Βιβλίο Μη μου λες αντίο 
Συγγραφέας Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Ρομαντικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μεταίχμιο 
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το πρώτο μυθιστόρημα της ταλαντούχας συγγραφέως και μεταφράστριας Αναστασίας Καλιοντζή επανακυκλοφορεί δεκαέξι χρόνια μετά την πρώτη του κυκλοφορία και εξακολουθεί να είναι φρέσκο όπως και τότε. Με τη διεισδυτική της ματιά η συγγραφέας περιγράφει πρόσωπα, καταστάσεις, κατεστημένα, νοοτροπίες, αντιλήψεις και καθημερινότητα διαφορετικών χαρακτήρων, πολιτισμών, θρησκειών και νοοτροπιών, χωρίς να παίρνει θέση και χωρίς να στηλιτεύει ή να κρίνει. Μέσα από την πένα της ξεπηδάει μια τραγική ερωτική ιστορία ανάμεσα σε δυο αντίθετους ανθρώπους, σε δυο τελείως διαφορετικούς κόσμους, με όλα τα εμπόδια και τις ανατροπές που περιμένει κάποιος σε μια τέτοια υπόθεση. Αυτό που ξεχωρίζει όμως είναι η ανάλαφρη ματιά της κυρίας Καλλιοντζή, η οποία χαρίζει σπαρταριστούς διαλόγους, καθημερινές απολαυστικές στιγμές, χωρίς να φείδεται τραγικότητας και ωμότητας σε άλλα περιστατικά.

Η γραφή είναι τόσο άμεση, ζεστή και αληθινή που σε παρασέρνει με τη φαινομενική απλότητά της και δεν ησυχάζεις αν δεν τελειώσεις την ιστορία. Διαβάζοντας το κείμενο, δεν έζησα μόνο το απαγορευμένο πάθος και τη σύγκρουση μεταξύ δύο διαφορετικών αυστηρών πολιτισμών αλλά και τα κοινωνικά και ταξικά προβλήματα που υπάρχουν ακόμη στην ελληνική πραγματικότητα. Αυτό ακριβώς είναι ένα από τα πλεονεκτήματα της επανέκδοσης του βιβλίου: πολλές δυσκολίες αλλά και οι περισσότεροι οικογενειακοί και κοινωνικοί δεσμοί ίσως έχουν αμβλυνθεί αλλά δεν έχουν επιλυθεί, επομένως το μυθιστόρημα είναι σα να γράφτηκε σήμερα και ο έρωτας αυτών των δύο νέων παιδιών αρνείται να ξεφτίσει!

Η τηλεοπτική σειρά που γυρίστηκε για τον ΑΝΤ1 την τηλεοπτική σαιζόν 2004-2005 διαφοροποίησε το τέλος, κάτι που με βρίσκει απόλυτα σύμφωνο, γιατί το φινάλε του βιβλίου ήταν υπερβολικά τραγικό και συγκρούεται έντονα με το συνολικό κλίμα και την ατμόσφαιρα του βιβλίου. Παρ’ όλ’ αυτά το κείμενο ρέει αβίαστα, οι σκηνές εναλλάσσονται με γρήγορους ρυθμούς και το μυθιστόρημα είναι μια υπέροχη ιστορία αγάπης που έδειχνε από τότε τις δυνατότητες της συγγραφέως για μια αξιόλογη πορεία και εξέλιξη.

Βιβλίο Ο Τόπος των Πιστών
Τίτλος πρωτοτύπου Faithful Place
Συγγραφέας Tana French
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα / Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Μεταίχμιο
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ας μου επιτραπεί να τονίσω ότι με αφορμή τον αστυνομικό ιστό που τυλίγει το μυθιστόρημα, η συγγραφέας ξετυλίγει με μαεστρία όλες τις κοινωνικές και οικονομικές πτυχές της ζωής στο Δουβλίνο της δεκαετίας του 1980 και του σήμερα. Κατ’ εμέ, υπάρχει ένας φόνος, μιας και η Ρόζι ανακαλύπτεται νεκρή, υπάρχει μια συνωμοσία που ο Φρανκ προσπαθεί να εξιχνιάσει με αντισυμβατικά μέσα, μιας και δεν είναι του Ανθρωποκτονιών για να είναι παρών στις έρευνες και να βρίσκει τις απαντήσεις που θέλει και την ανατρεπτική αποκάλυψη του δράστη όμως that’ s it. Στις περίπου 600 σελίδες του κειμένου πρωταγωνιστούν περιστατικά καθημερινής οικογενειακής συμπεριφοράς, καταγράφονται ενδελεχώς όλα τα μειονεκτήματα και τα πλεονεκτήματα των συμπεριφορών και των πέντε παιδιών της οικογένειας Μακέι αλλά και των φιλενάδων της Ρόζι και της οικογένειας της Ρόζι. Αρκετά λεπτομερείς και παραστατικές σκηνές, μεγάλοι και εκτεταμένοι διάλογοι που δίνουν αληθοφάνεια και προσδίδουν εξαίρετη τρισδιάστατη απεικόνιση της ιστορίας, βαθιά μελέτη της εποχής και του τόπου, των συνηθειών, της νοοτροπίας, της κουλτούρας των κατοίκων του Δουβλίνου, σαφής διαχωρισμός αστών και εργατών κλπ. Στοιχεία που κατ’ εμέ συγκροτούν ένα κοινωνικό και όχι ένα αστυνομικό μυθιστόρημα.

«Ο Τόπος των Πιστών» είναι αργό στην εξέλιξη του φόνου αλλά διαμαντάκι για κοινωνιολογική μελέτη και για όσους αγαπούν να ξέρουν τα πάντα γύρω από τους χαρακτήρες του κειμένου που έχουν στα χέρια τους, όχι από κουτσομπολίστικη διάθεση αλλά από ανθρωπιστική. Τη μάνα Μακέι, αυστηρή, τυπολάτρισσα, με αχαρακτήριστη συμπεριφορά, θα την είχα σκοτώσει. Τον μέθυσο, συνήθως άνεργο πατέρα θα τον είχα πετάξει έξω. Τα αδέρφια του Φρανκ Μακέι τα λυπήθηκα όλα, ένα προς ένα. Για να μη μιλήσω για το πώς κατάντησαν οι φίλες της Ρόζι με τα χρόνια. Μου άρεσε τρομερά η χημεία μεταξύ των αδελφών και η σταδιακή αποκάλυψη κάποιων μυστικών που έπρεπε να παραμείνουν κρυμμένα, γιατί αυτά ατσάλωσαν τους δεσμούς, αποτέλεσαν εμπόδιο για να ανθίσει πραγματική αγάπη ανάμεσά τους και οδήγησαν τα πράγματα σε απρόβλεπτες εξελίξεις. Ο αναγνώστης, με υπομονή και πείσμα, αν αφιερώσει τον χρόνο του στο βιβλίο, θα δει να αλλάζουν οι σχέσεις μεταξύ των πρωταγωνιστών, θα γουρλώσει τα μάτια πάμπολλες φορές από τα περιστατικά σωματικής και λεκτικής βίας, θα νιώσει λες και είναι πραγματικά μέσα στο σπίτι των Μακέι, λες και περπατάει στον Τόπο των Πιστών και νιώθει την ίδια αγωνία και αδιαφορία, θα πίνει Γκίνες, θα βλέπει σαχλοπρογράμματα στην τηλεόραση, θα ξοδεύει τα εφήμερα μεροκάματα σε μεθύσια για να ξεχάσει ότι αύριο θα ξυπνήσει άνεργος κλπ.

Έχοντας κάνει μάλιστα η συγγραφέας πατέρα τον Φρανκ Μακέι καταφέρνει να κινηθεί αριστοτεχνικά στο δίπολο των οικογενειακών σχέσεων: από τη μια η διαλυμένη οικογένεια που δημιούργησαν οι γονείς του Φρανκ και από την άλλη η κατεστραμμένη δική του που δημιούργησε ο ίδιος. Ο τρόπος που παρουσιάζεται η Χόλι ως κόρη και ως άνθρωπος, οι προσπάθειες της Ολίβια να ξεπεράσει τον Φρανκ χωρίς να πληγώνει την κόρη της, οι τεταμένες σχέσεις μεταξύ των πρώην δείχνουν χοντρικά τα πράγματα να έχουν βελτιωθεί στις ενδοοικογενειακές σχέσεις του Δουβλίνου, δεν παύει όμως από την άλλη να υφίσταται το αδιόρθωτο, ψυχολογικά βίαιο παρελθόν. Ο Φρανκ αγωνίζεται και παλεύει για να καθησυχάζει τους φόβους του παιδιού του, τις τύψεις του για όσα δεν μπορεί να πραγματοποιήσει κι ας τα έχει υποσχεθεί, να επαινέσει την παρατηρητικότητα και τη φιλομάθεια της κόρης του κλπ. Εκεί που εγώ θα παρατούσα αυτό το παιδί, που έχει τη δική του ψυχολογία και μικρόκοσμο και αντιλήψεις, ο Φρανκ, με πείσμα και πειθώ ασχολείται μαζί της, απαντά στις ερωτήσεις της, καθησυχάζει τους φόβους της και ανεβαίνει στα μάτια μου ως πατέρας.

Ο Τόπος των Πιστών είναι ένα συγκλονιστικό κοινωνικό δοκίμιο με αστυνομική επίστρωση για αναγνώστες που θέλουν να εντρυφήσουν βαθιά σε ένα μυθιστόρημα και είναι το τρίτο της σειράς Dublin Murder Squad αλλά αυτοτελές κατ’ εμέ, αν και ο ξερόλας, σπαστικός Καταπληκτικός Κέννεντι πρωταγωνιστεί στο επόμενο μυθιστόρημα της σειράς ενώ η Χόλι Μακέι με τον πατέρα της θα επανεμφανιστούν στο μεθεπόμενο, που κυκλοφορεί ήδη στα ελληνικά από τις εκδόσεις Μεταίχμιο με τίτλο «Ο Τόπος των Μυστικών».

Βιβλίο Το τραγούδι του Αχιλλέα
Τίτλος πρωτοτύπου The song of Achilles
Συγγραφέας Madeline Miller
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Την ιστορία μάς την αφηγείται ο Πάτροκλος. Μας εξιστορεί όλη του τη ζωή γύρω από τον Αχιλλέα, τον μοναδικό άνθρωπο που αγάπησε βαθιά και ανιδιοτελώς στη ζωή του. Η συγγραφέας μας δείχνει πώς μεγάλωσαν μαζί, πώς ανατράφηκαν, πώς τους εκπαίδευσε ο Χείρων στο Πήλιο, πώς κρύφτηκαν στη Σκύρο όταν ο Πάρης απήγαγε την Ελένη και τους ψάχνανε για να πολεμήσουν, πώς τους ανακάλυψε ο Οδυσσέας, πώς πήγαν στην Αυλίδα, πώς θυσιάστηκε η Ιφιγένεια και φύσηξε ούριος άνεμος και πώς κατέληξαν στην Τροία και τι συνέβη εκεί. Χωρίς να γίνεται άλλος ένας Όμηρος, η Miller περιγράφει τα πιο κρίσιμα και σημαντικά περιστατικά της πολιορκίας της Τροίας, δίνοντας μια ανθρώπινη, αληθινή, τρισδιάστατη εικόνα, μας βάζει μέσα στα πράγματα και αναπαριστά μπροστά μας την καθημερινότητα στο στρατόπεδο των Ελλήνων κυρίως.

Έχω να σταθώ σε πολλά επιμέρους κομμάτια που ομολογώ ότι είτε δε θυμόμουν είτε τα θυμόμουν αλλιώς. Πρώτα πρώτα ο Αχιλλέας και ο Πάτροκλος ήταν εραστές, τελεία, ούτε φίλοι καρδιακοί, ούτε φίλοι με υποφώσκοντα ερωτισμό, ούτε τίποτα, ήταν ένα από τα πιο επιφανή ερωτικά ζευγάρια της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας (;). Παρ’ όλο που έχουμε ερωτικές σκηνές, παρ’ όλο που έχουμε ρομαντισμό, παρ’ όλο που ο Πάτροκλος έχει αποφασίσει τι θέλει σε μια εποχή που οι άντρες πήγαιναν με άντρες και με γυναίκες (κάθε συναναστροφή για τους δικούς της λόγους), το περιβάλλον και η ατμόσφαιρα και τα συναισθήματα και η νοοτροπία και οι σκέψεις είναι πολύ ωραία δοσμένα, χωρίς να λες ότι διαβάζεις ένα άρλεκιν ή ότι η συγγραφέας θέλει να προκαλέσει γι’ αυτό παίρνει και τον μύθο και του αλλάζει τα φώτα. Καμία σχέση.

Μου άρεσε πολύ η περιγραφή του Χείρωνα και της Θέτιδος. Οι Κένταυροι και οι θεοί ήταν πλάσματα του μύθου κατ’ εξοχήν και εδώ τους βλέπουμε μπροστά μας, αληθινούς και ανθρώπινους (όσο αυτό γίνεται). Οι περιγραφές αυτών των δύο σημαντικών προσώπων ξεπερνούν κάθε φαντασία και αποδίδονται με αληθοφανέστατο τρόπο. Μου έκανε εντύπωση η Θέτις, η οποία δεν πήγαινε με τίποτα τον Πάτροκλο, όχι γιατί ήταν εραστής του αγοριού της αλλά γιατί ήταν κατώτερός του. Και πράγματι, ο Πάτροκλος παραδέχεται ότι δεν ήταν κάτι το ιδιαίτερο ούτε από μόρφωση, ούτε από εμφάνιση, ούτε από τίποτα. Κι όμως ο Αχιλλέας τον ήθελε ερωτικά κι αυτό η Θέτις δεν το δέχτηκε ποτέ.

Σοκαρίστηκα όταν στην Αυλίδα όντως η Ιφιγένεια θυσιάστηκε μπροστά στα μάτια των Ελλήνων. Περίμενα να δω ότι κάποια συννεφιά έπεσε, κάτι κοσμοϊστορικό και η Ιφιγένεια εξαφανίστηκε από τα μάτια τους, όμως όχι, η Ιφιγένεια θυσιάστηκε κανονικά και με το νόμο, πιτσιλώντας μάλιστα τον Αχιλλέα με άφθονο αίμα! Άλλη λεπτομέρεια που δε θυμόμουν ήταν ότι στον Τρωικό πολέμησαν και οι Αμαζόνες και μάλιστα η Πενθεσίλεια σκοτώθηκε από το χέρι του Αχιλλέα! Αυτό που δε θυμόμουν με τίποτα ήταν η εμφάνιση του Πύρρου, του γιου του Αχιλλέα με τη Διηδάμεια, την πριγκίπισσα της Σκύρου, όπου είχε κρυφτεί ο Αχιλλέας για να μην πάει στην εκστρατεία κατά του Πριάμου. Ο Πύρρος δείχνει κακομαθημένος, αυτάρκης, κομπορρήμων, αλαζόνας, καμία σχέση με τον πατέρα του δηλαδή. Και εμφανίζεται στην Τροία στο πλευρό των Ελλήνων μόλις σκοτώνεται ο πατέρας του, λέγοντας μάλιστα ότι η Τροία θα καταληφθεί μόνο μετά τη δική του συμμετοχή. Επίσης δεν είχα φανταστεί ποτέ ότι η Βρυσηίς θα μπορούσε να είναι ελεύθερη κι ωραία μες στο στρατόπεδο των Ελλήνων και να τους βοηθάει στο μαγείρεμα, στη θεραπεία των τραυμάτων τους κλπ., πάντα την είχα στο μυαλό μου ως μια απλή σκλάβα χωρίς ταυτότητα!

Θα συμφωνήσω απόλυτα με την παρουσία-απουσία της Ελένης. Η συγγραφέας υποστηρίζει ότι η Ελένη δεν είναι και τόσο πραγματικό πρόσωπο στα μάτια της και στην αντίληψή της, οπότε εμφανίζεται μία και μόνη φορά κι αυτή με πέπλο, την ημέρα που καλούνται όλοι οι επιφανείς άντρες της τότε γνωστής Ελλάδος για να την παντρευτούν. Ο κάθε ήρωας της αρχαίας Ελλάδος περιγράφεται όπως δει: ο Αγαμέμνων ισχυρογνώμων βλάκας, ο Οδυσσέας παμπόνηρος και διαλλακτικός, ο Νέστωρ ραμολί που ακολουθεί το στράτευμα από πείσμα και μόνο να μην παραδώσει ακόμη το θρόνο του, ο Αίας γιγαντόσωμος, ο Διομήδης άχρωμος, ο Μενέλαος κερατούκλης, ο Κάλχας λάθος της φύσης. Αν και σπάνια γράφω για τον μεταφραστή των βιβλίων που διαβάζω, θα αναφέρω κατ’ εξαίρεσιν την κυρία Αναστασία Καλλιοντζή, διακεκριμένη μυθιστοριογράφο και βαθύ πνεύμα της σημερινής μας εποχής, η οποία έκανε μια επιμελημένη και προσεκτική μετάφραση, με ωραίες εκφράσεις, προσεγμένο λεξιλόγιο και μια νότα αρχαιοελληνισμού χωρίς να καταντά το κείμενο διδακτορική διατριβή (ποτέ δε σκέφτηκα ότι ο Κάλχας κλίνεται αρχαιοπρεπώς και στη γενική είναι του Κάλχαντα!).

Δύο μικρές ενστάσεις έχω παρ’ όλ’ αυτά: στα τελευταία κεφάλαια, παρ’ όλο που δίνεται συνεχής ροή αφήγησης γεγονότων, με έναν έξυπνο τρόπο μαθαίνουμε ότι πέρασαν κιόλας δέκα χρόνια, όμως σχεδόν αμέσως μαθαίνουμε ότι πέρασαν μόλις εννιά και αρκετές σελίδες παρακάτω πάλι έχουμε πρώτα αναφορά στα εννιά χρόνια και μετά στα δέκα. Για ξαναρίξτε μια ματιά, εκτός κι αν μου διέφυγε εμένα κάτι. Επίσης, παρ’ όλο που περιγράφονται πολλά σημαντικά περιστατικά, μετά τον θάνατο του Πατρόκλου, του Αχιλλέα και του Έκτορα, ο Δούρειος Ίππος και η τελική νίκη των Ελλήνων ξεπετάγονται μέσα σε πολύ λίγες σελίδες κι ίσως να είναι δίκαιο γιατί ήδη η ιστορία παρατράβηξε, έχω την αίσθηση όμως ότι η πένα της συγγραφέως δε θα κούραζε τον αναγνώστη.

Επικροτώ την ανατροπή της πλοκής βάσει της ερμηνείας των χρησμών: ο Αχιλλέας έμαθε ότι η Τροία θα παρθεί όταν πεθάνει ο Άριστος των Αχαιών κι αφού σκοτωθεί ο Έκτωρ. Οπότε, ως άριστος Αχαιών ων και ερωτευμένος με τον Πάτροκλο καθυστερεί το χαμό του Έκτορα, έλα όμως που τα γεγονότα με τη Βρυσηίδα και τη Χρυσηίδα τον πεισμώνουν, οπότε ο Πάτροκλος, με αληθινή αγάπη και ανυστεροβουλία παίρνει τη θέση του. Και είναι τέτοιος ο ρόλος του μέσα στον μύθο που αυτός αποδεικνύεται ο άριστος των Αχαιών κι όχι ο Αχιλλέας, κάτι που παραδέχεται επιτέλους και η Θέτις! Το τέλος του κειμένου είναι πολύ ρομαντικό, η ιστορία ολοκληρώνεται, ο κύκλος κλείνει, οι έχθρες παραμερίζονται και ο Πάτροκλος με τον Αχιλλέα συνεχίζουν να είναι για πάντα μαζί, ακόμη και στον κάτω κόσμο. Το συνιστώ ανεπιφύλακτα, αν θέλετε να γνωρίσετε μια άλλη περιπέτεια αγάπης με ένα σοβαρό, ρομαντικό και ιστορικά τεκμηριωμένο υπόβαθρο.

ΥΓ. Τον Φεβρουάριο του 2022 κυκλοφόρησε η επετειακή έκδοση του μυθιστορήματος, που περιλαμβάνει επιπλέον ιδιόχειρη

επιστολή της συγγραφέως προς το ελληνικό αναγνωστικό κοινό, πρόλογο στον οποίο αναφέρονται άγνωστες πτυχές του συναρπαστικού εκδοτικού και συγγραφικού ταξιδιού που έζησε η συγγραφέας γράφοντάς το (τα εμπόδια που συναντούσε, οι συμπτώσεις που την έφεραν κοντά στο ομηρικό έπος, πώς ξεκίνησε να μελετάει τη σχέση Αχιλλέα και Πάτροκλου και πώς έφτασε ως την ιδέα ενός μυθιστορήματος, οι φόβοι της ακαδημαϊκής κοινότητας που επιμένουν στη «διαφύλαξη των παραδόσεων στις κλασικές σπουδές» ακόμη και με απροκάλυπτη επιθετικότητα, τον απόηχο και τον αντίκτυπο του βιβλίου στον απλό αναγνώστη και όχι μόνο κ. ά.). Επίσης περιέχονται οδηγός ανάγνωσης για το μυθιστόρημα, το μυθολογικό υπόβαθρο γύρω από την ιστορία του Αχιλλέα  και διάφορα θέματα για συζήτηση που πηγάζουν από αυτό, καθώς και το αφήγημα «Γαλάτεια». Σε αυτό το συναρπαστικό κείμενο, μια γυναίκα που κάποτε ήταν πέτρα νοσηλεύεται σ’ ένα ίδρυμα και δέχεται την επίσκεψη του συζύγου της που εκφράζει με κάθε τρόπο την αγάπη του για κείνη. Έτσι, με αριστοτεχνικό τρόπο αναμιγνύεται η πραγματική ιστορία της Γαλάτειας και της κόρης της, Πάφου, με το ρεαλιστικό σήμερα. Στο τέλος του βιβλίου παρατίθεται το πρώτο κεφάλαιο του εξίσου αγαπημένου μυθιστορήματος «Κίρκη» και λίγα λόγια γι’ αυτό από τη Δανάη Ιμπραχήμ.

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«[Ο Χείρων] Έτσι όπως καθόταν στη ροδόχρωμη σπηλιά του, λες να του είχε έρθει καμιά αναλαμπή για το μέλλον;…πικρή συνήθεια, μια σειρά από αγόρια που πήγαιναν κοντά του για να μάθουν μουσική και ιατρική, για να καταλήξουν στο τέλος να μετατραπούν σε φονικές μηχανές» (σελ. 247).

«Μπορείς να χρησιμοποιήσεις ένα δόρυ σαν μπαστούνι για το περπάτημα, όμως αυτό δεν αλλάζει τη φύση του» (σελ. 270).

«..κι απ’ την άλλη ο Αγαμέμνων, με το πρόσωπο σφιγμένο σαν τη χούφτα του τσιγκούνη, να μας αγριοκοιτάζει όλους» (σελ. 362).

Βιβλίο Καταστρέψτε την Καρχηδόνα
Τίτλος πρωτοτύπου Destroy Carthage
Συγγραφέας David Gibbins
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Το βιβλίο περιγράφει με λεπτομερέστατο τρόπο (ειδικά στις μάχες και στην εξόντωση των αιχμαλώτων από λιοντάρια τα καταγράφει όλα μέχρι αηδίας, με έντερα, αίματα κλπ.) τη ζωή του Πούβλιου Κορνήλιου Σκιπίωνα Αιμιλιανού, θετού εγγονού του Σκιπίωνα του Αφρικανού που είχε θριαμβεύσει στον Α΄ Καρχηδονιακό πόλεμο. Δίνονται με υποδειγματικό τρόπο το ιστορικό πλαίσιο, η ψυχολογία και η νοοτροπία και των Καρχηδονίων και των Ρωμαίων, η καθημερινότητα, οι απόψεις για τον πόλεμο και τη δημοκρατία, όλα. Ίσως ακριβώς αυτό κουράσει και ξενίσει κάποιους αναγνώστες, όμως πιστέψτε με, αξίζει μια ανάγνωση, ειδικά από όσους αρέσκονται να διαβάζουν για εκείνη την περίοδο και μάλιστα ιστορικά μυθιστορήματα που έχουν γραφεί από άνθρωπο που μελέτησε, έψαξε και διασταύρωσε πριν ξεκινήσει να ξετυλίγει τον μίτο του. Η μετάφραση μάλιστα της Αναστασίας Καλλιοντζή δείχνει άριστη γνώση και χειρισμό της ελληνικής γλώσσας και τονίζει ακόμη περισσότερο την απουσία της από την ελληνική λογοτεχνία με κάτι δικό της.

Το βιβλίο συμπληρώνεται από εκτενές ιστορικό πλαίσιο, επεξήγηση της ονοματοδοσίας των Ρωμαίων της εποχής και της μέτρησης των ημερομηνιών και του μήκους, χάρτες, επεξήγηση του ιστορικού του βιβλίου (γιατί επέλεξε ο συγγραφέας να το γράψει και τι τον βοήθησε) και κατατοπιστικός ονομαστικός πίνακας των πραγματικών και των φανταστικών χαρακτήρων που δρουν στο βιβλίο. Πυκνογραμμένο, μεστό, ψαγμένο, για τους λάτρεις των ιστορικών μυθιστορημάτων.

Βιβλίο Η Ανατολή
Τίτλος πρωτοτύπου The Sunrise
Συγγραφέας Victoria Hislop
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα / Ρομαντικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η Victoria Hislop είναι και πάλι στα χέρια μας, με άλλη μια ιστορία ελληνικού ενδιαφέροντος, σε γενικές γραμμές καλογραμμένη και γεμάτη αγωνία, συναισθήματα, βιώματα, καταστάσεις και αληθινούς χαρακτήρες. Ο Σάββας Παπακώστας είναι μεγαλο-επενδυτής και χτίζει την «Ανατολή», το καλύτερο και ακριβότερο ξενοδοχείο της Κύπρου, αφήνοντας το night club του ξενοδοχείου “Claire de Lune” στα ικανά χέρια του Μάρκου Γεωργίου. Στο ξενοδοχείο εργάζονται και μέλη της οικογένειας Οζκάν ενώ η σύζυγος του Σάββα, Αφροδίτη, ρίχνει όλη της την ενέργεια, τον ενθουσιασμό και τις ιδέες στη διακόσμηση του ξενοδοχείου. Ένα πάθος αρχίζει να ξεπηδάει ανάμεσα στον Μάρκο και την Αφροδίτη ενώ οι γιοι του Χαλίτ και της Εμινέ Οζκάν αρχίζουν να επηρεάζονται από την τουρκική προπαγάνδα για τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων στο νησί.

Τα πάντα ανατρέπονται τον Ιούλιο του 1974, τα όνειρα γκρεμίζονται, η ιεράρχηση των αξιών αλλάζει και τώρα αντί για πλούτο οι εύποροι της πόλης αναζητούν την επιβίωση. Ο Σάββας και η Αφροδίτη φεύγουν μακριά από την πόλη που γεννήθηκαν, μεγάλωσαν και αγάπησαν, οι Γεωργίου και οι Οζκάν παγιδεύονται στην εγκαταλειμμένη πόλη. Τι θα απογίνουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι; Θα τους εντοπίσουν οι Τούρκοι στρατιώτες που προελαύνουν στην Αμμόχωστο και την περιφράσσουν με συρματόπλεγμα;

Η συγγραφέας έχει εκπλήξεις και ανατροπές στην αφήγησή της, με μεγαλύτερη την περίπτωση του Μάρκου Γεωργίου, που δεν περίμενα ότι η ιστορία του θα εξελισσόταν έτσι! Έχουμε έναν έρωτα που δεν πρόλαβε να ανθίσει στις πραγματικές του διαστάσεις, ούτε οι ερωτευμένοι αντιμετώπισαν τις συνέπειες των επιλογών τους, αντίθετα, στο δεύτερο μέρος του βιβλίου η ιστορία επικεντρώνεται στην επιβίωση των δύο οικογενειών και στο κρυφτό που παίζουν καθημερινά με τους Τούρκους στρατιώτες. Ομολογώ ότι έχουμε υπερβολικά πολλές συμπτώσεις και πολύ έντονο το στοιχείο της καλοτυχίας: κατ’ εμέ δεν είναι δυνατόν δέκα περίπου άτομα να ζήσουν επί ένα χρόνο κλειδαμπαρωμένοι στα σπίτια τους χωρίς να τους ενοχλήσουν οι στρατιώτες! Επίσης το ξενοδοχείο Ανατολή, με τις αμέτρητες ποσότητες τροφίμων, τα τεράστια δωμάτια, τον υπερβολικό αριθμό σεντονιών και πετσετών και φυσικά ογκώδεις τσιμεντένιους τοίχους και πολύ καλή περιφρούρηση από αδιάκριτα βλέμματα, πολύ βολικά προσέφερε καταφύγιο σε αυτούς τους ανθρώπους για ένα μεγάλο διάστημα, κατά το οποίο συμβαίνουν ριζικές αλλαγές στις ζωές των ηρώων. Δε νομίζω ότι ένα τέτοιο μεγαθήριο θα άφηνε αδιάφορο τον κατακτητή!

Στα πλεονεκτήματα του βιβλίου η ανατριχιαστική περιγραφή της πόλης-φάντασμα μετά το 1974. Λες και περπάτησε η ίδια η συγγραφέας εκεί, ένιωθα να διαβάζω για τις λεηλασίες και τις καταστροφές των καταστημάτων στο Πέραν της Κωνσταντινούπολης το 1955. Ερημιά, εγκατάλειψη, αγριόχορτα, αρουραίοι, λεηλατημένα μαγαζιά, σκοτάδι και αβεβαιότητα.

Μου κάνει επίσης εντύπωση που έχω ακούσει πολλά αρνητικά σχόλια για το βιβλίο, σύμφωνα με τα οποία η συγγραφέας ρίχνει το δίκιο στους Τουρκοκύπριους ή ολοφάνερα τάσσεται συμπαθούσα απέναντι στην οικογένεια Οζκάν κλπ. Δεν είμαι ιστορικός αλλά με τις ελάχιστες γνώσεις που έχω δε βρήκα ιστορικές ανακρίβειες και πουθενά δε βρήκα έντονο και αμφισβητούμενα μεγάλο ποσοστό συμπάθειας προς τους Τουρκοκύπριους. Και οι δύο οικογένειες φωτίζονται εξίσου, και οι δύο οικογένειες πενθούν νεκρούς και αγνοούμενους και οι Έλληνες και οι Τούρκοι διέπραξαν κατά καιρούς βιαιότητες, αυτό είναι ευρέως γνωστό και αποδεκτό. Από την άλλη, μήπως η συγγραφέας έχει γράψει ένα ιστορικά τεκμηριωμένο κείμενο αλλά βασίζεται στο θυμικό και ελπίζει να παρασύρει τη νοοτροπία του αναγνώστη προς τα βάσανα των Τουρκοκυπρίων και όχι των δικών μας; Όχι, με μαστοριά και ουδετερότητα, φωτίζονται εξίσου και οι δύο οικογένειες στο βιβλίο αυτό και πουθενά δεν εντόπισα μεροληψία.

Έτσι λοιπόν, αν εξαιρέσουμε τις πολλές συμπτώσεις και μια κάποια βιασύνη στο σκιτσάρισμα των χαρακτήρων και μια ημιτελή εικόνα στην εξέλιξή τους, «Η Ανατολή» είναι καλογραμμένη και ο πανέξυπνος χειρισμός της πλοκής δε θα αφήσει τον αναγνώστη να κλείσει το βιβλίο αν δε φτάσει στην τελευταία σελίδα.

Χαρακτηριστικά αποσπάσματα:

«Όταν πεθαίνει κάποιος που αγαπάμε, δεν έχει σημασία ποιοι είμαστε. Ο πόνος είναι ακριβώς ο ίδιος, εξίσου αβάσταχτος» (σελ. 123).

«Η Κύπρος ήταν σαν αμπελόφυλλο, που όταν το κρατούσες στην παλάμη σου έδειχνε καταπράσινο και αδιαφανές, αλλά όταν το κρατούσες κόντρα στο φως έβλεπες νεύρα να το διατρέχουν» (σελ. 158).

Βιβλίο Γράμμα από το Τόκιο
Τίτλος πρωτοτύπου Land of dreams
Συγγραφέας Peter Yeldham
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ο Σαμ Ντελόν γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Ιαπωνία. Η μητέρα του, η Ταμάρα, είναι Λευκορωσίδα που το έσκασε από τις σφαγές της Οκτωβριανής Επανάστασης ενώ ο πατέρας του, Ανρί Ντελόν, είναι Γάλλος επιχειρηματίας που γνώρισε στην Ιαπωνία την Ταμάρα και την παντρεύτηκε. Ο Ανρί Ντελόν καταφέρνει να δημιουργήσει μια μικρή περιουσία και μια μικρή αυλή από θαυμάστριες! Έτσι, σ’ ένα ταξίδι του στην Αυστραλία, γίνεται πατέρας ενός παιδιού, του Σαμ, τον οποίο η Ταμάρα δέχεται για δικό της όταν η μητέρα του πεθαίνει. Η θεία του Σαμ, Φλόρενς Κάρτερ, που ζει στην Αυστραλία, λατρεύει το παιδί και καταφέρνει να τον συναντήσει μόνο αρκετά χρόνια αργότερα σε μια ξαφνική επίσκεψη. Το δέσιμο του Σαμ με τη θεία του είναι σφιχτό, αν και δε γνωρίζει την αλήθεια για τη μητέρα του. Κάνουν σχέδια για τις σπουδές του αλλά ο πόλεμος τους προλαβαίνει. Όλα αυτά γίνονται γνωστά ήδη από τις πρώτες σελίδες του βιβλίου, οπότε δε σας χαλάω καμία έκπληξη. Η ιστορία επικεντρώνεται σε δύο παράλληλους κόσμους: στην Ιαπωνία και τον Σαμ και στην Αυστραλία και τη Φλόρι. Θεία και ανιψιός ζουν πολλές περιπέτειες, μεγάλες αλλαγές στη ζωή τους και όλα αυτά δεν μπορούν να τα μοιραστούν με ένα απλό γράμμα λόγω της παγκόσμιας σύρραξης.

Ο Σαμ πιάνει δουλειά σε μια τράπεζα, ο διευθυντής της οποίας έχει τον τρόπο να στέλνει κρυφά χρήματα σε τράπεζες της Ελβετίας για σημαντικούς και ισχυρούς ανθρώπους της χώρας. Η Φλόρενς γνωρίζει και παντρεύεται τον Καρλ, έναν Γερμανό Εβραίο που κατάλαβε έγκαιρα τις άρρωστες φιλοδοξίες του Χίτλερ και κατέφυγε στην Αυστραλία, έναν άντρα που της κλέβει και την καρδιά και τον νου. Θέλοντας να κάνει κάτι για την Αυστραλία, τη χώρα στην οποία ξαναστάθηκε στα πόδια του, μπλέκεται με την κατασκοπεία. Ο Ίτο, επικεφαλής της στρατιωτικής αστυνομίας Κεμπετάι, παρακολουθεί στενά τον Σαμ και τις παράξενες επαφές του με τη διπλωματική αλληλογραφία με την Ελβετία. Γίνονται εχθροί και δε διστάζει να τον συλλαμβάνει και να τον βασανίζει. Και οι δύο χαρακτήρες ζουν πολλά περιστατικά, βλέπουν να ανατρέπονται πολλά σχέδια και να ξεθεμελιώνονται διάφορες νοοτροπίες τους. Ο συγγραφέας περιγράφει με όμορφο, λιτό τρόπο τις ζωές τους σε δυο χώρες που βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση και την αγωνία τους, μεταξύ άλλων, να καταφέρουν να επικοινωνήσουν. Ανατροπές, εκπλήξεις, απρόοπτα και η ιστορία της Αυστραλίας και της Ιαπωνίας εκείνη την περίοδο.

Γενικά το βιβλίο είναι γεμάτο περιστατικά, σκηνές και περιγραφές που δεν κουράζουν τον αναγνώστη. Κι ενώ στην αρχή ξεκινάει ως ένα χαλαρό σχετικά βιβλίο για μια οικογενειακή ιστορία, με το ξέσπασμα του πολέμου ο συγγραφέας τέμνει βαθιά τη νοοτροπία και την ψυχολογία των Ιαπώνων και βλέπουμε τον πόλεμο με τα δικά τους μάτια: πώς αντιμετωπίζουν τους ντόπιους ξένους, πώς αρνούνται να πιστέψουν οτιδήποτε δεν έχει την υπογραφή και την έγκριση του ανώτατου άρχοντα και βασιλιά τους, Χιροχίτο, πώς επιμένουν στο γεγονός ότι οι Γιαπωνέζοι νικούν στον πόλεμο κι ας δέχονται καθημερινά χιλιάδες βομβαρδισμούς στα λιμάνια. Οι σελίδες που περιγράφεται ο πλήρης αφανισμός του Τόκιο από εμπρηστικές βόμβες τον Μάη του 1945 είναι ανατριχιαστικές. Ο συγγραφέας διαλέγει απλές, καθημερινές σκηνές να περιγράψει μόνο και μόνο για να μεγαλώσει η φρίκη μας όταν αυτή η πόλη ισοπεδωθεί.

Κι ενώ οι ιστορίες κορυφώνονται, ενώ οι Ιάπωνες αρνούνται να συνθηκολογήσουν ακόμη και μετά την αυτοκτονία του Χίτλερ, περίμενα με αγωνία να δω πόσο καταλυτικός θα είναι ο ρόλος του βομβαρδισμού της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι σε αυτήν την ιστορία. Κι όμως ο συγγραφέας δεν το φώτισε άπλετα, έχοντας ήδη δώσει έμφαση στον βομβαρδισμό του Τόκιο, οπότε έτσι καταλαβαίνει ο αναγνώστης πως δεν έχει λόγο και νόημα να περιγράφουμε σωρηδόν φρικιαστικές σκηνές. Ακόμη και ο απόηχος των βομβών, οι συνέπειες από την ατομική βόμβα, όλα αυτά μπορούν να καταγραφούν έμμεσα και χωρίς ωμότητες. Πάνω απ’ όλα σημασία έχει να καταλάβουμε πόσο αδυσώπητος και ανελέητος μπορεί να γίνει ο άνθρωπος, ο ίδιος άνθρωπος που πριν ρίξει τις βόμβες του πάνω σε αμάχους σκέπασε και καληνύχτισε τα δικά του παιδιά!

Συγκλονιστικά αισθήματα, εξέλιξη χαρακτήρων, αγάπη και πάνω απ’ όλα αισιοδοξία, ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο που είναι στα χέρια όλων μας να το προετοιμάσουμε. Από τα καλύτερα αντιπολεμικά μυθιστορήματα!

Βιβλίο Τομέας 12
Τίτλος πρωτοτύπου The twelfth department
Συγγραφέας William Ryan
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Ιστορικό μυθιστόρημα / Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Μιλίτσια ή Πολιτοφυλακή των Εργατών και των Αγροτών ήταν η Αστυνομία της πρώην Σοβιετικής Ένωσης. Τις ποινικές υποθέσεις διερευνά η αντίστοιχη Διεύθυνση στην οποία ανήκει ο Κόρολεφ ενώ τις πολιτικές η ΝιΚαΒεΝτε (NKVD), δηλαδή η Κρατική Ασφάλεια (NKVD = Λαϊκό Κομισαριάτο Εσωτερικών Υποθέσεων) με έδρα τα γραφεία της Λουμπιάνκα. Η Μιλίτσια και η ΝιΚαΒεΝτε υπάγονται στο Υπουργείο Κρατικής Ασφάλειας, όπου νέος κομισάριος αναλαμβάνει ο Γιέζοφ. Πρόδρομος της NKVD είναι η ΤσεΚά και συνέχειά της είναι η γνωστή σήμερα KGB.

Το βιβλίο είναι το καλύτερο από όσα διάβασα ως τώρα της σειράς με πρωταγωνιστή τον αστυνόμο Κόρολεφ. Ζούμε επακριβώς την ατμόσφαιρα της εποχής, με τις ουρές για το ψωμί, με τα κάρα, με τις εκδηλώσεις για την επιτυχία της Επανάστασης, με την απαγόρευση θρησκευτικών πεποιθήσεων (θρησκεία είναι το Κόμμα), με την κοινωνική ένδεια των Ρώσων, με τους γαβριάδες και τα ορφανά παιδιά που πλημμύρισαν τους δρόμους της Μόσχας, με την απίστευτη φοβιστική ατμόσφαιρα όπου ο καθένας καταγγέλλει τον γείτονά του, τον φίλο του, τον αδερφό του για το παραμικρό, έστω και αν αυτό δεν ισχύει, μόνο και μόνο για να δημιουργηθούν προβλήματα, με τη σωρεία ανθρώπων που αυτοκτονούν μην αντέχοντας άλλο αυτήν την εκπεσμένη μορφή ζωής. Και το Κόμμα εκεί, να επιμένει στο σωστό της γραμμής και της σκέψης του! Όπως υποστηρίζει ο συγγραφέας: «Αυτόν τον καιρό, καταπώς φαίνεται, έπρεπε να στέκεσαι στην ουρά ακόμα και για να πέσεις από ένα κτίριο»!

Στον Τομέα 12 τα πράγματα είναι κάπως καλύτερα, αν μπορεί να τα πει κανείς καλύτερα. Οι Ρώσοι έχουν αποδεχτεί τον τρόπο ζωής τους, τις πεποιθήσεις του Στάλιν και την καθημερινότητά τους. Κάπου όμως κάποιο σατανικό μυαλό ετοιμάζει μια στρατιά από υπάκουους σοσιαλιστές, ρομποτάκια που αναμασούν τις απόψεις του Στάλιν και τις ιδέες του Λένιν. Ένα κουβάρι αρχίζει να ξετυλίγεται όταν ο διευθυντής του Ινστιτούτου Αζάροφ βρίσκεται δολοφονημένος κατά περίεργο και μη επεξηγήσιμο τρόπο. Σα να μη φτάναν όλα αυτά, σύντομα εντοπίζεται το πτώμα και του αντικαταστάτη του διευθυντή και τα πράγματα δυσκολεύουν.

Ο Κόρολεφ αποσπάται στη ΝιΚαΒεντέ κι αγωνίζεται να βρει τον δολοφόνο έχοντας να αντιμετωπίσει μυστικοπάθεια, εθελοτυφλία, πιστή υποταγή στη γραμμή του κόμματος, αυστηρές εντολές να μη διαδοθούν τα αποτελέσματα της έρευνας σε ανώτερα κλιμάκια και αξεπέραστη γραφειοκρατία. Και σα να μη φτάναν όλα αυτά, εξαφανίζεται ο γιος του Αλεξέι Κόρολεφ, Γιούρι. Κι αν το έχουν απαγάγει οι ίδιοι που κάνουν τα απάνθρωπα πειράματα πάνω σε ανθρώπινους εγκεφάλους, ώστε με ηλεκτροσόκ να διαγράψουν τις μνήμες της ως τώρα ζωής τους κι από δω και πέρα να ζουν και να αναπνέουν για τον σοσιαλισμό; Κι αν όλο αυτό αποτύχει, η σοβιετική επιστήμη θα αμαυρωθεί για πάντα ή θα μπορέσει να το δικαιολογήσει με πιστευτό τρόπο;

Χιλιάδες ερωτήματα αναζητούν απάντηση, ο κόσμος του Κόρολεφ αναπαρίσταται πολύ καλά, ο συγγραφέας έχει μελετήσει και ερευνήσει εξονυχιστικά και την παραμικρή λεπτομέρεια και ο αναγνώστης κρατά στα χέρια του ένα δυνατό, σφιχτοπλεγμένο μυστήριο εποχής που δε θα το αφήσει από τα χέρια του εύκολα!

Βιβλίο  Λέμβος 14
Τίτλος πρωτοτύπου The lifeboat
Συγγραφέας Charlotte Rogan
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Κοινωνικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα (εξαντλημένο στον εκδότη)
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Ένα πρωτότυπο μυθιστόρημα που χειρίζεται με μαεστρία το θέμα του. Στο βιβλίο μάς αφηγείται σε πρώτο πρόσωπο την ιστορία της η Γκρέις, παντρεμένη και ένας από τους επιζώντες του ναυαγίου του υπερωκεάνιου Αυτοκράτειρα Αλεξάνδρα, δύο χρόνια μετά τον χαμό του Τιτανικού και εν όψει του ξεσπάσματος του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Η Γκρέις, από διαλυμένη οικονομικά οικογένεια, προσπαθεί να επιβιώσει και να καταλάβει τον κόσμο μέσα στον οποίο ζει και κινείται. Βάζει στο μάτι έναν ανερχόμενο και οικονομικά επιφανή άντρα, τον οποίο πείθει να χωρίσει την αρραβωνιαστικιά του και να παντρευτούν μαζί. Στο ταξίδι που κάνουν Λίβερπουλ-Νέα Υόρκη για να γνωρίσει την οικογένειά του το πλοίο βυθίζεται. Ο Χένρι όταν τελειώνουν όλα είναι ανάμεσα στους νεκρούς και η Γκρέις μας διηγείται τις περιπέτειές της σε σωσίβια λέμβο μαζί με άλλα 38 άτομα για 3 εβδομάδες περίπου. Όλα αυτά τα θυμάται με αφορμή την κατηγορία για συνέργεια σε φόνο πρώτου βαθμού μαζί με δύο άλλες γυναίκες. Γιατί σκότωσαν αυτόν τον άντρα; Ποιες συνθήκες τις οδήγησαν να το κάνουν αυτό; Τι ρόλο έπαιξαν οι συνθήκες του ναυαγίου, σε τι βαθμό συμμετείχαν στην τελική απόφαση της εκτέλεσης οι συνεπιβάτες της σωσίβιας λέμβου; Η Γκρέις είναι αθώα ή ένοχη;

Μου άρεσε η διαχείριση του μύθου. Πολυδιάστατη, σου δίνει ένα ένα και σιγά σιγά τα κομμάτια της προσωπικής ζωής της Γκρέις, αφηγείται τις πιο σημαντικές μέρες από τις 3 εβδομάδες πάνω στη λέμβο, πηγαινοερχόμαστε από το παρόν στο παρελθόν, προς το τέλος καταλαβαίνουμε γιατί δικάζεται η Γκρέις και οι άλλες δύο γυναίκες. Όλο αυτό όμως δεν είναι απλό. Δεν έχουμε μια ιστορία που οδηγεί στην κάθαρση αλλά έναν ψυχολογικό αγώνα της Γκρέις να καταλάβει ποια είναι, σε τι έφταιξε, τι άλλαξε στο χαρακτήρα της και κυρίως τι θα κάνει μετά τη δική αν αθωωθεί. Δηλαδή με αφορμή την ιστορία και τα παθήματα της Γκρέις έχουμε μια εμβάθυνση στο χαρακτήρα της, χωρίς να καταντά ψυχογράφημα ή δοκίμιο ψυχολογίας. Αγωνία, περιπέτεια, ο άνθρωπος στα όρια του για να επιβιώσει και πόσο έτοιμος είναι να δοκιμαστεί στις πιο σκληρές συνθήκες επιβίωσης.

Βιβλίο Επιστροφή από το σκοτάδι
Τίτλος πρωτοτύπου Land of the living
Συγγραφέας Nicci French
Μεταφραστής Αναστασία Καλλιοντζή
Κατηγορία Αστυνομικό μυθιστόρημα
Εκδότης Διόπτρα
Συντάκτης: Πάνος Τουρλής

Η κοπέλα έχει πάθει αμνησία από τα γεγονότα που συνέβησαν αμέσως πριν και κατά τη διάρκεια της απαγωγής της, αν αυτή όντως έλαβε χώρα ποτέ, οπότε προσπαθεί σταδιακά να συγκροτήσει τη ζωή της όπως πριν. Κάνει λίστες, ανακαλύπτει πού έμενε, τι συνέβη στη δουλειά της, όμως τα πράγματα περιπλέκονται όταν βρίσκει ότι έμενε στης Τζο, μιας γυναίκας που έχει καιρό να εμφανιστεί. Τι συνέβη λοιπόν και με αυτήν την κοπέλα; Πόσο θα δυσχεράνει τη θέση της η Άμπι όταν καταγγέλλει και τη δική της εξαφάνιση στην Αστυνομία;

Ένα διαρκές παιχνίδι γάτας-ποντικιού, μια αγωνιώδης κλιμάκωση, μια έξυπνη επίλυση, ένα ικανοποιητικό τέλος, σε ένα αστυνομικό μυθιστόρημα που ασχολείται με μια διαφορετική οπτική αφήγησης και διαλέγει να αναπαραστήσει μια απαγωγή μέσα από την οπτική του θύματος, η οποία εξελίσσεται τόσο διαφορετικά που μόνο ένα ντουέτο όπως οι Nicci French θα μπορούσαν να το σκεφτούν!