Βιβλίο Το αίνιγμα του Βαν Γκογκ
Τίτλος πρωτοτύπου False impression
Συγγραφέας Jeffrey Archer
Μεταφραστής Στέλλα Μίμη
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα / Περιπέτεια
Εκδότης Bell (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Καταιγιστική δράση, αγωνία, τρισδιάστατη αφήγηση. Από τη Νέα Υόρκη και την καταπληκτική απεικόνιση της κατάρρευσης των Δίδυμων Πύργων στο Λονδίνο, το Βουκουρέστι, το Χονγκ-Κονγκ, το Τόκιο. Βαρέθηκα να διαβάζω για αεροδρόμια. Περιπέτεια, αποκαλύψεις, γνώση της Τέχνης κι ένα παζλ αριστοτεχνικά δομημένο. Άραγε ως πού μπορεί να φτάσει κάποιος για να αποκτήσει ένα πολύτιμο έργο τέχνης; Τι ρόλο παίζει στην ιστορία μας η δικτατορία του Τσαουσέσκου; Από τις πολύ καλές περιπέτειες.

Βιβλίο Η Νεραντζούλα
Συγγραφέας Δέσποινα Λάππα-Κόντου
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μπαρμπουνάκης (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Απλό και καλογραμμένο. Η ιστορία μιας γυναίκας που ζει σε ένα χωριό της Μακεδονίας πάνω στο Γράμμο και κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου το σκάει με τους συγχωριανούς της στα ελληνοαλβανικά σύνορα για να γλυτώσουν από τις αιματηρές μάχες. Μετά η Αλβανία τους αφήνει εκεί στο ύπαιθρο ώσπου τελικά επεμβαίνουν άλλες δυνάμεις και τους φυγαδεύουν από δω κι από κει. Η οικογένεια της Νεραντζούλας διαλύεται: πολιτικοί πρόσφυγες σε χώρες του παραπετάσματος (στο χωριό Νίκος Μπελογιάννης, Βουκουρέστι, Τασκένδη) ξεκινούν από την αρχή σε χώρες του υπαρκτού σοσιαλισμού με τα καλά και τα κακά του συστήματος. Μετά από χρόνια γίνεται δεκτό το αίτημά της να επιστρέψει στην Ελλάδα. Νέα μετακόμιση, νέα αγωνία, νέα αντιμετώπιση. Το χωριό ερημωμένο, καταφεύγει στην Αθήνα. Επιτέλους μαθαίνει νέα των παιδιών της. Μόνο με το πιο μακρινό δεν καταφέρνει να συναντηθεί γιατί κατέφυγε στην Αμερική. Χωρίς να κατηγορεί κανέναν, χωρίς να θυμώνει με κανέναν, η Νεραντζούλα δέχεται στωικά τις περιπέτειες, τα βάσανα, τους διωγμούς και τον επαναπατρισμό.

Συγκινητικές σκηνές αποχωρισμού και «καλή πατρίδα σύντροφε», λαογραφικά στοιχεία των Δροσοπηγών όπου ζούσε η Νεραντζούλα, ήθη κι έθιμα των πολιτικών προσφύγων, πλήρης περιγραφή του τρόπου ζωής και της γραφειοκρατίας των χωρών, ανάγλυφη η καθημερινότητα στους ξένους τόπους, άφθονες λεπτομέρειες και σε αρκετά σημεία το δάκρυ παίζει κρυφτό με τα μάτια. Μια αφήγηση που σε τίποτα δεν κουράζει, παιδιά κι εγγόνια, διωγμοί και ξεριζωμός, ελπίδες, αγωνίες, ταξίδια και τόσα μα τόσα άλλα πράγματα που δεν τη λύγισαν ποτέ. Κι ευτυχισμένη γιαγιά στην Κρήτη πια ζει τις τελευταίες της μέρες. Η συγγραφέας καταπιάνεται με απίστευτες ιστορίες κάθε φορά και καταφέρνει να τις κάνει δικές της και δικές μας χωρίς να κουράσει και κυρίως χωρίς να εκβιάσει το δάκρυ. Το βιβλίο «Σε όποια γλώσσα κι αν το πεις» ακόμη το θυμάμαι! Μπράβο της. Ανυπομονώ για τα επόμενα!

Βιβλίο Hotel National
Συγγραφέας Σταύρος Χριστοδούλου
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Καλέντης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το σκληρό, αυταρχικό καθεστώς του Νικολάε Τσαουσέσκου επικράτησε από το 1965 έως το 1989 με όλα τα γνωστά και μη ιστορικά γεγονότα και επακόλουθά τους. Σε αυτό το χρονικό και χωρικό πλαίσιο εκτυλίσσεται το εξαίσιο μυθιστόρημα του κυρίου Χριστοδούλου και ξεδιπλώνονται οι ζωές δύο αντρών, ενός πολιτικού πρόσφυγα κι ενός Κύπριου που τον στέλνει «το Κόμμα» στο Βουκουρέστι «για πληροφορίες». Ο Θοδωρής και ο Γρηγόρης αντίστοιχα ζουν γεγονότα, εκπλήξεις, ανατροπές, τον αγώνα του σοσιαλισμού, όμως η σαπουνόφουσκα αρχίζει να γιγαντώνεται, με κίνδυνο να σπάσει.

Ο συγγραφέας έχει διαλέξει ένα ψαγμένο δίπολο: τον πολιτικό πρόσφυγα που αγωνίστηκε στον Γράμμο, κατέφυγε σε μια νέα χώρα (όχι πατρίδα), πιστεύοντας ακράδαντα στα ιδανικά και τη γραμμή του κόμματος και τον Κύπριο που ακολουθεί τη γραμμή του κόμματος, δεν έζησε όμως, ούτε στερήθηκε όσα ο καινούργιος του φίλος. Επιπλέον, ο Θοδωρής αλλάζει και ωριμάζει μέσα στη δίνη της ιστορικής πορείας, σε αντίθεση με τον Γρηγόρη που τον σκουντάνε τα απόνερα αυτών των γεγονότων στην ψυχοσύνθεσή του.

Το κείμενο είναι καλογραμμένο, κυλάει πολύ γρήγορα, πολλές φορές όμως σκόνταφτα σε μια πρόταση ή μια παράγραφο που με γέμιζε τόσο έντονα αισθήματα που σταματούσα το διάβασμα για να σκεφτώ. Τονίζω ξανά πως, αποφεύγοντας τον διδακτισμό και το κούνημα του δακτύλου, ο κύριος Χριστοδούλου αφήνει την ίδια την καθημερινότητα των πρωταγωνιστών να δείξει πώς ήταν τα πράγματα εκείνη την εποχή σε κάθε σοσιαλιστική δημοκρατία και διαλέγει να ξετυλίξει με τέτοιον τρόπο την πλοκή που οι συνέπειες αυτών των γεγονότων επηρεάζουν φυσικότατα την ψυχοσύνθεση των χαρακτήρων. Δεν παίρνει θέση, απλώς περιγράφει.

Πόση αυτογνωσία και ταυτόχρονα κουράγιο μπορεί να έχει ένας άνθρωπος οικογενειάρχης όταν γράφει: «Εμείς εδώ στο σπίτι καλά. Προσπαθώ να βρω κάτι παραπάνω απ’ το καλά αλλά ως εκεί με πάει» (σελ. 94-95). Ένας άνθρωπος που μεγαλώνει την οικογένειά του σε ένα καθεστώς που «…είχε μετατραπεί σε ένα περίκλειστο ίδρυμα με τροφίμους μουδιασμένους πολίτες που, όσο λιγότερα ήξεραν, τόσο το καλύτερο για την επιβίωσή τους» (σελ. 134). Όλοι αυτοί οι ήρωες περικλείονται σε μία και μόνη πρόταση, που με συγκίνησε αφάνταστα: «Άνθρωποι μετέωροι πάνω από τον γκρεμό της Ιστορίας, πλημμυρισμένοι από όνειρα που αποδείχτηκαν ψευδαισθήσεις…» (σελ. 183). Κι έρχεται το αμείλικτο ερώτημα: «-Σκέφτηκες ποτέ αν τελικά όλο αυτό ήταν μια ουτοπία; Αν άξιζε τον κόπο;» (σελ. 198).

Κι έρχεται η περίοδος 1977-1982, οπότε και επαναπατρίστηκε στην Ελλάδα ο μεγαλύτερος αριθμός πολιτικών προσφύγων, ανακτώντας και την ελληνική ιθαγένεια. Και τώρα; Πόσο θα επηρεάσει αυτή η αλλαγή τους ήρωες του βιβλίου; Θα γυρίσουν στην πατρίδα; Τι θα αντιμετωπίσουν; Θα είναι ίδια τα πράγματα; Ή θα καταλήξουν με την πικρή διαπίστωση: «Εδώ δεν μας θέλουν. Εκεί δεν τους θέλουμε εμείς. Κι εγώ δεν έχω πια δύναμη για άλλα ψέματα» (σελ. 217).

Ισορροπώντας ιδανικά ανάμεσα στο μελοδραματικό και το ιστορικό είδος, αναπαριστώντας αληθοφανέστατα πρόσωπα και καταστάσεις, δείχνοντας άμεσα και ευθέως τα γεγονότα, γραμμένο με μαεστρία και ολοζώντανους διαλόγους, το Hotel National είναι ένα εξαιρετικό πολυεπίπεδο μυθιστόρημα.