Βιβλίο Καλό, κακό κορίτσι 
Τίτλος πρωτοτύπου Good bad girl
Συγγραφέας Alice Feeney
Μεταφραστής Κλαίρη Θεοδώρου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

«Λένε πως τίποτα δε συγκρίνεται με την αγάπη μιας μητέρας. Αν το ψάξεις όμως, θα ανακαλύψεις πως τίποτα δε συγκρίνεται με το μίσος μιας κόρης»! Έτσι ξεκινάει ένα από τα πιο συναρπαστικά μυθιστορήματα της Alice Feeney που είναι αφιερωμένο στη μητρότητα, στις σχέσεις μάνας και κόρης, στην τοξικότητα των οικογενειακών σχέσεων και στην εγκατάλειψη των γεροντότερων από τα παιδιά τους όταν κοντεύουν στη δύση της ζωής τους. Η συγγραφέας αφιερώνει κάθε κεφάλαιο σε διαφορετικό χαρακτήρα που ζει αναπάντεχες εξελίξεις, μόνο που όλες του οι πλευρές φωτίζονται σταδιακά, με αποτέλεσμα να γνωρίζουμε την κάθε μία ηρωίδα του βιβλίου αλλιώς και αλλιώς να καταλήγουμε ενώ την ίδια στιγμή και οι τέσσερις μπλέκονται σε αυτό το παράδοξο γαϊτανάκι με αναπάντεχο και απρόσμενο τρόπο!

Είκοσι χρόνια πριν, μια γυναίκα πηγαίνει στο σουπερμάρκετ με ένα μωρό στο καροτσάκι του. Είχε πείσει τον εαυτό της πως τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά όταν θα γινόταν μαμά αλλά έκανε λάθη τελικά και δεν κράτησε την υπόσχεσή της να κάνει το παιδί της να νιώθει πάντα πως το αγαπά. «Από τη μέρα που γεννήθηκε, το να κάνω, να βρίσκω και να γίνομαι ό,τι χρειάζεται έχουν γίνει η αποστολή μου», σκέφτεται. «Το να είσαι μητέρα είναι ένα παράξενο μείγμα αγάπης, μίσους και ενοχής», παραδέχεται. Μεγαλώνει μόνη το παιδί της έχοντας ξεχάσει όνειρα, φιλοδοξίες, την ίδια της τη ζωή. Όταν γυρίζει για λίγο την πλάτη της βρίσκει το καροτσάκι του μωρού άδειο. Ποιος το απήγαγε και γιατί; Πώς συνδέεται αυτό το περιστατικό με τις γυναίκες του μυθιστορήματος;

Η Φράνκι Φλέτσερ εργάζεται ως επικεφαλής βιβλιοθηκάριος στις φυλακές Κρόσροουντς. Δεν εμπιστεύεται τους ανθρώπους, κάτι που της τόνιζε και η μητέρα της: «Ο κόσμος είναι γεμάτος από ανθρώπους που είναι καλοί στο να είναι κακοί, καθώς και από ανθρώπους που είναι κακοί στο να είναι καλοί» (σελ. 17). «Μερικές φορές, όμως, οι καλοί άνθρωποι κάνουν κακές πράξεις γιατί δεν μπορούν να κάνουν διαφορετικά». Πάντα θεωρούσε τον εαυτό της ως ένα καλό κακό κορίτσι και προτιμά πράγματα που κάνουν τα τοιχώματα του κόσμου της πιο συμπαγή. Υψώνει φανταστικούς τοίχους για να κρατήσει τους πάντες απ’ έξω και καταφέρνει να διαχειριστεί την άσχημη ζωή της, βρίσκοντας τρόπο να βγάλει κάτι θετικό απ’ αυτήν. Η δουλειά της την κρατάει λογική, αν και πλέον ετοιμάζεται να κάνει κάτι φρικτό. Πάντα ήταν γεμάτη αγάπη για τα βιβλία, γιατί σε αυτά κρυβόταν όποτε η πραγματική της ζωή γινόταν αφόρητη: «Ένα καλό βιβλίο μπορεί να γίνει το φως στο σκοτάδι. Ένα καλό βιβλίο μπορεί να θεραπεύσει τη μοναξιά, να αλλάξει μυαλά ή ακόμα και να αλλάξει τον κόσμο. Ένα καλό βιβλίο είναι η απόλυτη μαγεία» (σελ. 35). Μεγάλωσε μόνη της την κόρη της κι έκανε τα πάντα για να την προστατεύσει από την αλήθεια, μιας και δεν είχε άλλη επιλογή, μόνο που αυτό της κόστισε τα πάντα κι έτσι το παιδί της έφυγε από κοντά της λόγω των ψεμάτων που ανακάλυψε. Η κόρη της χάθηκε όταν ήταν έφηβη και η Φράνκι ξέρει το γιατί οπότε τώρα, που έχει στερέψει από επιλογές, χτυπά εκεί που της έχουν στερήσει πράγματα, γιατί κάποιος πρέπει να πληρώσει για όσα έχει χάσει. «Το μόνο καλό πράγμα στο να χάνεις τα πάντα είναι η ελευθερία που προκύπτει έπειτα, όταν δεν έχεις πια τίποτα να χάσεις» (σελ. 20). Μόνο που μια γνωριμία θα της ανατρέψει τα σχέδια, θα της δώσει έναν λόγο να ελπίζει κι ένα κίνητρο για να συνεχίσει, μιας και ίσως υπάρχει τελικά τρόπος να πάρει πίσω το κοριτσάκι της.

Η ογδοντάχρονη Ίντιθ Κένεντι, συνταξιούχος μυστική επιθεωρήτρια σε καταστήματα, εξαπατήθηκε από την κόρη της και υπέγραψε κάποια χαρτιά, με αποτέλεσμα να χάσει το σπίτι της και να κλειστεί χωρίς τη συναίνεσή της σε γηροκομείο. Έντρομη, διαπιστώνει πως πλέον «το καλό της κοριτσάκι μεγάλωσε και έγινε κακό»! Κάποτε η Ίντιθ έπαιρνε τις δύσκολες αποφάσεις και για τις δυο τους, τώρα όμως οι ρόλοι άλλαξαν και κανείς δεν κάνει αυτό που εκείνη θέλει, κανείς δεν την ακούει. Ξέρει όμως κατά βάθος τι έκανε για ν’ αξίζει ένα τόσο αχάριστο, κακεντρεχές και εγωιστικό παιδί. Από την άλλη, η κόρη της, Κλίο, δεν μπορεί να πληρώσει πλέον τα έξοδα της διαμονής και το γηροκομείο την απειλεί με έξωση της μητέρας της. Να όμως που η Ίντιθ εξαφανίζεται την ημέρα που βρίσκουν ένα πτώμα στο γηροκομείο και η αρχιεπιθεωρήτρια Σάρλοτ Τσάπμαν ανακρίνει την Κλίο ως κύρια ύποπτη. Τέλος, η Πέισενς Λίντελ εργάζεται στο ίδρυμα όπου μένει η Ίντιθ («εδώ έρχονται οι άνθρωποι για να πεθάνουν»), ένα κτήριο με λίγους υπαλλήλους και μια σκληρή διευθύντρια, την Τζόι Μπονέτα, που όλοι τη μισούν γιατί πάντα καταφέρνει να κάνει τα πράγματα χειρότερα. Η Πέισενς συμπαθεί την Ίντιθ και δέθηκαν αμέσως με γερή φιλία, αν και η Πέισενς της έχει πει πολλά ψέματα για τον εαυτό της και για το σκοτεινό παρελθόν της, για το οποίο δεν ξέρει σχεδόν τίποτα. Καθαρίζει τα δωμάτια, συναντώντας φυσικά δυσάρεστες εκπλήξεις, έχει όμως τον δικό της τρόπο να τα αντιμετωπίζει όλα αυτά, άλλωστε είναι εγκλωβισμένη σε αυτήν τη δουλειά για οικονομικούς και γι’ άλλους λόγους. Ζει σε μια σοφίτα κι είναι ευτυχισμένη με το μικρό και στενό της βασίλειο, όπου ζει υπό παράδοξες συνθήκες ενοικίασης. Τρομάζει με τον εαυτό της και τι μπορεί να κάνει όταν την εξωθούν στα άκρα κι έτσι αποφασίζει να τελειώσει αυτό που ξεκίνησε. Τα πράγματα θα γίνουν χειρότερα όταν πιαστεί στα πράσα να κλέβει τα δωμάτια των ηλικιωμένων ενοίκων και τότε…

Το »Καλό κακό κορίτσι» είναι μια ιστορία που ξεδιπλώνεται με διαρκείς ανατροπές, οι πρωταγωνίστριες φωτίζονται σταδιακά από πλευρές που δε βγάζουν στο προσκήνιο ολόκληρη την εικόνα της προσωπικότητάς τους και κάθε τρεις και λίγο μαθαίνουμε και κάτι καινούργιο που βάζει την πλοκή σε νέες βάσεις. Ταυτόχρονα αποκαλύπτεται άλλος ένας κρίκος από την αλυσίδα που τις δένει μεταξύ τους ενώ η αφήγηση διακόπτεται σε κρίσιμο κεφάλαιο ώστε να επικεντρωθούμε στην επόμενη ηρωίδα κ. ο. κ. Δολοφονίες, εξαφανίσεις, απαγωγές, απάτες, φυλακές, γκαλερί, όλα δημιουργούν ένα εκπληκτικό πολυπρισματικό μυθιστόρημα αφιερωμένο στη μητρότητα και στις γυναίκες που γίνονται μητέρες, κάνουν λάθη και θα κάνουν τα πάντα για να το διορθώσουν αυτό. Η ιστορία κυλάει σα νερό και όσο απολάμβανα την καλοσχεδιασμένη πλοκή έμπαινα σε σκέψεις για τη διαβίωση των ηλικιωμένων σε ιδρύματα όπου δεν τους φροντίζουν όπως τους πρέπει, για τον άνθρωπο που δεν αλλάζει όσο μεγαλώνει («…οι κακοί νέοι άνθρωποι καταλήγουν κακοί ηλικιωμένοι. Το μίσος δεν ξεθωριάζει με την ηλικία», σελ. 53), για τις τοξικές σχέσεις μεταξύ μητέρας και παιδιών και τις ανυπολόγιστες ψυχικές συνέπειες σε όλους, για τις λεπτές ισορροπίες ανάμεσα στο κακό και στο καλό και πώς μασκαρεύονται για να πάρει το ένα τη θέση του άλλου με δικαιολογία τις καλές προθέσεις και για τις αμφιβολίες, τους φόβους και τα λάθη που κάνουν όλοι ώστε να είναι αρεστοί στους άλλους, διαιωνίζοντας έτσι έναν φαύλο κύκλο ανατροφής (οι γονείς) και φτάνοντας στα άκρα για να μην επαναλάβουν τα ίδια λάθη με τα δικά τους παιδιά (οι επίγονοι). «Δεν είμαστε το άθροισμα των παιδιών μας. Αποτελούν εξίσωση που δε λύνεται, επομένως πρέπει να μάθουμε να τ’ αγαπάμε αντί να προσπαθούμε να τα κατανοήσουμε. Μερικές φορές όμως η αγάπη δεν αρκεί» (σελ. 117). Το τέλος τινάζει τα πάντα στον αέρα και με συγκλόνισε ως προς την αλήθεια που βρισκόταν μπροστά στα μάτια μου και πώς αυτή εμφανίστηκε τη στιγμή που έπρεπε με τον πιο ταιριαστό τρόπο. Μια ιστορία που βάζει βαθιά το μαχαίρι στο κόκαλο και χαρίζει απανωτές ανατροπές και ασίγαστο σασπένς.

Διαχρονικές αλήθειες:

«Μερικές φορές, η κακία είναι απλώς μεταμφιεσμένη θλίψη» (σελ. 56).

«…όλοι μας ξεκινάμε ως λευκός καμβάς, προτού μας ζωγραφίσει ο κόσμος με σκέψεις και συναισθήματα που προσποιούμαστε πως είναι δικά μας. Και αυτό μου αρέσει. Σημαίνει ότι μπορούμε να αλλάξουμε» (σελ. 107).

Βιβλίο Πέτρα, ψαλίδι, χαρτί 
Τίτλος πρωτοτύπου Rock paper scissors
Συγγραφέας Alice Feeney
Μεταφραστής Βεατρίκη Κάντζολα-Σαμπατάκου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η ιστορία ξεδιπλώνεται κυρίως μέσα από τις πρωτοπρόσωπες αφηγήσεις του σεναριογράφου Άνταμ Ράιτ και της συζύγου του, Αμίλια και μέσα από τις επιστολές της δεύτερης προς τον πρώτο. Αυτές οι εναλλαγές επιτρέπουν στη συγγραφέα να καταγράψει τα γεγονότα απ’ όλες τις μεριές και μέσα από διαφορετικές οπτικές γωνίες, οι οποίες της επιτρέπουν να παίξει με το μυαλό του αναγνώστη και να μπερδέψουν αρκετά τις δραματικές εξελίξεις. Λέξεις με διττό νόημα, υπονοούμενα, μυστηριώδεις φράσεις που κάτι κρύβουν από τον αναγνώστη και η μεγάλη έκπληξη στο τέλος συγκροτούν έναν διαρκή αγώνα ενάντια στον χρόνο και αυξάνουν την αγωνία ως προς το τέλος της ιστορίας και την ταυτότητα του προσώπου που φαίνεται να τους παρακολουθεί. Το ζευγάρι λοιπόν ταξιδεύει στη Σκωτία, παρασυρμένο από την ιδέα που τους έδωσε η σύμβουλος γάμου για μια μικρή απόδραση του Σαββατοκύριακου μήπως και σώσουν τον γάμο τους. Σε αυτό συμβάλει και το γεγονός ότι η Αμίλια κέρδισε δωρεάν διαμονή σε μια εκκλησία που μετατράπηκε σε πανσιόν, μόνο που όταν φτάνουν εκεί τα πράγματα δεν είναι ακριβώς όπως τα περίμεναν. Ενδιάμεσα διαβάζουμε τις κρυφές ετήσιες επιστολές της Αμίλια προς τον άντρα της, που τις έγραψε με αφορμή τις επετείους γάμου τους. Τι του γράφει, γιατί σβήνει κάποιες πιο επιθετικές φράσεις και στη συνέχεια τις μαλακώνει, πώς εμπνεύστηκε για μια τέτοια κίνηση, τι αλλάζει με την πάροδο του χρόνου στις επιστολές; «Με κάνουν να νιώθω καλύτερα κι ας ξέρω ότι θα σε κατέστρεφαν αν τα έβρισκες». Γιατί όμως ο Άνταμ αποφαίνεται πως: «Υπάρχουν δάση με λιγότερες σκιές από αυτήν» (σελ. 110);

Ο Άνταμ και η Αμίλια είναι ολοκληρωμένοι χαρακτήρες και μέσα από την καθημερινότητά τους και τις δουλειές τους μαθαίνουμε κι εμείς διάφορα πράγματα, όπως από τη μια την αναλγησία των ανθρώπων για τα ζώα, τη βιασύνη τους να ξεφορτωθούν μόλις μεγαλώσει ό,τι αρχικά αγάπησαν κι από την άλλη την καθημερινή ζωή ενός συγγραφέα, τη μοναξιά του, την επιμονή του, την αυτοπεποίθησή του και τις αντίστοιχες συνέπειες στην οικογενειακή και κοινωνική του ζωή: «Οι συγγραφείς είναι παράξενα και απρόβλεπτα όντα. Πρέπει να έχουν υπομονή, αποφασιστικότητα, αρκετά ισχυρά κίνητρα για να δουλεύουν μόνοι στο σκοτάδι και την πίστη στον εαυτό τους να συνεχίζουν όταν οι σκιές απειλούν να τους καταπιούν…είναι στην καλύτερη περίπτωση τρελούτσικοι και στη χειρότερη θεόμουρλοι» (σελ. 152). Λέει ο Άνταμ: «Η δουλειά μου με κάνει να νιώθω νέος, μα η γυναίκα μου με κάνει να νιώθω γέρος». Επιπλέον, ο πρωταγωνιστής πάσχει από προσωπαγνωσία, δεν μπορεί δηλαδή να διακρίνει τα χαρακτηριστικά των προσώπων, ακόμη και του δικού του, γι’ αυτό και τη γυναίκα του την αναγνωρίζει από τον ήχο της φωνής της μόνο ή την αίσθηση του χεριού της. Μπορεί να περιβάλλεται από φίλους αλλά να έχει την εντύπωση ότι δεν ξέρει κανέναν, εξ ου και έχουν μείνει σχεδόν μόνοι τους από κοινωνικής άποψης. Αυτό είναι μεγάλο βάρος γι’ αυτόν, ειδικά όταν μαθαίνουμε πως υπήρξε αυτόπτης μάρτυρας του θανάτου της μητέρας του σε τροχαίο αλλά δεν μπορεί να αναγνωρίσει τον ένοχο αν και όποτε βρεθεί!

Δύο διαφορετικοί άνθρωποι λοιπόν που κατάφεραν να συμβιώσουν και να βρουν κοινά σημεία αλλά στην πορεία άρχισαν να απομακρύνονται και να αποξενώνονται. Από κεφάλαιο σε κεφάλαιο ο γάμος τους διαλύεται μπροστά στα μάτια του αναγνώστη εξαιτίας μιας σειράς απλών, συνηθισμένων, καθημερινών γεγονότων που όλοι μπορεί να βιώσουμε κάποια στιγμή, εξ ου και οι διάφορες και άφθονες διαχρονικές παρατηρήσεις πάνω στις ανθρώπινες σχέσεις είτε στο πλαίσιο ενός γάμου είτε ευρύτερα. «Την αγαπώ τη γυναίκα μου. Απλώς δε νομίζω ότι συμπαθούμε ο ένας τον άλλον όπως παλιά», παραδέχεται ο Άνταμ. Και συνεχίζει η Αμίλια: «Υποθέτω ότι τα πραγματικά προβλήματα ξεκίνησαν όταν αρχίσαμε να προτιμάμε αυτά τα πράγματα ο ένας από τον άλλον». Και παρακάτω: «Το νιώθεις όταν κάποιος που αγαπάς λέει ψέματα. Αυτό που δεν ξέρω ακόμα είναι το γιατί». Τέλος: «Γι’ αυτό είμαι συναισθηματικά χρεοκοπημένος αυτήν την εποχή, όση αγάπη μου είχε απομείνει για εκείνη έχει εξαντληθεί» (σελ. 110). Οπότε τι γίνεται παρακάτω; Από τη μια κλιμακώνεται ο φόβος και η αγωνία για το τι θα συμβεί στη συνέχεια, κάτι άψογα σχεδιασμένο γιατί ουσιαστικά η δράση ξετυλίγεται μέσα από τις αναμνήσεις και τα λόγια μόνο δύο ανθρώπων κι από την άλλη περνάνε διαχρονικά μηνύματα φθοράς της σχέσης ενός ζευγαριού («Δεν ήμασταν πάντα αυτοί που είμαστε τώρα», «Ο χρόνος μπορεί ν’ αλλάζει τις σχέσεις», «Δεν αποτυγχάνουν οι γάμοι αλλά οι άνθρωποι»), τα αίτια και τα αιτιατά («Είμαστε ακόμη μαζί παρ’ όλους τους λόγους που ίσως δε θα ‘πρεπε»), οι κρυφές σκέψεις («Μερικές φορές, οι φαινομενικά πιο αθώοι άνθρωποι αποδεικνύεται ότι είναι ένοχοι για φρικτά πράγματα. Μερικές φορές, οι άνθρωποι που κάνουν κακά πράγματα είναι απλώς κακοί άνθρωποι», σελ. 212), τα λάθη («Βαδίζουμε και οι δυο τόσο προσεκτικά που ουσιαστικά είμαστε στάσιμοι»), οι προσδοκίες που διαψεύστηκαν, αισθήματα, σκέψεις και λόγια ενός πραγματικού ζευγαριού της διπλανής πόρτας: «Όσα είδη αγάπης υπάρχουν, άλλοι τόσοι είναι οι διάφοροι τρόποι που μπορεί να ραγίσει η καρδιά σου». Επίσης: «Δεν έχει σημασία πόσο διαρκεί μια σχέση αλλά τι μας διδάσκει τον ένα για τον άλλο και για τον εαυτό μας» (σελ. 248). Άλλωστε: «Κάποιοι λένε ότι ο γάμος είναι σαν το κρασί και γίνεται καλύτερος με τα χρόνια αλλά υποθέτω ότι όλα εξαρτώνται από τα σταφύλια».

«Η ζωή είναι απρόβλεπτη στην καλύτερη περίπτωση, ασυγχώρητη στη χειρότερη» (σελ. 123) και αυτό θα το βιώσουν για τα καλά στο πετσί τους ο Άνταμ κι η Αμίλια. Κάποιος από τους δύο έχει ένα υστερόβουλο σχέδιο και σταδιακά διαπιστώνουμε πως το κατέστρωσε όλο αυτό από την αρχή και τίποτα δεν είναι τυχαίο. Εν τω μεταξύ ποια είναι η μυστηριώδης Ρόμπιν και γιατί τους παρακολουθεί; Ποιος μένει μαζί της στο σπίτι της; Γιατί διάλεξε αυτήν την ερημιά για να ζήσει; Ποιο είναι το μυστικό της; «Ούτε οι επισκέπτες θα μπορέσουν να φύγουν όταν το θελήσουν. Αλλά δεν το ξέρουν ακόμα» (σελ. 125). Προσπαθεί ν’ αφήσει πίσω της τα λάθη της και να μην επιτρέψει στη θλίψη να την καταστρέψει. Να όμως που τα μυστικά από τα οποία προσπάθησε να ξεφύγει ήρθαν και τη βρήκαν. Και τότε… «Πέτρα, ψαλίδι χαρτί» λέγεται το πρώτο σενάριο που έγραψε ο Άνταμ Ράιτ και, χωρίς να έχει γίνει ποτέ ταινία, του άνοιξε τον δρόμο για την καριέρα που ακολουθεί τώρα. Πέτρα, ψαλίδι, χαρτί παίζει με τη γυναίκα του κάθε φορά που θέλουν να πάρουν σημαντικές αποφάσεις. Μπορεί λοιπόν μια διήμερη εκδρομή να σώσει πραγματικά έναν γάμο; Τίποτα δεν είναι τυχαίο σε αυτήν την ιστορία, όλα είναι καλά σχεδιασμένα και στημένα, γιατί κάποιος από τους δύο λέει ψέματα και δε θέλει να τα ξαναβρούν και να ζήσουν ευτυχισμένοι. «Αν τα πράγματα δεν εξελιχθούν σύμφωνα με το σχέδιο, μόνο ο ένας μας θα γυρίσει στο σπίτι»! Δέκα χρόνια μυστικών, μια επέτειος που δε θα ξεχάσουν ποτέ. Ας παίξουμε λοιπόν!

Βιβλίο Μερικές φορές λέω ψέματα 
Τίτλος πρωτοτύπου Sometimes I lie
Συγγραφέας Alice Feeney
Μεταφραστής Βεατρίκη Κάντζολα-Σαμπατάκου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Άμπερ Ρένολντς εργάζεται στο Λονδίνο, στην εκπομπή «Πρωινό με καφέ», της οποίας η κεντρική παρουσιάστρια είναι μια αδυσώπητη, κακιασμένη, ψυχρή, μισάνθρωπη σκύλα. Ταυτόχρονα είναι παντρεμένη με τον Πολ, με τον οποίο η επικοινωνία και το ενδιαφέρον έχουν πάψει προ πολλού να υφίστανται, μετά τις επαναλαμβανόμενες αποτυχημένες προσπάθειες για τεκνοποίηση. Η αδελφή της Άμπερ, Κλερ, είναι ευτυχισμένη με τον σύζυγο και τα δίδυμα παιδιά της. Επομένως, τι μπορεί να συνέβη τη μοιραία νύχτα του τροχαίου ατυχήματος; Ποιος το προκάλεσε και γιατί; Γιατί ο Πολ θεωρείται ύποπτος; Ποιος είναι ο μυστηριώδης άντρας από το παρελθόν της Άμπερ, που φαίνεται πως δεν ξέχασε τι του έκανε στο παρελθόν; Είναι κάποιος από αυτούς ένοχος; Τι ρόλο παίζουν τα ψέματα στη ζωή της και πώς την έφεραν ως εδώ; Θα συνέλθει από το κώμα πριν κινδυνέψει ξανά η ζωή της;

Την περίοδο 1991-1993, μέσα από το ημερολόγιο ενός κοριτσιού, διαδραματίζεται η ιστορία ενός μικρού παιδιού, που οι γονείς της τσακώνονται καθημερινά και της κάνουν τη ζωή ανυπόφορη. Πρότυπό της η Τέιλορ, ένα πανέμορφο, καθαρό, φροντισμένο κοριτσάκι, με γονείς-υποδείγματα και αγάπη για τα μαθήματά της. Αυτή η σπουδή της δυστυχώς προκαλεί τον φθόνο κάποιων συμμαθητριών κι έτσι τα δύο παιδιά δένονται περισσότερο, μιας και η αφηγήτρια δε διστάζει να της συμπαρασταθεί με κάθε τρόπο. Αυτή η φιλία αρχίζει να στεριώνει σταδιακά αλλά μέσα από τα γραπτά του ημερολογίου κάποια κομμάτια δεν ταιριάζουν καθόλου μεταξύ τους. Καθόλου όμως! Μόνο όταν…

Η συγγραφέας φαίνεται να μελέτησε εξονυχιστικά περιπτώσεις οικογενειών σαν της φίλης της Τέιλορ, γιατί οι καβγάδες, ο βαθμός μίσους της προς τους γονείς της, η στάση ζωής της, δόθηκαν ανάγλυφα, έντονα και τόσο παραστατικά! Ένιωσα ακριβώς σα να ζούσα τους συνηθισμένους καβγάδες ενός δεκάχρονου παιδιού με δυο ανθρώπους που τη μεγάλωσαν, την αγκάλιασαν και την αγάπησαν, η συμπεριφορά της όμως τους απωθεί κι αντί να προσπαθήσουν και να επιμείνουν, κατέφυγαν ο καθένας στον δικό του χώρο, ειδικά από τη στιγμή που τα πράγματα χειροτέρεψαν, γιατί…

Προτάσεις όπως οι ακόλουθες με έκαναν να σταματήσω την ανάγνωση και να αναλογιστώ ως εικόνα και ως συναίσθημα αυτά τα σκληρά και αληθινά λόγια και πόσο διαχρονικά χαρακτηριστικά των ανθρώπων και της καθημερινότητάς τους είναι: «Κάποιοι άνθρωποι φαίνονται ευτυχισμένοι αν τους κρίνεις μόνο εξωτερικά και μόνο αν τους αφουγκραστείς και δεν αρκεστείς στην όψη τους καταλαβαίνεις πόσο συντετριμμένοι είναι μέσα τους» (σελ. 353). Επιπλέον, κάπου προς τις τελεταίες σελίδες υπάρχει κάτι απλοϊκά λιτό και ταυτόχρονα διαχρονικά έγκυρο: «Ο κόσμος πιστεύει ότι το καλό και το κακό είναι αντίθετα, αλλά κάνει λάθος, το ένα είναι απλώς η κατοπτρική εικόνα του άλλου σε σπασμένο γυαλί» (σελ. 377). Τέλος, στη σελ. 329 η συγγραφέας παρατηρεί για τα Χριστούγεννα: «Όλοι είναι κλεισμένοι στα σπίτια τους με συγγενείς που δεν είναι υποχρεωμένοι να βλέπουν όλο τον υπόλοιπο χρόνο. Μπουκώνονται με γαλοπούλα, χαζεύουν βλακείες στην τηλεόραση και ξετυλίγουν δώρα που ούτε θέλουν ούτε χρειάζονται. Πίνουν πολύ. Μιλούν πολύ. Και σκέφτονται ελάχιστα».

Το «Μερικές φορές λέω ψέματα» είναι ένα εξαίρετο ντεμπούτο και ένα αρμονικό αμάλγαμα αστυνομικού θρίλερ και κοινωνικού μυθιστορήματος. Η διεισδυτική ματιά της συγγραφέως και η πανέξυπνη πλοκή της ιστορίας συνταιριάζονται αρμονικά σε ένα κείμενο που ρέει αβίαστα, είναι γεμάτο ανατροπές και δείχνει ξεκάθαρα πόσο λεπτές είναι οι γραμμές ανάμεσα στη θέση του θύτη και του θύματος. Πρόκειται για ένα βαθμιδωτό κείμενο που αρχίζει να γκρεμίζεται από επίπεδο σε επίπεδο κι όσο ανεβαίνει ο αναγνώστης, τόσο πιο κάτω πέφτει η μάσκα των χαρακτήρων, γιατί κανείς δεν είναι αυτό που φαίνεται ή διατείνεται πως είναι. Το γεγονός ότι ετοιμάζεται και συνέχεια με ιντριγκάρει αφάνταστα, γιατί το παρόν βιβλίο είναι αξεπέραστο, επομένως η συγγραφέας πρέπει να παλέψει με τον ίδιο της τον εαυτό για να τον ξεπεράσει στην επόμενη προσπάθεια. Για να δούμε!

Βιβλίο Ξέρω ποια είσαι
Τίτλος πρωτοτύπου I know who you are
Συγγραφέας Alice Feeney
Μεταφραστής Χριστίνα Ριζοπούλου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η ζωή της διάσημης ηθοποιού Έιμι Σινκλέρ μετατρέπεται σε χάος από τη στιγμή που δηλώνει την εξαφάνιση του άντρα της στην αστυνομία. Είναι μια γυναίκα μετανιωμένη για τον γάμο της, εκφράζει πολλές σκέψεις για το πώς εξελίχθηκαν και άλλαξαν τα πράγματα στη σχέση της με τον Μπεν, θέλει να ξεφύγει απ΄ όλο αυτό και με τις ανακρίσεις της αστυνομίας διαπιστώνει πως τα γεγονότα είναι εντελώς διαφορετικά από αυτά που θυμάται και βίωσε! Ο χαρακτήρας της είναι περίπλοκος και σχετικά φλύαρος, μιας και λέει ψέματα, ντρέπεται να μιλήσει για τον εαυτό της, μπερδεύει τη φαντασία με την πραγματικότητα, βιώνει καταστάσεις στις οποίες αντιδρά υποδυόμενη κάποια άλλη από αυτήν που είναι, απότοκο της πορείας της στον κινηματογράφο, ζει γεγονότα που δεν τα θυμάται και παράλληλα βλέπει πως σταδιακά καταστρέφεται και η καριέρα της, επιρρίπτοντας αυτήν την ευθύνη σε μια γυναίκα που της στέλνει απειλητικές κάρτες και κυκλοφορεί και ντύνεται σαν εκείνη! Η ιστορία είναι προσεκτικά κεντημένη, με λεπτομέρειες που παίρνουν τη σωστή θέση τους μόνο στο τέλος αυτού του εφιάλτη, ενώ υπάρχει μια σειρά από απανωτές εκπλήξεις που δε με άφησαν να ησυχάσω ούτε στιγμή!

Η Έιμι πολλές φορές αναφέρει διάφορα «τσιτάτα» γύρω από τις ανθρώπινες και τις οικογενειακές σχέσεις, που άλλοτε δείχνουν πείρα από τη ζωή και άλλοτε πικρή γνώση καταστάσεων που η ίδια δεν άλλαξε ποτέ: «Το να κρύβουμε την αλήθεια από τον εαυτό μας είναι ένα παιχνίδι παρόμοιο με το να την κρύβουμε από τους άλλους, μόνο που έχει ακόμα πιο αυστηρούς κανόνες» (σελ. 98). Τέτοιου είδους προτάσεις είναι διάχυτες στο κείμενο, θέλουν όμως ιδιαίτερη προσοχή, γιατί ίσως να μην είναι και τόσο μεταφορικές τελικά! Υπάρχουν πάντως και πιο γενικές αναφορές, όπως: «Η τεχνολογία εκφυλίζει το ανθρώπινο είδος. Καταβροχθίζει τη συναισθηματική μας ευφυία, φτύνοντας τα υπολείμματα ιδιωτικότητας που δεν μπορεί να καταπιεί» (σελ. 210) ή «Οι άνθρωποι δεν εμπιστεύονται πάντα τους ήσυχους ανθρώπους, δεν το έκαναν τότε και σίγουρα δεν το κάνουν σήμερα. Ο κόσμος που ζούμε σήμερα είναι πολύ  θορυβώδης και οι περισσότεροι άνθρωποι νομίζουν πως πρέπει να φωνάζουν συνέχεια για να ταιριάξουν σ’ αυτόν» (σελ. 330).

Αυτήν την αφθονία συναισθημάτων, υποδείξεων, αναφορών και αποφθεγμάτων τη συγχώρεσα μόνο και μόνο γιατί η πρωταγωνίστρια λατρεύει τα βιβλιοπωλεία: «Πάντα ένιωθα ασφαλής στα βιβλιοπωλεία. Είναι λες και οι ιστορίες μέσα στα βιβλία μπορούν να με διασώσουν από τον εαυτό μου και τον υπόλοιπο κόσμο. Ένα λογοτεχνικό άδυτο, με ράφια γεμάτα με χάρτινα αλεξίπτωτα, που θα σε σώσουν όταν πέσεις» (σελ. 197). Οι αναμνήσεις της Έιμι από τα παιδικά της χρόνια, ο τρόπος με τον οποίο αποδομεί τον γάμο της, ψάχνοντας να βρει πότε άρχισε η κατηφόρα και κυρίως γιατί, ο αγώνας της να βάλει τάξη στο μυαλό της, η προσπάθειά της να επιπλεύσει στον βρώμικο κόσμο της show biz, όπου κάποια άλλη ηθοποιός μπορεί να εκμεταλλευτεί τα πάντα για να την καταστρέψει, είναι θολές ψηφίδες ενός παζλ που θα ξεκαθαρίσει τμηματικά και θα οδηγήσει την πλοκή σε μια εξαιρετική κορύφωση.

Από την άλλη, τριάντα χρόνια πριν, έχουμε με σωστό και ρεαλιστικό τρόπο τις εντυπώσεις, τον φόβο και τις απορίες ενός μικρού κοριτσιού που μεγαλώνει στην Ιρλανδία χωρίς μητέρα και απάγεται από ένα ζευγάρι που ζει στο Έσεξ, κοντά στο Λονδίνο, σε συνθήκες που δεν είναι και οι καλύτερες από άποψη καθαριότητας και συμπεριφοράς. Η Κιάρα αναγκάζεται να βιώσει τραυματικά περιστατικά και να ενστερνιστεί τον χαρακτήρα και την καθημερινότητα ενός άλλου παιδιού, κάτι που θα τη στιγματίσει και θα της στερήσει την παιδική ηλικία πολλά χρόνια νωρίτερα από το φυσιολογικό. Ζει περιστατικά που μόνο σε κείμενα σαν τον «Όλιβερ Τουίστ» βρίσκουμε κι ας ζούμε πλέον στον 20ό (στο μυθιστόρημα) αιώνα, κάποια αρκετά σκληρά κι ίσως να μη χρειάζονταν. Λεξιλόγιο, φράσεις, τρόπος σκέψης και αντίληψης είναι απόλυτα πιστά στο ηλικιακό στάδιο του κοριτσιού.

Το φινάλε ομολογουμένως ήταν εντελώς απρόσμενο και αποκαλύπτει ένα θέμα-ταμπού που ελάχιστοι θα αντέξουν να διαβάσουν, ειδικά από τη στιγμή που περιγράφονται σκηνές δυσβάσταχτες. Ακόμη δεν έχω αποφασίσει αν μ’ άρεσε ή όχι, αν ήταν εκβεβιασμένο και σκόπιμο για να προκαλέσει ή αν η συγγραφέας ένιωσε κι η ίδια αμηχανία και μετέφερε το συναίσθημα αυτό στο κείμενό της. Πάντως έμεινα με ανοιχτό το στόμα κι αυτό το προσμετρώ στα θετικά του βιβλίου, μαζί με την αγωνία, την ένταση και τη διαρκή επιθυμία να διαβάσω λίγο ακόμη παρακάτω.

Το «Ξέρω ποια είσαι» είναι άλλο ένα αξιόλογο δείγμα σασπένς και αγωνίας από την Alice Feeney που έδειξε την αρρωστημένη πλευρά του έρωτα μ’ έναν σκληρά ρεαλιστικό τρόπο, απωθώντας με κατά καιρούς να διαβάσω τη συνέχεια. Η ανυπομονησία μου όμως για το τέλος και κυρίως η αγάπη μου προς την Έιμι, που ήθελα επιτέλους να λυτρωθεί, με βοήθησαν να τελειώσω το βιβλίο και να βγω απόλυτα κερδισμένος από μια ιστορία που με έφερε αντιμέτωπο με τη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού ή μάλλον της ανθρώπινης ψυχής που αποζητά με κάθε τρόπο το αντικείμενο του πόθου της!