Βιβλίο Σκότωσε σαν τον Στίβεν Κινγκ
Συγγραφέας Δημήτρης Μαμαλούκας
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κέδρος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Δημήτρης Μαμαλούκας έγραψε ένα συναρπαστικό, δυνατό και ανατρεπτικό αστυνομικό μυθιστόρημα που αποτελεί φόρο τιμής στον Stephen King, μιας και είναι γεμάτο από αναφορές στο συγγραφικό και στο κινηματογραφικό του σύμπαν. Το ίδιο το βιβλίο είναι δομημένο με τέτοιο τρόπο που θυμίζει το οδοιπορικό του «Μαύρου Πύργου» ενώ τα κεφάλαια έχουν τίτλους μυθιστορημάτων και διηγημάτων του King, απόλυτα ταιριαστά όμως με το περιεχόμενό τους και είναι αριθμημένα αντίστροφα με τέτοιο τρόπο που θυμίζει το μηχανικό οδόμετρο της «Κριστίν», με τα μίλια του κοντέρ να εκμηδενίζονται όσο φτάνουμε στο τέλος. Δεν απευθύνεται αποκλειστικά σε φανατικούς αναγνώστες του συγγραφέα, μιας και η ιστορία είναι άψογη, γρήγορη και ανατρεπτική, απλώς οι φανατικοί του Βασιλιά θα το ευχαριστηθούν διπλά με τα διάσπαρτα «easter eggs» στο κείμενο και με τη χρήση ονομάτων, τόπων, ηρώων και άλλων στοιχείων από το σύμπαν του Stephen King στην ευρηματική πλοκή του βιβλίου. Εξ ου και εντυπωσιάστηκα από την παράθεση των τίτλων των διηγημάτων και των μυθιστορημάτων του Stephen King με τέτοιο τρόπο που συγκροτούν σε λίγες παραγράφους μια ιστορία (σελ. 244-245)! Από τη Νέα Υόρκη ταξιδεύουμε στο Πίτσμπουργκ της Πενσιλβάνια και στο Νιου Τζέρσι κι όταν τα ίχνη μάς οδηγούν ως το Λονδίνο αλλά και τη Σκωτία φτάνουμε σ’ ένα υποβλητικό και ατμοσφαιρικό περιβάλλον που θυμίζει αρκετά τη Γαλαάδ.

Μια γυναίκα ονόματι Κριστίν (πάντα η Κριστίν, αχχχ…) θα δείξει στον Ρέι Στέμπινς μια φωτογραφία με τον Stephen King και δύο φίλους του κι ένα κολοβό αντίτυπο μιας έκδοσης που θεωρείται όχι απλώς δυσεύρετη αλλά έχει εκτιναχθεί στη σφαίρα του μύθου, να όμως που υπάρχει πραγματικά! Ένα βιβλίο τυπωμένο κρυφά με μια ιστορία που είχε γράψει ο Βασιλιάς αλλά εκλάπη στην πορεία! Ποιοι είναι οι δύο άντρες με τους οποίους φωτογραφήθηκε ο Stephen King το 1966 και πώς συνδέονται μαζί του; Ποιος είναι ο Τζον Σούτερ και τι είναι τα αντίτυπα Σούτερ; Μέσα από απανωτές εξελίξεις, αναπάντεχα γεγονότα και πάρα πολλές πληροφορίες γύρω αλλά και από τα βιβλία του Stephen King συγκροτείται μια ιστορία που με κράτησε με κομμένη ανάσα ως την τελευταία κυριολεκτικά σελίδα. Πρωταγωνιστούν τέσσερις άντρες, τέσσερις συλλέκτες που, παρά το αντικείμενο του πόθου τους, έχουν καταφέρει να κρατήσουν τη φιλία τους και να μη διαλυθούν…Χμμμ… Εντάξει, στην πορεία θα γίνουν πολλά!

Ο Ρέι Στέμπινς, αθλητής του βάδην, ζει στη Νέα Υόρκη και «κόλλησε» με τον Stephen King όταν διάβασε τη «Μακριά πορεία», με ήρωα έναν αθλητή σαν κι αυτόν που έπρεπε να συμμετάσχει σ’ έναν αγώνα όπου οι χαμένοι εκτελούνταν! Μόνο που ο Ρέι από φανατικός αναγνώστης σύντομα έγινε φανατικός συλλέκτης βιβλίων King και κυνηγάει ό,τι έχει να κάνει με τα περιορισμένου αριθμού αντίτυπα, με αντικείμενα και με φωτογραφίες του Βασιλιά. Η πρωτοπρόσωπη αφήγησή του εναλλάσσεται με τριτοπρόσωπη κι έτσι μαθαίνουμε πολλά για τον χαρακτήρα του, για τον τρόπο σκέψης του, για τις αντιλήψεις του και άλλα. Στο πλάι του, ο Ίαν Κόνορ ή Νταρνέλ (δευτερεύων χαρακτήρας στο «Κριστίν»), φανατικός του σύμπαντος του King αλλά με έμφαση στις Plymouth τύπου «Κριστίν», την οποία λάτρεψε και στα αντικείμενα που αναφέρονται στα βιβλία (γραφομηχανές, ηλεκτρική καρέκλα κλπ.), ο Μπράιαν Ρασκ (χαρακτήρας στα «Χρήσιμα Αντικείμενα»), οδηγός λιμουζίνας και μαμούνι των παλαιοβιβλιοπωλείων, που αγάπησε το «Αυτό» και συλλέγει κάθε φθηνή, χαρτόδετη έκδοση, με ιδιαίτερη αγάπη στις ιδιωτικές βιβλιοδεσίες και ο Τζέικ, ιδιοκτήτης του παλαιοβιβλιοπωλείου «Χρήσιμα Αντικείμενα», φυσικά με σπανιότητες Stephen King να αποτελούν το μεγαλύτερο εμπόρευμα. Οι τέσσερις φίλοι κινούνται στον ίδιο συλλεκτικό κύκλο απλά με διαφορετική ένταση: ο Ρέι δεν υποκύπτει στις τρελές τιμές, ο Μπράιαν έχει περιορισμένες οικονομικές δυνατότητες και κλαίει σαν κουτάβι όταν βρίσκει ευκαιρίες, ο Τζέικ πετυχαίνει καλά κομμάτια λόγω της θέσης του αλλά διχογνωμεί ανάμεσα στο να τα πουλήσει ή να τα κρατήσει ενώ ο Νταρνέλ είναι πλούσιος και εκκεντρικός. Έχουμε όμως και τον Λέο Καρέλι ή Λέμκε (χαρακτήρας του «Αδύνατου»), εργολάβο κηδειών και φανατικό συλλέκτη ιδιαίτερης ποικιλίας βιβλίων, αυτών με τις ιδιόχειρες αφιερώσεις του συγγραφέα, ο οποίος κάθε χρόνο καλεί την παρέα του Ρέι στη βίλα του και τους δείχνει τη συλλογή του, στην πορεία όμως θα παίξει κι αυτός τον δικό του ρόλο.

Δεν είναι εύκολο να εξηγήσεις σε κάποιον γιατί και πόσο σου αρέσουν τα βιβλία του Βασιλιά, άλλωστε αυτή είναι η μαγεία του, μην πω η μανία μ’ αυτόν. «Είναι τα θέματά του, η γραφή του, ο τρόπος που ζωντανεύει τους εφιάλτες ή τα όνειρα του καθενός, η μοναδική του μαεστρία να μιλάει στην καρδιά του κάθε ανθρώπου στη γη ξεχωριστά… οι αναρίθμητες καθηλωτικές σκηνές των βιβλίων του. Οι σκηνές τρόμου που σου παγώνουν το αίμα, οι αριστοτεχνικοί διάλογοι και μονόλογοι…» (σελ. 21), γράφει χαρακτηριστικά ο Δημήτρης Μαμαλούκας. Κάθε φανατικό συλλέκτη τον έχει σημαδέψει συγκεκριμένο βιβλίο κι αυτός είναι ένας από τους εκατοντάδες λόγους που υπάρχουν αναρίθμητοι αναγνώστες σ’ ολόκληρο τον κόσμο: «…ο καθένας μας ήταν ένα βιβλίο του Κινγκ». Είναι όμως το μυθιστόρημα αυτό αποκλειστικά αφιερωμένο στον Stephen King σε τέτοιο βαθμό που οι μη φανατικοί ή οι περιστασιακοί του αναγνώστες να βαρεθούν το βιβλίο; Ξεκάθαρα όχι, γιατί ο βιβλιόφιλος συγγραφέας καταφέρνει να περάσει πολλά διαχρονικά μηνύματα γύρω από τον συλλεκτισμό και τη μανία που αυτός γεννάει (μπορείς άραγε να πεις κάποτε ότι πλέον τα έχεις όλα; Ξεκάθαρα όχι!), για τη ματαιότητα αλλά και την ομορφιά μιας τέτοιας (οποιασδήποτε) συλλογής και για την ανθρώπινη ψυχολογία που δοκιμάζεται μπροστά σε σπάνιες, μοναδικές ευκαιρίες. Μπορεί οι χαρακτήρες του μυθιστορήματος να αγκαλιάζουν, να φιλάνε, να επιδεικνύουν, να κυνηγούν βιβλία του Βασιλιά, αν σβήσεις όμως το όνομα θα δεις χαρακτηριστικά γνωρίσματα οικεία σε κάθε βιβλιοσυλλέκτη! Κι ειδικά με την άψογη βιβλιοθήκη στον «Μαύρο Πύργο» γύρισα στις περιγραφές της «Χαμένης βιβλιοθήκης του Δημητρίου Μόστρα», όπου και πάλι ο Δημήτρης Μαμαλούκας ασχολείται με βιβλιοθήκες και βιβλία με τον συναρπαστικό και ψαγμένο του τρόπο γραφής. Τα όρια μιας συλλογής, το κόστος, το πάθος για κάτι σπάνιο, μοναδικό, δυσεύρετο και πώς επηρεάζει αυτός ο αγώνας την οικονομική και ψυχολογική σου κατάσταση, η απόλαυση της οπτικής επαφής, η αγορά δύο αντιτύπων ώστε να διαβάζεις το ένα και το άλλο να μη χάνει την αξία του, τα αριθμημένα αντίτυπα, οι υπογεγραμμένες κόπιες, οι ελάχιστες διαφορές που κάνουν το κάθε βιβλίο μοναδικό, τα κακέκτυπα, όλα αυτά δημιουργούν ένα συναρπαστικό σύμπαν που θα λατρέψουν όλοι οι αναγνώστες.

Υπάρχει λοιπόν φιλία ανάμεσα σε π. χ. δύο συλλέκτες, από τη στιγμή που ελλοχεύει ο κίνδυνος να βρεθεί κάτι που το θέλουν με λαχτάρα και οι δυο ταυτόχρονα; Πάνω σε αυτό το αξίωμα βασίζεται η πλοκή του βιβλίου, στην οποία αποδομείται η φιλία χρόνων μεταξύ των ηρώων του βιβλίου, αφού πισώπλατα μαχαιρώματα, εξαπάτηση, εκβιασμοί και πολλά άλλα διαλύουν μια παρέα που μάλλον δεν ήταν και τόσο δεμένη όσο πίστευαν τα μέλη της. Ένα χαμένο χειρόγραφο, το ιερό Γκράαλ μεταξύ των συλλεκτών, και τα, όπως πίστευε ο συλλεκτικός κύκλος ανύπαρκτα, αντίτυπα Σούτερ αποτελούν το έναυσμα για ένα ιδιότυπο κυνήγι θησαυρού γεμάτο εκπλήξεις, ανατροπές και διαχρονικές, καίριες αλήθειες. Πρόκειται για ένα προσεγμένο πάντρεμα καταιγιστικής δράσης, αστυνομικής πλοκής και φόρου τιμής σ’ έναν συγγραφέα που έχει αλλάξει για πάντα τα δεδομένα της γραφής, όχι μόνο στον χώρο του τρόμου αλλά και στο αστυνομικό και στο κοινωνικό μυθιστόρημα. Προσεγμένες εξελίξεις, δυνατή ιστορία που σέβεται την πορεία του Stephen King, καταιγιστική δράση, κλιμακούμενη πλοκή κι ένα λυτρωτικό τέλος είναι μερικά μόνο από τα θετικά γνωρίσματα ενός αστυνομικού μυθιστορήματος που στήνει ένα αξέχαστο σύμπαν γεμάτο σεβασμό στον Βασιλιά.

Βιβλίο Αδελφή μου, αγάπη μου
Τίτλος πρωτοτύπου My sister, my love
Συγγραφέας Joyce Carole Oates
Μεταφραστής Αύγουστος Κορτώ
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Καστανιώτης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το 1997, η εξάχρονη Μπλις Ράμπαϊκ βρίσκεται νεκρή στο υπόγειο του σπιτιού της στο Φερ Χιλς του Νιου Τζέρσεϊ. Αστέρι στο παιδικό πατινάζ, διάσημο πρόσωπο στα περιοδικά, τις εφημερίδες και την τηλεόραση, ικανότατα και παθιασμένα μανατζαρισμένη από τη μητέρα της, Μπέτσι Ράμπαϊκ. Ο θάνατός της παίρνει μεγάλες διαστάσεις και συγκλονίζει την αμερικανική κοινωνία. Δέκα χρόνια μετά, ο αδερφός της, Σκάιλερ, αποφασίζει να γράψει το χρονικό της οικογένειάς του και της δολοφονίας της αδερφής του. Δεν είναι αστυνομικό μυθιστόρημα με ανακρίσεις, ανατροπές και τα τοιαύτα αλλά ένα ρεαλιστικό κοινωνικό μυθιστόρημα που χώνει το μαχαίρι βαθιά στο κόκαλο της τακτοποιημένης, μεσοαστικής οικογενειακής ζωής της σύγχρονης Αμερικής.

Η Μπέτσι Ράμπαϊκ, πρώην αστέρι του παιδικού πατινάζ, στο οποίο όμως δεν άφησε και πολλά ίχνη γιατί σύντομα το εγκατέλειψε, ανακαλύπτει με χαρά ότι η κόρη της, Μπλις, έχει πάρει το ταλέντο της. Ρίχνεται με τα μούτρα λοιπόν να την κάνει παγκοσμίως γνωστή, αγνοώντας τα παιδικά θέλω, τις πραγματικές ανάγκες και ό,τι ουσιαστικά λαχταρά η κόρη της να ζήσει. Γεμίζει το πρόγραμμά της με προπονήσεις, προπονήσεις και κόντρα προπονήσεις, ταξίδια, πρωταθλητισμό, βιταμίνες, στεροειδή, τα πάντα. Γίνεται το πάθος της, αναπνέει μέσα από τις επιτυχίες της κόρης της, αδιαφορώντας για τον γιο της και αγνοώντας τον σύζυγό της.

Ο Μπιξ Ράμπαϊκ, επιτυχημένο διευθύνον στέλεχος σε πολυεθνική εταιρεία ερευνών και επιστημονικών τεχνολογιών, αγωνίζεται να βρει και στον γιο του να κάνει κάτι χρήσιμο, στρεσάροντάς τον επικίνδυνα και μειώνοντας την αυτοεκτίμησή του στο κατακόρυφο. Ως αποτέλεσμα, ο γιος του τραυματίζεται σοβαρά σε ασκήσεις ενόργανης γυμναστικής και μια χωλότητα συνοδεύει τα βήματά του, ύστερα από σειρά εγχειρήσεων. Απογοητευμένος και αποθαρρυμένος από τη συμπεριφορά της γυναίκας του απέναντι στα παιδιά τους αλλά και τρομερά φιλόδοξος, ο Μπιξ αφοσιώνεται ολοκληρωτικά στη δουλειά του, ταξιδεύει όλο τον κόσμο για επαγγελματικούς λόγους και στρέφει την πλάτη του στα παιδιά του.

Μέσα σε όλον αυτόν τον κυκεώνα μεγαλώνει ο Σκάιλερ, ένα παιδί που δεν του δίνουν σημασία, ένας δορυφόρος της Μπλις, ένα πλάσμα που απλώς καλύπτει μια καρέκλα στο τραπέζι, που παραπαίει ανάμεσα στο μίσος για την αδερφή του που τραβά πάντα την προσοχή και στο μίσος για τους γονείς του που τους κατάντησαν έτσι. Η προσωπικότητά του είναι από τις πιο ολοκληρωμένες που έχω συναντήσει και από τις πιο τραγικές. Το κείμενό του είναι γεμάτο σολοικισμούς και λανθασμένες εκφράσεις, απότοκα του λεξιλογίου των ίδιων των γονιών του, δυο ανθρώπων που συναναστρέφονται χάρη στη διάσημη κόρη τους την αφρόκρεμα του προαστίου όπου ζουν και γίνονται μέλη ιδιωτικών και πανάκριβων λεσχών!

Όλα αυτά καταστρέφονται την ημέρα που η Μπλις βρίσκεται νεκρή. Τι έχει αλλάξει μέσα σε αυτά τα δέκα χρόνια από τον θάνατό της; Τι απέγιναν ο πατέρας, η μάνα και ο αδερφός της στη ζωή τους; Ορθοπόδησαν; Συνέχισαν σα να μη συνέβη τίποτα; Σε ποιον έλειψε πραγματικά η Μπέτσι; Ο παιδεραστής που συνελήφθη και ομολόγησε ότι σκότωσε το κορίτσι ήταν ο πραγματικός δολοφόνος ή ένας αποδιοπομπαίος τράγος;

Ένα πλούσιο, σκληρό, αληθοφανέστατο κείμενο που παρέχει πολλές (υπερβολικά πολλές) λεπτομέρειες για τη ζωή στα προάστια του Φερ Χιλς, για τον πρωταθλητισμό, για τον τρόπο ζωής στα ιδιωτικά σχολεία των πλουσίων, για τα ψυχολογικά προβλήματα που συναντούν τα εγκαταλειμμένα παιδιά από τους αγρόν αγοράζοντας γονείς τους, για τα χάπια που αλλάζουν χέρια σα να είναι καραμέλες, για τον τρόπο με τον οποίο τα ΜΜΕ απομυζούν την καθημερινότητα όσων θέλουν να τραβήξουν την προσοχή, για τη δημόσια εικόνα που δε συνάδει πάντα με την ιδιωτική κι ένα σωρό άλλες πληροφορίες, παρατηρήσεις, σχολιασμοί, υποδείξεις, στηλιτεύσεις. Η μετάφραση του Αύγουστου Κορτώ πολύ προσεκτική και στέκεται επαρκώς στο ύψος και τις απαιτήσεις του πρωτότυπου κειμένου, με φανταχτερές αλλά και καθημερινές λέξεις, με άψογη χρήση του ύφους και του πνεύματος που διακατέχει τη συγγραφέα, βοηθάει αρκετά τον αναγνώστη να κατανοήσει τη νοοτροπία και το περιεχόμενο του κειμένου.

Το βιβλίο βασίζεται στην πραγματική ιστορία του ανήλικου μοντέλου καλλιστείων και φωτογραφίσεων JonBenét Ramsey, που βρέθηκε δολοφονημένη στο Κολοράντο το 1996 και η υπόθεσή της παραμένει ως σήμερα ανεξιχνίαστη.

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Τι χρονιά κι εκείνη! Τι ευτυχισμένα, τρελά χρόνια! Και δεν ήταν και πολλά χρόνια, διότι ο κύκλος που άνοιξε με τις Νηπιακές Παγοδρομίες 1994 έμελλε να κλείσει τέλη Γενάρη 1997, ως εκ τούτου μιλάμε για θραύσμα ζωής, κι αυτό μετά βίας, κι ωστόσο με τον τρόπο του πρόκειται για ζωή ολόκληρη, τυπικά αμερικάνικη: ασημαντότητα, διασημότητα, θάνατος. Τα χρόνια εκείνα, καθώς το άστρο της Μπλις Ράμπαϊκ ανέβαινε ολοένα, στην άνοδό της έμελλε να παρασυρθούν και οι γονείς της, που ακολούθησαν την κόρη τους με την ίδαι βιασύνη που το σκουπιδιάρικο καταπίνει δυο φύλλα χαρτί…Μέχρι κι ο Σκάιλερ είχε γίνει περιζήτητος καλεσμένος των συμμαθητών του, ή, έστω, των μανάδων τους.. Δημοφιλής! Έχει και τίποτε άλλο σημασία στην Αμερική;» (σελ. 234).

«Που, όσο μελαγχολική κι αν είναι η Γιορτή των Ευχαριστιών, τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά είναι χίλιες φορές χειρότερα και κρατάνε και πολύ περισσότερο, προσφέροντας αφθονία αφορμών για χαπάκωμα, ψυχική κατάρρευση, αυτοκτονία και επεισόδια δημόσιου πανικού μετά οπλοχρησίας» (σελ. 397).

Βιβλίο Η νύχτα της Κασσιανής
Συγγραφέας Μαρία Ρουσάκη
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Στο μυθιστόρημα ξεδιπλώνονται οι ιστορίες της Κασσιανής Βατού, του Ρωμανού Παππά και του Τζακ Καλαμάνου μ’ έναν τρόπο που με παρέσυρε. Το ταξίδι ξεκινάει το 1965 και ολοκληρώνεται στις αρχές της δεκαετίας του 1980, γεμάτο συναισθήματα, ανατροπές, αποκαλύψεις και παιχνίδια της μοίρας. Το αισθηματικό βάρος είναι ικανοποιητικό, μιας και ο βιασμός της Κασσιανής κλείνει τη στρόφιγγα της ψυχής της και μόνο ένας άνθρωπος καταφέρνει να τη βοηθήσει να γίνει και πάλι γυναίκα. Παρ’ όλ’ αυτά, η πληγή δε θα κλείσει ποτέ κι ενδόμυχα αποφασίζει να μην παντρευτεί, εφόσον κάθε νέο που συναντά πάντα αναρωτιέται: «Μήπως ήταν αυτός» ; Μεγαλώνει λοιπόν σ’ ένα σπίτι με ψιθύρους σε σκοτεινές γωνίες, «οι τοίχοι εγκλώβιζαν αλήθειες κι έμελλε να μάθει πολλές ακόμη» (σελ. 46). Πράγματι, η Κασσιανή είναι μέλος μιας οικογένειας με περίεργες ισορροπίες και δεσμούς, αντιδράσεις αρχικά αψυχολόγητες που στη συνέχεια αρχίζουν να εξηγούνται σωστά και να δημιουργούν έναν ασφυκτικό κλοιό ψεμάτων. Αυτή η γυναίκα βρίσκει τη δύναμη να αφιερωθεί στον έρωτα, μόνο και μόνο για να έρθουν τα πάνω κάτω στη ζωή της και ν’ αρχίσει να βιώνει κι άλλους μικρούς θανάτους, όπως εκείνος της νύχτας του 1965.

Ο Ρωμανός Παππάς είναι γιος ανθρώπου του βουνού και μιας σιωπηρής μάνας, γεννημένος σε βουνό του Ταΰγετου, στα δεκαέξι του έφυγε από το σπίτι για ένα καλύτερο αύριο στην Αθήνα, δεν καταφέρνει όμως να φύγει από την ταφόπλακα της υπόγειας γκαρσονιέρας του, να κάνει κάτι που θα τον κάνει να νιώσει γεμάτος και πλήρης. Εργάζεται ως γκαρσόνι σε ταβέρνα του Καρέα ώσπου μια αναπάντεχη πρόταση τον βυθίζει ακόμη περισσότερο στη θλίψη.

Κι ερχόμαστε στον Περικλή Καλαμάνο, ιδιοκτήτη αλυσίδας ανθοπωλείων στη Νέα Υόρκη, παντρεμένο με την Αλιάννα, του οποίου ο 13χρονος γιος, Τζακ, με σύνδρομο Τουρέτ, παλεύει με την ασθένεια και ταυτόχρονα με την ευαισθησία της εφηβείας. Λόγω της επιστράτευσης για τον πόλεμο του Βιετνάμ αποφασίζει να κάνει κάτι παρακινδυνευμένο για να το αποφύγει. Κι αυτή η κίνηση θα ανοίξει τον ασκό του Αιόλου, θα φέρει κοντά τους τρεις πρωταγωνιστές και η σχέση αυτή θα κλιμακωθεί επικίνδυνα μέσα από μια σειρά καταιγιστικών γεγονότων.

Το μυθιστόρημα ξεδιπλώνεται κυρίως μέσα από τις οπτικές γωνίες της Κασσιανής, του Ρωμανού και του Τζακ, οι οποίοι εναλλάσσονται στους τίτλους των κεφαλαίων, αν και κατά καιρούς συναντάμε τον Περικλή, την Αλιάννα, τη Θεώνη και άλλους. Μου άρεσε πολύ το παιχνίδι της μοίρας που άλλους τους απομάκρυνε κι άλλους τους έφερνε κοντά, άλλους τους εξαπατούσε κι άλλους ενίσχυε κι ευόδωνε τις αποφάσεις τους. Από την Αθήνα στη Νέα Υόρκη, από το Παρίσι στην Αφροδίσια της Μεσσηνίας κι από κει στο Νιου Τζέρσεϊ, από τα ανθοπωλεία στα ντάινερς, στον τζόγο και στην κοινωνική ζωή της γαλλικής πρωτεύουσας, οι χαρακτήρες, πρωταγωνιστές και δευτεραγωνιστές, αγωνίζονται να προκόψουν, να βελτιωθούν ως άνθρωποι και να υλοποιήσουν τα όνειρά τους. Οι ανατροπές είναι όσες χρειάζεται ένα μυθιστόρημα για να μη χαρακτηριστεί «υπερβολικό», αποφεύγοντας έτσι υποδειγματικά το τυπικό μιας σαπουνόπερας. Κι όσο φτάνουμε στο τέλος, τόσο βγαίνουν στην επιφάνεια μυστικά καλά κρυμμένα στο μεσσηνιακό χώμα αλλά και η πραγματική ταυτότητα του βιαστή, με την οποία έπαιξε πολύ καλά η συγγραφέας.

Στα θετικά του μυθιστορήματος, είναι αναμφισβήτητα η κοινωνιολογική μελέτη της Μαρίας Ρουσάκη πάνω στην ιστορία της Αμερικής κυρίως. Παρ’ όλο που τα ιστορικά γεγονότα δεν ενσωματώνονται στην πλοκή αλλά δίνονται επιγραμματικά και ευσύνοπτα για να κατανοήσουμε περισσότερο το πλαίσιο ως αναγνώστες παρά για να επηρεαστούν οι ζωές των ηρώων, οι αλλαγές στην οικονομία και την κοινωνία της Αμερικής ζωντανεύουν παραστατικά και με συναρπαστικό τρόπο. Η ευμάρεια της δεκαετίας του 1960 δίνει τη θέση της στις ριζικές αλλαγές αυτής του 1970 κι από κει ερχόμαστε στο 1980 που το αμερικανικό όνειρο έχει πλέον αλλάξει, οι ευκαιρίες έχουν χαθεί κι επιβιώνουν μόνο όσοι κατάφεραν να ορθοποδήσουν τα προηγούμενα χρόνια. Εξίσου παραστατικά καταγράφεται η ανάπτυξη της ελληνικής κοινότητας στη Νέα Υόρκη, οι δεσμοί μεταξύ των μελών, η αμέριστη βοήθεια και συμπαράσταση, χωρίς μισαλλοδοξίες και υστεροβουλίες. Η Μαρία Ρουσάκη δείχνει τις κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές μεταβολές της χώρας και πώς επηρέασαν τις μελλοντικές αποφάσεις των μεταναστών και προσθέτει το πώς επικοινωνούν μεταξύ τους, πώς βοηθάει ο ένας τον άλλον, πώς προοδεύουν, πού μένουν και εργάζονται, ποια η ψυχολογία και η νοοτροπία τους. Ένιωσα σα να ζούσα ανάμεσά τους, σα να υποδέχονταν κι εμένα στον κύκλο τους.

«Η νύχτα της Κασσιανής» είναι ένα μυθιστόρημα γεμάτο εκπλήξεις και δυνατές στιγμές, με διεισδυτική ματιά στο κοινωνικό και οικονομικό υπόβαθρο μιας χώρας και μιας πόλης, με έξυπνες ανατροπές και ένα μετρημένο παιχνίδι της μοίρας. Η ιστορία πιστεύω πως θα μπορούσε να είχε ολοκληρωθεί νωρίτερα από τη σελίδα 392, μιας και οι τελευταίες αποκαλύψεις που απαιτούνταν ώστε να βγουν όλα στο φως έφερε ένα επιπλέον βάρος στο συναισθηματικό φορτίο της πλοκής. Επιπλέον, κάποιες συμπτώσεις ήταν υπερβολικές, η συγγραφέας όμως κατάφερε να τις εντάξει έξυπνα στο βιβλίο ώστε να παίξει με το μυαλό του αναγνώστη χωρίς να τον κοροϊδέψει. «Η νύχτα της Κασσιανής» με ταξίδεψε και με συγκίνησε.

Βιβλίο Τα χαμένα κορίτσια
Τίτλος πρωτοτύπου On the street where you live
Συγγραφέας Mary Higgins-Clark
Μεταφραστής Βασιλική Λίγγρη
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Παρακολουθούμε την παράλληλη εξιχνίαση δύο σειρών φόνων ενώ ο δεύτερος κύκλος θα κλείσει με την δολοφονία της πρωταγωνίστριας (και καλά). Ύποπτοι, αθώοι και ένοχοι, κενά μνήμης, μια γυναίκα που προσπαθεί να ξεφύγει από το διώκτη της… Ανάψτε τα φώτα κι απολαύστε το. Σαν ιδέα θυμίζει το «Ρετρό στην ομίχλη» της Αγκάθα Κρίστι αλλά προχωράει πολύ παραπέρα.

Βιβλίο Βυθισμένος ουρανός
Συγγραφέας Κική Τσιλιγγερίδου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Στέλλα Άνταμς είναι 35 ετών, με κοντά και κόκκινα ατίθασα μαλλιά, γαλακτερή επιδερμίδα και γυαλιά ηλίου που δεν τα βγάζει ποτέ, ακόμη και σε εσωτερικούς χώρους, Ήρθε μόλις ένα χρόνο πριν από την Αμερική όπου ζούσε για 25 χρόνια ως κόρη του Έλληνα συμβούλου και προμηθευτή του αμερικανικού Υπουργείου Αμύνης. Είναι εκπαιδευμένη στη συμπεριφορική ανάλυση, σε τεχνικές μάχης και στην αντιμετώπιση τρομοκρατικών χτυπημάτων, σπούδασε Κοινωνιολογία, έγινε μέλος ενός Σώματος πρακτόρων του FBI που αντιμετώπιζε τρομοκρατικές ενέργειες με πολιτική, θρησκευτική ή απλώς εγκληματική βάση και τώρα είναι σε ελληνικό έδαφος ως επικεφαλής της Τέταρτης Ομάδας του Τμήματος Εγκλημάτων Κατά Ζωής, που αποσπάστηκε από τις άλλες τρεις για να μπορεί να δρα συνδυαστικά στις υποθέσεις που αναλαμβάνει και με μεγαλύτερη ευελιξία εφόσον κάποιες από αυτές χρονίζουν λόγω δικαιοδοσίας των διαφόρων τμημάτων.

Η υπόθεση σε γενικές γραμμές έχει αυστηρό κέντρο βάρους και δεν ξεφεύγει από το στενό φιλικό και οικογενειακό περιβάλλον της νεκρής, κάτι που ίσως εκτιμηθεί απ’ όσους δεν αγαπούν τα πολυπρόσωπα κείμενα. Επίσης, η ομάδα της Στέλλας Άνταμς αποτελείται από ανθρώπους με φυσιολογικά χαρακτηριστικά και δυνατότητες, όπως ο Αστυνόμος Β΄ Αρίστος Αλεξιάδης ή Πατέρας, ο μυώδης και χοντροκομμένος Υπαστυνόμος Ιωσήφ Ντηλ, η επίσης Υπαστυνόμος Έλενα Ράλλη και ο ατημέλητος Νάσος Παπαδάκης, ειδικός στη Δίωξη Ηλεκτρονικού Εγκλήματος. Ο καθένας τους αναλαμβάνει κι ένα κομμάτι έρευνας, με την ελπίδα να βρεθούν στοιχεία που θα οδηγήσουν στον ένοχο και θ’ αποκαλύψουν τι πραγματικά συνέβη εκείνη τη νύχτα στα Δικαστικά του Μαραθώνα.

Τι συνέβη λοιπόν και δεν μπόρεσα ούτε τη Στέλλα Άνταμς να συμπαθήσω ούτε την υπόθεση και τους πρωταγωνιστές ν’ αγκαλιάσω με ενδιαφέρον; Η αστυνόμος πάσχει από μια μορφή διαταραχής μετατραυματικού στρες και έχει πολλά ψυχολογικά προβλήματα που κάποιες φορές την εμποδίζουν να έχει τη διαύγεια που απαιτείται για την έρευνα. Οι φοβίες και οι ψυχώσεις που βιώνει μετά τα περιστατικά στην Αμερική αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής της, όσο κι αν τις διώχνει και βγάζει την περιττή ένταση μέσα από βίαιες μαζοχιστικές πράξεις σεξ. Όπως παραδέχεται κι η ίδια, τελικά δεν τη βοήθησε η φυγή ούτε η ενασχόλησή της με τις υποθέσεις του Εγκλημάτων Κατά Ζωής. Η πλοκή διαδραματίζεται μέσα σε μόλις τρία 24ωρα που δεν είναι γεμάτα από ένταση κι αποκαλύψεις αλλά έχουν ως σημείο αναφοράς τις χιλιάδες σκέψεις και αναλύσεις της παράξενης αστυνόμου. Ομολογώ ότι προσπέρασα πάρα πολλές σελίδες με σκηνές μάχης, πάλης σώμα με σώμα, σεξουαλικής πείνας καθώς και εσωτερικούς μονολόγους που φωτίζουν μεν τον χαρακτήρα και τη νοοτροπία της Στέλλας, καθυστερούν όμως υπερβολικά την καθαυτή δράση.

Επομένως, έχουμε αργή εξέλιξη της πλοκής, έμφαση στις εσωτερικές σκέψεις της Στέλλας που αναμασούσε ξανά και ξανά όλες τις πιθανές πτυχές της υπόθεσης που ανέλαβε (τη σκότωσε αυτός γι’ αυτόν τον λόγο, όχι, ο άλλος για κείνο τον λόγο, σίγουρα δεν αυτοκτόνησε για τούτο τον λόγο) και ταυτόχρονα ζούσε τις εφιαλτικές στιγμές που βίωσε και της δημιούργησαν το στρες και τους εφιάλτες. Θα αναφέρω επίσης πως οι ανακρίσεις και οι διάλογοι ήταν το πιο κουραστικό και μονότονο κομμάτι της αφήγησης (έχασα τον λογαριασμό με το πόσες φορές εμφανίζεται το «ναι» της αμηχανίας, της αμφιβολίας και του δισταγμού). Η πλήρης καταγραφή του προφορικού λόγου πολλές φορές φέρνει αποτελέσματα αντίθετα από αυτά που ίσως επιδιώκει ο συγγραφέας, μιας και η πλήρης παράθεση κομπασμών, αναμασημάτων και επαναλήψεων δε δίνει αληθοφάνεια αλλά αμηχανία και αδυναμία. Ίσως σε αυτές τις σελίδες παρ’ όλ’ αυτά να κρύβονταν κάποια ψήγματα που οδηγούσαν στην αλήθεια πίσω από τη δολοφονία, η οποία μου φανερώθηκε σχεδόν απότομα και ίσως ουρανοκατέβατα (εδώ δίνω το benefit of the doubt, μήπως τυχόν η Στέλλα είχε βρει τη λύση μέσα σε όλο αυτόν τον κυκεώνα που γινόταν στο μυαλό της).

Σε αντίθεση με όλα αυτά, η Αθήνα παρουσιάζεται με μουντά χρώματα και πολύ καλές παρομοιώσεις ενώ διάφορα καλολογικά στοιχεία βρίσκονται σκόρπια στο κείμενο, δίνοντάς του μια καλοδεχούμενη σπιρτάδα: «Έξω έβρεχε ακόμη, και ίσως, σκέφτηκε, να μη σκόπευε να σταματήσει ποτέ. Αλλά όχι για να πνίξει την πόλη με έναν κατακλυσμό: απλώς για να την κρατά πάντα έτσι, νοτισμένη, αμήχανη, πελαγωμένη  μέσα σε γκρίζα πέπλα νωθρής βροχής. Μια πόλη-σκηνικό, μια πόλη όπου απλώς έβρεχε, ή, σε άλλη περίπτωση, όπου απλώς έκανε θηριώδη ζέστη καταπίνοντας τα πάντα με βουλιμία, γιατί δεν είχε κάτι καλύτερο να κάνει. Και δεν υπήρχε κάτι καλύτερο να γίνει» (σελ. 111-112). Ειλικρινά, δε θα μπορούσε να υπάρχει καλύτερο φόντο και σκηνικό δράσης για μια τέτοια ιστορία!

Η τριλογία της Στέλλας Άνταμς ξεκινάει με τον «Βυθισμένο ουρανό» και μια μυστηριώδη δολοφονία γυναίκας παγιδευμένης σε αυτοκίνητο που έπεσε στη θάλασσα. Υπάρχουν αξιοπρόσεκτα δείγματα γραφής αλλά και επιμονή στον εσωτερικό κόσμο της κεντρικής ηρωίδας που παρατίθεται πιο αναλυτικά απ’ όσο θα έπρεπε. Πιστεύω πως ο οποιοσδήποτε πειραματισμός στην πρώτη απόπειρα της συγγραφέως θα έχει μετριαστεί και βελτιωθεί στο δεύτερο μυθιστόρημα, το οποίο και θα διαβάσω εν ευθέτω χρόνω.