Βιβλίο Ο τυπογράφος
Συγγραφέας Τάκης Γεράρδης
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Γραφή
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Τάκης Γεράρδης μέσα από μια συναρπαστική ιστορία μας γνωρίζει μια Αθήνα που μεταμορφώνεται με τα χρόνια κι από το 1982 φτάνουμε στο 1994 και στο 2006, έτη-σταθμούς στην εξέλιξη των χαρακτήρων του μυθιστορήματος, με τον κοινωνικό και πολιτικό ιστό γύρω τους να αλλάζει όχι πάντα προς το καλύτερο, με τις συνέπειες των πρώτων επιλογών να τους κυνηγούν κι όλα αυτά να προετοιμάζουν για μια μεγάλη ανατροπή. Το κείμενο είναι ένα αείροο ποτάμι που παρασύρει όνειρα, σχέδια και προγραμματισμούς, παρασύρει τους πάντες στο δικό του πέρασμα και τους φέρνει αντιμέτωπους με απρόβλεπτες καταστάσεις. Κάθε μέρος, κάθε σημείο, κάθε τομέας που απασχολεί τον συγγραφέα αναλύεται διεξοδικά μέσα από παραστατικούς διαλόγους και ενδιαφέρουσες σκηνές, συγκροτώντας έτσι μια ποικιλόμορφη βεντάλια γεγονότων που θα μπορούσαν να έχουν γίνει και στην πραγματικότητα, αν δεν έχουν ήδη γίνει, όπως ο πόλεμος συμμοριών για τη νυχτερινή Αθήνα, οι υψηλές διασυνδέσεις που προασπίζουν κυριολεκτικά με κάθε τρόπο τα συμφέροντα των πολυεθνικών και πολλά άλλα.

Ο νεαρός Χριστόφορος εργάζεται στη λαχαναγορά του Ρέντη, μια αεικίνητη κυψέλη, παλεύει για ένα μεροκάματο. Το βιβλίο ξεκινάει με προσεγμένη καταγραφή αυτού του χώρου, με τις διαδικασίες φορτώματος και ξεφορτώματος, ποια μαγαζιά υπάρχουν γύρω, με την άγρια ερημιά της περιοχής μες στη νύχτα, με τους μεγαλέμπορους με τα πολλά χρήματα, που κλείνουν τις σοδειές προκαταβολικά και στηρίζουν τους παρατημένους από το κράτος αγρότες, επωφελούνται όμως από τις τιμές που οι ίδιοι καθορίζουν, με τον σκληρό αγώνα για επιβίωση στον χώρο, χωρίς προοπτικές όμως όλα αυτά για τον Χριστόφορο, ο οποίος δε θεωρεί τον εαυτό του ικανό στον χώρο του εμπορίου, που θέλει κυνικότητα και σκληρότητα. Γι’ αυτό, με τη γυναίκα του, Λεμονιά, να εργάζεται σε φαρμακευτική εταιρία που χρειάζεται διαρκώς φυλλάδια και άλλο έντυπο υλικό, ο Χριστόφορος έχει την ιδέα να μαθητέψει δίπλα σ’ έναν τυπογράφο και σταδιακά να αποκτήσει το δικό του μαγαζί για να ξεφύγει από τη λαχαναγορά, αφού κατ’ εκείνον η τυπογραφία είναι τέχνη δύσκολη και απαιτητική, εξ ου και τον ελκύει περισσότερο.

Ο Χριστόφορος δεν είναι εύπιστος, αγαπάει όμως τη γυναίκα του και το παιδί του και προσπαθεί μεν να επιβιώσει, χωρίς να μπλέξει πουθενά και με κανέναν τρόπο δε. Σώζοντας τη ζωή του θηριώδους Αχιλλέα η ζωή του αλλάζει για πάντα, μόνο που έχει το σθένος και την προνοητικότητα να θέσει τη σχέση τους σε άλλα επίπεδα. Ο Αχιλλέας είναι μπράβος της νύχτας, μαδάει λέσχες, πουλάει προστασία σε νυχτερινά μαγαζιά, έχει και κοπέλες για πορνεία κι όλα αυτά την περίοδο που το Περιστέρι έχει ανοίξει πόλεμο με την Ηλιούπολη ενώ ο Πειραιάς ακουμπάει σε γερές πολιτικές πλάτες αλλά δε διστάζει να κάνει τον διαιτητή στις άλλες φαγωμάρες. Ο Αχιλλέας είναι το μαντρόσκυλο του Πειραιά και δεσμεύεται να βοηθήσει τον νεαρό όποτε του το ζητήσει. Το 1994 ο Χριστόφορος έχει πλέον μεγαλουργήσει με το τυπογραφείο κι ετοιμάζεται να κάνει ένα μεγάλο άνοιγμα, θέλοντας να βελτιώσει τη ζωή των παιδιών του, να μη μεγαλώσουν μες στη φτώχεια όπως αυτός, όπου η οικογένειά του μόνο τη στέρηση είχαν γνωρίσει. Αγοράζει λοιπόν ένα εγκαταλελειμμένο εργοστάσιο στη Μεταμόρφωση κι έρχεται η στιγμή που θα ζητήσει τη βοήθεια του Αχιλλέα.

Όσο προχωράμε στα χρόνια, όσο αυξάνονται οι δραματικές εξελίξεις, τόσο περισσότερα πρόσωπα προστίθενται, χωρίς όμως να με μπερδέψουν στιγμή ούτε να χαθώ μες στην αφήγηση, αφού ο καθένας έχει συγκεκριμένο ρόλο και επηρεάζει εμ τον δικό του τρόπο τις εξελίξεις ενώ αλληλοεπιδρούν μεταξύ τους χωρίς υπερβολές και περιττές σκηνές. Για παράδειγμα ο Περικλής Τσιότρας θα βοηθήσει τον εκπρόσωπο μεγάλης φαρμακευτικής εταιρείας να αυξηθεί η αποδοχή του αγοραστικού κοινού στα σκευάσματα που παράγει, εξαλείφοντας το εμπόδιο που ονομάζεται καρδιολόγος Γιώργος Λουκέζης. Καχυποψία («σύμπτωμα μιας υποβαθμισμένης αγοράς όπως η ελληνική») και συμφέροντα άλλων εταιρειών δυσχεραίνουν τη διάδοση των φαρμάκων, οπότε η εταιρεία υπόσχεται στον Τσιότρα οποιαδήποτε βοήθεια χρειαστεί σε τυχόν επιχειρηματικές του ιδέες. Ο Φάνης Μπαλασόπουλος, σημαντικό και αμετακίνητο γρανάζι στο Υπουργείο Υγείας, ο Ιάσονας, χορευτής του μπαλέτου, ο Τζίμης που παίζει τζαζ τα βράδια στα μπαράκια των Εξαρχείων, η κομμώτρια Ντίνα που δεν αντέχει τον ανύπαρκτο ναυτικό σύζυγό της, η μηχανή του σεξ Κατερίνα, ο Σπύρος με τις παράνομες ιδέες, ο Νώντας με το καθαρό κούτελο και άλλοι δημιουργούν έναν μικρόκοσμο που κινείται δίπλα και κοντά στους ανθρώπους που τρέχουν για τον καθημερινό τους επιούσιο και συγκροτούν ένα άρτιο, αντιπροσωπευτικό της εποχής σύνολο καλών και κακών ανθρώπων. Φυσικά δε γίνεται ο συγγραφέας να μην κλείσει το μάτι στον αναγνώστη χώνοντας και τον εαυτό του ως Τάκη Βερνάρδο, εκδότη του περιοδικού «Καφές» (χμ….). Μυθιστόρημα πάντως για την τυπογραφία χωρίς ποιητή που εκδίδει τα έργα του για να τα μοιράζει σε φίλους και κριτικούς δε γίνεται, έτσι, ο Πέρης Αρχάγγελος, με τη φιλοσοφία του και τη στάση ζωής του κερδίζει ένα μεγάλο κομμάτι της αγάπης μου για τους χαρακτήρες του μυθιστορήματος. «Ζούσε για μια καλή κριτική και μόνο. Μια καλή κριτική και μια όμορφη συντροφιά. Οι γυναίκες ήταν το άλλο του πάθος» (σελ. 144). Μαρούσι, Κολωνός, Εξάρχεια, Δραπετσώνα είναι οι κύριοι τόποι δράσης που συνάδουν απόλυτα με το «λαϊκό» περιεχόμενο του κειμένου και στους οποίους δρουν άνθρωποι μεσαίου επιπέδου, απόλυτα αληθινοί, ευθείς ή αδίστακτοι, οικογενειάρχες ή μοναχικοί λύκοι.

Πρόκειται για ένα ντρέτο και ευθύ μυθιστόρημα, γεμάτο αλήθειες που πονάνε, τιμή και φιλότιμο, που ασχολείται με τις δυσκολίες και την καθημερινή ζωή ανθρώπων απλών, αγωνιστών, που τα όνειρά τους δεν αγγίζουν τα μεγαλεία και τα πλούτη αλλά το καλύτερο μέλλον των παιδιών τους. Ο κόσμος της νύχτας γυρίζει γύρω από τη ζωή του Χριστόφορου κι απλώνει τα δίχτυα του όσο τον αφήνει ο Αχιλλέας. Μια παράδοξη φιλία καταγράφεται στο μυθιστόρημα μ’ έναν συγκινητικό και απλό τρόπο, χωρίς υπερβολές και ακρότητες. Η ιστορία προχωράει στρωτά, με κάποιες εκπλήξεις, ο συγγραφέας σε κάποια σημεία δείχνει τις δικές του αντιλήψεις για τη ζωή, για τις φιλίες, για τις ηθικές αξίες, απόλυτα ενστερνισμένες όμως με τους χαρακτήρες κι έτσι το κείμενο κυλάει σα νερό, καθαρό και διαυγές, γεμάτο διαχρονικές αλήθειες. Με κράτησε και ήθελα να δω τι θα γίνει παρακάτω, μιας και η πλοκή δεν είναι προδιαγεγραμμένη κι έβλεπα τους χαρακτήρες να εξελίσσονται, να έρχονται αντιμέτωποι με γεγονότα και καταστάσεις που πήγαιναν κόντρα στις αντιλήψεις τους, επομένως τι θα κάνουν και πώς θα αντιδράσουν; Όλοι αλλάζουν, άλλοι προς το καλύτερο κι άλλοι προς το χειρότερο αλλά με μέτρο και χωρίς υπερβολές.

Στο κείμενο που διαδραματίζεται κυρίως τη δεκαετία του 1990 αποτυπώνονται ανάγλυφα τα συμφέροντα και ο έλεγχος που ασκούν οι φαρμακευτικές εταιρείες, πολλές φορές με κρατικές «πλάτες» («Όπου λειτουργεί το κράτος, παράγεται κι ένας μεγάλος τζίρος», σελ. 87), ο τρόπος οργάνωσης και λειτουργίας των μασονικών στοών, τα μηχανήματα και οι διαδικασίες εκτύπωσης και τυπώματος, οι αλλαγές στην ποίηση που ίσως να έχουν να κάνουν και με τη γενικότερη άνοδο της πνευματικής στάθμης του κόσμου που διαβάζει ή και από αδιέξοδο και άλλα κομμάτια που συνδέουν αναπόσπαστα το σήμερα με τη δεκαετία του 1980, που ξεκίνησε ευνοϊκά αλλά τυχοδιώκτες και καριερίστες οδήγησαν σ’ ένα ντόμινο εξελίξεων που μοίρασαν εκατομμύρια σε ημέτερους και νέα τζάκια εκτόπισαν τα παλιά με έπαρση και ταχύτητα. Ενδιαφέρουσες απόψεις όπως η ακόλουθη μου έδωσαν μια διαφορετική απάντηση στο ερώτημα πώς φτάσαμε ως εδώ σε κοινωνικό, οικονομικό και πολιτικό επίπεδο: «Οι εργάτες παρ’ όλες τις ατέλειες και το άγχος τους είναι αυθεντικοί και κατά κανόνα ντόμπροι. Έχουν μικρό ορίζοντα αλλά έχουν ορίζοντα, προορισμό και στόχους συγκεκριμένους. Οι αστοί δεν βιάζονται, δεν τρέχουν πίσω από τα πράγματα, γιατί έχουν τη βεβαιότητα πως τα πράγματα θα έρθουν στα πόδια τους κάποτε… Οι μικροαστοί είναι άστα να πάνε… δεν έχουν μια σταθερή ταυτότητα, παρά συνεχώς αναζητούν κάποια άλλη που δεν τους ανήκει» (σελ. 98). Εκτός απ’ την τυπογραφία και τα μυστικά της (ποιότητες χαρτιού, μέθοδοι εκτύπωσης, γραμματοσειρές, μελάνι, στοιχειοθεσία), το μυθιστόρημα αγγίζει πεδία της παλαιογραφίας, των παλαιών εκδόσεων, ακόμη και της παραχάραξης παλαίτυπων για διψασμένους συλλέκτες που ξεγελιούνται όμως εύκολα. Λεπτομέρειες και ιστορικό φόντο που ελάχιστοι γνωρίζουν, περιορισμένες και εύληπτες εγκυκλοπαιδικές πληροφορίες, ενταγμένες ομαλά στη ροή του κειμένου και όχι εις βάρος της πλοκής συγκροτούν το κατάλληλο πραγματολογικό υπόβαθρο.

«Ο τυπογράφος» είναι ένα μυθιστόρημα που εκτυλίσσεται «σε μια Ελλάδα που τα τελευταία χρόνια κατεδαφίζεται χωρίς πλάνο, χωρίς σκοπό. Απλώς κατεδαφίζεται» (σελ. 336) και καταγράφει τις εξελίξεις και τις αλλαγές σε ανθρώπους καθημερινούς, συνηθισμένους, οι οποίοι όμως έρχονται αντιμέτωποι με σημαντικές προκλήσεις και πρέπει να ανταποκριθούν. Ποιοι θα υπερβούν τα εσκαμμένα; Ποιοι θα παραμείνουν πιστοί στις αρχές και στα ιδεώδη τους; Πότε σταματάς να ζεις για ένα καλύτερο αύριο και γίνεσαι άπληστος; Πόσο σκοτεινός είναι ο κόσμος της νύχτας; Αυτά και άλλα πολλά καταγράφονται με οξυδέρκεια, ενάργεια και αντικειμενικότητα σ’ ένα μυθιστόρημα γεμάτο εκπλήξεις που, παρά το κάπως περίεργο, λίγο απότομο και ίσως όχι ταιριαστό με την υπόλοιπη ροή του κειμένου τέλος, με κέρδισε και μου σύστησε ανθρώπους αληθινούς και ολοκληρωμένους.

Βιβλίο Τυπωθήτω
Τίτλος πρωτοτύπου Imprimatur
Συγγραφείς Rita Monaldi, Francesco Sorti
Μεταφραστής Εύη Ευαγγελάτου
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα / Αστυνομικό μυθιστόρημα 
Εκδότης Μίνωας
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Οι συγγραφείς χρειάστηκαν δέκα χρόνια ερευνών για να ολοκληρώσουν το ογκώδες και πυκνογραμμένο αυτό μυθιστόρημα. Όλα τα πρόσωπα είναι ιστορικές προσωπικότητες, ορισμένες εκ των οποίων διαδραμάτισαν σημαντικούς ρόλους στην εποχή τους. Επιπλέον, έχουν όλα, σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, διανυκτερεύσει στο εν λόγω πανδοχείο. Εντυπωσιακή παράθεση στοιχείων από ποικίλες πτυχές της ζωής, της τέχνης, της φιλοσοφίας και των πολιτικών ισορροπιών της εποχής. Ενώ αρχικά η υπόθεση εκτυλίσσεται στο πανδοχείο, σύντομα ο καστράτο και ο παραγιός ανακαλύπτουν την είσοδο στις μυστικές υπόγειες στοές της πόλης που οδηγούν σε όλες τις άκρες της Ρώμης. Εκεί θα βρουν δύο άσχημους τυμβωρύχους, που θα γίνουν τα μάτια και τα αφτιά τους σε αυτήν τη μυστηριώδη υπόθεση. Ο παραγιός στέκεται στο πλευρό του καστράτου, όταν αρχίζει όμως να μαθαίνει κρυφακούοντας κάποιες σκοτεινές πτυχές του χαρακτήρα του και κυρίως ότι πρόκειται για μυστικό απεσταλμένο του Λουδοβίκου, η πίστη του κλονίζεται. Τελικά υπάρχει ένας δολοφόνος στο ξενοδοχείο κι αυτός έχει ως στόχο του τον πάπα Ιννοκέντιο. Γιατί όμως; Όντως ο πάπας ήταν φιλοχρήματος και είχε κρυφές δοσοληψίες με εμπορικούς οίκους; Και γιατί;

Το πρώτο θύμα είναι ο ηλικιωμένος Γάλλος ευγενής ντε Μουρέ, ο οποίος στην πραγματικότητα είναι ο υπουργός Φουκέ, που το έσκασε από τη φυλακή που τον έριξε ο Λουδοβίκος, πέφτοντας στην παγίδα που έστησε με τις συκοφαντίες του ο αντίζηλος του Φουκέ, Κολμπέρ. Γιατί ήρθε στη Ρώμη ο Φουκέ; Και γιατί ο Άτο Μελάνι τον ακολούθησε κατά πόδας; Μαζί με τον Φουκέ ήρθαν στο πανδοχείο συνοδεία του ο Ντουλτσιμπένι (που έχει μυστικές επαφές με φίλο του γιατρό, τον οποίο επισκέπτεται μέσω των στοών, κι αυτός ο Ντουλτσιμπένι ψάχνει την κόρη του, καρπό μιας σχέσης του με σκλάβα, η οποία κόρη του απήχθη από άνθρωπο των Οντεσκάλκι, οικογένειας του Πάπα) και ο Ντεβιζί, συγκρατούμενος του Φουκέ, κάτοχος ενός φοβερού μυστικού: ξέρει τον σκοπό και τη μελωδία ενός «ρόντο» που αν παίζεται επί πολλή ώρα και με συγκεκριμένο τρόπο θεραπεύει την πανούκλα! Έτσι λοιπόν ο καθένας έχει το ρόλο του σε αυτήν τη δαιδαλώδη και πολύπλευρη (για να μην πω πολύπλοκη) ιστορία. Απελευθέρωση της Βιέννης, θρησκευτικές διαμάχες μεταξύ Γαλλίας και Αγίας Έδρας, κατάκτηση της Αγγλίας από τον Γουλιέλμο της Οράγγης οπότε και ο ρωμαιοκαθολικισμός παύει να έχει ισχύ στη χώρα αυτήν, απομόνωση του Λουδοβίκου ΙΔ΄ από την Ευρώπη, η πολιτική ισορροπία της Ευρώπης στο δεύτερο μισό του 17ου αιώνα σε τεντωμένο σχοινί. Και ο Πάπας Ιννοκέντιος ΙΑ΄ να κινεί σκοτεινά νήματα από καθαρά προσωπική φιλοδοξία.

Παραδέχομαι ότι το βιβλίο δεν είναι εύκολο. Είναι ένα καλό αλλά πολύπλοκο ιστορικό μυθιστόρημα (σαν το «Όνομα του Ρόδου», μόνο που το Όνομα έχει πολυπεπίπεδες αναγνώσεις κι αν πηδήξεις κάποιες σελίδες ξέρεις ότι προσπέρασες κάποια παρένθετα ιστορικά, φιλοσοφικά ή οικονομικά στοιχεία), με εκτεταμένες πληροφορίες για την ιατρική, τη μαγειρική, τη φιλοσοφία, την αστρονομία, την τυπογραφία, τα πιστεύω της Εκκλησίας, τις επιπτώσεις και την έκταση της πανούκλας, όλος ο 17ος αιώνας καταγράφεται εδώ. Και σα να μη φτάναν όλα αυτά το βιβλίο εντάσσεται μέσα σε μιαν άλλη ιστορία, αυτήν του Λαυρεντίου του Άτζο, ο οποίος το 2040 (!) γράφει επιστολή στον Αλέξιο Τανάρι, γραμματέα της Επιτροπής για την Ανακήρυξη Αγίων, και του εφιστά την προσοχή να μη βιαστεί να αγιοποιήσει τον Ιννοκέντιο ΙΑ΄, γιατί συνάντησε ένα ζευγάρι (τους συγγραφείς της ιστορίας!), οι οποίοι εξαφανίστηκαν μυστηριωδώς όταν του εμπιστεύτηκαν τα χειρόγραφά τους (το μυθιστόρημα που διαβάζουμε). Ο Λαυρέντιος του ζητά να διαβάσει με σκεπτικισμό την ιστορία και στο τέλος της ιστορίας του περιγράφει και την Ιστορία της Ευρώπης όπως προκύπτει μέσα από το μυθιστόρημα και ισχυροποιεί με τεκμήρια κάποιες σημαντικές εξελίξεις που αναγνωρίζονται στο μυθιστόρημα, οπότε τον αφήνει να αποφασίσει είτε να αγνοήσει το βιβλίο και να εισηγηθεί την αγιοποίηση του Πάπα Ιννοκέντιου είτε να αποφασίσει ότι όλα τα γεγονότα είναι αληθινά, το βιβλίο δεν είναι μυθιστόρημα κι επομένως ο Πάπας δεν είναι Άγιος και το βιβλίο πρέπει να κυκλοφορήσει προς ισχυροποίηση των απόψεών του, να δοθεί δηλαδή το περιβόητο Τυπωθήτω! Ουφ!

Δυστυχώς το βιβλίο δεν είναι απόλυτα αυτοτελές. Έχει κυκλοφορήσει και ο 2ος τόμος, με τίτλο Το μυστικό και οι συγγραφείς έχουν γράψει άλλους δύο, με τους οποίους δίνεται η πραγματική εικόνα των γεγονότων της σχετικά σύγχρονης Ευρώπης. Στην Ιταλία το 1ο βιβλίο απαγορεύτηκε κι οι συγγραφείς, οργισμένοι, αποφάσισαν να κυκλοφορήσουν τα υπόλοιπα εκτός Ιταλίας!). Λοιπόν αν θέλετε διαβάστε το αλλά θέλει χρόνο, υπομονή και συγκέντρωση. Καλό κουράγιο (ή μάλλον καλό ταξίδι).

Βιβλίο Ιερή παγίδα
Συγγραφέας Λεία Βιτάλη
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πατάκης (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ζούμε πραγματικά γεγονότα, καθημερινές ιστορίες, πραγματικές συνωμοσίες. Ώστε ο Άνθιμος ήταν προδότης; Ώστε η Εκκλησία του Πάπα έπαιξε σημαντικό ρόλο στην παράδοση της Πόλης στον Οθωμανό ε; Πραγματικά είναι η μη ευρέως γνωστή ιστορία της Πόλης. Κι όλα αυτά γιατί ο Μεχμέτ έψαχνε τον άντρα-μοντέλο για τη ζωγραφιά που έπεσε τυχαία στα χέρια του; Έχουμε πάλι μια νέα Ελένη, έναν νέο τρωικό πόλεμο; Δε μου κάνει εντύπωση. Είμαι σίγουρος ότι σε πολλές περιπτώσεις η Ιστορία δεν είναι αυτή που διδάσκεται αλλά ζει κι αναπνέει μέσα από τα σωζόμενα αρχεία.

Ανατριχιαστική λοιπόν η περίπτωση του Ιάκωβου Νοταρά που ευνουχίστηκε από τον ερωτευμένο μαζί του Μωάμεθ για να τον κρατήσει κοντά του, δικό του. Και με μια έξυπνη κίνηση η Γαληνότατη Βενετία τού τον πήρε μέσα από τα χέρια του. Για να συνεχίσει στη Βενετία την επανένωση των διάσπαρτων ανά την οικουμένη φυγάδων Ελλήνων. Και με τη βοήθεια της τυπογραφίας (ναι, μιλάει για τον Γουτεμβέργιο) να ξαναδώσει την αίγλη του παρελθόντος και της ελληνικής γλώσσας ως συνεκτικό δεσμό των επαναπατριζόμενων. Κι ύστερα να κυνηγήσει τον Άνθιμο και τον ίδιο τον Μωάμεθ για να τους θανατώσει. Ανθρώπινες πτυχές, λογικά γεγονότα, έμεινα αρκετά ικανοποιημένος. Αν μη τι άλλο δε σε κουράζει σαν ιστορικό μυθιστόρημα. Κι επιπλέον οι απορίες της γυναίκας-αφηγήτριας, αδερφής του Ιάκωβου, ήταν τόσο αληθινές, που σε κάνουν να συμπάσχεις μαζί της και να ξαναζείς την εποχή της.