από αυτές τις πράξεις όσο για τα υπέροχα μηνύματα που πέρασαν οι συγγραφείς υποδόρια κατά την ανάγνωση του βιβλίου. Τα αίτια των τρομοκρατικών χτυπημάτων ήταν καλά καταστρωμένα, αφαιρούσαν ανθρώπινες ζωές χιλιάδων αθώων θυμάτων και ο στόχος τους ήταν η εκδίκηση για την εκμετάλλευση των ανθρώπων.

Με το κείμενό τους οι Πάτερσον και Γκρος δείχνουν σαφέστατα ότι ο εχθρός είναι ανάμεσά μας και δεν προέρχεται από ξένες χώρες. Πρόκειται δηλαδή για μια σαφέστατη «προειδοποίηση» απέναντι στο κράτος των Ηνωμένων Πολιτειών ότι η χώρα δεν κινδυνεύει (τόσο πολύ) από φονταμενταλιστές αλλά ο κίνδυνος μπορεί να ελλοχεύει στο διεστραμμένο, σαλεμένο μυαλό ενός αυτόχθονα, γηγενούς Αμερικανού πολίτη. Και όλα αυτά το 2004 που κυκλοφόρησε το βιβλίο, τρία χρόνια μετά την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους και τις συνέπειες που ακολούθησαν αυτήν την τραγωδία για όλο τον κόσμο. Έτσι λοιπόν στο τρίτο βιβλίο της σειράς, ο ανυποψίαστος αναγνώστης έρχεται αντιμέτωπος με τις συνέπειες που υφίσταται κάποιος όταν διαβάζει για λιμούς, συνθήκες πείνας στον Τρίτο Κόσμο, εξάπλωση του AIDS χωρίς ελπίδες ίασης (γιατί κάποιος προτιμά να κατασπαταλά αυτά τα χρήματα σε προσωπικές απολαύσεις) και μετά απλώς γυρίζει σελίδα. Κάποιος αποφάσισε να εκδικηθεί για όλες αυτές τις απάνθρωπες ανισότητες, τις κοινωνικές και οικονομικές διαφορές του πλανήτη και πήρε τον νόμο στα χέρια του. Χάρη σε αυτό το βιβλίο έμαθα πολλά πράγματα για τους πρωτεργάτες και τον συμβολισμό κάποιων ανθρώπων στην πορεία του «αναρχικού» αυτού κινήματος κατά της πλουτοκρατίας. Όγκαστ Σπάις, Μάριον Ντελγκάντο, η σφαγή του Χέιμάρκετ το 1886 και πολλά άλλα.

Προσέξτε την παράγραφο στη σελίδα 106: «-Ξέρετε… ότι οι πανίσχυρες πολυεθνικές εταιρείες διαθέτουν πλέον πλούτη μεγαλύτερα από το ακαθάριστο εθνικό προϊόν του ενενήντα τοις εκατό των χωρών του πλανήτη. Έχουν αντικαταστήσει τις κυβερνήσεις ως σύστημα κοινωνικής ευθύνης του κόσμου μας. Γιατί άραγε… σπεύδουμε να εκφράσουμε την κατακραυγή μας ενάντια στο βδέλυγμα του απαρτχάιντ στον τομέα της φυλετικής ευαισθησίας μας αλλά κοιμόμαστε τον ύπνο του δικαίου όταν αυτό το απαρτχάιντ είναι οικονομικό; Επειδή δεν το βλέπουμε μέσα από τα μάτια των υποδουλωμένων, το βλέπουμε μέσα από την κουλτούρα των ισχυρών. Των εταιρειών. Από την τηλεόραση».

Μήπως όμως όλα αυτά είναι επίτηδες σχεδιασμένα έτσι ώστε κάποιος να πάρει προσωπική εκδίκηση; Κι αν είναι έτσι πώς καταφέρνει και στρατολογεί τόσους υποψήφιους θύτες; Τι συμβαίνει στο μυαλό του και ποιος είναι; Επιπλέον πώς θα τον εντοπίσουν και θα τον εξουδετερώσουν η Λίνζι Μπόξερ και οι άνθρωποί της; Ως πού μπορεί να φτάσει κάποιος που δεν πιστεύει σε τίποτα και θέλει να εκμηδενίσει τις ανισότητες του κόσμου, εκμηδενίζοντας τον ίδιο τον κόσμο; Δε θα ξεχάσω τη σκηνή της τελικής αποκάλυψης, που μου έδειξε νέτα σκέτα τον βαθμό που το μίσος μπορεί να αλλοιώσει έναν άνθρωπο και να φτάσει σε τέτοιο σημείο τυφλής υποταγής που να πάει κόντρα στη φύση του, στο θέλημα του Θεού, στην ίδια την αγάπη. Η συγκλονιστική στιγμή μου θύμισε τις αντίστοιχες των χιτλερικών που αυτοκτονούσαν μετά τη λήξη του Δεύτερου Παγκόσμιου πολέμου.

Πέντε μήνες μετά την υπόθεση του δεύτερου βιβλίου της σειράς, η Λίνζι βρίσκεται αντιμέτωπη με μια Λερναία Ύδρα, της οποίας τα κεφάλια πολλαπλασιάζονται ανεξέλεγκτα και τα βήματα που κάνει δεν την κατευθύνουν προς μια συγκεκριμένη διαδρομή. Πώς θα μπορέσει να επιλύσει την υπόθεση και σε ποιο βαθμό θα συμβάλουν τα υπόλοιπα μέλη της Γυναικείας Λέσχης Φόνων; Στο «3ο χτύπημα» η δημοσιογράφος Σίντι έχει χωρίσει τον άντρα που γνώρισε στο προηγούμενο βιβλίο (οι συγγραφείς δε μας γνωστοποίησαν το γιατί), η αντιεισαγγελέας Τζιλ αρχίζει να γίνεται θύμα συζυγικής βίας από τότε που έχασε το μωρό της στην προηγούμενη ιστορία και η Λίνζι ερωτεύεται τον προϊστάμενο του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας με έδρα την Ουάσιγκτον Τζο Μολινάρι που αποστέλλεται στο Σαν Φρανσίσκο για την υπόθεση.

Σε αυτό το ανατριχιαστικό και αγωνιώδες θρίλερ, έφτασα σε σημείο να δακρύσω στην τελευταία σελίδα, γιατί η γνώριμη σπιντάτη, σχεδόν σεναριακή, γραφή ήταν ακριβώς αυτή που έπρεπε για να μου μεταδώσει την αγωνία της μοναξιάς που ένιωσε η Λίνζι όταν η υπόθεση έφτασε στο τέλος της και έπρεπε να δει τι θα κάνει με έναν άντρα που αγάπησε και την αγάπησε αλλά μένει στην άλλη ακτή της Αμερικής. Έναν άντρα που δείχνει ότι ταιριάζουν κι επιπλέον δεν είναι άλλος ένας πανίβλακας που της φορτώθηκε χωρίς να αξίζει. «Δεν έχω ζωή…Έχω ένα πολύ καλό σκυλί. Και τις φίλες μου. Και τη δουλειά μου. Και τα καταφέρνω πολύ καλά στη δουλειά μου. Αλλά δεν έχω ζωή» (σελ. 330). Θα συνεχιστεί λοιπόν αυτή η σχέση που δοκιμάστηκε μέχρι να επιλυθεί η υπόθεση μεταξύ δύο ανθρώπων που είχαν να παλέψουν τις δύσκολες συνθήκες υπό τις οποίες γνωρίστηκαν, τα απαιτητικά επαγγέλματά τους και κυρίως το πόσο ψηλά είναι η θέση εργασίας του Μολινάρι μέσα στην κυβέρνηση;

Τέλος, μέσα σε όλο αυτό το αδιέξοδο υπάρχει και η περίπτωση της Τζιλ και τα διάφορα στάδια που περνάει η ψυχολογία της μέχρι να καταλάβει την πραγματικότητα. Είναι παντρεμένη με έναν άντρα που της μειώνει σταδιακά την αξιοπρέπεια, την κάνει να νιώθει άχρηστη και αποδυναμωμένη και παρ’ όλο που τη χτυπάει, η ίδια συνεχίζει να είναι εκεί, χωρίς να ξέρει το γιατί. Ναι, είναι η ίδια δυναμική, αυταρχική και υπάκουη στους νόμους γυναίκα που έχει κλείσει στη φυλακή αντίστοιχους άντρες! Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο όταν η Τζιλ μπαίνει στο στόχαστρο του ανθρώπου που έχει πανικοβάλει την πόλη και η υπόθεση παίρνει μια απρόσμενη ανατροπή που με άφησε με ανοιχτό το στόμα για τουλάχιστον πέντε λεπτά.

Το τρίτο βιβλίο της Γυναικείας Λέσχης Φόνων έχει ανεβάσει τον πήχη πάρα πολύ ψηλά. Έχει μια έξυπνη κεντρική ιδέα, την οποία αναλύει με κλιμακωτή αγωνία και τις γνωστές ανατροπές των συγγραφέων, έχει ανθρώπινη ματιά και διεισδύει λίγο περισσότερο στην ψυχολογία των ηρωίδων και των ατόμων που συναναστρέφονται. Δεν υπάρχουν απόλυτες αντιθέσεις, μαύρο και άσπρο, καλό και κακό. Έχουμε ήρωες που μετανιώνουν, πισωγυρίσματα στο ιδεολογικό κριτήριο, αληθοφανείς συνέπειες γεγονότων και πράξεων κι επιπλέον πολλά άνοιχτά μέτωπα στην αφήγηση, τα οποία κλείνουν ικανοποιητικά ένα ένα ως το ανατρεπτικό τέλος.

Αυτό που με παραξένεψε πάντως ήταν που δεν απαντήθηκε το ερώτημα: γιατί χτυπούσαν οι τρομοκράτες κάθε τρίτη μέρα, όπως «ευαγγελίζεται» η περίληψη του οπισθοφύλλου. Επομένως, μην αρχίσετε το βιβλίο αν δεν είστε χωροχρονικά σε θέση να αφοσιωθείτε σε αυτό.

ΥΓ. Το εξώφυλλο του βιβλίου προέρχεται από την πλούσια συλλογή της Λέσχης Φίλων Κόμικς.

Βιβλίο Η 2η ευκαιρία
Τίτλος πρωτοτύπου 2nd chance
Συγγραφέας James Patterson
Μεταφραστής Γιώργος Μπαρουξής
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Κλασικός, αγαπημένος Patterson, κλασική αγαπημένη αστυνομική πλοκή. Με τις ανατροπές της, την κινηματογραφική, σχεδόν σεναριακή γραφή της, τον αγώνα ενάντια στον χρόνο, την κλιμάκωση της υπόθεσης, το κλείσιμο του ματιού, ό,τι θέλει να βρει δηλαδή κανείς σε βιβλίο του αγαπημένου συγγραφέα. Πάντως, κάποια χαρακτηριστικά του πρώτου, αρχίζουν να επαναλαμβάνονται σε αυτό το βιβλίο, όπως ότι ο ένοχος δεν είναι αυτός που φαίνεται, ότι η σωστή κατεύθυνση προς την επίλυση έρχεται σχεδόν ουρανοκατέβατη κλπ. Ειδικά ως προς το τελευταίο όμως τον συγχωρώ τον Πάτερσον, γιατί, με μια ευρηματική τοποθέτηση, η ταυτότητα του δολοφόνου ήταν εκεί, μπροστά μου, εθισμένος όμως στην ανάγνωση του καταιγιστικού ρυθμού αφήγησης το παρέβλεψα! Επιπλέον, εδώ οι Patterson και Gross αρχίζουν κάπως να γρατζουνάνε την επιφανειακή αντιμετώπιση των περιστάσεων και να δομούν τις προσωπικότητες των ηρωίδων. Εξακολουθούν να μην υπεισέρχονται σε βάθος, ξεκίνησαν όμως να χτίζουν ένα κάπως πληρέστερο οικογενειακό περιβάλλον για τα μέλη της Λέσχης.

Στο ανατρεπτικό αυτό θρίλερ η Γυναικεία Λέσχη Φόνων δεν έχει και τρομερά ενεργό ρόλο ως σύνολο, παρά μόνο ως κοινό σημείο συνάντησης για ενημέρωση των γεγονότων στις ζωές των γυναικών. Και πράγματι, τα θέματα είναι πολλά: επιστρέφει ο πατέρας της Λίνζι, η Σίντι βρίσκει ταίρι, η Τζιλ μένει έγκυος αλλά εξακολουθεί να δουλεύει με έντονους ρυθμούς ενώ σύντομα δύο από τα μέλη θα εμπλακούν άθελά τους στο αδυσώπητο κυνήγι του δολοφόνου.

Ο πατέρας της Λίνζι ήταν αστυνομικός, ώσπου εξαφανίστηκε με τη θέλησή του για πάνω από είκοσι χρόνια χωρίς να δώσει σημεία ζωής, αφήνοντας ένα μεγάλο κενό στη ζωή της κόρης του. Και στη «2η ευκαιρία» επιστρέφει. Γιατί άραγε; Από τύψεις; Μετάνιωσε; Ανησύχησε για την υγεία της Λίνζι, μιας και η Χίμαιρα είναι αδυσώπητος κυνηγός και τα θύματά του αυξάνονται γεωμετρικά; Η ίδια πώς θα νιώσει; Θα βρουν κάποια κοινά σημεία αναφοράς, θα τον δεχτεί πίσω στη ζωή της, θα του δώσει τη δεύτερη ευκαιρία που της ζητάει; Και πώς θα νιώσει όταν καταλάβει τους πραγματικούς λόγους που τον επανέφεραν στη ζωή της; Η σχέση πατέρα και κόρης καταγράφεται ρεαλιστικά και συγκινητικά, ένιωσα σα να συνομιλούσα με δικούς μου ανθρώπους που έχουν βιώσει αντίστοιχες καταστάσεις.

Αυτό που δε μου άρεσε καθόλου στη Λίνζι και μου φάνηκε είτε εντελώς καινούργιο χαρακτηριστικό της είτε κάτι αταίριαστο ως προς την ψυχολογία της, ήταν η σωρεία γκαφών που έκανε στο βιβλίο. Πιστεύω πως όταν προάγεσαι και αποκτάς πιο υπεύθυνες θέσεις ή προσέχεις περισσότερο να μην εκτίθεσαι άσκοπα (λειτουργείς ως παράδειγμα) ή εξακολουθείς να έχεις τους κανόνες ασφαλείας κορώνα στο κεφάλι σου. Η Λίνζι λοιπόν εντελώς τυχαία, ορμώμενη από ένστικτο, παρακολουθεί έναν ύποπτο που την οδηγεί σε κάτι που δε περίμενε. Ναι αλλά είναι μόνη της και χωρίς μπαταρία στο κινητό! Στη συνέχεια, όταν κοντεύουμε στο τέλος και η Λίνζι τα έχει πάρει τόσο πολύ που θέλει να ξεμπερδεύει με τον ένοχο, αγνοεί τη στολή προστασίας και τα πυρά που σφυρίζουν γύρω της ώστε επιτίθεται στον αντίπαλό της σχεδόν απροκάλυπτη και ακάλυπτη. Η Λίνζι δε μου φάνηκε ποτέ τόσο επιφανειακή και αυθόρμητη, ειδικά ως προς την ασφάλεια της ζωής της. Γκουχ, γκουχ!

Η κεντρική ιδέα του δεύτερου βιβλίου της σειράς έχει να κάνει με πολλά θέματα: ρατσισμό, διαφθορά στους κόλπους της αστυνομίας, τις απάνθρωπες συνθήκες κράτησης στα πιο απομονωμένα σωφρονιστικά καταστήματα της πολιτείας και τις σχέσεις που αναπτύσσονται ανάμεσα σε παιδί και πατέρα. Τρεις μήνες μετά την υπόθεση των νεονύμφων, που χάρισε στη Λίνζι τον βαθμό της υπαστυνόμου, η Γυναικεία Λέσχη Φόνων έρχεται αντιμέτωπη με ένα τέρας που δεν ορρωδεί προ ουδενός, πιστεύοντας στη δική του χίμαιρα. Τα ίχνη του δολοφόνου αποκαλύπτονται ένα ένα, οι αποδείξεις συσσωρεύονται, η υπόθεση φτάνει σε μια κορύφωση, μόνο και μόνο για να αποδειχθεί ότι έχουμε δύο υποθέσεις σε μία: αντεκδίκηση και φυλετική βία. Το πώς χειρίζονται οι δύο συγγραφείς αυτήν την πολυεπίπεδη ιστορία με την ικανοποιητική λύση αφήνω τον αναγνώστη να το ανακαλύψει μόνος του.

Το δεύτερο βιβλίο της σειράς με τη Γυναικεία Λέσχη Φόνων είναι ένα εξίσου γρήγορο βιβλίο, με καταιγιστική δράση, γρήγορους ρυθμούς, ανατροπές και ένταση ενώ αρχίζει να αχνοφαίνεται ένας ρεαλισμός και ένα βαθύτερο συναίσθημα ως προς την ψυχολογία των πρωταγωνιστριών.

ΥΓ. Το εξώφυλλο του βιβλίου προέρχεται από την πλούσια συλλογή της Λέσχης Φίλων Κόμικς.