Βιβλίο Η μάρτυρας της φωτιάς 
Τίτλος πρωτοτύπου Eldvittnet
Συγγραφέας Lars Kepler
Μεταφραστής Τιτίνα Σπερελάκη
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πατάκης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η νέα περιπέτεια του αστυνομικού επιθεωρητή Γιούνα Λίννα είναι γεμάτη καταιγιστικές εξελίξεις, ανατροπές, καλά κρυμμένα μυστικά και μια κραυγή αγωνίας για τα παιδιά που πέφτουν θύματα σεξουαλικής βίας και κακοποίησης σε μέρη όπως το Μπιργκιτταγκόρντεν, ένα εγκεκριμένο από το κράτος κέντρο περίθαλψης για προβληματικά κορίτσια μεταξύ δώδεκα και δεκαεφτά. Πολλά είναι εθισμένα στα ναρκωτικά, σχεδόν όλα έχουν ιστορικό αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς, αυτοτραυματισμών ή άλλων διαταραχών κι όμως ο θάνατος θα χτυπήσει ανελέητα και απρόσμενα. Τη νύχτα του διπλού φονικού, η Βίκυ, γεμάτη αίματα, κλέβει το αμάξι της πάστορα Πία Αμπραχάμσον με τον τετράχρονο γιο της, Ντάντε, να κοιμάται στο καθισματάκι του. Είναι ένοχη ή όχι; Γιατί έφυγε και πού ήθελε να πάει; Σύμφωνα με τον θεράποντα ιατρό της: «Δεν αφήνει κανέναν να μπει στο μυαλό της. Δημιουργεί πρόσκαιρες συμμαχίες αλλά κρύβει τα αληθινά της κίνητρα για να διατηρήσει όσο το δυνατόν περισσότερο τον έλεγχο της κατάστασης» (σελ. 423). Μια συνεσταλμένη και ντροπαλή, ευγενική κοπέλα, χωρίς φάκελο στην αστυνομία, μπορεί να γίνει επικίνδυνη; Ο Γιακ και η Έλι Φρανκ ήταν οι πρώτοι ανάδοχοι γονείς της και κάθε φορά που άλλαζε οικογένεια ήθελε πάντα να επιστρέφει σε αυτούς, οι οποίοι όμως αρνούνταν σθεναρά να της ανοίξουν ξανά το σπίτι τους. Τι ακριβώς συνέβη ανάμεσά τους;

Ο πεισματάρης Γιούνα Λίννα είναι αστυνομικός επιθεωρητής της Δίωξης Εγκλήματος, το μοναδικό αστυνομικό σώμα της Σουηδίας με επιχειρησιακή δράση και με την ευθύνη για την καταπολέμηση της εγκληματικότητας. Είναι γιος αστυνομικού που σκοτώθηκε στο καθήκον κι έχει διαγράψει σημαντική πορεία ως τώρα, με αποτέλεσμα να ανεβαίνει στην ιεραρχία, χωρίς ωστόσο να είναι αυτός ο σκοπός του. Έχει μια αναλυτική σκέψη που τον οδηγεί σε συμπεράσματα βάσει των στοιχείων που κρατά στα χέρια του κάθε φορά, δεν ακολουθεί την πεπατημένη, ξεχωρίζει τα στοιχεία που γνωρίζει από αυτά που υποθέτει, θέλει ησυχία για να σκεφτεί, διαβλέπει κάτι που άλλα μάτια δεν παρατηρούν. Ο Λίννα δουλεύει πάντα μόνος, κάτι που γίνεται ενοχλητικό, ειδικά για έναν ομαδικό μηχανισμό όπως η αστυνομία. Αυτόνομος υπέρ το δέον αλλά και πιστός, μιας και έχει δεχτεί προσφορές από άλλες ειδικές υπηρεσίες όμως παραμένει αφοσιωμένος στην αστυνομία.

Σε αυτό το βιβλίο, διεξάγεται η δίκη για την περιπέτεια που έζησε στο προηγούμενο βιβλίο της σειράς «Το συμβόλαιο του Παγκανίνι», οπότε και κατηγορείται πως προειδοποίησε μια εξτρεμιστική αριστερή ομάδα για μια έρευνα της Ασφάλειας, της Σέπο. Το θέμα ανέλαβε η Διεύθυνση Εσωτερικών Υποθέσεων της αστυνομίας και ο Λίννα έχει απαλλαγεί από τα καθήκοντά του, αν και δεν έχει απομακρυνθεί επίσημα από το Σώμα. Παρ’ όλ’ αυτά, ο διοικητής της Δίωξης Εγκλήματος Κάρλος Ελίασσον τον στέλνει ως παρατηρητή της υπόθεσης του διπλού φονικού, να κάνει υποδείξεις, να παρακολουθήσει τις έρευνες μα πάνω απ’ όλα να κρατήσει χαμηλό προφίλ. Πράγματι, ο αστυνομικός διευθυντής Ούλλε Γκούνναρσον, επικεφαλής της προκαταρκτικής έρευνας, δεν υποδέχεται εγκάρδια τον Λίννα. Οι ανακρίσεις, οι καταθέσεις και οι έρευνες είναι γεμάτες εμπόδια, μιας και τα κορίτσια του ιδρύματος δεν είναι πρόθυμα να συνεργαστούν ούτε έχουν συνέλθει από τη σκηνή της δολοφονίας. Το πτώμα του κοριτσιού είναι στημένο σα να κρυβόταν από τον δολοφόνο και φαίνεται πεντακάθαρο παρά τη βιαιότητα του θανάτου του και το λερωμένο με αίματα δωμάτιο. Γιατί όμως δολοφονήθηκε και η νοσοκόμα της νυχτερινής βάρδιας;

Παράλληλα με τις έρευνες για τον εντοπισμό της Βίκυ και με τις απανωτές αποκαλύψεις για την εξιχνίαση της σκοτεινής υπόθεσης του Μπιργκιτταγκόρντεν, γνωρίζουμε τη Φλόρα Χάνσεν, θετή κόρη ενός ζευγαριού που της φέρεται με σκληρότητα. Η Φλόρα μεγάλωσε με ανάδοχες οικογένειες, είχε μια δύσκολη ζωή που τώρα έχει γίνει κόλαση εξαιτίας των «γονιών» της. Παρ’ όλ’ αυτά, καταφέρνει να βρίσκει ελεύθερο χρόνο και να διοργανώνει πνευματιστικές συνεδρίες μέσω αγγελιών. Δεν έχει δει ποτέ της φαντάσματα ή πνεύματα, είναι όμως καλή στο να λέει αυτά που λαχταρούν ν’ ακούσουν οι άνθρωποι που την εμπιστεύονται. Να όμως που αρχίζει να βλέπει μορφές που έχουν σχέση με τη διπλή δολοφονία, μια εμπειρία που την τρομάζει αλλά για την οποία κανείς δεν την πιστεύει. Αρχίζει να βλέπει το θύμα σε παιδική ηλικία, πώς σκοτώθηκε και με τι κι έτσι ξεκινάει έναν αγώνα δρόμου για να γίνει πιστευτή από την αστυνομία και τον Λίνα. Πώς μπορεί κάποιος να δημιουργήσει μια ολόκληρη ζωή βασισμένη σε ψέματα για να ικανοποιήσει τους άλλους και να θάψει τις αναμνήσεις του; Πώς δημιουργεί ως άμυνα το σώμα καταπιεσμένες αναμνήσεις ύστερα από τραυματικά γεγονότα, κάτι σαν μετατραυματική αγχώδη διαταραχή δηλαδή και πώς γίνεται όλα αυτά να έρθουν ξαφνικά στο φως με αφορμή μια δολοφονία; Μέντιουμ είναι κάποιος που, όπως ισχυρίζεται, διαθέτει παραφυσικές ικανότητες, μεταξύ άλλων αντιλαμβάνεται την παρουσία πνευμάτων και έρχεται σε επαφή μαζί τους σε πνευματιστικές συνεδρίες. Η αστυνομία σ’ όλο τον κόσμο δέχεται τη βοήθεια μέντιουμ σε δύσκολες υποθέσεις, δεν υπάρχει όμως καμία τεκμηριωμένη περίπτωση όπου κάποιος από αυτούς κατάφερε πραγματικά να διαλευκάνει ένα έγκλημα. Επομένως τι συμβαίνει στην περίπτωση της Φλόρα;

Το κτήριο της Γενικής Διοίκησης της Αστυνομίας, το πανεπιστημιακό νοσοκομείο, τα εξοχικά σπίτια, οι αποθήκες, το άσυλο, όλα περιγράφονται με ρεαλισμό και οι λέξεις χρησιμοποιούνται με τέτοιο τρόπο που δίνουν ατμοσφαιρικότητα στο κείμενο και μια γοητεία στην πόλη της Στοκχόλμης. Οικεία πρόσωπα από το προηγούμενο βιβλίο εμφανίζονται κι εδώ, προσθέτοντας το λιθαράκι τους στις εξελίξεις: ο διοικητής Κάρλος Ελίασσον, ο επιθεωρητής και προϊστάμενος Πέττερ Νέσλουντ, η βοηθός του Γιούνα, Άννια Λάρσον, ο ιατροδικαστής Νιλς Ολέν κ. ά. Επίσης ξανασυναντάμε τη Σάγκα Μπάουερ, επικεφαλής επιθεωρήτρια της Αντιτρομοκρατικής, που προσπαθεί με τον δικό της ανορθόδοξο τρόπο να βοηθήσει τον Γιούνα με την ανάκριση του Εσωτερικών Υποθέσεων για όσα έγιναν στο «Συμβόλαιο του Παγκανίνι». Ο διοικητής της Γενικής Διεύθυνσης Ασφάλειας Βέρνερ Ζαντίεν που νοιάζεται για κείνη της αναθέτει κάτι που θα βοηθήσει πολύ τις εξελίξεις και θα ρίξει φως σε όσα πραγματικά έγιναν τη νύχτα του φόνου στο Μπριγκιτταγκόρντεν. Χάρη σε κείνη έμαθα πως «ο φόνος μπορεί να είναι τραυματικό γεγονός για τον δολοφόνο» και πως «Όλες οι ομολογίες συνδέονται με συναισθήματα εξουσίας. Αυτός που ομολογεί έχει εξουσία πάνω στην αλήθεια…» (σελ. 436-437). Επίσης έμαθα πως: «…κατά τη διάπραξη του εγκλήματος ο δράστης αποδίδει στο θύμα τον ρόλο ενός αντίπαλου παίχτη στο εσωτερικό του δράμα» (σελ. 162).

Το μυθιστόρημα «Η μάρτυρας της φωτιάς», το τρίτο βιβλίο της σειράς με ήρωα τον αστυνομικό επιθεωρητή Γιούνα Λίννα, είναι πιο γρήγορο και πιο ανατρεπτικό από τα προηγούμενα, με την ένταση να χτυπάει συχνά κόκκινο, με τις εκπλήξεις να διαδέχονται η μία την άλλη, με τα κομμάτια του παζλ να ενώνονται απρόσμενα και σε κρίσιμα σημεία, απογειώνοντας τις εξελίξεις. Μου άρεσαν πάρα πολύ ο ρόλος της Φλόρα και η επεξήγηση για το τι έβλεπε, ο χαρακτήρας της Βίκυ και πόσο ρεαλιστικά αποδόθηκε ένα κορίτσι που ζει σε ασταθή οικογενειακά περιβάλλοντα κι έχει αποκτήσει τάσεις αυτοτραυματισμών, οι ανατριχιαστικές σκηνές των φόνων που προσομοιάζουν με το παιχνίδι blundleken, όπου πρέπει να κρατάς τα μάτια σου κλειστά κ. ά. Ως προς την προσωπική ζωή του Λίνα, έχουμε μια μεγάλη αποκάλυψη για το τι πραγματικά συνέβη στη γυναίκα του, Σούμμα, και την κόρη τους, Λούμι. Αυτό φέρνει στο προσκήνιο την υπόθεση με τις εξαφανίσεις δεκαεννιά ανθρώπων από τα αυτοκίνητά και τα ποδήλατά τους που είχαν εξιχνιάσει ο Γιούνα με τον Σαμουήλ Μέντελ. Ο Γιούρεκ Βάλτερ συνελήφθη και καταδικάστηκε σε ισόβιο εγκλεισμό σε ψυχιατρική κλινική, μόνο που σύντομα η γυναίκα και τα παιδιά του Σαμουήλ εξαφανίστηκαν, ακριβώς όπως απείλησε ο Γιούρεκ. Τώρα ο δολοφόνος στρέφει το ενδιαφέρον του στον Γιούνα.

Βιβλίο Επειδή είναι η καρδιά μου 
Συγγραφέας Αύγουστος Κορτώ
Κατηγορία Τρόμου / Κοινωνικό μυθιστόρημα 
Εκδότης Πατάκης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ένα διαφορετικό απ’ όσα έχει γράψει ο Αύγουστος Κορτώ μυθιστόρημα, ένα ανατρεπτικό και ανατριχιαστικό κείμενο αγάπης και τρυφερότητας, με δυνατές σκηνές, άψογη ισορροπία μεταξύ ρεαλισμού και φαντασίας και ένα τέλος που θα μου μείνει αξέχαστο. Ένα ψυχολογικό θρίλερ, ένα μυθιστόρημα τρόμου και ταυτόχρονα ένας ύμνος στη γονεϊκή αγάπη που με συγκίνησε και με ανατρίχιασε, απογυμνώνοντας το πρωταγωνιστικό ζευγάρι από κάθε ψέμα και υποκρισία που τους χωρίζει και που τους κρατάει παρ’ όλ’ αυτά στη ζωή. Η Νόρα και ο Χάρης έζησαν Έξι Φωτεινά Χρόνια, έτσι τα χαρακτηρίζουν, αλλά μετά το σημείο μηδέν έχουν πάψει οι ευγένειες μεταξύ τους και η Νόρα έχει διαχωρίσει τη ζωή της από τα μουσικά ακούσματα που τη συνόδευαν σε κάθε έκφανσή της: «Αφού τα πράγματα έχασαν πρώτα το χρώμα τους, τη γεύση και το χάδι τους, στο τέλος έχασαν και τον ήχο που κουβάλαγε μέσα του τη στερνή ομορφιά τους» (σελ. 12). Καταγράφονται μικρές συγκινητικές λεπτομέρειες για τον αγώνα τους να μείνουν ζωντανοί για τυπικούς λόγους, εκείνη τρώει τα πάντα από παιδικές τροφές και δημητριακά που αγαπούσε ο Άγγελος, εκείνος αναλώνεται στο αλκοόλ ως τη διάτρηση στομάχου που τον επανέφερε στον ίσιο δρόμο. Η Νόρα μισεί τις φωτογραφίες: «Πουτάνες αναμνήσεις… Αν οι φωτογραφίες τουλάχιστον ζωντάνευαν…Αν έσκαγαν ένα αχνό χαμόγελο και μας μιλούσαν ο προορισμός μας θα ‘ταν φωτεινός…Μα η πεισματική ακινησία τους σφίγγει με το ένα χέρι τη ζωή και με το άλλο δείχνει τον μονόδρομο που βγάζει στο σκοτάδι» (σελ. 99). Όλα αυτά μεγαλώνουν το μίσος και την απόσταση ανάμεσά τους.

Γνωρίζουμε τον κάθε χαρακτήρα χωριστά αλλά και ταυτόχρονα, εκείνη προσπαθεί να μάθει όσο μπορεί περισσότερα για τη στιγμή του τέλους και για τον ακριβή μηχανισμό της ώστε να καταλάβει τι είχε περάσει ο άγγελός της μόνος του μες στο σκοτάδι κι εκείνος ξεσπάει το μίσος του στον δικό του εαυτό, πληγώνοντάς τον σωματικά και ψυχικά με κάθε ευκαιρία. «Είχαν ξαναμάθει ο ένας τον άλλο, μαζί στην αγάπη, μαζί και στην αποστροφή», με τη Νόρα να εξακοντίζει σπασμωδικά άδικες κατάρες σε καθετί που έχει το θράσος να παραμένει ζωντανό και τον Χάρη να καταφεύγει σε πόρνες και ποταμούς αλκοόλ για να χειριστεί όχι μόνο την απώλεια αλλά και τις κατηγορίες της γυναίκας του για τον θάνατο του παιδιού τους. Η Νόρα κατηγορεί τον σύζυγό της που δε διέγνωσε εγκαίρως ό,τι συνέβη, κι ας μην ήταν αλήθεια αυτό. «Ένα μέρος του μυαλού τους θυμόταν τα πάντα… κι ένα άλλο, αυτό που τους κρατούσε στοιχειωδώς ζωντανούς, τα μπέρδευε όλα σε μια θολούρα ώστε να αντέχει η καρδιά όταν τα αντικρίζει» (σελ. 18). Το ζευγάρι κοντεύει πλέον να διαλυθεί και τότε, ένα βράδυ, ο Άγγελός τους, τους επισκέπτεται: «…αν επέστρεφαν στο μέρος της αλλοτινής τους παραθέρισης και έκαναν την υπέρτατη θυσία, θα επέστρεφε κοντά τους…Αν έρθετε εδώ και κάνετε αυτό που φοβάστε περισσότερο, αυτό που κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να κάνει χωρίς να ξεπεράσει τα όρια του εαυτού του, θα με βρείτε»! Επιστρέφουν λοιπόν στη Χαλκιδική, όπου ζουν ανατριχιαστικές στιγμές που παίζουν με το μυαλό τους και τους οδηγούν στο χείλος της παραφροσύνης. Τα γεγονότα ακροβατούν ανάμεσα στο σουρεαλιστικό και στο φαντασιακό, με το κόκκινο τόπι του Άγγελου να πέφτει καταπάνω τους και να χάνεται, με το αγαπημένο σάντουιτς του παιδιού να ετοιμάζεται ακάλεστο από γελαστά γκαρσόνια, με το μπωλ με τα μανταρίνια και το κομμένο τηλέφωνο που απεικονίζονται και στο εξώφυλλο του βιβλίου να τους γεμίζουν παραφροσύνη, με τη μαυροντυμένη γριά που συναντούν να πίνει διψασμένη λάδι από καντήλι και πολλά άλλα. Όλα αυτά είναι σα να δείχνουν τον Άγγελο να αναδύεται από την ανυπαρξία του θανάτου και να ζυγώνει στην όχθη της ζωής, αυτό συμβαίνει όμως;

Ταυτόχρονα ξεδιπλώνεται η οικογενειακή τους ιστορία με τις ευτυχισμένες στιγμές, με τον Άγγελο να μεγαλώνει, να ρωτάει, να μαθαίνει, να διαβάζει, να παίζει, αλλά και τα όσα ακολούθησαν τον θάνατό του και χώρισαν το ζευγάρι οριστικά. Ταυτόχρονα ανεξήγητα μικρά περιστατικά μεγάλης σοβαρότητας που ρίχνουν τη Νόρα στα φάρμακα και τον Χάρη στην παραφροσύνη αντιπαραβάλλονται με τις οικογενειακές καταβολές του ζευγαριού. Ο Χάρης μεγάλωσε στη σκιά του νεκρού αδελφού του κι η Νόρα διαπίστωσε πως οι γονείς της τη θέλουν για τα γεράματά τους χωρίς να της έχουν δείξει ποτέ αγάπη, στοργή, ενδιαφέρον. Στηρίχτηκαν λοιπόν στα δικά τους πόδια, το παρελθόν τους όμως είναι κομμάτι του χαρακτήρα τους: «Γι’ αυτό και θέλουν προσοχή τ’ αγάλματα των μισητών προγόνων -πώς να τα γκρεμίσεις ασφαλής όταν στέκεσαι ακόμα μέσα στη σκιά τους;» (σελ. 87). Πώς γνωρίστηκαν, πώς ερωτεύτηκαν, πώς έζησαν την αγάπη τους, πώς αποφάσισαν να παντρευτούν και πώς απέκτησαν το παιδί τους είναι περιστατικά που τα μαθαίνουμε μέσα από μικρές αναδρομές στο παρελθόν ως αντίβαρο ή ως συμπλήρωμα με τα όσα βιώνουν τώρα, μετά τον χαμό του Άγγελου. Ξεδιπλώνεται λοιπόν ακριβοδίκαια μια σχέση που είχε περάσει και είχε σταθεί στο μίσος πολλές φορές, γεμάτη βαθιά αντιπάθεια που ο χρόνος κατόρθωσε να μετατρέψει σε αδιαφορία.

Το μυθιστόρημα «Επειδή είναι η καρδιά μου» είναι ένα υπέροχο, σκληρό και τρυφερό μυθιστόρημα, αφιερωμένο στην απώλεια και στις αλόγιστες συνέπειές της στον ψυχισμό και στο μυαλό των τεθλιμμένων. «Δυο τρελοί που άγιασαν» χάνουν το παιδί τους και τη γη κάτω από τα πόδια τους, θα τους βοηθήσει όμως αν γυρίσουν πίσω στον τόπο της τραγωδίας; Πώς εξηγούνται τα σχεδόν υπερφυσικά γεγονότα που βιώνουν εκεί; Πόσο αποφασισμένοι είναι να υπακούσουν σε κάτι που έχει τον τρόπο να φέρει το παιδί κοντά τους; Κρύβεται όντως ο Άγγελος πίσω απ’ όλ’ αυτά ή κάτι βαθύτερο και σκοτεινότερο; Αυτά και άλλα ερωτήματα απαντώνται σ’ ένα μυθιστόρημα που διαβάζεται μόνο με το φως ανοιχτό, ακόμη και την ημέρα.

Βιβλίο Ο μικρός μάγος και άλλες ιστορίες
Συγγραφέας Ηλίας Τουμασάτος
Κατηγορία Συλλογή διηγημάτων
Εκδότης Αιγιαλός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Τα πρώτα διηγήματα είναι εξαιρετικά. Μπορώ να τα πω και αφηγήματα. Ο συγγραφέας με πολύ ωραίο τρόπο γραφής μας χαρίζει κείμενα-ψηφίδες της ζωής του στην Κεφαλονιά και μας μπολιάζει με αγάπη και νοσταλγία για όσα έζησε και για τους ανθρώπους που αγάπησε και μεγάλωσε μαζί τους. Ήθη και έθιμα, αστεία περιστατικά, σκανταλιές της παιδικής ηλικίας, ένα νησί-μικρόκοσμος. Από τη σελίδα 72 και μετά τα διηγήματα δεν έχουν συνοχή ή κάποιον κοινό άξονα και αρκετά ήταν πολύ μεταφυσικά για το γούστο μου. Δυστυχώς το βιβλίο ξεκινάει με άλλες προσδοκίες και καταλήγει αλλιώς. Δεν παύουν όμως όλα τα κείμενα να είναι καλογραμμένα, με πολύ καλή χρήση της γλώσσας, όμορφο, προσωπικό στυλ και τρόπο γραφής.

Βιβλίο Ο μυρεψός
Συγγραφέας Όλγα Κοτσιρέα
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Τσουκάτου
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το μυθιστόρημα, παρ’ όλο που κινείται γύρω από τη δολοφονία του Σαβίνου, είναι περισσότερο κοινωνικό και ιστορικό παρά αστυνομικό, μιας και τα γεγονότα οδηγούν από μόνα τους τον αναγνώστη να καταλάβει ποιος είναι ο δολοφόνος και γιατί. Άλλωστε, η πλοκή είναι έτσι σχεδιασμένη που η δολοφονία έρχεται ως φυσική συνέχεια κάποιων γεγονότων και δεν αλλάζει η λογική αλληλουχία τους. Ο αναγνώστης είτε θα το αγαπήσει είτε θα κουραστεί γιατί έχει πάρα πολλά περιστατικά και ενδελεχέστατη ανάλυση χαρακτήρων, γραμμένα όλα όμως με τέτοιο τρόπο που προσωπικά δεν μπορούσα να σταματήσω την ανάγνωση. Πολλές φορές έπιανα τον εαυτό μου να λέει: -«Γιατί συνεχίζω να διαβάζω; Εσωτερικές σκέψεις είναι ή περιγραφή σπιτιού ή περιγραφή αρματοδρομίας κλπ. που με καθυστερεί από τη συνέχιση της ιστορίας». Κι όμως, η άριστη γνώση της εποχής, των συνηθειών, των ηθιών και των εθίμων σε συνδυασμό με μια συναρπαστική γραφή ήταν χαρακτηριστικά που με κράτησαν ως την τελευταία σελίδα και ας έμεινα αρκετά πίσω ως προς τον ρυθμό ανάγνωσης.

Ο μυρεψός ως επαγγελματίας πουλάει μπαχαρικά, βότανα και αρωματικές ύλες κι έχει μια σχετική οικονομική άνεση. Έτσι και ο Ζήνωνας ζει σε ένα όμορφο σπίτι με τις έξι κόρες του και τον γιο του, Λέοντα. Έχει υπηρετικό προσωπικό και  μια στοργική σύζυγο. Έχει κοινωνικές επαφές και καλούς φίλους. Μόνο που όλα αυτά είναι φθόνος για τον αδελφό του, Σαβίνο, έναν άντρα που παντρεύτηκε την άσχημη κόρη ενός αργυροπράτη ώστε να αποκτήσει περιουσία, μόνο που η γυναίκα του αποδείχτηκε στέρφα κι από τότε σταδιακά ο Σαβίνος άρχισε να χάνει την επαφή με την πραγματικότητα.

Μήλον της έριδος και θα έλεγα πρωταγωνίστρια είναι η ορφανή, πανέμορφη, παρθένα, αθώα υπηρέτρια Ιουλία, που ο Ζήνωνας την πήρε υπό την προστασία του για τους δικούς του λόγους. Αυτή η γυναίκα ερωτεύτηκε τον Ανατόλιο, υπάλληλο του αφέντη της, τον ίδιο άντρα που ερωτεύτηκε και η μεγαλύτερη κόρη του Ζήνωνα, Ειρήνη. Κομμάτι κομμάτι λοιπόν σχηματίζεται ένα ιδιόμορφο ερωτικό γαϊτανάκι με απρόβλεπτες εξελίξεις και ανατροπές. Ίσως αυτή να είναι και η ένστασή μου ως προς το μυθιστόρημα. Η Ιουλία είναι σχεδόν παντού και όλοι οι άντρες τη θέλουν, στοιχειώνει τα όνειρά τους άθελά της και την κυνηγούν όσο και όπως μπορούν. Ο Ανατόλιος ζει τον έρωτά του μαζί της ενώ την επιθυμεί ο Σαβίνος, τη στιγμή που η σύζυγος του Ζήνωνα αρχίζει να σκέφτεται πως πρέπει να την παντρέψουν τώρα που είναι μικρή και ακριβώς την περίοδο που ο περίγυρος του Ζήνωνα αρχίζει να του βάζει φιτιλιές, με σαφή υπονοούμενα του στυλ «την έχεις σπίτι σου και δεν την έχεις κάνει ερωμένη σου;», «τη δέχτηκες μόνο από φιλανθρωπία ή την αγάπησες» κλπ, κάτι που στο τέλος πείθει τον άτεγκτο ως τότε και πιστό στη γυναίκα του, στις αρχές του και στους νόμους της πόλης του, άντρα να αρχίσει να βασανίζεται από πόθο γι’ αυτό το πλάσμα! Ευτυχώς η συγγραφέας προέβλεψε νωρίς πως ειδικά αυτό το κομμάτι της ιστορίας θα ήταν εντελώς ανεδαφικό και το έσωσε με ωραίο, στρωτό τρόπο που θα το ανακαλύψει ο αναγνώστης μόνος του ακολουθώντας την ιστορία του μυρεψού.

Όπως έγραψα και στην αρχή, η κυρία Κοτσιρέα ξεδιπλώνει ταυτόχρονα με εμβρίθεια και τεκμηρίωση τον μακρόκοσμο της πόλης και με σαφήνεια και διεισδυτικότητα τον μικρόκοσμο των χαρακτήρων. Από τη μια η εποχή του αυτοκράτορα Ηρακλείου αναβιώνει με υπέροχες, παραστατικότατες περιγραφές, οπότε και περπάτησα σε γνωστά ιστορικά τοπόσημα, σε χαμάμ, στον Ιππόδρομο, στο παζάρι, στο ίδιο το παλάτι. Τα ιστορικά γεγονότα, χωρίς να παρεμβαίνουν στην πορεία της πλοκής, τα ένιωθα παντού γύρω μου (οι πρωταγωνιστές ζούσαν πάντα στον απόηχό τους) και με συνεπήρε πολλές φορές η αντιδικία Πράσινων και Βένετων, η αγωνία των φτωχότερων για το τι θα απογίνουν έτσι και επιτεθούν εχθροί στην αυτοκρατορία κλπ. Μικρές λεπτομέρειες προσέδιδαν αληθοφάνεια και έστηναν μπροστά στα μάτια μου μια ολόκληρη εποχή και μια ακόμη και σήμερα μαγική πόλη.

Από την άλλη η καταγραφή των χαρακτηριστικών και της ψυχολογίας του κάθε ήρωα στο μυθιστόρημα είναι μοναδική. Από τον πιο δευτερότριτο περαστικό ως τον κυριότερο πρωταγωνιστή, όλοι φωτογραφίζονται αδρά, στέρεα και με ουσιαστικό περιεχόμενο, το οποίο ξεδιπλώνεται σταδιακά, ευπρεπώς, όπου και όπως δει και όχι εκβεβιασμένα. Τα γεγονότα και η δράση είναι που συμπληρώνουν την ταυτότητα των ηρώων και όχι ένα περιγραφικό παρελθόν. Ίσως όμως αυτή ακριβώς η ενδελέχεια να κουράσει και να αποθαρρύνει τον αναγνώστη, γιατί ήταν υπερβολικά πολλά, αν και απαραίτητα, όλα αυτά τα στοιχεία. Θα παραδεχτώ ότι προς το τέλος δεν κρατιόμουν και ήθελα να δω πώς θα ολοκληρωθεί αυτή η ιστορία, οπότε άρχισα να το ξεφυλλίζω, με αποτέλεσμα να μάθω το τέλος, όμως και να νιώσω μισός γιατί μου έλειπαν βασικά κίνητρα των αιτίων που έφεραν το βιβλίο στην ολοκλήρωση. Ναι, το ξαναδιάβασα (μεταξύ μας).

Τελευταία μου ένσταση είναι ο ασαφής διαχωρισμός μεταξύ παρελθόντος και παρόντος. Το βιβλίο ξεκινάει με τη δολοφονία του Σαβίνου και στο επόμενο κεφάλαιο ξεκινάει η ιστορία σχεδόν από την αρχή, χωρίς όμως να υπάρξει κάποια πληροφόρηση για το πού βρισκόμαστε χρονικά είτε σε κάποια επικεφαλίδα είτε στην αρχή του κεφαλαίου. Και η συγγραφέας πηγαινοφέρνει τον αναγνώστη από το σήμερα στο χτες και τανάπαλιν χωρίς κάποια καθοδήγηση ή ένδειξη, οπότε η προσοχή πρέπει να είναι τεταμένη για να μη χαθεί η συνέχεια της ιστορίας.

«Ο μυρεψός» είναι ένα απαιτητικό αλλά και βατό κείμενο που θα αγαπήσουν όσοι έχουν απαιτήσεις από το ιστορικό μυθιστόρημα. Οι υποσημειώσεις προσφέρουν περισσότερες ιστορικές λεπτομέρειες χωρίς να βαραίνουν την πλοκή, η συγγραφέας έχει καταγράψει μια συγκλονιστική ιστορία με δεκτό τέλος, απλώς θέλει λίγη παραπάνω προσοχή κατά την ανάγνωση λόγω των συνεχών πρωθύστερων και λόγω της λεπτομερέστατης απόδοσης της εποχής και του τόπου. Δώστε του τον χρόνο που του χρειάζεται και θα βγείτε κερδισμένοι.

Βιβλίο Μόνα, Μόνα, είσαι εδώ;
Συγγραφέας Ελένη Δαφνίδη
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα / Χιούμορ
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Ελένη Δαφνίδη επιστρέφει με ένα διαφορετικό στην κεντρική ιδέα μυθιστόρημα, που εξελίσσεται εξίσου ευχάριστα με το προηγούμενο που διάβασα, την «Αλίκη στη χώρα των ψεμάτων». Ως βιβλίο από μόνο του, ήταν ανάλαφρο, αστείο, με ωραία ιδέα και έξυπνη εξέλιξη της πλοκής, με μη αναμενόμενη ανατροπή στο τέλος. Συγκριτικά με την «Αλίκη στη χώρα των ψεμάτων», ήταν πιο αδύναμο, χωρίς μια εξίσου δυνατή και πολυεπίπεδη ιστορία. Παρ’ όλ’ αυτά, η γραφή της κυρίας Δαφνίδη δεν παύει να με κάνει να γελάω ουσιαστικά και όχι βεβιασμένα.

Μου άρεσαν πάρα πολύ οι περιπέτειες της Σμαράγδας στο χωριό: από τον ερωτύλο, δασύτριχο και λιγδιάρη μπακάλη-βενζινοπώλη-μανάβη-ταχυδρόμο Θεμιστοκλή ως την Αρετή που βοηθάει στο καθάρισμα, τη Ζαχάρω με το ένα μάτι, τον πατέρα Μηνά, τον Ερμόλαο του Χριστομένη, σύνολο τριάντα άνθρωποι που μαζεύονται κάθε Κυριακή στην εκκλησία και μια φορά τον μήνα μόνο οι γυναίκες, ναι, αυτές με τη ζάρα στην επιδερμίδα, το ένα μάτι και το ένα δόντι, επιδίδονται σε ενδοοικιακά σπα (κρέμες, αποτρίχωση, ξύρισμα και δε συμμαζεύεται). Και δε φτάνει μόνο αυτό, έχουμε και την τρελή του χωριού, έχουμε τον πιο αργό κι από τον θάνατο αστυνομικό, έχουμε έναν άγνωστο που σταματάει έξω από το σπίτι της Σμαράγδας λόγω βλάβης αυτοκινήτου, έχουμε και τον πρώην να επιστρέφει στη ζωή της αλλά μαζί με τη νυν και η Σμαράγδα, παγιδευμένη στην εικόνα της Κιουρίας, αναγκάζεται να τους φιλοξενήσει για ένα αλησμόνητο Σαββατοκύριακο. Το βιβλίο είναι γραμμένο με χιούμορ και σατιρίζει τα πάντα στην επαρχία, όμως στην αρχή, μέχρι να διαλυθεί τελείως η ζωή της Σμαράγδας για να πάρει την απόφαση να μετακομίσει στην ξακουστή Κερασιά, συγκινήθηκα αρκετά, βλέποντας τις τράπεζες να της αδειάζουν και να της κατάσχουν το σπίτι, με τη συνέντευξη που δεν ευοδώθηκε, με την κατάντια της να ξεπουλάει ό,τι επώνυμο ρούχο είχε ώστε να βγάλει κάποια χρήματα και να επιβιώσει.

Το πόσο συναρπαστικά περνάει η πρωταγωνίστρια και πώς αποκαλύπτεται σιγά σιγά μια μυστηριώδης δολοφονία σας αφήνω να το ανακαλύψετε μόνοι σας. Είναι μια αξέχαστη εμπειρία που θα σας κάνει να γελάσετε με την ψυχή σας. Και λάτρεψα το γεγονός ότι στο τελευταίο κεφάλαιο εμφανίζεται η αγαπημένη μου Αλίκη από το βιβλίο που ανέφερα στην αρχή, την Αλίκη στη χώρα των ψεμάτων, σε έναν ρόλο έκπληξη!

Σημείωση Σπιρτούλη: το βιβλίο διαδραματίζεται το 2014 και η Σμαράγδα είχε αρκετά λεφτά και μεγάλη οικονομική άνεση. Πώς είναι δυνατόν λοιπόν να μην έχει στην κατοχή της κινητό με Ίντερνετ αλλά να τρέχει στο κοντινό χωριό για να βρει κάποιες πληροφορίες που θέλει ψάχνοντας σε ίντερνετ καφέ;

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Θα ταμπουρωνόμουν εδώ μέχρι ο εισβολέας να κουραζόταν να περιμένει κι έφευγε για να βρει ένα πιο εύκολο θύμα: κάποιον απ’ αυτούς που μόλις ακούσουν θόρυβο πετάγονται έξω και το παίζουν παλικάρια. Τους ήξερα καλά. Τους είχα δει σε ταινίες, συνήθως στην πρώτη σκηνή, που ήταν και η τελευταία τους» (σελ. 83).

«Πρωτοποριακοί οι μηχανισμοί της τοπικής αστυνομίας. Σου έλυναν τα προβλήματα με παροιμίες. Πάω στοίχημα πως αν κατήγγειλες εμπρησμό, θα σου έλεγαν «το στραβό το ξύλο η φωτιά το σιάζει» ή αν κατήγγειλες ξυλοδαρμό, θα σου απαντούσαν «τη γυναίκα σου χτυπάς, το σπιτάκι σου χαλάς» κι έπειτα θα έβαζαν την υπόθεση στο αρχείο με την ένδειξη Διαλευκάνθηκε στον φάκελο» (σελ. 107).

«-Άσ’ το κάτω αυτό. Δεν είναι προς πώληση. –Και τι είναι εδώ; Μουσείο είναι; Και τα μπρόκολα εκθέματα; απάντησα ειρωνικά και το άρπαξα ξανά μέσα απ’ τα χέρια του. -Όχι, δεν είναι εκθέματα, είπε ξαναπαίρνοντας το πράσινο λάφυρο στα χέρια του με τη βία, αλλά εσύ δεν μπορείς να τα αγοράσεις. Τα έχω προπωλήσει. «Τα έχει προπωλήσει;» -Για τ’ όνομα του Θεού, κύριε Θεμιστοκλή, διαμαρτυρήθηκα, τι πάει να πει τα έχεις προπωλήσει; Για μπρόκολα μιλάμε, όχι για εισιτήρια συναυλίας των U2» (σελ. 113).

«Έτσι είναι η ζωή στην επαρχία. Καθαρό οξυγόνο, φύση και χαρά, μέχρι να σου καρφωθεί στα μαλλιά η ακρίδα…» (σελ. 166).

«Συνέχισα να προσποιούμαι ότι όλα στην καινούργια μου ζωή ήταν υπέροχα. Είχα ένα τέλειο σπίτι -το στοιχειωμένο-, καταπληκτικούς γείτονες –τη γιαγιά με το Αλτσχάιμερ-, το χωριό ήταν γεμάτο ζωή -τις Κυριακές τα πρωινά στην εκκλησία ήταν και οι τριάντα κάτοικοι μαζεμένοι-, και πως είχα κάνει εκπληκτικές γνωριμίες -την Αρετή, τον μπακάλη, τη Μαριγώ την παρθένα, τη Ζαχάρω με το ένα μάτι. Ακόμα και τα ρύζια στο ράφι γελούσαν μ’ αυτά που έλεγα» (σελ. 168).

Βιβλίο Άσπρα γάντια
Συγγραφέας Πέτρος Γαλιατσάτος
Κατηγορία Περιπέτεια
Εκδότης Παπαδόπουλος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρόκειται για μια ενδιαφέρουσα αστυνομική περιπέτεια γεμάτη ανατροπές και εκπλήξεις. Η πρωτοπρόσωπη αφήγηση του Ζάκρου εναλλάσσεται με την τριτοπρόσωπη του Παύλου Βιγκράτου, δημιουργώντας ενδιαφέρουσες εναλλαγές, μιας και ο δεύτερος είναι το παρελθόν του πρώτου. Ο Παύλος έμπλεξε με ναρκωτικά και υπόκοσμο, δημιουργώντας φιλίες και έχθρες, ώσπου ο Αλάστρης του έδωσε νέα ζωή. Τώρα ο Μάικ Ζάκρος, δουλεύοντας στην υπηρεσία του Κρούγκερ για λογαριασμό του Αλάστρη, προσπαθεί να φέρει σε πέρας την τελευταία αποστολή για να ξεχρεώσει οριστικά με το παρελθόν. Μόνο που τα πραγματικά σχέδια είναι πιο σκοτεινά απ’ όσο περίμενε κι έτσι σταδιακά αρχίζει να βγαίνει μια άλλη πλευρά, αυτή που είναι απαραίτητη για να σώσει και τη δική του ζωή στο επικίνδυνο αυτό παιχνίδι.

Παρ’ όλο που η αφήγηση είναι σχετικά αργή και δίνει έμφαση σε αρκετές διαδικαστικές κινήσεις κυρίως του αφηγητή (περιγράφει πολλά στάδια από το ντύσιμό του, το στρώσιμο του τραπεζιού, τους ρόλους που μοιράζει στο προσωπικό του Κρούγκερ, τι κάνει στον ελεύθερο χρόνο του κλπ.), παρ’ όλο που η ιστορία της εξέγερσης των Μπόερς παρατίθεται λεπτομερώς, αν και ευσύνοπτα, ώστε να καταλάβουμε τον ρόλο που παίζουν κάποια πρόσωπα στο μυθιστόρημα ως απόγονοι αυτών των ανθρώπων, όλα αυτά καθυστερούν αρκετά το δέσιμο της ιστορίας και χαλαρώνουν τους ρυθμούς των εξελίξεων. Ο χαρακτήρας του Ζάκρου είναι προσεγμένος: έχει βουτήξει σε πολλές δυσκολίες όμως οι νέες συνθήκες αρχίζουν να ξυπνούν μέσα του ό,τι στερήθηκε τόσα χρόνια για να επιβιώσει, κυρίως ανθρωπιά και καλοσύνη. Στο μυθιστόρημα υπάρχουν εφήμερες σχέσεις, ναρκωτικά, γυναίκες και παράνομα συμφέροντα καθώς και ένα συναρπαστικό τέλος, με ένα ξεκαθάρισμα λογαριασμών που με άφησε απόλυτα ικανοποιημένο και μου έδωσε να καταλάβω πολλά γύρω από σημαντικές ηθικές αξίες που, όσο βαθιά και να είσαι χωμένος, δεν εξαλείφονται.

Βιβλίο Η μεγάλη εικόνα
Συγγραφέας Μανώλης Ανδριωτάκης
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Έχουμε λοιπόν τρεις ιστορίες: τον Γιώργο Μοσχονά, ανερχόμενο στέλεχος κατασκευαστικής εταιρείας που βολιδοσκοπεί κρυφά ένα σημαντικό έργο ανάπλασης και τουριστικής υποδομής που ανέλαβε ο εργοδότης του και πώς αυτό ανατρέπει την καθημερινότητα των περίοικων ενώ ένας άντρας έχει εξαφανιστεί, έχουμε τον αγράμματο Νικόλα, που, παγιδευμένος στην κλειστή κοινωνία του χωριού Αναμονές της Πελοποννήσου, ψάχνει τρόπους να μαζέψει λεφτά ώστε να πάει στην Αθήνα και να βρει τρόπο να θεραπεύσει τη βραχύσωμη αδελφή του κι έχουμε κι έναν φίλο του Μοσχονά που κληρονομεί ένα μπαούλο με ιδιόχειρες σημειώσεις, λογοτεχνικά σκαριφήματα και διάφορα άλλα του φίλου του.

Πολυεπίπεδο, με πολλές και διαφορετικές μεθόδους αφήγησης, με τα κείμενα του Μοσχονά να αναπαράγονται αυτούσια (μέχρι και ιδιόχειρες σημειώσεις στο πλάι των κειμένων, μέχρι και σκίτσα κατασκεύασε ο συγγραφέας), κάνοντάς με να ψάξω αν όντως υπάρχει τέτοιος λογοτέχνης! Ομολογώ όμως ότι τα κείμενα και οι ιδέες του Μοσχονά με άφησαν αδιάφορο και τα προσπέρασα, μιας και δεν κατάλαβα σε τι θα βοηθούσαν είτε στην εξέλιξη της ιστορίας είτε στην ψυχοσύνθεση του Μοσχονά (κι ας είχε γεννηθεί και μεγαλώσει στην Κυψέλη, οπότε έχουμε πλείστες αναφορές και αναμνήσεις από την περιοχή όπου γεννήθηκα και ζω ακόμη). Έχει ανθρωπιστικά μηνύματα (μισαλλοδοξία, θυσίες στο όνομα του πολιτισμού, κλειστή κοινωνία, αλλοτρίωση, χρηματισμός, σάπια κυκλώματα, όνειρα κι ελπίδες που πνίγονται στο κλειστό χωριό και πολλά άλλα). Από ένα σημείο και μετά άρχισα να φυλλομετρώ τις σελίδες κι αυτό δε με βοήθησε να μπω εκτενέστερα στο μυαλό του συγγραφέα και δεν απέκτησα πλήρη την εικόνα που ήθελε να δώσει ο κύριος Ανδριωτάκης. Ξαναλέω, ίσως σε κάποιους αρέσει, εμένα εν συνόλω δε με κράτησε.

Βιβλίο Melioribus annis
Συγγραφέας Νίκος Ταραντίνος
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Ωκεανίδα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Στο βιβλίο παρατίθενται εμπεριστατωμένα γεγονότα, εξελίξεις και αλλαγές στη νεοελληνική κοινωνία σε όλους τους τομείς της καθημερινής ζωής: από τα σχολικά χρόνια και τα παιδικά παιχνίδια ως το αυτοκίνητο, τις εκδρομές, την τηλεόραση, το ραδιόφωνο, το σινεμά και πολλά άλλα. Ο συγγραφέας μας άνοιξε το σπίτι με τις αναμνήσεις και μας ξεναγεί σε κάθε γωνιά του, από την πιο φωτεινή ως την πιο σκοτεινή. Συγκρίνει, παραθέτει, αναλύει, αναπολεί, ελπίζει για ένα καλύτερο μέλλον. Σε πολλά σημεία κατηγορεί συγκεκριμένες συνθήκες και πολιτικές καταστάσεις που συνέβαλαν στην αλλαγή προς το χειρότερο της κοινωνίας μας, αλλά δεν το κάνει οχυρωμένος πίσω από ένα άδειο φλιτζάνι τσάι, κακολογώντας άνευ επιχειρημάτων ό,τι πετάει και ό,τι κολυμπάει, όπως κάνουν οι περισσότεροι. Αντίθετα, έχει κριτική σκέψη, δομική ανάλυση, μελετάει, τεκμαίρει και πάντα αφήνει μια αχτίδα ελπίδας: τα πάντα σχεδόν καταστράφηκαν, ευτελίστηκαν αλλά ποιος ξέρει στο μέλλον γιατί….

Σύμφωνα με τον συγγραφέα, η βασική διαφορά του τότε με το σήμερα είναι ο ελεύθερος χρόνος και ότι τίποτα δεν υπήρχε τότε στο χέρι, τα πάντα κατασκευάζονταν (παιχνίδια, ρούχα, καθημερινές ανάγκες του νοικοκυριού), οι άνθρωποι επικοινωνούσαν κι επιπλέον ο χρόνος μετακίνησης στη μικρή τότε πρωτεύουσα δεν τους εμπόδιζε να διασκεδάζουν και να συναναστρέφονται! «Είχαμε όρεξη γιατί φτιάχναμε κάτι στην αρχή με τη φαντασία μας, κατόπιν με το μυαλό μας και τέλος με τα χέρια μας και νιώθαμε μεγάλη ικανοποίηση όταν αυτό το κάτι έβγαινε πετυχημένο, όσο μικρό και να ήταν…Σήμερα δεν υπάρχει πια η δυνατότητα αυτή. Αγοράζουμε ό,τι μπορούμε, έτοιμο, από ένα ράφι, το οποίο γεμίζει τον εσωτερικό μας κόσμο για ένα πολύ μικρό χρονικό διάστημα και μετά πάλι εμφανίζεται το κενό, για να το ξαναγεμίσουμε πρόσκαιρα. Το κενό γρήγορα ξανάρχεται. Και επειδή δεν έχουμε την οικονομική δυνατότητα να επαναλαμβάνουμε συνεχώς τις ίδιες κινήσεις, μένουμε στο τέλος με το κενό να μας κρατάει συντροφιά… Ήταν η εποχή της όρεξης. Της όρεξης για οτιδήποτε. Όρεξη για φαγητό, διασκέδαση, δημιουργία» (σελ. 97).

«Τότε δεν υπήρχαν οι πολλές χαμένες ώρες του (πολλές φορές) εγκληματικού διαδικτύου. Αν με τις χαμένες ώρες της τηλεόρασης γίναμε σκλάβοι του συστήματος, με τον υπολογιστή αφαιρέθηκε και το μυαλό και η σκέψη και γίναμε οι περισσότεροι από εμάς, και ιδιαίτερα οι νέοι, υποχείριά του» (σελ. 117).

«Με βάση τις προηγούμενες διαπιστώσεις, οι σκέψεις την εποχή εκείνη δεν ήταν πολυτέλεια. Κάναμε πάρα πολλές σκέψεις και πολλά όνειρα, γιατί η εποχή μας το επέτρεπε. Ήταν η εποχή των σκέψεων, της δημιουργίας και των ονείρων για το μεγαλύτερο κομμάτι της νεολαίας» (σελ. 117).

Ίσως αυτά να ακούγονται παλιακά και γραφικά από κάποιους νεότερους αλλά ως τριανταπεντάχρονος που είμαι θα υποστηρίξω την αλήθεια αυτών των λόγων. Πραγματικά, η εποχή fast food που ζούμε δεν μπορεί να συγκριθεί με το σήμερα. Ειλικρινά, αναρωτιέμαι μετά από χρόνια τι θα θυμάμαι με ρίγγη συγκίνησης από αυτά που ζω σήμερα, ποια τραγούδια θα θέλω να ξανακούσω, ποιες ταινίες να ξαναδώ, ποιες συσκευασίες προϊόντων θα με χαροποιούν όταν τις ανακαλύπτω ξεχασμένες……

Το βιβλίο του κυρίου Ταραντίνου είναι μια γλυκόπικρη κατάθεση ψυχής, με ρέοντα λόγο, χωρίς κουραστικές λεπτομέρειες, με παράθεση γλαφυρών αποσπασμάτων που τεκμηριώνουν αμεσότερα τις αναμνήσεις και τις περιγραφές του γράφοντος και είναι ένα πολύτιμο απόκτημα για οποιονδήποτε έζησε ή θα ήθελε να ζήσει στη μετεμφυλιακή Ελλάδα. Μην το χάσετε!

Βιβλίο Με μολύβι φάμπερ νούμερο δύο
Συγγραφέας Άλκη Ζέη
Κατηγορία Non fiction
Εκδότης Μεταίχμιο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πώς είναι δυνατόν ένα κοριτσάκι που μεγάλωσε στο καταπράσινο νησί της Σάμου και στην καλλιτεχνική και λογοτεχνική «σφηκοφωλιά» της Αθήνας τη δεκαετία του 1930, την Κυψέλη, να μην γίνει η Άλκη Ζέη; Με αγαπημένη θεία τη Διδώ Σωτηρίου και την αδελφή της Διδώς, την Έλλη Παππά; Με καλλιτεχνικές ανησυχίες και γραπτά όνειρα; Με άμεση συμμετοχή και βοήθεια στο στήσιμο του εκδοτικού οίκου Ίκαρου; Με τη συντροφιά και την αγάπη του Γιώργου Σεβαστίκογλου, ιδρυτικού μέλους του Θεάτρου Τέχνης και λαμπρού συγγραφέα και σκηνοθέτη; Με την αδελφή της, Λένα, αρχικά σύντροφο του Νίκου Γκάτσου; Ένα καλειδοσκόπιο συναισθημάτων και ερεθισμάτων, μια μεγάλη και ξένοιαστη (αλλά και αποφασιστική όταν το καλούσε η ανάγκη της Ιστορίας) παρέα σημάδεψαν την Άλκη Ζέη και σφυρηλάτησαν τον χαρακτήρα της και το στυλ της. Η ταλαιπωρημένη Άλκη Ζέη, που έγινε πολιτική πρόσφυγας στην Τασκένδη στον Εμφύλιο για να μην προδώσει τον σύζυγό της και μετά ξανά με την οικογένειά της στο Παρίσι γιατί δεν άντεχε τα δεσμά της Χούντας. Ένας πολίτης του κόσμου λοιπόν μας ανοίγει τον κόσμο της κι εμείς ρουφάμε άπληστα κάθε στάλα-λέξη, κάθε συναίσθημα, κάθε της ιδέα. Μια όμορφη αυτοβιογραφία, ένα ενθύμημα όχι μόνο για το ξεκίνημα της λατρεμένης συγγραφέως αλλά και για τις δύσκολες στιγμές που έζησε η Ελλάδα μετά τα Δεκεμβριανά.

Βιβλίο Με το άρωμα του Νείλου
Συγγραφέας Ειρένα Ιωαννίδου-Αδαμίδου
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα / Ρομαντικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Με αφορμή και αφετηρία αυτήν την ιστορία ζούμε την πορεία της ελληνικής κοινότητας στο Κάιρο από τη δεκαετία του 1910 έως τη δεκαετία του 1950, οπότε με την ανάρρηση του Νάσερ στην εξουσία επιβλήθηκαν αυστηρά μέτρα για τον ελληνισμό και γενικότερα για κάθε ξένο στοιχείο στην Αίγυπτο. Παράλληλα, οι ήρωες του βιβλίου πηγαινοέρχονται Κύπρο, οπότε ζούμε μαζί τους τη συμπεριφορά των Άγγλων και τον ένοπλο αγώνα της ΕΟΚΑ. Μέσα από το βιβλίο παρακολουθούμε τη ζωή δύο μεγάλων λογοτεχνών, του Νίκου Νικολαΐδη και του Γιώργου Φιλίππου Πιερίδη, των οποίων τα γεγονότα της ζωής συνοδεύουν την πλοκή των μυθιστορηματικών χαρακτήρων και η συγγραφέας τους τοποθετεί όμορφα μέσα στο χώρο και στο χρόνο, χωρίς να διαστρεβλώνει ή να παρατοποθετεί τίποτα.

Ο Νίκος Νικολαΐδης (Λευκωσία 1884-Κάιρο 1956) ήταν σημαντικός κύπριος λογοτέχνης και αγιογράφος. Από την Κύπρο μετέβη στην Αθήνα, όπου γνώρισε το θέατρο, το οποίο και υπηρέτησε ως σκηνοθέτης και συγγραφέας. Από το 1908 ταξιδεύει και στην Αλεξάνδρεια και το Κάιρο και αρχίζει μια μποέμικη ζωή, πηγή έμπνευσης για τους πίνακές του. Τη δεκαετία του 1920 επιστρέφει στην Κύπρο, στην έντονη πνευματική άνθιση της οποίας συμβάλει αλλά το γενικότερο κλίμα τον απομακρύνει κι εγκαθίσταται μόνιμα στο Κάιρο. Ο Γιώργος Φιλίππου Πιερίδης (1904-1999) γεννήθηκε στην Κύπρο αλλά μεγάλωσε και έζησε στην Αίγυπτο. Το 1946 επέστρεψε στην Κύπρο, όπου διετέλεσε διευθυντής της Δημοτικής Βιβλιοθήκης και Πινακοθήκης Αμμοχώστου. Βραβεύτηκε πολλές φορές για τα έργα του.

Κατά τα άλλα δυστυχώς είναι αρκετά μεγάλο για μυθιστόρημα και μία από τις έντονες αντιρρήσεις μου είναι η εξής: δεν υπάρχει καμία ανατροπή, καμία έκπληξη, καμία αναποδιά, όλα είναι πλασμένα όμορφα, τα λάθη συγχωρούνται, ο γιος του Δημήτρη είναι πολύ τέλειος για να είναι αληθινός (σπουδάζει παράλληλα σε δυο σχολεία, της Αιγύπτου και της Κύπρου, μαθαίνει πολλές ξένες γλώσσες, αριστεύει σε όλα, είναι πολύ τυχερός γιατί βρίσκει και δουλειά ακριβώς στο αντικείμενό του, είναι δίκαιος, επιθυμητός, ερωτεύεται και παντρεύεται μια όμορφη και έξυπνη κοπέλα κλπ.), μαθαίνουμε για τη ζωή του, για τη ζωή της κόρης που έκανε, γενικώς έχουμε ένα καλογραμμένο κείμενο, που δίνει ωραίες εικόνες και περνά ωραία μηνύματα για τις δύσκολες στιγμές του ελληνισμού στην Αίγυπτο και των Κυπρίων κατά την Αγγλοκρατία με ωραία και πλούσια γλώσσα αλλά είναι πολύ επίπεδο και άνευρο. Το συστήνω για την ωραία γλώσσα που χρησιμοποιεί η συγγραφέας και για την ποιότητα των εκδόσεων Διόπτρα.