Βιβλίο Να ταΐζεις τη φωτιά 
Συγγραφέας Ιουλία Ιωάννου
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bookstagram
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Ιουλία Ιωάννου έγραψε ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα που αναμιγνύει επιδέξια τον ρεαλισμό με τη φαντασία και το μεταφυσικό, κάνοντας αυτά τα στοιχεία ένα αρραγές σύνολο γεμάτο ενδιαφέροντες και ολοκληρωμένους χαρακτήρες, καθώς και απρόσμενα γεγονότα. Η ατμόσφαιρα είναι άκρως υποβλητική και μυστηριακή και με τη γραφή της η Ιουλία Ιωάννου μας συστήνει ανθρώπους και ψυχές που αποδίδονται σ’ έναν αγώνα δρόμου για το ποιος θα κόψει πρώτος το νήμα του τέλους. Μια κοπέλα απομονώνεται σε μια καλύβα για να κρύψει την εγκυμοσύνη της κι όταν έρχεται η ώρα τα δίδυμα μωρά της τα κλέβουν δυο μυστηριώδεις σκιές. Ο Μιχάλης, το «μπάσταρδο του χωριού», γίνεται μάρτυρας της σκηνής αλλά πέφτει σε μια πρωτόγνωρη νάρκη. Γιατί κρύβει από τη μητέρα του τα όσα είδε και έζησε; Η Θέκλα μεγαλώνει γεμάτη μίσος το παιδί του άντρα της με μιαν άλλη γυναίκα, έχοντας αποφασίσει αυτή να είναι η εκδίκησή της προς τον Αριστείδη. Πώς θα υποδεχτεί το χωριό το νέο μέλος; Γιατί έχει σκύψει το κεφάλι στις προσταγές της ο Αριστείδης; Θα βρει ποτέ το σθένος να την αντιμετωπίσει; Ο Μανώλης βρίσκει ένα εγκαταλειμμένο μωρό και παίρνει μια βιαστική απόφαση ζωής. Θα τον υποστηρίξει η γυναίκα του; Θα το μεγαλώσουν μαζί ή θα το παραδώσουν σε ίδρυμα; Η Κλειώ και η Ερατώ ζουν ευτυχισμένες μια νομαδική ζωή με τη γιαγιά και τη μάνα τους, μόνο που η Ερατώ κάποια στιγμή τις αφήνει για να ζήσει μόνη. Λίγο καιρό μετά η γιαγιά βασανίζεται από οράματα και αναθέτει στην Κλειώ να βρει την αδελφή της και να τη σώσει, γιατί μόνο εκείνη έχει τη δύναμη να το κάνει αυτό. Θα τα καταφέρει;

Πρόκειται για ένα μυθιστόρημα γεμάτο ρεαλισμό και ταυτόχρονα διάσπαρτα φαντασιακά στοιχεία που δίνουν την απαραίτητη ατμόσφαιρα του υπερφυσικού που ταιριάζει με την πλοκή. Μοίρα και πεπρωμένο, πράξεις ασύλληπτες για τον μέσο ανθρώπινο νου, αναπάντεχες εξελίξεις και σωστός χειρισμός της πλοκής που αποφεύγει επιδέξια την υπερβολή, τις συμπτώσεις και τα κλισέ είναι μερικά μόνο από τα θετικά του γνωρίσματα που με κράτησαν ως το τέλος. Ο κάθε ήρωας είχε τον δικό του ανήφορο να ακολουθήσει, τα δικά του μυστικά να τον κατατρώνε και φυσικά τον δικό του ρόλο στο βιβλίο. Πιο πολύ με συγκίνησε η περίπτωση του Μιχάλη, που μεγαλώνει απομονωμένος στο χωριό χωρίς πατέρα, είναι μοναχικός και καταφεύγει συχνά είτε στο νεκροταφείο είτε στην κρυφή σπηλιά εκεί κοντά. Η ανύπαντρη μητέρα του, Κική, βρίσκει καταφύγιο και θαλπωρή στον παπα-Λάμπη νιώθοντας όμως τύψεις που παραμελεί το παιδί της. Βρήκα πολύ συγκινητικές τις σκηνές που επέστρεψε η μάνα του στους γονείς της μαζί του αλλά δεν τη δέχτηκαν στο σπιτικό τους και αναγκάστηκε να σταθεί στα δικά της πόδια όσο δεχόταν και του χωριού τη χλεύη. Όλα αυτά ο Μιχάλης τα παρατηρεί, τα σημειώνει, τον στενοχωρούν αλλά δε γεμίζει μίσος και θυμό, αντίθετα, υποστηρίζει τη μητέρα του με τη διακριτική και ήσυχη, μακριά από αταξίες, παρουσία του. Τι άλλαξε όμως από κείνη τη νύχτα και γιατί έγινε ακόμη πιο παράξενη η συμπεριφορά του; Τι βλέπει και τι ακούει;

Από την άλλη, η Θέκλα είναι μια σκληρή γυναίκα που μεγαλώνει το ξένο παιδί σαν παραδουλεύτρα και το προτρέπει συνέχεια: «Να ταΐζεις τη φωτιά, να μη σβήσει», κάτι που αργότερα θα γυρίσει εναντίον της με τραγικό τρόπο. Εξίσου καλοδουλεμένη και άκρως ανθρώπινη είναι η ιστορία του Μανώλη, που εξελίσσεται γεμάτη τρυφερότητα και συναισθηματισμό, ως τη στιγμή που ο ήρωας έρχεται αντιμέτωπος με μια μεγάλη αλήθεια από το παρελθόν του. Πώς θα αντιδράσει όταν μάθει πως η ζωή του πριν την Ευγενία ήταν στηριγμένη σ’ ένα ψέμα; Θα ανακαλύψει ποτέ ποιος έπαιξε με τη ζωή του; Τα πρόσωπα του μυθιστορήματος έχουν όλα ένα σημαντικό παρελθόν, που το ανακαλύπτουμε μέσα από πρωθύστερα που μας ταξιδεύουν στο χτες, μας δείχνουν τη ζωή τους πριν το μυθιστόρημα, αποτυπώνουν με ενάργεια τρόπους σκέψης, αποφάσεις και νοοτροπίες και μας φέρνουν στο σήμερα, όπου τα πάντα βγαίνουν αργά ή γρήγορα στο φως πυροδοτώντας τις εξελίξεις. Σταδιακά η πλοκή πυκνώνει αφού τα μωρά αυτά μεγαλώνουν και φτιάχνουν τις δικές τους ζωές, με νέα πρόσωπα να μοιράζονται συναισθήματα και εμπειρίες μαζί τους ενώ ταυτόχρονα οι δρόμοι τους διασταυρώνονται απρόσμενα.

Το «Να ταΐζεις τη φωτιά» είναι ένα καλογραμμένο μυθιστόρημα που ισορροπεί ανάμεσα στη φαντασία και στην πραγματικότητα ενώ ταυτόχρονα παίζει με το μυαλό του αναγνώστη αναμιγνύοντας τη μετεμψύχωση, τη θέληση για εκδίκηση και τη μαγεία με τη δύναμη του έρωτα και με την αποφασιστικότητα της Μοίρας. Ψυχές χωρίζονται στα δύο και γίνονται διαφορετικές οντότητες, οπότε αν δεν έχουν την τύχη να συναντηθούν και να μεγαλώσουν μαζί, θα είναι επειδή κάποιος εμποδίζει αυτήν τη συνάντηση ή τη διακόπτει ή την κρατάει για πάντα σ’ ένα μεταίχμιο. Ποιο είναι το κίνητρο για να ξεσπάσει το κακό στους ήρωες του βιβλίου; Ποιοι είναι αθώοι και ποιοι ένοχοι; Πόσες ζωές πρέπει να αλλάξει κάποιος για να πραγματοποιηθεί ξανά η πολυπόθητη ένωση των δύο μισών; Με ωραία και στρωτή γραφή, το κείμενο κυλάει σα νερό ενώ ο διακριτικός λυρισμός σε κάποια σημεία το στολίζει με ωραίες παρομοιώσεις και άλλα καλολογικά στοιχεία. Ποιος είναι έτοιμος και πρόθυμος για τη μεγάλη θυσία ώστε να χτυπηθεί το κακό στη ρίζα του και να μην ξαναπειράξει τους ανθρώπους που αγαπά; Ποιος θα κάνει το λάθος να ανοίξει ξανά τον κύκλο του αίματος και της κατάρας; Αυτά και άλλα πολλά απαντώνται στις σελίδες του ανατρεπτικού μυθιστορήματος της Ιουλίας Ιωάννου.

Βιβλίο Πέρα από την αιωνιότητα
Συγγραφέας Ιουλία Ιωάννου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πηγή
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Ιουλία Ιωάννου έγραψε ένα απρόσμενο μυθιστόρημα, με ένα εντελώς διαφορετικό θέμα από τα προηγούμενα βιβλία της, την έννοια της αθανασίας και πώς μπορεί αυτή να επιτευχθεί. Κατέστρωσε προσεκτικά τρεις παράλληλες ιστορίες, του Μενέλαου, του Αντόνιο και της Αριάδνης, τις ανέπτυξε και τις ένωσε σ’ ένα κείμενο που πραγματεύεται την αγωνία και την αβεβαιότητα του θανάτου χωρίς όμως να αποπνέει απαισιοδοξία ή θλίψη. Κάθε επιμέρους πλοκή έχει ποικίλους κι ενδιαφέροντες χαρακτήρες που αλληλοεπιδρούν μεταξύ τους, ερωτεύονται, προδίδονται, ελπίζουν, γίνονται εμμονικοί και δρουν σε διαφορετικούς χώρους και χρόνους, τους οποίους επίσης η συγγραφέας κατέγραψε με ρεαλισμό και διεισδυτικότητα κι έτσι απόλαυσα πραγματικά ένα μυθιστόρημα γεμάτο συναισθήματα και ανατροπές όσο περπατούσα στους δρόμους που με σεργιάναγαν οι ήρωές του.

Το 1916 ο μικρός Μενέλαος Γαλανός μεγαλώνει με δυσκολίες και σε συνθήκες φτώχειας. Ο μεταλλωρύχος πατέρας του βιοπορίζεται από μια δουλειά εξαντλητική και πολύωρη και το παιδί, για όσο κρατάει ο χειμώνας, φιλοξενείται από έναν θείο του στη Χώρα που έχει σχολείο. Τα απεργιακά γεγονότα του Αυγούστου του 1916 αλλάζουν την κοσμοθεωρία του μικρού και τον πεισμώνουν να σπουδάσει και να βοηθήσει τους δικούς του χωρίς να δουλέψει στα ορυχεία. Έτσι, η ζωή τον οδηγεί από τη Σέριφο στον Πειραιά, από το μεροκάματο σε χωράφια και ζώα στην Αρχιτεκτονική του Μετσόβιου Πολυτεχνείου και στην καθοδήγηση του Δημήτρη Πικιώνη. Πίσω στο 1896, γνωρίζουμε τους παππούδες του Μενέλαου που ζουν σε εξίσου άθλιες συνθήκες στο Λαύριο κι αρχίζει να λύνεται το κουβάρι της μυστηριώδους εξαφάνισης της γιαγιάς Αριάδνης, την οποία ο γιος της, Λεωνίδας, ακόμη αναζητά. Τι συνέβη εκείνη τη μοιραία μέρα της εξέγερσης των μεταλλωρύχων κατά του Τζιάκομο Σερπιέρι; Πού πήγε η Αριάδνη και γιατί δεν κατάφερε να γυρίσει στην Ελλάδα;

Στο Παλέρμο του 1920, την Πάνορμο των αρχαίων Ελλήνων, ο Αντόνιο Γκαλιάνι εργάζεται ήδη τρία χρόνια στο πλευρό του γιατρού Σαλάφια ως μαθητευόμενος. Ο Σαλάφια βοηθάει τον Αντόνιο να σπουδάσει για να αναλάβει το ιατρείο του και να συνεχίσει τη δουλειά τους. Η κόρη του γιατρού, Λάουρα, είναι το αντικείμενο του πόθου του Αντόνιο αλλά καταλαβαίνει πως είναι κατώτερος της οικογένειας για να τη ζητήσει σε γάμο. Η μέθοδος της ταρίχευσης στην οποία ειδικεύεται ο Σαλάφια εξιτάρει γιατρό και μαθητευόμενο που προσπαθούν να την τελειοποιήσουν. Θα εξασφαλίσουν στους νεκρούς αιώνια γαλήνη και ταυτόχρονα μια ανθρώπινη όψη χωρίς να τους μουμιοποιούν; Μήπως αν τα καταφέρουν το επόμενο βήμα θα είναι η αθανασία κι αυτό αποτελέσει ύβρι; Πού σταματάει η λογική και πού αρχίζει η υπεροψία; Πώς μπορούμε να εκμεταλλευτούμε την επιστήμη για το καλό της ανθρωπότητας; Τι θα ανακαλύψει ο Αντόνιο που θα τον φέρει στο νησί της Σερίφου και πόσα απρόσμενα γεγονότα θα ζήσει εκεί;

Στο μυθιστόρημα έχουμε λεπτομερείς μα όχι κουραστικές περιγραφές της Σερίφου, του Παλέρμο και άλλων σημείων, πραγματικά ιστορικά γεγονότα για φόντο και ανατροπές απόλυτα λογικοφανείς μα απρόσμενες. Η ιστορία του Μενέλαου και της οικογένειάς του είναι η αφορμή για να ξεδιπλωθούν τα βάσανα και οι κακουχίες της δουλειάς του μεταλλωρύχου, μια εργασία χωρίς ωράριο, πολύ σκληρή και δύσκολη. Από την απεργία του Λαυρίου το 1896 στις κινητοποιήσεις του 1916 στο νησί με υποκινητή τον Κωνσταντίνο Σπέρα καταγράφονται άφθονες πληροφορίες για τις πρώτες μεγάλες απεργίες μεταλλωρύχων που τελικά πνίγηκαν στο αίμα. Το σιδηρό νησί ζωντανεύει παραστατικά, με τα τοπόσημα να έχουν ενεργό ρόλο στην ιστορία και να μη χρησιμοποιούνται απλά για τουριστικούς λόγους, κάτι που δείχνει πόσο βαθιά βίωσε την καθημερινότητα και πόσο σκληρά μελέτησε την ιστορία του νησιού η συγγραφέας. Αυτό φαίνεται ακόμη περισσότερο όταν μας μεταφέρει πότε στο χτες και πότε στο σήμερα, περπατώντας κάποιες φορές στα ίδια σημεία, τα οποία όμως αποτυπώνει σύμφωνα με τα μέτρα και τις διαστάσεις της εποχής. Η φυσική ομορφιά του νησιού είναι διάχυτη και κρύβει βαθιά μέσα της όχι μόνο το αίμα των εργατών που έχασαν τη ζωή τους δουλεύοντας σε άθλιες συνθήκες αλλά και μια ανείπωτη τραγωδία που θα ξετυλιχθεί με απρόσμενες συνέπειες όσο πλησιάζουμε στο τέλος του βιβλίου.

Δεύτερο γεγονός που έδωσε έμπνευση στην Ιουλία Ιωάννου είναι η ταρίχευση της μικρής Ροζαλία Λομπάρντο, δουλειά που είχε αναλάβει ο Αλφρέντο Σαλάφια, το πτώμα της οποίας διατηρείται ακόμη και σήμερα σε καλή κατάσταση και μπορεί να το δει κανείς στις κατακόμβες του Παλέρμο. Η ιταλική αυτή πόλη, με τα μνημεία της, τη ρυμοτομία της και τις κατακόμβες με τις ταριχευμένες σορούς των καπουτσίνων μοναχών αλλά και των επιφανών της πόλης με καλωσόρισε με την ίδια ζέση και αγάπη όσο σ’ ένα σπίτι κάποιοι προετοιμάζονται για το ελιξήριο της αθανασίας. Και σιγά σιγά, χωρίς να το καταλάβω, ο ρεαλισμός αρχίζει να αναμιγνύεται με τη μακάβρια ατμόσφαιρα της Μαίρη Σέλλεϋ και να δημιουργείται ένα κείμενο καλό, δυνατό, πρωτότυπο, που κάθε σελίδα είναι δικαιολογημένη, κάθε αντίδραση είναι συνέπεια της προηγούμενης δράσης και διαπίστωσα πόσο αρμονικά μπορούν να παντρευτούν διαφορετικά μεταξύ τους είδη χωρίς να χαλάσει το σύνολο και χωρίς να ξεχειλώσει ούτε μία κλωστή. Ο έλεγχος θα μπορούσε να χαθεί ανά πάσα στιγμή, η συγγραφέας θα μπορούσε να θυσιάσει χαρακτήρες ή ακόμη και την ίδια της την ιστορία στην προσπάθειά της να δημιουργήσει ένα κείμενο που ακροβατεί ανάμεσα στο ρομαντικό και στο gothic περιεχόμενο, η εμπειρία της όμως στη γραφή τη βοήθησε να κρατήσει τον έλεγχο και να παραδώσει ένα κείμενο συναρπαστικό, γεμάτο σκεπτικισμό και σασπένς, όπου παντρεύονται οι ήρωες της μυθοπλασίας με πραγματικά πρόσωπα, όπως τον σημαντικό αρχιτέκτονα Δημήτρη Πικιώνη, τον συνδικαλιστή Κωνσταντίνο Σπέρα, τον Τζιάκομο Σερπιέρι κ. ά. Είναι τέτοιο το θέμα του βιβλίου που η συγγραφέας καταγράφει ποικίλες σκέψεις και πολλούς προβληματισμούς γύρω από την αιωνιότητα, τον χρόνο και το εφήμερο της ανθρώπινης ύπαρξης από φιλοσοφικής και όχι μόνο άποψης, χωρίς ίχνος απαισιοδοξίας ή άσχημης διάθεσης. Τονίζει πως ο άνθρωπος, όσο λίγη κι αν είναι η ζωή του, μπορεί να ζήσει την κάθε του μέρα κάνοντας ό,τι καλύτερο μπορεί για κείνον και τους άλλους κι έτσι το μυθιστόρημα, εκτός από αγωνία και ένταση λόγω των ανατροπών και των σταδιακών αποκαλύψεων των σχέσεων μεταξύ των χαρακτήρων, διαπνέεται κι από μια νότα αισιοδοξίας που με συντρόφευε για πολύ καιρό αφότου τελείωσα το βιβλίο.

Οι φαινομενικά ασύνδετες μεταξύ τους ιστορίες αρχίζουν σταδιακά να  δένονται και να ενώνονται με αξιοπρόσεκτο τρόπο και να συγκροτούν μια πολυδιάστατη ιστορία γεμάτη προδοσία, έρωτα, απάτες, εκδίκηση και ύβρι. Βρήκα εξίσου ενδιαφέρουσες και τις μεταγενέστερες εξελίξεις από το σημείο όπου τέμνονται οι επιτέλους οι παράλληλοι άξονες της αφήγησης, με το κείμενο να δείχνει τα τερτίπια της μοίρας και την πλοκή να γεννάει απρόσμενα συναισθήματα που θα πυροδοτήσουν τις εξελίξεις και θα χαρίσουν τύψεις, φόβο, λαχτάρα κι αξημέρωτα βράδια στους ανυποψίαστους πρωταγωνιστές. Τα πρωθύστερα και τα διαφορετικά σημεία αφήγησης των επιμέρους ιστοριών δε με κούρασαν καθόλου, αντίθετα, η συγγραφέας κατάφερε να με καθοδηγήσει σωστά και να μου συστήνει κάθε φορά και λίγο περισσότερο τους ήρωές τους. «Πέρα από την αιωνιότητα» λοιπόν τι υπάρχει; Μας ενδιαφέρει να μάθουμε ή να το προλάβουμε; Κι αν αγγίξουμε την ύβρι στην αναζήτησή μας αυτή; Πόσο πολύτιμη είναι η ζωή μας και γιατί τη σπαταλάμε σε μια άνευ ουσίας ρουτίνα; Πόσο αποφασισμένοι είμαστε να σώσουμε με κάθε τρόπο και με κάθε κόστος τα πρόσωπα που αγαπάμε; Αυτά και άλλα ερωτήματα απαντώνται σε ένα ενδιαφέρον, πολυεπίπεδο μυθιστόρημα γεμάτο ανατροπές, έρωτα, εκπλήξεις, κρυμμένα μυστικά και αφανέρωτες αλήθειες που θα ενωθούν χρόνια αργότερα κάτω από τον ήλιο της Σερίφου.

Βιβλίο Ασημένια μάτια
Συγγραφέας Ιουλία Ιωάννου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Πνοή
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η ιστορία εκτυλίσσεται στη σημερινή εποχή και αναμιγνύει ιδανικά τον μύθο και τις προφητείες με τη σύγχρονη πραγματικότητα. Η συγγραφέας καταπιάνεται αυτήν τη φορά με ένα εντελώς διαφορετικό θέμα και το αφηγείται διαλέγοντας ένα στυλ που δεν έχει δοκιμάσει ως τώρα: την εναλλακτική πρωτοπρόσωπη αφήγηση μεταξύ των χαρακτήρων από την αρχή ως το τέλος του βιβλίου. Αυτό το γνώρισμα, μαζί με την ατμόσφαιρα που αναδύεται λες μέσα από τα βάθη αιώνιων βουνών, δίνουν στο μυθιστόρημα ένα εξωπραγματικό σκηνικό και του χαρίζουν εκείνη τη γλυκιά άχλη που περιβάλλει ιστορίες φαντασίας και μυστηρίου. Θεοί περιμένουν τη θυσία, θνητοί νομίζουν πως κινούνται τυχαία χωρίς να ξέρουν πως αποτελούν την κλωστή από τον καμβά της μοίρας…

Το μυθιστόρημα ξεκινάει ως η περιπέτεια μιας κοπέλας που καταφέρνει να το σκάσει από τον σύζυγο που τη δέρνει καθημερινά και βρίσκει καταφύγιο σε άλλη πόλη, γνωρίζοντας καλοσυνάτους ανθρώπους που τη βοηθάνε στα πρώτα της βήματα. Σύντομα όμως καταλαβαίνει πως δεν είναι παρά ένα πιόνι στα σχέδια του ανθρώπου που παντρεύτηκε χρόνια πριν, ενός κακού και βάναυσου άντρα που γνωρίζει για έναν θρύλο και θέλει να εκπληρώσει την προφητεία ώστε να γεμίσει πλούτη (ένας τόσο βάναυσος και υποχθόνιος χαρακτήρας δε θα έπρεπε να λέγεται Θεόφιλος, εκτός κι αν επελέγη σκόπιμα αυτό το όνομα ένεκα η τραγική ειρωνεία). Σύντομα έπαψα ν’ ασχολούμαι με τη δική μου καθημερινότητα, μιας και η φαντασία της κυρίας Ιωάννου με παρέσυρε σε έναν κόσμο που χωρίζεται από τον παρόντα με μια λεπτή κλωστή. Αλήθεια και μύθος, αγωνία και εκπλήξεις, ξωτικά και δαιμόνια στήνουν έναν ξέφρενο χορό περιστατικών γεμάτο ένταση, κρυμμένες αλήθειες και θαμμένα μυστικά. Οι χαρακτήρες δε μένουν στάσιμοι. Ναύπλιο, Αθήνα, Χαλκίδα, ορεινή Ευρυτανία, Θεσσαλονίκη, Κωνσταντινούπολη είναι μερικοί από τους τόπους όπου διαδραματίζεται η πλοκή, ο καθένας με τη δική του αύρα και «προσωπικότητα».

Η γραφή πιστεύω πως θέλει άλλο ένα μικρό βήμα για να γίνει πιο δυνατή, ειδικά στην παράθεση των διαλόγων, όμως το περιβάλλον που καλείται ν’ αποδώσει και να περιγράψει στα μάτια του αναγνώστη η κυρία Ιωάννου το στήνει σωστά και ακριβοδίκαια. Υπάρχουν περιστατικά που δίνονται ακόμη και μέσα σε μία παράγραφο, κάτι που δίνει ένταση και δύναμη στην αφήγηση. Ίσως κάπου οι συμπτώσεις να φανούν υπερβολικά πολλές όμως αυτή ακριβώς είναι η πορεία ενός κειμένου που αποδίδει με ενάργεια τον κόσμο των ξωτικών και των θρύλων. Τα «Ασημένια μάτια» είναι ένα παραμύθι ενηλίκων και πραγματικά χάρηκα που ο ρεαλισμός παραχωρούσε ευχαρίστως τη θέση του στην τιθασευμένη παρ’ όλ’ αυτά φαντασία. Αυτό είναι άλλο ένα προτέρημα της συγγραφέως: γνωρίζει μέχρι πού μπορεί να φτάσει η μυθοπλασία και τη συμμαζεύει, γιατί αν προχωρούσε ένα βήμα παραπέρα ίσως τα γεγονότα να ανακατεύονταν σε ένα αξεχώριστο συνοθύλευμα. Ξέρει τι θέλει να γράψει, γνωρίζει τι επιθυμεί να μεταδώσει και πού να δώσει έμφαση, είναι αυστηρή με τον εαυτό της και παρέδωσε ένα κείμενο με ισορροπίες, αισθήματα και αγάπη προς την πλούσια λαογραφική παράδοση του τόπου μας. Οι χαρακτήρες αλλάζουν και μεταβάλλονται συνεχώς εξαιτίας των γεγονότων και των ανατροπών που συναντούν μπροστά τους. Ναι, είναι όλοι τους μονήρεις από την αρχή ως το τέλος (οι κακοί παραμένουν κακοί και οι καλοί παραμένουν καλοί) αλλά είναι ακέραιοι, πιστοί στον σκοπό και τους στόχους τους και δίνουν με την ποικιλία των συναισθημάτων τους έναν σωστό ρεαλισμό στα δρώμενα. Αγαπημένη μορφή φυσικά ο πατήρ Γρηγόριος, η σωστή εμφάνιση του λογικού και η περιορισμένη ανάμιξη του θείου σε μια πολύ γοητευτική ιστορία, όπως είναι κάθε κομμάτι της ελληνικής και γενικότερα της παγκόσμιας μυθολογίας.

Τα «Ασημένια μάτια» είναι μια διαφορετική ιστορία που χαράζει τα δικά της μονοπάτια στην καρδιά του αναγνώστη και ένα στοίχημα που κατάφερε να κερδίσει η συγγραφέας, μιας και τα δύο προηγούμενα έργα της κατέγραψαν με αγάπη, υπομονή και πάθος ανθρώπινες ερωτικές ιστορίες. Τώρα δοκιμάστηκε στη λεπτή εξισορρόπηση του φανταστικού με το πραγματικό, ποτισμένη με τις διηγήσεις των παππούδων της για χαμένους θησαυρούς και θαύματα και κατάφερε να το φέρει επάξια σε πέρας. Με ταξίδεψε και με συγκίνησε, με έπεισε ότι κάτι «πέραν του κόσμου τούτου» θα μπορούσε να συμβεί στην εποχή μας και μου έδειξε πως η αγάπη και η αυταπάρνηση μπορούν να βοηθήσουν ουσιαστικά τον κόσμο να πάει μπροστά.

Βιβλίο Απώλειες
Συγγραφέας Ιουλία Ιωάννου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Λιβάνης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η ιστορία διαδραματίζεται σε μια πόλη κοντά στη Λευκάδα, όπου η Μαρία και η Ειρήνη ζουν εντελώς διαφορετικές ζωές: η μία παντρεμένη και ευτυχισμένη, η άλλη ζει μια σοκαριστική στιγμή με απίστευτες επιπτώσεις στη ζωή της αλλά βρίσκει τον άνθρωπο που θα τη φροντίσει και θα την αγαπήσει. Η κόρη της Ειρήνης, Χριστίνα, και η κολλητή της φίλη, Σοφία, ζουν μαζί τους εφηβικούς έρωτες και τα πρώτα ερωτικά σκιρτήματα, χωρίς να γνωρίζουν ότι τις συνδέει κάτι πιο βαθύ από μια απλή φιλία. Με έξυπνο τρόπο και άψογο χειρισμό, η συγγραφέας περιγράφει το σήμερα και το χτες των ηρώων της, μας τους παρουσιάζει με αγάπη και ενδιαφέρον, μας τονίζει τα αδύναμα και τα δυνατά σημεία του καθενός, χωρίς υπερβολές και αναληθοφάνειες. Χτίζει ένα πολύ όμορφο φόντο μέσα στο οποίο ζουν και κινούνται, μας συστήνει έναν κύκλο προσώπων που αλληλεπιδρούν με τις πρωταγωνίστριες, πρόσωπα μοχθηρά και πρόσωπα αγγελικά, που θα φέρουν απανωτές ανατροπές στην καθημερινότητα των δύο γυναικών.

Μπορώ να πω πως με λύπη μου σχεδόν στη μέση του βιβλίου δίνεται η λύση για τις περισσότερες από αυτές τις ιστορίες και αρχίζει μια χαλαρή αφήγηση που ρίχνει το βάρος στις ζωές των παιδιών των δύο γυναικών κυρίως, χωρίς να αφήνει όμως και τη Μαρία και τη Χριστίνα απ’ έξω. Πάντως, σχεδόν αμέσως, το σκοινί της αφήγησης τεντώνεται ξανά με νέες ιστορίες και νέους χαρακτήρες, μόνο και μόνο για να ανακαλύψουμε ότι κανείς δε γλυτώνει από το παρελθόν! Έτσι λοιπόν, η κυρία Ιωάννου, ένα σεντούκι αναμνήσεων, ιστοριών και αφηγήσεων από τον δικό της κύκλο, μας περιγράφει με κομψό και κάπου κάπου λυρικό τρόπο ιστορίες, πάθη και μίση, χωρίς περιττολογίες και χάσματα ενώ με την ιδιαίτερη δεξιοτεχνία που ανέφερα ανωτέρω τεντώνει ξανά τον καμβά της πλοκής στις πραγματικές του διαστάσεις!

Μακάρι να μπορούσα να αναφέρω περιστατικά από την πλοκή για να τεκμηριώσω τα σημεία που μου άρεσαν και να αποδείξω πόσο διαφορετική είναι η αφήγηση των ιστοριών από άλλα μυθιστορήματα που έχω διαβάσει ως τώρα αλλά δεν πρέπει να το κάνω. Θα τονίσω όμως κάποια επιμέρους πράγματα ώστε να ανακαλύψει μόνος του ο αναγνώστης πόσο διακριτικά και όμορφα κουμπώνουν αυτά στην κεντρική ιστορία:

–    Μου άρεσε η δολοπλόκα Άβα, ο σκοτεινός κόσμος στον οποίο καλείται να ζήσει και το μίσος που συσσωρεύει για ένα συγκεκριμένο πρόσωπο
–    Με εξόργισε ο Απόστολος, καθηγητής σε λύκειο που δε διστάζει να οδηγεί τις μαθήτριές του στο κρεβάτι (άραγε, υπόνοια για τον εξίσου κακό Απόστολο από την «Πρόβα του νυφικού»; ), μια μορφή που χάνεται στον χρόνο και όταν έρχεται η ώρα του ζει μια εμπειρία ζωής
–    Μου άρεσε ο καλοκάγαθος Λάμπης, που μου έδειξε πόσο μπορεί να αγαπήσει κάποιος μια γυναίκα, αδιαφορώντας για την κοινωνική κατακραυγή
–    Μου άρεσε η ιστορία της Ευανθίας και της Ζωής, γιατί μου έδειξε πόσο δύσκολο είναι να ζει κανείς σε αναπηρικό καροτσάκι και ταυτόχρονα να έχει μεγαλείο ψυχής

Θα μπορούσα να γράψω και πολλά ακόμη, όμως πιστεύω ότι κατάφερα να μεταδώσω ένα μέρος των αισθημάτων που μου γέννησε το νέο βιβλίο της κυρίας Ιωάννου. Είναι ένα υπέροχο μυθιστόρημα, γεμάτο καλολογικά στοιχεία, ζωντανές και σκληρές σκηνές, εξισορροπημένη ένταση στο κείμενο (από τη σφιχτοδεμένη, γεμάτη αγωνία πλοκή στη χαλαρή, όχι περιττή, αφήγηση, με ένα ιδανικό δέσιμο στο φινάλε). Πιστεύω πως είναι τόσο καλά ενορχηστρωμένο που κάλλιστα θα μπορούσε να γίνει τηλεοπτική σειρά, γιατί οι πρωταγωνιστές, οι σχέσεις τους, ο ρόλος τους στον χωροχρόνο, είναι έτσι δοσμένα που θα μπορούσαν με τον κατάλληλο χειρισμό και διασκευή να κάνουν να νιώσει το κοινό μεγάλη αγωνία για τις τύχες και την εξέλιξή τους αλλά ταυτόχρονα να προσφέρουν και σημαντικά κοινωνικά μηνύματα που σπανίζουν στην εποχή μας από μια σειρά.

Οι «Απώλειες» είναι ένα μυθιστόρημα για τις απώλειες στη ζωή μας και τις συνέπειές τους, για τις απώλειες στον έρωτα και τη δύναμη που μας αφήνουν, για τις απώλειες που σηματοδοτούν σα φάροι την πορεία της ζωής μας.