Βιβλίο Λόρδος Βύρων και Έλγιν 
Συγγραφέας Ελένη Σβορώνου
Εικονογράφος Φίλιππος Φωτιάδης
Κατηγορία Παιδικό μυθιστόρημα
Εκδότης Καλέντης 
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η ιδέα της ταυτότητας του αφηγητή είναι αξιέπαινη: είναι ένας Λαπίθης από το σύμπλεγμα της μάχης με τους Κένταυρους και σχολιάζει τα πάντα, ειδικά από τη στιγμή που ξέρει πως συνταξιδεύει με τον Βύρωνα, στον οποίο πιστεύει και ελπίζει να τον σώσει από τα χέρια του Έλγιν που τον περιμένουν, τραγουδώντας γι’ αυτήν την καταστροφή στα πέρατα του κόσμου.Η συγγραφέας είναι κοφτή και δε μαλακώνει τον απόηχο των γεγονότων: «…μαύρο φορτίο, παράνομο, ντροπή του κόσμου» χαρακτηρίζει τα λάφυρα που μεταφέρει στ’ αμπάρια του το «Ύδρα» του βρετανικού Πολεμικού Ναυτικού. Ο λυρισμός του κειμένου με έκανε να δακρύσω: «Αυτήν εδώ δα τη στιγμή δεν ξεψυχά ένας απλός Λαπίθης από το χτύπημα ενός Κενταύρου. Ο Άνθρωπος και ο πολιτισμός του είναι που ψυχορραγεί από τη βαρβαρότητα» (σελ. 22). Μαθαίνουμε λοιπόν για την ιστορία των Λαπίθων, για την αρχαία Ελλάδα του Παρθενώνα, για τη φιλοσοφία που διέπει το πνεύμα του ελληνισμού κι ας πέρασαν τόσοι κατακτητές από την πλάτη του, για τον Βύρωνα και τον Έλγιν, τον τρόπο σκέψης τους, τη ζωή τους, για τα κινήματα της Ευρώπης που ξύπνησαν συνειδήσεις από κάποιους «μυστικούς ονειροβάτες» ώστε να δημιουργήσουν ανεξάρτητα κράτη και φυσικά ν’ ανάψουν το πολυπόθητο φιτίλι για την ελεύθερη Ελλάδα, καθώς και για το κίνημα που γεννήθηκε από κάποιους περιηγητές που φρόντιζαν τα όμορφα αγάλματα να περιέρχονται στα χέρια τους. Τρυφερά λόγια δείχνουν συντομευμένα και μεστά τις αντιλήψεις που άλλαξαν με το πέρασμα των αιώνων, την έλλειψη παιδείας, τη λειψανδρία μιας και οι σύζυγοι, οι γιοι, οι πατεράδες έχουν καταφύγει στα βουνά για να πολεμήσουν τον Τούρκο κατακτητή και πολλά άλλα, δοσμένα με τη γνωστή αγάπη της συγγραφέως.

Οι συναρπαστικές λεπτομέρειες και το απλό αλλά καθόλου απλοϊκό κείμενο συνοδεύονται από μια όμορφη, σχεδόν τρισδιάστατη ασπρόμαυρη εικονογράφηση του Φίλιππου Φωτιάδη που σέβεται την εποχή και τον άνθρωπο και ξαναζωντανεύει με το προσωπικό στυλ του καλλιτέχνη τις στιγμές των δύο σημαντικών ανδρών, την ελληνική μυθολογία και την αρπαγή των μαρμάρων. Αντικείμενα, τοπόσημα και φιγούρες στήνουν ένα εξίσου υπέροχο κάδρο που συνοδεύει ιδανικά την αφήγηση. Τα κεφάλαια ξεκινάνε με στίχους από τα ποιήματα και τα γράμματα του Λόρδου Βύρωνα ενώ στο πιο κρίσιμο σημείο της ιστορίας παρατίθεται ολόκληρη η συγκλονιστική «Κατάρα της Αθηνάς». Τέλος, το βιβλίο συμπληρώνει χρονολόγιο της αρπαγής και της διεκδίκησης των γλυπτών του Παρθενώνα από το 1799 έως το 2014.

Η σειρά «Μικρές Ιστορίες για Μεγάλα Γεγονότα» «είναι στραμμένη στους νεαρούς αναγνώστες και φιλοξενεί κείμενα με λογοτεχνική αφήγηση». Η κεντρική ιδέα κάθε βιβλίου είναι ένα πραγματικό γεγονός και η εξιστόρησή του οδηγεί στη μεγαλύτερη εικόνα της εποχής, των ιστορικών προσώπων και των πράξεών τους. Στο πρώτο βιβλίο της σειράς μαθαίνουμε για την προσωπικότητα και το έργο του λόρδου Βύρωνα και για το χρονικό της αρπαγής των μαρμάρων του Παρθενώνα με επιμορφωτικό και συναρπαστικό τρόπο.

Βιβλίο Στο δρόμο της φυγής, το φευγιό της ψυχής
Επιμέλεια Δήμητρα Νούση
Κατηγορία Ανθολογίες
Εκδότης Δήμος Βύρωνα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το βιβλίο, άρτια δεμένο και σελιδοποιημένο, χωρίζεται ευδιάκριτα σε τέσσερα μέρη: οι απαραίτητοι χαιρετισμοί και εισαγωγές, τα διηγήματα και τα ποιήματα του 2^ου Πανελλήνιου Λογοτεχνικού Διαγωνισμού Λογοτεχνικής Έκφρασης Εφήβων και Νέων, τα ομαδικά γραμμένα διηγήματα της Νεανικής Λογοτεχνικής Συντροφιάς και τα διηγήματα και ποιήματα των μελών της. Σε ξεχωριστή ενότητα παρατίθενται οι φωτογραφίες της Κωνσταντίνας Κουμπούλη από παιδιά που ζουν σε προσφυγικούς καταυλισμούς στην Ελλάδα.

Στο 2^ο μέρος, από την κατηγορία των Εφήβων, ξεχώρισα: την Ελευθερία-Σοφία Ντραγκάτι που καταφέρνει τον πόνο ενός άντρα που «αφουγκραζόταν το παρελθόν» να τον ξετυλίξει σε ελάχιστες σελίδες, χρησιμοποιώντας ωραίες εκφράσεις και κάνοντας επιτυχημένα πειράματα με τον τρόπο μεταβατικότητας από το αθώο χτες στο μοναχικό σήμερα και τη Γεωργία-Μαρία Δαρζέντα που ταυτίζει την πορσελάνινη «Κούκλα» της με τις ελπίδες της να επιβιώσει στον ξένο τόπο όπου βρέθηκε (με συγκίνησε πολύ αυτό το κειμενάκι). Από την κατηγορία των Νέων προτίμησα: τη Μαριλίνα Ράτση που μας συστήνει την «Κυρία Ερασμία» και γεμίζει με το μικρασιατικό δράμα που στάζει αίμα, δάκρυ και απορία τέσσερις πυκνές σε νόημα σελίδες και τη Σωτηρία Κ. Βασιλείου που με εξαίρετη δεξιοτεχνία, αστείρευτη φαντασία, πρωτότυπο λεξιλόγιο και ουχί βερμπαλιστικό γράψιμο περιγράφει «Τα ερυθρά κρόσσια του Πάσχα» με έναν τρόπο που δείχνει ωριμότητα σκέψης και καλό στυλ (δώστε λίγη παραπάνω προσοχή σε αυτό το κορίτσι).

Στο 3^ο και 4^ο μέρος έχουμε κείμενα από τους νέους που έγραψαν και ταξίδεψαν τους αναγνώστες τους το 2015 και τώρα συνεχίζουν μέσα από το πρόγραμμα της Λογοτεχνικής Συντροφιάς. Ένα πείραμα, ένα εργαστήρι γραφής είναι η Νεανική Λογοτεχνική Συντροφιά, με εφήβους και νέους από όλη την Ελλάδα, που επικοινωνούσαν με mails, που ταξίδεψαν νοερά στην Πετρούπολη και περπάτησαν σε ίχνη συγγραφέων όπως ο Ιβάν Τουρκένιεφ ή η Άννα Αχμάτοβα, ο Αλεξάντρ Πούσκιν, ο Νικολάι Γκόγκολ και φυσικά ο Φίοντορ Ντοστογιέφσκι. Έτσι λοιπόν στα μεν συλλογικά κείμενα αυτό το ταξίδι πέτυχε με απόλυτα γοητευτικό εκφραστικά τρόπο, τα παιδιά δέσανε και βγάλανε αξιόλογα κείμενα εσωτερικής περιπλάνησης και ταξιδιού ψυχής, ενώ στη συνέχεια τα επιμέρους διηγήματα και ποιήματα προχωράνε τις γλωσσολογικές και λογοτεχνικές αναζητήσεις αυτών των νέων ένα βήμα πιο πέρα από τις περσινές δουλειές τους.

Σε γενικές γραμμές αυτή η υπέροχη ανθολογία που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τον δήμο Βύρωνα είναι αξιέπαινη και πρωτοποριακή για έναν δήμο. Έχει συγκεντρώσει αξιόλογες συγγραφικές απόπειρες, σημαντικές νεανικές φωνές και υπό την επιστασία άξιων ανθρώπων, που αγαπούν αυτό που κάνουν, αυτή η φωνή αρχίζει να εκπαιδεύεται περισσότερο, να αποδίδει καλύτερα, να γίνεται μία, ενιαία φωνή, που καλεί τον κόσμο να στρέψει το βλέμμα του στα κείμενά της και είμαι σίγουρος πως θα υπάρχει μακρόχρονη συνέχεια, γιατί τα δείγματα γραφής που διακρίθηκαν είναι όλα διαφορετικά, ποικίλα και έχουν ένα καλό μέλλον να τα υποδεχτεί.

Το βιβλίο που έχει ήδη διανεμηθεί στους δήμους της χώρας για να βρει τη θέση του στις αντίστοιχες βιβλιοθήκες, έχει αναρτηθεί σε ηλεκτρονική μορφή και διατίθεται δωρεάν. Στην ίδια διεύθυνση έχει αναρτηθεί και η προηγούμενη έκδοση με τα κείμενα των νέων και των εφήβων από τον 1^ο λογοτεχνικό διαγωνισμό του Δήμου Βύρωνα.