Βιβλίο Στα νύχια άμμος
Συγγραφέας Μυρτώ Σταυροπούλου 
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κέδρος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Μυρτώ Σταυροπούλου έγραψε μια σύντομη αλλά γεμάτη τρυφερότητα και όμορφες εικόνες ιστορία, με μια πλοκή που δένει σταδιακά, κάτι που αφήνει χώρο στη γνωριμία του αναγνώστη με τον κάθε χαρακτήρα χωριστά ώστε να τους κατανοήσει και να δημιουργηθούν συναισθήματα και το απαραίτητο δέσιμο. Για τον λόγο αυτόν, στο ίδιο κεφάλαιο, μαζί με την κυρίως πλοκή, κάποιες φορές έχουμε και μικρά πρωθύστερα από το παρελθόν των τριών αυτών ανθρώπων ώστε να δούμε το ποιόν τους, την καταγωγή τους, πώς δημιουργήθηκε ο τρόπος σκέψης τους κλπ. Μάλιστα, η συγγραφέας πρωτοτυπεί από την αρχή: μια ιστορία σε μια παραθαλάσσια πόλη θα μπορούσε να ξεκινήσει με φλοίσβο κυμάτων, με μια παραλία, αλλά όχι, εδώ ξεκινάμε με την οσμή του βόθρου που «έχει ταυτιστεί με την ασφάλεια του αγαπημένου τους τόπου» κατοίκων που «αδιαφορούν για την ασημένια απόχρωση που χαρίζει στη θάλασσα η δύση του ήλιου». Μια περιγραφή-αντίβαρο στην ομορφιά του κειμένου που θα ξεδιπλωθεί στη συνέχεια.

Η Ασημίνα είναι μια ηλικιωμένη στρουμπουλή κυρία με λευκές πέρλες, πουά φόρεμα, πρησμένα πόδια, «χέρια σαν δουλεμένα από ζυμώματα και πλυσίματα» στιβαρά μεν αλλά τρέμουν. «Δεν αντέχω άλλο την ησυχία του σπιτιού. Οι πεθαμένοι θέλουν να με πάρουν μαζί τους, όμως εγώ θέλω να ζήσω», λέει χαρακτηριστικά στον εαυτό της. Αγαπημένη της συνήθεια να αγοράζει σπόρια από τον πλανόδιο πωλητή ώστε να τα μασουλάει στο σαλόνι της για να περάσει η ώρα. Από την άλλη, η Ερατώ ακούει συνεχώς τιτιβίσματα πουλιών στ’ αυτιά της, μόνο εκείνη, κανείς άλλος. Εσωστρεφής, οι φίλες της και οι κουβέντες τους «ηχούσαν στ’ αυτιά της σαν ένα βουητό χαρούμενο αλλά αδιάφορο». Δίνει έναν καθημερινό αγώνα να μην καταρρεύσει, θρηνώντας την απώλεια του ανθρώπου που αγάπησε. Μόνο το κλάμα την ανακουφίζει κι ο ύπνος, όποτε την παίρνει. Κάθε φορά που βγαίνει από το σπίτι θέλει να επιστρέψει αμέσως αλλά μόλις το κάνει την πλακώνει η μοναξιά της απουσίας του άντρα που αγαπάει. Τελικά αγοράζει ένα ζευγάρι καναρίνια: «Θέλει να τα φροντίσει όσο καλύτερα μπορεί, να τα κάνει να νιώσουν όσο γίνεται ελεύθερα και, πάνω απ’ όλα, να τους δώσει αγάπη, σαν αυτή που κι εκείνη έχει ανάγκη από αυτά για να συνεχίσει να ζει» (σελ. 52). Μια μέρα βγαίνει στην παιδική χαρά της γειτονιάς της με τις αντρικές του παντόφλες και τότε…

Τέλος, ο Μάριος δουλεύει ως κλόουν στο τσίρκο που τελικά έρχεται στον τόπο που εγκατέλειψε και κάθε βράδυ ψάχνει να βρει το κέφι που απαιτεί ο ρόλος του. Όταν ήταν παιδί ήθελε να γνωρίσει και να κατακτήσει τον κόσμο, να ταξιδέψει, γι’ αυτό ακολούθησε το τσίρκο, σύντομα όμως κατάλαβε την πραγματικότητα σε αυτόν τον μικρόκοσμο, έβλεπε εφιάλτες με τα φυλακισμένα ζώα και τελικά έχασε τη χαρά του, άρχισε να ασφυκτιά. Ακόμα όμως κάτι ψάχνει μέσα του, κάτι που δεν μπορεί να το εντοπίσει. «Αν και ο κόσμος του τσίρκου ήταν πολύ λαμπερός και φανταχτερός, είχε μέσα του μια βαθιά θλίψη» (σελ. 32).

Μια υπέροχη και συγκινητική ιστορία για όσους αρνούνται «να δείξουν κατανόηση κι ευαισθησία «για τη διαφορετικότητα της ζωής και της σκέψης ενός άλλου ανθρώπου», που φέρνει κοντά τρεις ανθρώπους με τα δικά τους προβλήματα ο καθένας. Συναντιούνται και αλληλοσυμπληρώνονται με απρόσμενο τρόπο, καλύπτοντας ο ένας τα κενά, τις ανασφάλειες και τον φόβο του άλλου. Μικρά και γλυκόπικρα περιστατικά τους ενώνουν, μαζί με την άμμο που μπαίνει στα νύχια τους από την παραλία όπου καταφεύγουν στις δύσκολες στιγμές. Ένα μυθιστόρημα γρήγορο, μικρό, γεμάτο όμως ένταση και καλοδουλεμένο λεξιλόγιο, όπως επίσης καίριες διαχρονικές παρατηρήσεις: «Οι άνθρωποι μπαίνουν σε τρύπες και πολλές φορές δυσκολεύονται να βγουν» (σελ. 38). Και: «Είναι… η φύση του κόσμου χαοτική. Τα πάντα και τίποτα μπορούν να συμβούν κάθε στιγμή» (σελ. 56). Ταυτόχρονα, υπάρχει ένας διακριτικός λυρισμός που δε βαραίνει το κείμενο και αποτυπώνει ζωηρές εικόνες: «Μια γαλήνη έχει απλωθεί στη μικρή πολιτεία μετά τη βροχή. Ο ήχος της κυρίευσε τις ψυχές των κατοίκων της για τουλάχιστον μία ώρα» (σελ. 50). «Στα νύχια άμμος», στην ψυχή θλίψη και φόβος.

Βιβλίο Marea
Συγγραφέας Χρήστος Φλουρής
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ανάτυπο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η γραφή είναι κινηματογραφική, ενδοσκοπική, τέμνει κάθετα τις επαρχιακές κοινωνίες, με τις δεισιδαιμονίες και τα κουτσομπολιά τους. Διάβασα ανατριχιαστικές περιγραφές γυναικών που παγιδεύτηκαν σε γάμους και ξυλοκοπούνταν, γυναικών που πίστευαν στα μάγια και δε δίστασαν να δέσουν με αυτά συγχωριανές τους. Το παρελθόν της Μαρέας είναι γεμάτο ενοχές, εγκλήματα και θανάσιμα μυστικά, για τα οποία η κοπέλα δεν είχε ποτέ την παραμικρή ιδέα. Αργά αργά στήθηκε μπροστά στα μάτια μου μια καλοδουλεμένη τοιχογραφία, την οποία αδίστακτα ο συγγραφέας τεμάχισε και διέλυσε εις τα εξ ων συνετέθη. Αγωνία, μυστήριο και πρόσωπα που δεν είναι αυτό που φαίνονται στην αρχή, με συνεπήραν ως το τέλος. Ανατρίχιασα με τη σύγκρουση της Μαρέας με τη θεία του άντρα της, την Αριστέα, την ημέρα του γάμου της. Ένιωσα το αίμα να κοχλάζει και το μίσος της Αριστέας για την αθώα Μαρέα να γιγαντώνεται. Συμπάθησα τον Χαραλάμπη, τον τρελό του χωριού, από τις πιο γλυκές και αληθινές φυσιογνωμίες, έναν άνθρωπο-κλειδί που δίνει στη Μαρέα τις σωστές κατευθύνσεις. Βρήκα πανέξυπνο τον χειρισμό της φοβίας της Μαρέας για ψυχικές διαταρχές που ίσως τις κληρονόμησε κι εκείνη και αναρωτιέται πώς θα επηρεάσουν το παιδί της κι αν έχει το δικαίωμα να κρύψει κάτι τέτοιο από τον άντρα της.

Τι πραγματικά συνέβη εκείνη τη νύχτα που η Μαρέα ξεκίνησε να μεγαλώνει με τη θεία της; Πώς βρήκε την ψυχική δύναμη η ασταθής μητέρα της να αυτοκτονήσει; Ποιος σκότωσε τον γιο του πατέρα της Μαρέας από άλλο γάμο; Ποιο μυστικό κρύβει η Αμαλία του Δημαρχομανώλη; Τι είδε ο Χαραλάμπης εκείνη τη νύχτα; Ποια είναι πραγματικά η φωνή που μιλάει μέσα στο κεφάλι της Μαρέας; Τι γράφει στο κρυμμένο ημερολόγιο η τρελή μητέρα και τι αποκαλύπτει; Τόσα και πολλά άλλα ερωτήματα βρίσκουν απαντήσεις σε αυτό το καλοδουλεμένο, πολυεπίπεδο και συναρπαστικό μυθιστόρημα!

ΥΓ. Το εξώφυλλο δε μου άρεσε καθόλου, νιώθω ότι δεν έχει σχέση ούτε με την ιστορία ούτε με την ένταση των συναισθημάτων που θα πλημμυρίσουν τον αναγνώστη.

Βιβλίο Το μίσος είναι η μισή εκδίκηση
Συγγραφέας Αιμίλιος Σολωμού
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα / Ιστορικό μυθιστόρημα / Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Ψυχογιός
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

1870, η σφαγή στο Δήλεσι. Η έντονη ανθελληνική στάση ως συνέπεια, ο έλεγχος των ξένων δυνάμεων στα εσωτερικά της χώρας. Αθήνα 2013, δολοφονία τροϊκανών. Σε ένα παράλληλο σύμπαν, τόσο ίδιο και κοινό με τον 19ο αιώνα, το μίσος, η μισή εκδίκηση, οπλίζει ένα χέρι που βάφει το σήμερα με αίμα. Ποιος και γιατί; Ομοιότητες, παραλληλισμοί, διαμαρτυρίες, κραυγές, εξαιρετική ενορχήστρωση προσώπων, πανέξυπνη πλοκή, τριών χρόνων έρευνα στα ιστορικά γεγονότα, είναι ελάχιστα από αυτά που μπορώ να τονίσω.

Απρίλιος 1870. Μια παρέα Άγγλων λόρδων πηγαίνει βόλτα στις εξοχές της Αττικής και απάγεται από τους Αρβανιτάκηδες και τη συμμορία τους. Εποχή ληστοκρατίας, το ελληνικό κράτος έχει λίγους χρόνους ανεξάρτητης πολιτικής οντότητας, ο βασιλιάς Γεώργιος είναι μόνο επτά χρόνια στον θρόνο. Δέκα περιηγητές και ξεναγοί, Άγγλοι και Ιταλοί υπήκοοι, συνοδεία χωροφυλάκων, επισκέπτονται τον Μαραθώνα. Κατά την επιστροφή, μεταξύ Σπάτων και Πικερμίου, απάγονται από τον Τάκο και τον Χρήστο Αρβανιτάκη και τους ένοπλους συμμορίτες τους. Οι ληστές κράτησαν κάποιους από αυτούς ως ομήρους και απαίτησαν υπέρογκα ποσά και αμνηστεία ώστε να τους αφήσουν ελεύθερους. Οι διαπραγματεύσεις δεν κατέληξαν πουθενά, ο Στρατός κυνηγούσε τους ληστές και τελικά οι αιχμάλωτοι σφαγιάστηκαν. Αμέσως, ξέσπασε διπλωματικό επεισόδιο: η Ελλάδα αποζημίωσε τους συγγενείς των θυμάτων και η κυβέρνηση Θρασύβουλου Ζαΐμη παραιτήθηκε. Η Ευρώπη τάχτηκε κατά της Ελλάδας με απίστευτο ανθελληνικό μένος, επεμβάσεις Αγγλίας και Ιταλίας στα εσωτερικά της χώρας (ακόμη και παρουσία επιτετραμμένων στις συνεδριάσεις της Βουλής) και πολλά άλλα. Αν δεν ξεσπούσε ο Γαλλοπρωσικός πόλεμος για να αποσπάσει την προσοχή της διπλωματικής κονίστρας, τα πράγματα θα οξύνονταν σε ασύλληπτο βαθμό.

Αυτή είναι η κεντρική ιδέα του μυθιστορήματος και η αφορμή για τον συγγραφέα να μας τονίσει άμεσα, ωμά και ελικρινά πόσες ομοιότητες έχει το σήμερα με το τότε, ως προς την ανθελληνική στάση της Ευρώπης, την οικονομική εκμετάλλευση και αποδυνάμωση της χώρας από τους ισχυρούς των κρατών και από το μένος των ξένων να σβηστεί η επικίνδυνη χώρα από τον χάρτη. Με δυναμική αφήγηση, με εναλλαγές και πρωθύστερα, ξεδιπλώνεται η πιο συνταρακτική ιστορία που έχω διαβάσει σε βιβλίο.

Το μυθιστόρημα αφηγείται με τη συγκεκριμένη αρίθμηση που παραθέτω πέντε διαφορετικές ιστορίες που συγκλίνουν μεταξύ τους:

Α) ο δολοφόνος: ποιος είναι, η καταγωγή του από την οικογένεια του ληστή Δράκου, το ατομικό, κοινωνικό και οικογενειακό του υπόβαθρο και οι λόγοι για τους οποίους αναγκάστηκε να γεμίσει τόσο μίσος και μένος απέναντι στους τροϊκανούς και στους πολιτικούς που λυμαίνονται τη χώρα χωρίς αιδώ και συστολές. Μεγάλη σύμπτωση οι σπουδές του σε πανεπιστήμιο της Αθήνας, όπου τραβάει την προσοχή του η Σφαγή στο Δήλεσι και διαβλέπει τη σύνδεση του τότε με το τώρα. Μια γυναίκα άθελά της θα τον βοηθήσει να μπει στο ξενοδοχείο και να σφάξει τους ξένους. Θα καταφέρει να διαφύγει της σύλληψης; Άφησε ίχνη που θα οδηγήσουν την αστυνομία στο κατόπι του; Ποια είναι πραγματικά η Ρουμπίνη που ερωτεύτηκε;

Β) ο καθηγητής Ιστορίας Ρωμανός Σεργίδης που ερευνά τη σφαγή στο Δήλεσι επισταμένως και λεπτομερώς, επίσης έχοντας παρατηρήσει τις ομοιότητες ως προς τον πολιτικό χειρισμό των ξένων δυνάμεων. Το υλικό που συγκέντρωσε, οι εμπειρίες που αποκόμισε τον εφοδιάζουν με πύρινους λόγους τους οποίους αναλύει στους φοιτητές του, σοκάροντάς τους για την αλήθεια των λόγων του. Ποιος είναι ο καθηγητής, ποια η προσωπική του ιστορία, τι θα κάνει με τα ντοκουμέντα που κρατάει στα χέρια του, γιατί τον συνέλαβε η αστυνομία ως δολοφόνο των τροϊκανών, ποιοι κρύβονται πίσω από τη σκευωρία και γιατί;

Γ) ο αστυνόμος Αποστόλου, με καταγωγή από την Άνδρο, οικογενειάρχης, πάντα πιστός στο καθήκον, ακόμη και εις βάρος της οικογενειακής και προσωπικής του ευτυχίας. Του ανέθεσαν τη διαλεύκανση της υπόθεσης των τροϊκανών, η καριέρα του σε ρίσκο. Θα τα καταφέρει; Θα βρει τον δολοφόνο; Θα μπορέσει να αποκαλύψει τα σκοτεινά μυστικά που κρύβονται πίσω από όλα αυτά; Η γυναίκα του πόση υπομονή θα κάνει ακόμη για να μην απιστήσει; Ο Αποστόλου ως πότε θα βάζει σε προτεραιότητα το καθήκον του, αγνοώντας τα ερείπια της ζωής του γύρω του;

Δ) η σφαγή στο Δήλεσι, μέσα από ντοκουμέντα, αφηγήσεις, γράμματα

Ε) οι περιπτώσεις των ανθρώπων που αυτοκτονούν σήμερα, δοσμένες με συγκινητικό και λυρικό τρόπο.

Ειλικρινά, δεν αποκαλύπτω τίποτα καταγράφοντας τα ανωτέρω. Ίσως φαίνεται μονοδιάστατη η αφήγηση και χωρίς ανατροπές, όμως το κείμενο με κράτησε από την αρχή ως το τέλος και λόγω των εκπλήξεων που με περίμεναν κατά την ανάγνωση και με το κοφτό, ρεαλιστικό στυλ αφήγησης. Βρήκα πολύ έξυπνη την αρίθμηση των κεφαλαίων, που ήταν συνεχόμενη μεν αλλά και με υπο-αριθμήσεις ανάλογα την ιστορία, δηλαδή 1/Α1, 2/Δ1… 5/Β1 κλπ. οπότε ήξερα ότι τώρα θα διαβάσω τη συνέχεια της τάδε ιστορίας κ. ο. κ.

Με αριστοτεχνική μαεστρία, ο κύριος Σολωμού συνδέει τους πρωταγωνιστές, τους μπλέκει σε ένα γαϊτανάκι γεγονότων, τους τοποθετεί σε έναν κυκεώνα δράσης-αντίδρασης, αναλύει χωρίς μακροσκελείς αφηγήσεις και αχρείαστες παρένθετες αφηγήσεις τους χαρακτήρες που μας συστήνει και συνθέτει ένα από τα πιο δυνατά, αληθινά, έντονα παζλ κοινωνιολογικής παρατήρησης που έχω γνωρίσει. Δεν μπορώ να τον συγκρίνω με το προηγούμενο βιβλίο του, Το ημερολόγιο μιας απιστίας, γιατί έχει εκτοξευτεί σε άλλες σκάλες δημιουργίας. Έχει βελτιωθεί, έχει ωριμάσει, έχει εξελιχτεί, έχει υπερβεί εαυτόν. Τα ένιωσα όλα: και την αγωνία του να γράψει κάτι καλό, και τα ξενύχτια του στην έρευνα, και τη λαχτάρα του να παραδώσει κάτι στέρεο και ολοκληρωμένο αλλά και την ανυπομονησία του να τελειώσει με αυτήν την ιστορία και να ξεκουραστεί.

Τον δολοφόνο τον ξέρουμε, μας τον συστήνει από την αρχή ο συγγραφέας. Γι’ αυτό θα χαρακτήριζα το μυθιστόρημα ως κοινωνικό περισσότερο παρά αστυνομικό ή αν προτιμάτε κοινωνικό μυθιστόρημα ενδεδυμένο τον μανδύα του αστυνομικού. Ως προς το σήμερα, έχουμε εξαιρετική επιλογή χαρακτήρων, διεισδυτικότητα, έντονη και ζωηρή σκιαγράφηση. Ως προς το τότε, με εναλλαγή αφηγήσεων (πρωτοπρόσωπη μέσω επιστολών και τριτοπρόσωπη) και καλά μελετημένη κοινωνική και ηθική τοιχογραφία των ηθών και της εποχής, έχουμε ένα συναρπαστικό κείμενο για το τι επικρατούσε τότε, ποιοι διαφέντευαν τον τόπο και πώς. Συγκλονίστηκα με τις ιστορικές αιχμές του κειμένου και τους εμπεριστατωμένους παραλληλισμούς του ανθελληνισμού και των εσωκομματικών καταστάσεων. Λόγια πύρινα, στέρεα δομημένα, αληθοφανή, τραγικά:

«Συχνά επαναλάμβανε πως όλα τα δεινά που επισωρεύτηκαν στις μέρες μας συνδέονταν άρρηκτα με προβλήματα σε θέματα δομής και θεσμών, σύμφυτα με την εποχή της Ανεξαρτησίας και την ίδρυση του κράτους…-Και μην ξεχνάτε, οι ληστές άφησαν πια τα βουνά και κατέβηκαν στις πόλεις» (σελ. 73).

«Αφετηρία των μαθημάτων του ήταν οι παθογένειες του ελληνικού κράτους που συνέτειναν στη δημιουργία και την ενίσχυση της ληστείας: τα άτακτα σώματα των αγωνιστών που καταδιώχτηκαν απηνώς από την αντιβασιλεία…η φαυλοκρατία, οι συνακόλουθες πελατειακές σχέσεις, η αρχομανία των πολιτικών κοτζαμπάσηδων, που είχαν ανάγκη τις ληστρικές συμμορίες στις εκλογικές τους περιφέρειες για τον εκβιασμό των αντιπάλων και την επικράτησή τους στις εκλογικές αναμετρήσεις» (σελ. 74).

Συμμετοχή ληστρικών συμμοριών στα Ιουνιανά του 1863, απαγωγές πολιτικών προσώπων, εκβιασμοί, κι όλα αυτά αναφέρονταν τεκμηριωμένα στα πρακτικά της Βουλής των Λόρδων και της Βουλής των Κοινοτήτων στην Αγγλία, στα πρακτικά της Βουλής των Ελλήνων, στα Γενικά Αρχεία του Κράτους και στο Ιστορικό Αρχείο του Υπουργείου Εξωτερικών, σε καταθέσεις, εκθέσεις, μαρτυρίες, ημερολόγια και δημοσιεύματα της εποχής.

Και συνεχίζει (ο συγγραφέας; ο καθηγητής Σεργίδης;) εν εξάλλω:

«-Εμπρός, κάντε το, ψάξτε την καταγωγή των πολιτικών της πρώτης γραμμής, τις ρίζες τους… Κοτζαμπάσηδες κατά την Τουρκοκρατία, τσιφλικάδες, παλαιοκομματικοί κατά τον 19ο αιώνα, να πλουτίζουν, ν’ αβγαταίνουν τις περιουσίες τους, τυχοδιώκτες και επικίνδυνοι, πότε με τον έναν πολιτικό αρχηγό πότε με τον άλλο, πότε με τη μία μεγάλη δύναμη πότε με την άλλη, αγγλικό, γαλλικό, ρωσικό κόμμα! Ύποπτοι για τον ρόλο που διαδραμάτισαν κατά τη Μικρασιατική Εκστρατεία, αδίστακτοι, πατριδοκάπηλοι στο προσκήνιο, απάτριδες στο παρασκήνιο, πατρίδα τους πάντοτε το χρήμα. Πότε οπαδοί της δημοκρατίας πότε της δικτατορίας κατά τον Μεσοπόλεμο, με τη μεγαλύτερη ευκολία μεταπηδούσαν από τους βενιζελικούς στους βασιλικούς, δωσίλογοι την εποχή της γερμανικής κατοχής, μαυραγορίτες και αμέτοχοι στην καλύτερη περίπτωση, τραμπουκισμοί, νοθείες, ρουσφέτι, μίζες κτλ. κτλ.» (σελ. 399).

«Μας θύμισε την ανικανότητα των πολιτικών, τις εσκεμμένες πιθανόν ενέργειές τους σε πλήθος περιπτώσεων, σε επεισόδια εν πολλοίς άγνωστα, φαινομενικώς ασήμαντα που οδήγησαν τη χώρα σε περιπέτειες, σε πλήρη υποταγή μπροστά στις ιταμές προκλήσεις και απειλές των ξένων» (σελ. 400) (αλήθεια, θυμάστε το επεισόδιο Πατσίφικο το 1849;, την υπόθεση Σουλιέ το 1863, τα λαυρεωτικά του 1873 -η μετοχή της εταιρείας ανατιμήθηκε, παρασύρθηκε κόσμος να πουλήσει τις περιουσίες του για να αγοράσει μετοχές, σας θυμίζει το Χρηματιστήριο του 1999 μήπως;-, ο Διεθνής Οικονομικός Έλεγχος μετά την ήττα του 1897, τρομερές ομοιότητες με το σήμερα!)

Πάμε και στις ενστάσεις του Σπιρτούλη:

Ας μου επιτραπεί να χαρακτηρίσω περιττές τις σκηνές με τις αυτοκτονίες των συμπολιτών μας, γιατί, αν και εξίσου καλογραμμένες, είναι τόσο γεμάτο όλο το μυθιστόρημα με τραγικότητα, δυστυχία, απελπισία για την κατάσταση που ζούμε, που οι ιστορίες επιβαρύνουν χειρότερα το κλίμα. Φυσικά δεν περιμένω χαρές και πανηγύρια σε ένα τέτοιο βιβλίο αλλά οι απελπισμένοι άνθρωποι, που από τη μια στιγμή στην άλλη έμειναν στον άσο, μου έδωσαν μια γερή μπουνιά στο στομάχι και την αφορμή να προσευχηθώ έντονα για να προστατέψω τη δική μου ζωή. Ίσως φταίει η καταπληκτική πένα του κυρίου Σολωμού που αγκάλιασε κάθε αυτόχειρα με αγάπη, ενδιαφέρον και συμπόνια, πάντως ψυχοπλακώθηκα ακόμη περισσότερο.

Άλλη αντίρρηση που έχω αφορά στο φινάλε του βιβλίου, το οποίο φυσικά δε θα αποκαλύψω. Επιλογή του συγγραφέα ήταν να κλείσει κάποιες ιστορίες και άλλες να τις αφήσει στην κρίση του αναγνώστη για το τι πραγματικά συνέβη. Αυτό δυσαρέστησε εμένα που είμαι φανατικός της ολοκλήρωσης, δηλαδή γράψε τι πραγματικά θες και άσε με να το κρίνω, μη μου αφήνεις κενά ή τη φαντασία μου να δουλέψει. Επειδή υπάρχουν όμως και τέτοιοι αναγνώστες, το σέβομαι. Άλλωστε, ο συγγραφέας έχει δώσει ένα τέλος σε όλον αυτόν τον κύκλο του αίματος, απλώς κάποιοι θα το αντιληφθούν διαφορετικά από κάποιους άλλους!

Εν συντομία, το μυθιστόρημα είναι ένα αριστούργημα κοινωνιολογικής μελέτης, αστυνομικής πλοκής και ιστορικής διεισδυτικότητας που θα σας ξενυχτήσει, θα σας πονέσει, θα σας κλονίσει και θα σας αλλάξει την ιστορική ματιά που έχετε αναπτύξει μέχρι στιγμής!

Βιβλίο Έναν προς έναν
Τίτλος πρωτοτύπου One by one
Συγγραφέας Chris Carter
Μεταφραστής Βαγγέλης Γιαννίσης
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Bell
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Αυτή είναι η πέμπτη υπόθεση που αναλαμβάνει ο Ρόμπερτ Χάντερ, ένας ιδιοφυής και χαρισματικός άνθρωπος, με υψηλό δείκτη ευφυίας και πολύ καλή γνώση της ανθρώπινης συμπεριφοράς και ψυχολογίας, μερικούς μήνες μετά την επίλυση των φόνων του «Γλύπτη». Ο Χάντερ, πτυχιούχος Ψυχολογίας και με διδακτορικό στην Ανάλυση Εγκληματικής Συμπεριφοράς και στη Βιοψυχολογία, είδε τη ζωή του να ανατρέπεται οριστικά όταν ο πατέρας του έπεσε θύμα ληστείας από αγνώστους. Η μανία του για εκδίκηση και η αδυναμία των ερευνών να εντοπιστούν οι ένοχοι τον οδήγησαν να καταταγεί στους κόλπους της Αστυνομίας. Η αλματώδης καριέρα του τον ενσωμάτωσε στη Διεύθυνση Ληστειών και Ανθρωποκτονιών.

Από την άλλη, ο συνεργάτης του, Κάρλος Γκαρσία, ήταν ήδη δύο χρόνια ντετέκτιβ όταν επέλεξε να μεταβεί στο Ανθρωποκτονιών. Παντρεμένος με τη γλυκιά Άννα και γιος ομοσπονδιακού πράκτορα, αγνόησε τις προτροπές της μητέρας του, που ήξερε καλά τους κινδύνους και τα προβλήματα από ένα τέτοιο επάγγελμα, και ακολούθησε τα βήματα του ήρωά του, του πατέρα του! Ως προς τη συνεργασία μεταξύ Χάντερ και Γκαρσία έχουμε μια ιδανική εξισορρόπηση, μιας και οι δύο συμμετέχουν στις έρευνες, ακολουθούν παράλληλες ή διαφορετικές άκρες στο δύσκολο κουβάρι που έμπλεξαν και ταυτόχρονα η προσωπική τους ζωή είναι εντελώς αντίθετη: ο ένας ανύπαντρος, αφοσιωμένος στις υποθέσεις του, με τα δικά του ψυχολογικά προβλήματα και ο άλλος παντρεμένος με μια γυναίκα γεμάτη κατανόηση, υπομονή και εγκαρτέρηση. Μόνο που αυτήν τη φορά ο Γκαρσία θα καταλάβει πόσο πολύ επηρεάζει η δουλειά του την οικογενειακή αρμονία και γαλήνη, κάτι που θα τον οδηγήσει σε κάποιες αναθεωρητικές σκέψεις.

Αυτό το ντουέτο αναλαμβάνει μια φριχτή στη σύλληψή της υπόθεση: άγνωστος άντρας ανεβάζει στο internet σκηνές βασανισμού, τις οποίες έχει επιλογή το κοινό να ψηφίσει! Και σε αυτό το βιβλίο έχουμε το γνωστό μοτίβο: θύματα με ευρηματικούς, σοκαριστικούς και ανατριχιαστικούς τρόπους δολοφονίας και βασανισμών, αγώνας δρόμου ενάντια στον χρόνο να βρουν οι ντετέκτιβ τον δολοφόνο πριν σκοτώσει κι άλλους, συναρπαστικές λεπτομέρειες με τις διαδικασίες που χρησιμοποιούνται για ταυτοποιήσεις, έρευνα αρχείων κλπ. Η αστυνόμος στην ίδια Διεύθυνση Μπάρμπαρα Μπλέικ, ο Ντένις Μπάξτερ, επικεφαλής της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος της Αστυνομίας του Λος Άντζελες και η Μισέλ Κέλι, επικεφαλής της Διεύθυνσης Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος του FBI, πραγματική ιδιοφυία στη χρήση των υπολογιστών, ικανή να χακάρει σε δευτερόλεπτα διαδικτυακούς σέρβερ και on-line βάσεις δεδομένων, σπεύδουν προς βοήθεια, με τα θύματα και τους θεατές να αυξάνονται γεωμετρικά με κάθε νέα δολοφονία.

Η κεντρική ιδέα των φόνων είναι ευρηματική. Πρόκειται για μια κραυγή αγωνίας ως προς τον βαθμό αλληλεπίδρασης και εθισμού με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Είναι ανατριχιαστικό το πόσο γρήγορα μπορεί να διαδοθεί κάτι όχι απλά διαφορετικό αλλά άρρωστα εθιστικό και στη συνέχεια να ανέβουν τα best of ξανά στα μέσα. Γιατί ο άνθρωπος συμμετέχει σε κάτι που θα οδηγήσει στον θάνατο; Πόσο σημαντικό για τις ζωές μας είναι να γίνει viral κάτι από αυτά που εμείς θα ανεβάσουμε; Με τις ανατριχιαστικές αυτές σκέψεις, ο συγγραφέας δείχνει τον βαθμό χειραγώγησης της κοινής γνώμης. Μια λεζάντα αποτυπώνει εμμέσως το μήνυμα στον εγκέφαλο κι ο αναγνώστης δε χρειάζεται να διαβάσει το άρθρο ή να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες: η φήμη αρκεί και έχει μεγάλη ισχύ. Κι αυτό σε συνδυασμό με το ότι η κοινωνία σήμερα γουστάρει να καθορίζει τι θα συμβεί στις ζωές των άλλων (δείτε πόσο μεγάλη απήχηση έχει η ψηφοφορία σε παιχνίδια τύπου Big Brother) δίνει άφθονη τροφή στον ψυχοπαθή δολοφόνο και βασανιστή. «Το πρόβλημα είναι ο λόγος που τα ριάλιτι είναι τόσο δημοφιλή και υπάρχει τόσο μεγάλη ποικιλία τους στην τηλεόραση. Είναι σχεδιασμένα ώστε να δίνουν στον κόσμο την ψευδαίσθηση της δύναμης. Της δύναμης να ελέγξουν τι θα συμβεί σε μια δεδομένη κατάσταση. Της δύναμης να επιλέξουν τη μοίρα κάποιου ατόμου, ας πούμε. Και αυτή η δύναμη είναι εθιστική» (σελ. 131). Επιπλέον, ο συγγραφέας κατάφερε με απλό τρόπο να μου δείξει πώς γίνεται να ανέβει κάτι στο Διαδίκτυο χωρίς να εντοπιστεί, μέσω διαδικασιών πολύπλοκων μεν, εύληπτων όμως μέσα από το κείμενο.

Ο Chris Carter, με ειδίκευση σπουδών στην εγκληματική συμπεριφορά και μέλος της ομάδας Εγκληματολογικής Ψυχολογίας της Εισαγγελίας της Πολιτείας του Μίσιγκαν, συνεχίζει να μεταφέρει την εμπειρία του και τις απόψεις του στα κείμενά του, χαρίζοντάς μου ξανά μια ανατριχιαστική αληθοφάνεια στις πράξεις και το σκεπτικό ενός δολοφόνου. Πάντως, ο συγγραφέας, που για άλλη μια φορά δείχνει τις γνώσεις του και την εμπειρία του από τον χώρο της εγκληματολογικής ψυχολογίας (χάρη σε αυτόν έμαθα τα βασικά χαρακτηριστικά γνωρίσματα ενός ψυχοπαθούς, τη συμπεριφορά του, τις αντιλήψεις του, τη νοοτροπία του στην παρούσα υπόθεση, καθώς και κάποιες ψυχολογικές προεκτάσεις που δε γίνονται ευρύτερα αντιληπτές σε μια συζήτηση αν δεν είσαι γνώστης επ’ αυτού), δε γράφει επιφανειακά ή με σκοπό να προκαλέσει αλλά ξέρει να τοποθετεί και διακριτικά κοινωνικά μηνύματα στα γραπτά του και να φωτίζει διάφορες και διαφορετικές πλευρές της αμερικανικής κοινωνίας, δημιουργώντας έτσι μια ολοκληρωμένη τοιχογραφία του Λος Άντζελες. À propos, για άλλη μια φορά σηκώνει τα χέρια ψηλά με τον βαθμό παράνοιας που συναντάει κανείς στο υπέροχο και συναρπαστικό κατά τα άλλα αυτό μέρος, στο οποίο και πάλι μας ταξιδεύει με κινηματογραφική ματιά και μας ξεναγεί στα do’s and don’t’s της πόλης. «-Τούτη η πόλη δεν έχει συνείδηση. Δεν έχει έλεος» (σελ. 164).

Οι δολοφονίες είναι ανατριχιαστικές (ειδικά αυτή με τις ταραντούλες μου έφερε ναυτία), το περιβάλλον κλειστοφοβικό και γεμάτο σασπένς ενώ το κίνητρο και η σκέψη που κρύβονται πίσω από τις δολοφονίες και ο συνεκτικός δεσμός μεταξύ των θυμάτων συγκροτούν μια εικόνα απόλυτα λογική, βαθιά ανθρώπινη, που όμως χάνει την αξία της εφόσον ο δολοφόνος προχωράει σε τέτοιες ανούσιες πράξεις. Το δε γεγονός πως η λύση ήρθε σχεδόν ουρανοκατέβατη και τυχαία το προσπέρασα γιατί ο Chris Carter στα κείμενά του δημιουργεί ατμόσφαιρα που σε παρασέρνει και σε φέρνει αντιμέτωπο με τη σκοτεινή πλευρά του ανθρώπου, δείχνοντάς σου πως ο καθένας μπορεί να γίνει θύμα κάποιου. Το «Έναν προς έναν» είναι ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα, γεμάτο ωμές περιγραφές, ένταση και σασπένς. Ρεαλισμός, κινηματογραφικοί διάλογοι και απανωτές εναλλαγές σκηνών προσφέρουν ταχύτητα και παλμό κατά την ανάγνωση του κειμένου. Η σειρά με τον Ρόμπερτ Χάντερ θέλει γερά νεύρα και άπλετο φως όσο κρατάει η ανάγνωση.

Βιβλίο Αυτοκτονώντας ασύστολα
Συγγραφέας Αύγουστος Κορτώ
Κατηγορία Χιούμορ / Κοινωνικό μυθιστόρημα 
Εκδότης Καστανιώτης (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Πρώτα πρώτα σε αυτό το μυθιστόρημα διέκρινα τις πρώτες προσπάθειες του συγγραφέα να καταπολεμήσει την αρρώστια που του στέρησε τη μητέρα του, την κατάθλιψη, γράφοντας γι’ αυτήν! Αστεία περιστατικά, κωμικές καταστάσεις, ένας ολοκληρωμένος, κακομαθημένος χαρακτήρας, η Ρόζα, που καταφεύγει σε σκηνοθετημένες αυτοκτονίες για να τραβήξει την προσοχή των ερωτικών της συντρόφων. Όχι απλώς για να γίνει το δικό της αλλά για να νιώσει την ηδονή της εξουσίας, ότι έχει αυτή το πάνω χέρι στις σχέσεις. Κοντά δέκα χρόνια αργότερα, κυκλοφόρησε το «Το βιβλίο της Κατερίνας», το «σοβαρό» alter ego αυτού του βιβλίου, που προχωράει ακόμη βαθύτερα στις αιτίες και τους λόγους που δημιουργείται αυτός ο καρκίνος του μυαλού μέσα στον άνθρωπο.

Θα γελάσετε, θα διαβάσετε τρόπους αυτοκτονίας που δεν είχατε σκεφτεί (κορυφαίοι: η αυτοκτονία με τα δαμάσκηνα και το τρακάρισμα με αμάξι φίλης που σε πατάει κατά λάθος και καλά), θα περάστε πολύ καλά και δε θα το αφήσετε από τα χέρια σας. Η Ρόζα είναι ένας χαρακτήρας που τα κάνει χάλια στη ζωή της, γιατί, όπως λέει και ο Πάβελ, ο άντρας που κατάφερε να τη βάλει στη θέση της, «αν ξυπνάγατε από το πρωί να πάτε για δουλειά και να ιδρώσετε για να βγάλετε λεφτά, τώρα δε θα κάνατε όλες αυτές τις βλακείες και δε θα είχατε καν τον χρόνο να σκέφτεστε τέτοια πράγματα». Ο Πάβελ, λοιπόν, ένας ξένος που έφερε τη Ρόζα στα όριά της, δεν τσίμπησε σε κανένα κόλπο της, της φέρεται απαθώς και αγενέστατα αλλά την αγαπά με αυτόν τον τρόπο κι η Ρόζα να έχει φτάσει στα άκρα της ευρεσιτεχνίας και της σκασίλας! Ωραίοι διάλογοι, ωραίες σκηνές, ωραία εξέλιξη της υπόθεσης και μια σωστή ολοκλήρωση είναι υλικά που χαρακτηρίζουν το περιεχόμενο του βιβλίου και θα σας χαρίσουν τη μέγιστη απόλαυση αλλά και θα σας χαρίσουν την ευκαιρία να ψάξετε λίγο κάτω από την επιφάνεια και να διαπιστώσετε σε τι λύσεις μπορεί να καταφύγει κάποιος ποτισμένος από κατάθλιψη και άδειος από αυτοεκτίμηση και αυτοσεβασμό. Ίσως σας απωθήσουν οι βωμολοχίες αλλά μη διστάσετε να προχωρήσετε ως το τέλος!

Βιβλίο Διάφανη ψυχή
Συγγραφέας Αναστασία Κορινθίου
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Υδροπλάνο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Αναστασία Κορινθίου επιστρέφει μ’ ένα μυθιστόρημα που αγγίζει παραβολικά και με διακριτική επαφή τις διάφορες μορφές της γυναικείας κακοποίησης, που βιώνεται στη δουλειά, στο σπίτι, στην οικογένεια, παντού. Μέσα από ένα καλειδοσκόπιο χαρακτήρων, που βγαίνουν ένας ένας στο φως, ξεδιπλώνεται η ζωή του διάσημου Αλέξανδρου Αλεξίου, που τελικά αποδεικνύεται πως δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας ιστός από ψέματα και μυστικά για τα οποία δεν είχε την παραμικρή ιδέα. Τι θα συμβεί λοιπόν τώρα που χρειάζεται όλους αυτούς τους ανθρώπους; Πόσες αποκαλύψεις μπορεί να δεχτεί ένας αναγνώστης; Πόσοι συμβιβασμοί χωράνε σ’ ένα γάμο και γιατί παραιτούμαστε σχεδόν αμέσως μετά την τελετή;

Διάφανη η ψυχή του Αλέξανδρου, ποτισμένη από κυριολεκτικά επιθετικούς προσδιορισμούς και μια πίκρα απέναντι σε όλα τα έωλα και ψεύτικα που έχει χτίσει η σημερινή μας πολιτιστική και ψηφιακή εποχή. Μίσος και αηδία της συγγραφέως και του χαρακτήρα της γι’ αυτά γίνονται ένα αδιάσπαστο κομμάτι κι έβλεπα μια απρόκλητη επίθεση απέναντι σε όσα κατέφαγαν την ουσία της επικοινωνίας και του έρωτα μεταξύ των ανθρώπων. Το κείμενο είναι κάπως πολύπλοκο και ίσως φανεί σε ορισμένους παρατραβηγμένο με τον τρόπο που δένονται μεταξύ τους οι χαρακτήρες γύρω από τη ζωή του Αλέξανδρου. Παρ’ όλ’ αυτά το πλούσιο λεξιλόγιο, η ενδιαφέρουσα σελιδοποίηση του βιβλίου και η παράθεση του θεατρικού κειμένου «Διάφανη ψυχή» στο τέλος, μέσα από το οποίο μπαίνουν όλα τα κομμάτια στη θέση τους, είναι θετικά γνωρίσματα μιας διαφορετικής συγγραφικής ματιάς σ’ ένα μυθιστόρημα. Το τραγούδι και το βίντεο-κλιπ του μυθιστορήματος μπορείτε να τα δείτε στο youtbe.

Βιβλίο Τέλος βάρδιας
Τίτλος πρωτοτύπου End of watch
Συγγραφέας Stephen King
Μεταφραστής Παλμύρα Ισμυρίδου
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Κλειδάριθμος
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το μυθιστόρημα ακροβατεί ανάμεσα στο αστυνομικό είδος και τη μεταφυσική φαντασία που μόνο ένας συγγραφέας σαν τον Stephen King μπορεί να ζωντανέψει. Η ιστορία αφορά ξεκάθαρα ένα κλείσιμο λογαριασμών ανάμεσα σε όλους τους χαρακτήρες που έχει γνωρίσει στα δύο προηγούμενα βιβλία ο αναγνώστης και χρησιμοποιεί με έξυπνο τρόπο μια απίθανη πλοκή που χαρίζει απλόχερα φόβο, ένταση και αγωνία. Τα καλολογικά στοιχεία και οι απρόσμενες παρομοιώσεις έχουν λιγοστέψει, φίλοι και εχθροί από τον «Κύριο Μερσέντες» και το «Ό,τι βρεις, δικό σου» αποκτούν μεγαλύτερο ή μικρότερο έδαφος και το απόλυτο κακό ετοιμάζει την εκδίκησή του με τρόπο ασύλληπτο.

«Τέλος βάρδιας» είναι η ονομασία για τη συνταξιοδότηση των αστυνομικών, που έχουν μεγάλο ποσοστό αυτοκτονιών όταν επιστρέφουν σε μια βαλτωμένη, ανούσια ζωή. Μεταφορικά λοιπόν μιλάμε για την ολοκλήρωση μιας δυνατής, συγκλονιστικής ιστορίας (παρ’ όλο που η Χόλι Γκίμπνι εμφανίζεται και στο μυθιστόρημα «Ο ξένος») για την οποία δεν μπορώ να γράψω τίποτε παραπάνω, για να μη χαλάσω τη μαγεία της ανάγνωσης. Διάσπαρτα κοινωνικά μηνύματα, όπως ο ρατσισμός, η μειωμένη αυτοπεποίθηση, ο εθισμός στα βιντεοπαιχνίδια δείχνουν τις αρνητικές πλευρές τους σε μια κοινωνία. Ο συγγραφέας από την αρχή σχεδόν αναφέρεται στα κακώς κείμενα της Αμερικής: «Αυτό το μαγαζί [τα Mc Donald’s] και όλα τα υπόλοιπα λιπαρά στέκια σαν αυτό είναι η μισή αιτία των δεινών της Αμερικής» (σελ. 11). Παρ’ όλο που δέχεται και επαινεί την ευεργετική επίδραση του διαδικτύου στη μείωση του ποσοστού αυτοκτονιών των συνταξιούχων αστυνομικών, αρκετές σελίδες αργότερα τονίζει: «…η αυτοδιάγνωση με τη βοήθεια του διαδικτύου είναι για τους ηλίθιους» (σελ. 89). Και πάλι, μέσα από μια λιτή πρόταση καταφέρνει να δημιουργήσει ρεαλιστικές εικόνες: «Έπειτα πέφτει στο κρεβάτι και κοιτάζει το σκοτάδι με μάτια ορθάνοιχτα, περιμένοντας τον ύπνο ή το πρωί, ό,τι έρθει πρώτο» (σελ. 289).

Οι αγαπημένοι μου Μπιλ Χότζες και Χόλι Γκίμπνι ξεκινάνε από την πρώτη σχεδόν σελίδα να ερευνούν με τον δικό τους τρόπο τις συνθήκες αυτοκτονίας που ανέλαβαν να εξιχνιάσουν ο Πίτερ Χαντλι και η Ίζαμπελ Τζέινς, με άφθονες αναφορές και spoilers κυρίως στην ιστορία του πρώτου βιβλίου της τριλογίας, «Ο κύριος Μερσέντες». Ο δολοφόνος Μπρέιντι Χάρτσφιλντ ήταν δεξιοτέχνης της τεχνολογίας μα πάνω απ’ όλα μπορούσε να καθοδηγήσει με ψηφιακό και χειριστικό τρόπο τους στόχους του στην αυτοκτονία. Τώρα όμως, εφτά χρόνια μετά το χτύπημα, εξακολουθεί να είναι «φυτό», επομένως πόσο άμεση σχέση μπορεί να έχει με το πρώτο θύμα της ιστορίας αλλά και με τα υπόλοιπα που εμφανίζονται σταδιακά; Ο Χότζες επιτέλους έχει καταλάβει πόσο μάταιο είναι να επισκέπτεται τον Κύριο Μερσέντες και κατάφερε τόσο καιρό τώρα να τον βγάλει από το μυαλό του, να όμως που η πραγματικότητα στρέφει τα φώτα της ξανά πάνω του. Και λαμβάνει και μήνυμα στον ιστότοπο της Μπλε Ομπρέλας! Ο Τζερόμ είναι στην Αριζόνα, με άδεια από το κολέγιο, για φιλανθρωπικούς λόγους, σύντομα όμως τα γεγονότα τον οδηγούν πίσω στην οικογένειά του και τον μπλέκουν σε μια ασύλληπτη εξέλιξη. Ως προς τη Χόλι, η επαγωγική και αφαιρετική ικανότητα σκέψης της είναι συναρπαστική, μιας και χάρη σ’ εκείνη αποκαλύπτονται σημεία-κλειδιά για τη διερεύνηση της υπόθεσης και η όλη διαδικασία φέρνει συνεχώς νέες αποκαλύψεις. Ο Τομ Σάουμπερς, ο πατέρας του Πιτ που γνωρίσαμε στο προηγούμενο βιβλίο, είναι κι αυτός εδώ, καθώς και το δίδυμο των αστυνομικών που στο πρώτο βιβλίο κατά λάθος ξεσκέπασαν μια ολόκληρη οπλαποθήκη! Όλη η τριλογία είναι μια συναρπαστική ενιαία ιστορία, έξυπνη και ευρηματική από την αρχή ως το τέλος και ολοκληρώνεται συγκινητικά, σωστά και κατάλληλα.

Τέλος, θα αναφέρω πόσο ανατριχιαστικό είναι το πρώτο κεφάλαιο, το οποίο όχι μόνο καταγράφει ξανά το μοιραίο συμβάν με τη Μερσέντες του πρώτου βιβλίου αλλά και γιατί αυτήν τη φορά δίνεται η επίθεση με τα μάτια ενός πληρώματος ασθενοφόρου που σπεύδει στο σημείο! Ο Μπρέιντι Χάρτσφιλντ, που ήδη από το πρώτο βιβλίο χαρακτηρίζεται «πρίγκιπας της αυτοκτονίας», είναι ένας γνήσιος και απόλυτα κακός χαρακτήρας ενώ η δεξιοτεχνία του συγγραφέα μου σήκωνε κάθε τρίχα όσο προχωρούσα στο βιβλίο. Μάλιστα, ο Μπρέιντι παραλληλίζεται με τον καρκίνο: «Ίσως ο καρκίνος μισεί τον εαυτό του, ίσως γεννήθηκε με την επιθυμία να σκοτώσει όχι τον ξενιστή αλλά τον ίδιο του τον εαυτό. Πράγμα που συνεπάγεται ότι ο καρκίνος είναι ο αληθινός πρίγκιπας της αυτοκτονίας» (σελ. 400). Και στο τέλος υπάρχει μια θλιβερή διαπίστωση: «Ωστόσο με ή χωρίς μέσα κοινωνικής δικτύωσης…η αυτοκτονία είναι κομμάτι της ζωής» (σελ. 498).

«Τέλος βάρδιας» λοιπόν και με λύπη μου αποχαιρέτησα μια από τις καλύτερες αστυνομικές ιστορίες και μια από τις πιο ενδιαφέρουσες παρέες επίλυσης αινιγμάτων. Επίσης, υποσχέθηκα στον εαυτό μου να μην ξαναπιάσω στα χέρια μου ηλεκτρονικά παιχνίδια ούτε λιπαρά πρόχειρα γεύματα!

Βιβλίο Το βιβλίο της Κατερίνας
Συγγραφέας Αύγουστος Κορτώ
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα 
Εκδότης Πατάκης
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο συγγραφέας δε μας κρύβει τίποτα, φωτογραφίζει όλα τα πρόσωπα του οικογενειακού του περιβάλλοντος και τους αποδίδει από ένα χαρακτηριστικό χωρίς να τους κατηγορεί για τίποτα, απλώς το αναφέρει, κι όμως αυτό το χαρακτηριστικό έχει σημαδέψει το αίμα της οικογένειας: σχιζοφρένεια, μανιοκατάθλιψη κλπ. Όποια μορφή θέλετε υπάρχει σε κάποιους από τους ανιόντες συγγενείς.

Η Κατερίνα είναι μια γυναίκα με κατάθλιψη. Μας αφηγείται την ιστορία της λίγο πριν αυτοκτονήσει. Μας μιλά για τους συγγενείς της, τα όνειρά της, τις ελπίδες της και τους δαίμονές της και πώς τους αντιμετώπισε. Μας μεταφέρει το άγχος της να καταφέρει να συμφιλιωθεί (όχι να νικήσει) με αυτό το άγνωστο τέρας, τις φοβίες της για την καθημερινότητά της (ιδίως όταν οι φωνές πανικού αυξάνονται μέσα της) και για τις τύψεις, τις αμφιβολίες, τις αδυναμίες της να μεγαλώσει σωστά τον γνωστό μας Αύγουστο Κορτώ. Ένα παιδί που έγινε παχύσαρκο, κλείστηκε στον εαυτό του και στις μελέτες του και τα παράτησε όλα για να γράψει! Ένα παιδί που μεγάλωσε, ομόρφυνε, αποδέχτηκε τη σεξουαλικότητά του και κατάφερε να σταθεί στα πόδια του ως ολοκληρωμένος χαρακτήρας σε μια κοινωνία που ακόμη εθελοτυφλεί.

Αν δεν το συνδυάσετε με την προσωπική ζωή του συγγραφέα έχουμε ένα τρυφερό, γλυκόπικρο μυθιστόρημα μιας γυναίκας που παλεύει με τον ψυχισμό της, μιας μάνας που παλεύει με τις ευθύνες και το άγχος της ανατροφής ενός παιδιού, μιας συζύγου που αναρωτιέται πώς να αντιμετωπίσει τον σύζυγό της σε περιπτώσεις που θέλει μόνο να κλειστεί όσο πιο βαθιά γίνεται μέσα της, αγκαλιά με χάπια και αλκοόλ. Αν το συνδυάσετε με την πραγματικότητα θα διαβάσετε μια ειλικρινή και τρυφερή μακρόσυρτη επιστολή μητέρας προς γιο, την οποία ο γιος μοιράζεται με τη σειρά του με το αναγνωστικό κοινό ως ελάχιστο φόρο τιμής στη γυναίκα που τον μεγάλωσε και τον αγάπησε όσο κανείς άλλος.

Ίσως το θεωρήσετε καταθλιπτικό, όμως η γραφή, η ροή του κειμένου, η αμεσότητα της αφήγησης σε πρώτο πρόσωπο είναι στοιχεία που θα σας χαρίσουν κι ένα χαμόγελο στις δύσκολες στιγμές του κειμένου και θα κλείσετε το βιβλίο με ένα αίσθημα ελευθερίας και χαράς: θα πετάξετε πάνω από όλους μας, αισιόδοξοι, δυνατοί, έτοιμοι να αντιμετωπίσετε το παραμικρό πρόβλημα με ελαφριά ψυχή, όπως η ψυχή της Κατερίνας που πετάει στην τελευταία σελίδα. Πολύ χαίρομαι που το κείμενο δεν έχει καμία σχέση με το στυλ στη «Βιογραφία μιας σκύλας» και ειλικρινά ανυπομονώ για το επόμενο βιβλίο του συγγραφέα, αρκεί να είναι γραμμένο με το ύφος αυτού του βιβλίου!